Wyroki KIO: wyszukiwarka orzecznictwa połączona z przetargami

Szukaj po sygnaturze, zamawiającym, przepisie PZP albo problemie z oferty. Atlas łączy orzeczenia KIO z konkretnymi ogłoszeniami BZP, więc analizujesz spór razem z przetargiem, którego dotyczył.

Nie wiesz czym jest KIO? Przeczytaj poradnik: jak działa Krajowa Izba Odwoławcza.

30 557
orzeczeń w bazie
7196
uwzględnionych odwołań
11 017
powiązanych z przetargiem
Wyczyść
Filtry zaawansowane: przepis PZP, rozstrzygnięcie, strona, koszty, branża, daty

Obejmuje orzeczenia powiązane z przetargiem (ok. 1/3 bazy)

Wyroki pogrupowane problemami, o które naprawdę toczą się spory (od wadium po rażąco niską cenę), oraz przepisami PZP, na które najczęściej powołuje się Izba.

Statystyki orzecznictwa →
WadiumOrzeczenia KIO dotyczące wniesienia, zwrotu, zatrzymania i skuteczności wadium w przetargach publicznych.Odrzucenie ofertyWyroki KIO o odrzuceniu oferty z powodu niezgodności z SWZ, błędów formalnych, rażąco niskiej ceny, wadium i braków dokumentów.RNCOrzeczenia KIO o wyjaśnieniach ceny, dowodach kosztowych i odrzuceniu ofert jako rażąco niskich.Warunki udziałuSpory KIO o doświadczenie, zdolność techniczną, zasoby podmiotów trzecich i proporcjonalność wymagań zamawiającego.Tajemnica przedsiębiorstwaOrzeczenia KIO o zasadności zastrzegania informacji, kalkulacji, wyjaśnień ceny i dokumentów oferty jako tajemnicy przedsiębiorstwa.PodwykonawstwoWyroki KIO o podwykonawcach, udostępnianiu zasobów, referencjach i zmianach w strukturze realizacji zamówienia.KonsorcjumOrzeczenia KIO dotyczące konsorcjów, wspólnego spełniania warunków, pełnomocnictw i odpowiedzialności wykonawców.Kryteria oceny ofertWyroki KIO o kryteriach pozacenowych, punktacji, opisach jakości, referencjach i zasadach wyboru najkorzystniejszej oferty.Postanowienia KIOPostanowienia KIO dotyczące umorzeń, odrzucenia odwołania, cofnięcia odwołania, kosztów i kwestii proceduralnych.Terminy odwołaniaOrzeczenia i postanowienia KIO dotyczące terminów wniesienia odwołania, czynności zamawiającego i skutków spóźnienia.Wykluczenie wykonawcyOrzeczenia KIO o obligatoryjnych i fakultatywnych przesłankach wykluczenia, wprowadzeniu zamawiającego w błąd i skuteczności self-cleaningu.Unieważnienie postępowaniaOrzeczenia KIO o unieważnieniu postępowania: cena przewyższająca budżet zamawiającego, wada niemożliwa do usunięcia, brak ofert niepodlegających odrzuceniu.Uzupełnianie dokumentówOrzeczenia KIO o wezwaniach z art. 128 i 107 PZP: jednokrotność wezwania, granice uzupełnienia oraz różnica między podmiotowymi a przedmiotowymi środkami dowodowymi.OPZOrzeczenia KIO o opisie przedmiotu zamówienia: wymagania ograniczające konkurencję, znaki towarowe i równoważność, niejednoznaczność dokumentów zamówienia.Poprawianie omyłekOrzeczenia KIO o poprawianiu omyłek pisarskich, rachunkowych i innych omyłek z art. 223 ust. 2 pkt 3 PZP oraz o granicy między poprawieniem a zmianą treści oferty.Podpis elektronicznyOrzeczenia KIO o formie oferty i podpisie elektronicznym: kwalifikowany podpis, podpis zaufany i osobisty, błędy walidacji oraz skan podpisanego dokumentu.

Monitoruj przetargi zanim problem trafi do KIO

Orzeczenia pokazują ryzyka, ale pieniądz jest w nowych postępowaniach. Ustaw alert na przetargi z podobnym zakresem i sprawdzaj sporne warunki wcześniej.

Znaleziono ponad 5000 orzeczeńSortuj: od najnowszych
  • KIO 854/26oddalonowyrok
    …Sygn. akt KIO 854/26 Warszawa, 20 marca 2026 r. WYROK Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolant: Patryk Pazura po rozpoznaniu na rozprawie 17 marca 2026 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 23 lutego 2026 r. przez wykonawcę: Przedsiębiorstwo [„Odwołujący”] Produkcyjno-Handlowo-Usługowe „EKOINŻBUD” P.P., U……
  • KIO 50/17oddalonowyrok
    Odwołujący: Konsorcjum: Posterscope Polska S.A., RED8Event sp. z o.o.
    …Sygn. akt: KIO 50/17 WYROK z dnia 24 stycznia 2017 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Emil Kawa Członkowie: Magdalena Grabarczyk Bartbara Bettman Protokolant: Agata Dziuban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2017 roku w Warszawie, odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 05.01.2017 r. przez wykonawcę Konsorcjum: Posterscope……
  • KIO 2442/15oddalonowyrok

    Wykonanie robót oraz prac projektowych niezbędnych do wykonania: Zadania nr 1: 1). budowa II linii metra w Warszawie I etap realizacji odcinka zachodniego od szlaku za - stacją C9

    Zamawiający: Miasto Stołeczne Warszawa reprezentowane przez Zarząd Transportu Miejskiego w Warszawie w imieniu i na rzecz którego działa Metro Warszawskie spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
    …Sygn. akt: KIO 2442/15 KIO2443/15 KIO 2452/15 WYROK z dnia 27 listopada 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Agnieszka Trojanowska Członkowie: Renata Tubisz Anna Chudzik Protokolant: Agata Dziuban po rozpoznaniu na rozprawie w Warszawie w dniach 20, 23 listopada 2015 r. odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 9 listopada 20……
  • KIO 3527/26oddalonowyrok
    Zamawiający: [„Zamawiający”] zamawiającego: Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A.
    …Sygn. akt KIO 3527/26 Warszawa, 26 sierpnia 2026 r. WYROK Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolant: Mikołaj Kraska po rozpoznaniu na rozprawie 21 sierpnia 2026 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 20 lipca 2026 r. przez wykonawcę: TELBUD S.A. z siedzibą w Poznaniu [„Odwołujący”] w postępowaniu o zawarcie umo……
  • KIO 5034/25uwzględnionowyrok
    Zamawiający: Miasto Białystok – Białostocki Ośrodek Sportu i Rekreacji [„Zamawiający”]
    …Sygn. akt KIO 5034/25 Warszawa, 12 stycznia 2026 r. WYROK Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolant: Mikołaj Kraska po rozpoznaniu na rozprawie 7 stycznia 2026 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 12 listopada 2025 r. przez wykonawcę: INŻYNIERIA WSCHÓD P.B. i M.B. sp.j. z siedzibą w Białymstoku [„Odwołujący”]……
  • KIO 3296/25uwzględnionowyrok

    Usługa naprawy i konserwacji sprzętu informatycznego (4 zadania)

    Odwołujący: R.S. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą R.S. MAGIC SERVICE
    Zamawiający: Skarb Państwa, w imieniu którego postępowanie prowadzi 2 Wojskowy Oddział Gospodarczy we Wrocławiu
    …Sygn. akt: KIO 3296/25 WYROK z dnia 17 września 2025 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodnicząca:Justyna Tomkowska Protokolant: Wiktoria Ceyrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2025 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 6 sierpnia 2025 roku przez wykonawcę R.S. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą R.S.……
  • KIO 1526/25uwzględnionowyrok
    …Sygn. akt KIO 1526/25 Warszawa, 16 maja 2025 r. WYROK Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolant: Rafał Komoń po rozpoznaniu na rozprawie 14 maja 2025 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 22 kwietnia 2025 r. przez wykonawcę: ZARYS International Group sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w Zabrzu [„Odwołujący”] w postęp……
  • KIO 2938/23oddalonowyrok

    pn. Dostawa sprzętu medycznego do Miejskiego Centrum Medycznego im. dr K. Jonschera Łodzi, o numerze: 41/2023, zwane dalej:

    Odwołujący: Dräger Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
    Zamawiający: Miejskie Centrum Medyczne im. dr. Karola Jonschera w Łodzi z siedzibą w Łodzi przy ul. Milionowej 14 (93-113 Łódź)
    …Sygn. akt: KIO 2938/23 WYROK z dnia 20 października 2023 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Bartosz Stankiewicz Protokolant: Mikołaj Kraska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2023 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 5 października 2023 r. przez wykonawcę Dräger Polska spółkę z ograniczoną odpowiedzial……
  • KIO 187/23umorzonopostanowienie
    Odwołujący: PKP Energetyka Obsługa Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
    Zamawiający: „PKP Intercity” Spółka Akcyjna
    …Sygn. akt: KIO 187/23 POSTANOWIENIE z dnia 1 lutego 2023 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Justyna Tomkowska Członkowie: Ryszard Tetzlaff Agnieszka Trojanowska Protokolant: Piotr Cegłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron i uczestników postępowania odwoławczego w dniu 1 lutego 2023 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa K……
  • KIO 2313/22umorzonopostanowienie
    Odwołujący: Konsorcjum
    Zamawiający: Skarb Państwa, w imieniu którego postępowanie prowadzi Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Warszawie
    …Sygn. akt: KIO 2313/22 POSTANOWIENIE z dnia 19 września 2022 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Justyna Tomkowska Protokolant: Mikołaj Kraska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron i uczestników postępowania odwoławczego w dniu 19 września 2022 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 5 września 202……
  • KIO 515/21umorzonopostanowienie
    Odwołujący: Konsorcjum: 1) DGP Clean Partner Sp. z o.o.
    Zamawiający: Uniwersyteckie Centrum Kliniczne Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego
    …Sygn. akt: KIO 515/21 POSTANOWIENIE z dnia 30 marca 2021 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Ryszard Tetzlaff Członkowie: Justyna Tomkowska Agnieszka Trojanowska Protokolant: Piotr Cegłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu z udziałem stron w dniu 30 marca 2021 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 1 5 lutego 2021 r. przez wy……
  • KIO 908/19umorzonopostanowienie

    Modernizację i rozbudowę Budynku Nr 1 połączona z modernizacją energetyczną budynku w ramach RPO WP na lata 2014-2020

    Odwołujący: INFORES POBO Sp. z o. o. Sp. k.
    Zamawiający: Specjalistyczny Psychiatryczny Zespół Opieki Zdrowotnej
    …Sygn. akt: KIO 908/19 POSTANOWIENIE z dnia 4 czerwca 2019 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Protokolant: Piotr Cegłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron oraz uczestników postępowania odwoławczego w dniu 4 czerwca 2019 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 20 maja 2019 r. p……
  • KIO 2478/15uwzględnionowyrok

    NDM/83 Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego (z 18 lokalami mieszkalnymi) z miejscami parkingowymi w części podziemnej na terenie ul. Górniczej w Gdyni - zad. GD Q36

    Odwołujący: Przedsiębiorstwo Usługowo - Handlowe „ELKO"s.c., T. S., M. S.
    Zamawiający: SINEVIA Sp. z o.o.
    …Sygn. akt: KIO 2478/15 WYROK z dnia 25 listopada 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Protokolant: Paulina Zilenkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2015 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 12 listopada 2015 r. przez wykonawcę Przedsiębiorstwo Usługowo - Handlowe „ELKO"s.c., T. S.……
  • KIO 1169/15innewyrok
    Odwołujący: Konsorcjum: KBUD K. Ł., Przedsiębiorstwo Budowlano Doradcze MURSp. z o.o.
    Zamawiający: Dyrekcja Rozbudowy Miasta Gdańska, działającą w imieniu Gminy Miasta Gdańska
    …Sygn. akt: KIO 1169/15 Sygn. akt: KIO 1170/15 WYROK z dnia 15 czerwca 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Emil Kawa Protokolant: Natalia Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2015 r. w Warszawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej: A. w dniu 2 czerwca 2015 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzie……
  • KIO 3176/26oddalonowyrok
    …Sygn. akt KIO 3176/26 Warszawa, 7 sierpnia 2026 r. WYROK Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolantka: Karina Karpińska po rozpoznaniu na rozprawie 3 sierpnia 2026 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 29 czerwca 2026 r. przez wykonawcę: Integrated Solutions sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie [„Odwołujący”] w po……
  • KIO 2361/25uwzględnionowyrok
    Zamawiający: Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie
    …Sygn. akt KIO 2361/25 Warszawa, 14 lipca 2025 r. WYROK Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolant: Patryk Pazura po rozpoznaniu na rozprawie 9 lipca 2025 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 9 czerwca 2025 r. przez wykonawcę: Lyreco Polska S.A. z siedzibą w Sokołowie [„Odwołujący”] w postępowaniu o udzielenie ……
  • KIO 2008/25umorzonopostanowienie
    Zamawiający: Centrum Medyczne Żelazna Sp. z o.o.
    …Sygn. akt: KIO 2008/25 POSTANOWIENIE Warszawa, dnia 23 czerwca 2025 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Ryszard Tetzlaff Protokolant: Tomasz Skowroński na posiedzeniu z udziałem stron oraz uczestników postępowania odwoławczego w dniu 23 czerwca 2025 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu21 maja 2025 r. przez wykonawcę: Nap……
  • KIO 715/25umorzonopostanowienie

    Dostawa jednorazowego sprzętu medycznego i kardiochirurgicznego

    Odwołujący: Medtronic Poland Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
    Zamawiający: Górnośląskie Centrum Medyczne im. prof. L.G. Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach
    …Sygn. akt: KIO 715/25 POSTANOWIENIE z dnia 13 marca 2025 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Justyna Tomkowska Protokolantka:Klaudia Kwadrans po rozpoznaniu na posiedzeniu z udziałem Stron w dniu 13 marca 2025 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu27 lutego 2025 roku przez wykonawcę Medtronic Poland Spółka z ograniczoną……
  • KIO 4890/24umorzonopostanowienie

    Zakup wraz z sukcesywną dostawą materiałów eksploatacyjnych do drukarek, urządzeń wielofunkcyjnych i faksów

    Odwołujący: JM Data Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa
    Zamawiający: Skarb Państwa, w imieniu którego postępowanie prowadzi Centrum Obsługi Kancelarii Prezydenta RP
    …Sygn. akt: KIO 4890/24 POSTANOWIENIE z dnia 21 stycznia 2025 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Justyna Tomkowska Protokolant: Oskar Oksiński po rozpoznaniu na posiedzeniu z udziałem stron postępowania odwoławczego w dniu 21 stycznia 2025 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu23 grudnia 2024 roku przez wykonawcę JM Dat……
  • KIO 4750/24uwzględnionowyrok
    Odwołujący: “EKO-REGION” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Bełchatowie
    Zamawiający: Gmina Galewice w Galewicach
    …Sygn. akt: KIO 4750/24 WYROK Warszawa, dnia 3 stycznia 2025 roku Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodnicząca:Ewa Sikorska Protokolantka:Klaudia Kwadrans po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 grudnia 2024 roku w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 16 grudnia 2024 r. przez wykonawcę “EKO-REGION” Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w ……
  • KIO 867/24uwzględnionowyrok

    Pełnienie nadzoru nad projektowaniem i realizacją Robót oraz zarządzanie Kontraktami pn.: 1)

    Odwołujący: Ayesa Polska sp. z o.o.
    Zamawiający: Skarb Państwa – Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad
    …Sygn. akt: KIO 867/24 WYROK Warszawa, dnia 9 kwietnia 2024 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Robert Skrzeszewski Maksym Smorczewski Ewa Sikorska Protokolant: Adam Skowroński po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 3 kwietnia 2024 r. przez wykonawcę Ayesa Polska sp. z o.o. z siedzibą w Rudzie Śląskiej w postę……
  • KIO 286/23umorzonopostanowienie
    Zamawiający: Międzygminny Kompleks Unieszkodliwiania Odpadów ProNatura spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
    …Sygn. akt: KIO 286/23 POSTANOWIENIE z dnia 14 lutego 2023 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Agnieszka Trojanowska Protokolant: Wiktoria Ceyrowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron i uczestnika postępowania w Warszawie w dniu 14 lutego 2023 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 3 lutego 2023 r. przez: wykona……
  • KIO 587/21oddalonowyrok
    Odwołujący: Comarch Polska S. A. w Krakowie
    Zamawiający: Powiat Gnieźnieński w Gnieźnie
    …Sygn. akt KIO 587/21 WYROK z dnia 1 kwietnia 2021 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący:Magdalena Grabarczyk Protokolant: Piotr Kur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2021 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 22 lutego 2021 r. przez wykonawcę Comarch Polska S. A. w Krakowie w postępowaniu prowadzonym przez Powiat G……
  • KIO 1781/19umorzonopostanowienie

    Wykonanie i wdrożenie zintegrowanego systemu informatycznego do zarządzania działalnością opiniodawczą Instytutu Ekspertyz Sądowych im. Prof. dra Jana Sehna w Krakowie

    Odwołujący: Usability Lab Sp. z o. o.
    Zamawiający: Instytut Ekspertyz Sądowych im. Prof. dra Jana Sehna
    …Sygn. akt: KIO 1781/19 POSTANOWIENIE z dnia 27 września 2019 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Protokolant: Łukasz Listkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym bez udziału stron oraz uczestników postępowania odwoławczego w dniu 27 września 2019 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 12 wrześ……
  • KIO 2684/17uwzględnionowyrok
    Odwołujący: IUVI Sp. z o.o.
    Zamawiający: Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie
    …Sygn. akt: KIO 2684/17 KIO 2685/17 WYROK z dnia 11 stycznia 2018 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Aleksandra Patyk Beata Pakulska – Banach Irmina Pawlik Protokolant: Marcin Jakóbczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2018 r. w Warszawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej: A. w dniu 18 grudnia 2017 r. przez wykonawc……

O bazie wyroków KIO

Krajowa Izba Odwoławcza (KIO) rozpatruje odwołania wykonawców od decyzji zamawiających w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego. Wyroki są dokumentami publicznymi, wydawanymi na podstawie przepisów Prawa zamówień publicznych. Zobacz też nasz poradnik: jak się odwołać do KIO.

Źródło danych: orzeczenia.uzp.gov.pl. Baza jest aktualizowana automatycznie. Gdy rozpoznamy powiązanie z ogłoszeniem dostępnym w Atlasie, na stronie orzeczenia pokazujemy link do przetargu.

Nowe orzeczenia możesz śledzić przez kanał RSS nowych wyroków KIO albo przeglądać statystyki orzecznictwa i archiwum rocznikowe powyżej.