Wyroki KIO: wyszukiwarka orzecznictwa połączona z przetargami

Szukaj po sygnaturze, zamawiającym, przepisie PZP albo problemie z oferty. Atlas łączy orzeczenia KIO z konkretnymi ogłoszeniami BZP, więc analizujesz spór razem z przetargiem, którego dotyczył.

Nie wiesz czym jest KIO? Przeczytaj poradnik: jak działa Krajowa Izba Odwoławcza.

28 213

orzeczeń w bazie

6855

uwzględnionych odwołań

9154

powiązanych z przetargiem

Orzecznictwo według tematów i przepisów

Wyroki pogrupowane problemami, o które naprawdę toczą się spory (od wadium po rażąco niską cenę), oraz przepisami PZP, na które najczęściej powołuje się Izba.

Statystyki orzecznictwa →

WadiumOrzeczenia KIO dotyczące wniesienia, zwrotu, zatrzymania i skuteczności wadium w przetargach publicznych.Odrzucenie ofertyWyroki KIO o odrzuceniu oferty z powodu niezgodności z SWZ, błędów formalnych, rażąco niskiej ceny, wadium i braków dokumentów.RNCOrzeczenia KIO o wyjaśnieniach ceny, dowodach kosztowych i odrzuceniu ofert jako rażąco niskich.Warunki udziałuSpory KIO o doświadczenie, zdolność techniczną, zasoby podmiotów trzecich i proporcjonalność wymagań zamawiającego.Tajemnica przedsiębiorstwaOrzeczenia KIO o zasadności zastrzegania informacji, kalkulacji, wyjaśnień ceny i dokumentów oferty jako tajemnicy przedsiębiorstwa.PodwykonawstwoWyroki KIO o podwykonawcach, udostępnianiu zasobów, referencjach i zmianach w strukturze realizacji zamówienia.KonsorcjumOrzeczenia KIO dotyczące konsorcjów, wspólnego spełniania warunków, pełnomocnictw i odpowiedzialności wykonawców.Kryteria oceny ofertWyroki KIO o kryteriach pozacenowych, punktacji, opisach jakości, referencjach i zasadach wyboru najkorzystniejszej oferty.Postanowienia KIOPostanowienia KIO dotyczące umorzeń, odrzucenia odwołania, cofnięcia odwołania, kosztów i kwestii proceduralnych.Terminy odwołaniaOrzeczenia i postanowienia KIO dotyczące terminów wniesienia odwołania, czynności zamawiającego i skutków spóźnienia.Wykluczenie wykonawcyOrzeczenia KIO o obligatoryjnych i fakultatywnych przesłankach wykluczenia, wprowadzeniu zamawiającego w błąd i skuteczności self-cleaningu.Unieważnienie postępowaniaOrzeczenia KIO o unieważnieniu postępowania: cena przewyższająca budżet zamawiającego, wada niemożliwa do usunięcia, brak ofert niepodlegających odrzuceniu.Uzupełnianie dokumentówOrzeczenia KIO o wezwaniach z art. 128 i 107 PZP: jednokrotność wezwania, granice uzupełnienia oraz różnica między podmiotowymi a przedmiotowymi środkami dowodowymi.OPZOrzeczenia KIO o opisie przedmiotu zamówienia: wymagania ograniczające konkurencję, znaki towarowe i równoważność, niejednoznaczność dokumentów zamówienia.Poprawianie omyłekOrzeczenia KIO o poprawianiu omyłek pisarskich, rachunkowych i innych omyłek z art. 223 ust. 2 pkt 3 PZP oraz o granicy między poprawieniem a zmianą treści oferty.Podpis elektronicznyOrzeczenia KIO o formie oferty i podpisie elektronicznym: kwalifikowany podpis, podpis zaufany i osobisty, błędy walidacji oraz skan podpisanego dokumentu.

Art. 226 PZPOrzeczenia KIO dotyczące podstaw odrzucenia oferty, w tym niezgodności z warunkami zamówienia, wadium i rażąco niskiej ceny.Art. 224 PZPOrzeczenia KIO dotyczące wezwania do wyjaśnień ceny, ciężaru dowodu i oceny rażąco niskiej ceny.Art. 128 PZPOrzeczenia KIO dotyczące wezwania do uzupełnienia lub wyjaśnienia dokumentów i granic poprawiania braków.Art. 18 PZPOrzeczenia KIO dotyczące jawności postępowania, tajemnicy przedsiębiorstwa i dostępu do dokumentów oferty.Art. 239 PZPOrzeczenia KIO dotyczące wyboru oferty najkorzystniejszej, rankingu ofert i stosowania kryteriów oceny.Art. 515 PZPPostanowienia i wyroki KIO dotyczące terminu wniesienia odwołania oraz początku biegu terminu.

Archiwum według lat

20262046 20254851 20244266 20233264 20222717 20211531 20202274 20191531 2018271 20171006 2016884 20151089 2014481 2013547 2012662 2011537 2010180 200410

Monitoruj przetargi zanim problem trafi do KIO

Orzeczenia pokazują ryzyka, ale pieniądz jest w nowych postępowaniach. Ustaw alert na przetargi z podobnym zakresem i sprawdzaj sporne warunki wcześniej.

Monitoruj przetargi Szukaj w KIO

Znaleziono 5000 orzeczeńSortuj: od najnowszych

KIO 165/19uwzględnionowyrok18 lutego 2019
Odwołujący: Garden Designers spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa ul. Grenadierów 13/1; 20-331 Lublin
Zamawiający: Zarząd Zieleni Miejskiej w Krakowie ul. Za torem 22; 30-542 Kraków
art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 4 Pzp art. 24 ust. 1 pkt 12 Pzp art. 90 ust. 1 Pzp
KIO 665/15oddalonowyrok20 kwietnia 2015
Odwołujący: [1] Porr
Zamawiający: Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku
…Sygn. akt KIO 665/15 WYROK z dnia 20 kwietnia 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Marek Koleśnikow Protokolant: Magdalena Cwyl po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2015 r. w Warszawie odwołania z dnia 2 kwietnia 2015 r. wniesionego przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia [1] Porr (Polska) S.A. z siedzibą w War……
art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 24 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 87 ust. 2 pkt 1 Pzp art. 91 ust. 1 Pzp
KIO 426/12uwzględnionowyrok12 marca 2012
Pełnienie obowiązków konsultanta dla inwestycji Budowa Północnej Obwodnicy miejscowości Pszczyna,
Odwołujący: 1) MP-MOSTY Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa
Zamawiający: Województwo Śląskie - Zarząd Dróg Wojewódzkich w Katowicach ul. Lechicka 24, 40-609 Katowice
…Sygn. akt: KIO 426/12 WYROK z dnia 12 marca 2012 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Barbara Bettman Anna Chudzik Katarzyna Brzeska Protokolant: Paweł Nowosielski Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2012 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 1 marca 2012 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie z……
art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 24 ust. 2 pkt 4 Pzp art. 36 ust. 4 Pzp art. 91 ust. 1 Pzp
KIO 858/20oddalonowyrok24 czerwca 2020
Budowa Centralnej Sterylizatorni SPSK 1 PUM w Szczecinie przy ul. Unii Lubelskiej nr 1, w formule
Odwołujący: Informer Med sp. z o.o.
Zamawiający: Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny nr 1 im. prof. Tadeusza Sokołowskiego Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego
art. 87 ust. 2 pkt 2 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 26 ust. 3 Pzp art. 24 ust. 1 pkt 12 Pzp
KIO 825/19uwzględnionowyrok23 maja 2019
Dostawa mebli biurowych z podziałem na 2 części
Odwołujący: Tronus Polska Sp. z o.o.
Zamawiający: Komenda Wojewódzka Policji (ul. Jana Kochanowskiego 2A, 60-844 Poznań)
art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 26 ust. 3 Pzp art. 7 ust. 1 Pzp art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp
KIO 1909/14uwzględnionowyrok2 października 2014
postępowanie o udzielenie zamówienia, którego przedmiotem jest modernizacja stacji wentylatorów polegająca na dostawie; zabudowie i uruchomieniu 2 szt. wentylatorów osiowych w stacji wentylatorów głównych przy szybie Kościuszko wraz z wymianą rozdzielnicy n.n. RG Kościuszki i kabli odpływowych do zasilania wentylatorów głównych
Odwołujący: Stalkowent Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w Zabrzu, POWEN Projekt Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w Zabrzu
Zamawiający: Kopalnię Soli „Wieliczka” S.A. w Wieliczce
…Sygn. akt KIO 1909/14 WYROK z dnia 2 października 2014 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Magdalena Grabarczyk Protokolant: Paweł Puchalski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2014 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 17 września 2014 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Stalk……
art. 89 ust. 1 pkt 5 Pzp art. 90 ust. 3 Pzp art. 11 ust. 8 Pzp art. 179 ust. 1 Pzp
KIO 3129/23oddalonowyrok10 listopada 2023
Budowę ulicy Północnej w Promnicach Etap III: od km 0+000 do km 1+040.
Odwołujący: YOCAM SP. Z O.O.z/s w Rostworowie
Zamawiający: Gmina Czerwonak (ul. Źródlana 39, 62004 Czerwonak)
Przetarg: 2023/BZP 00378753 art. 224 ust. 2 pkt 1 Pzp art. 17 ust. 2 Pzp art. 224 ust. 1 Pzp art. 224 ust. 5 Pzp
KIO 2320/17uwzględnionowyrok17 listopada 2017
Pzp" postępowanie o zamówienie publiczne pn.
Odwołujący: P. -F. Sp. z o.o. M.
Zamawiający: Gminę P. ul. (…)
art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 36b ust. 1 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 6 Pzp art. 7 ust. 1 Pzp
KIO 368/16uwzględnionowyrok23 marca 2016
Budowę nawierzchni dróg na osiedlu domów jednorodzinnych w obrębie ulic Gdyńska-Zakopiańska-etap II
Odwołujący: Konsorcjum firm: 1) J.L. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Inżynieryjno - Usług Budowlanych ELJOT J.L.
Zamawiający: Gminę Drawsko Pomorskie
…Sygn. akt: KIO 368/16 WYROK z dnia 23 marca 2016 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Protokolant: Paweł Puchalski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 13 marca 2016 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie Konsorcjum firm: 1) J.L. prowadz……
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 91 ust. 1 Pzp art. 179 ust. 1 Pzp
KIO 2351/15oddalonowyrok16 listopada 2015
lub "Pzp" – postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na
Odwołujący: jako Konsorcjum firm: Izan+ Sp. z o.o., Naprzód Service Sp. z o.o., Naprzód Sp. z o.o.
Zamawiający: Centrum Nauki Kopernik
art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 26 ust. 3 Pzp art. 7 ust. 1 Pzp art. 11 ust. 8 Pzp
KIO 1201/16oddalonowyrok19 lipca 2016
Usługi doradczo-konsultingowe dla projektu
Odwołujący: Konsorcjum Firm: 1) rdGIS Sp. z o.o., Warszawa
Zamawiający: Skarb Państwa - Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej, Warszawa
…Sygn. akt: KIO 1201/16 WYROK z dnia 19 lipca 2016 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Protokolant: Krzysztof Wasilewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2016 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 04 lipca 2016 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie Konsorcjum Firm: 1) rdGIS……
art. 24 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 24 ust. 4 Pzp art. 26 ust. 3 Pzp art. 24 ust. 2 pkt 4 Pzp
KIO 1074/16oddalonowyrok7 lipca 2016
Odwołujący: wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: 1) Krajowe Centrum Pracy Sp. z o.o.
Zamawiający: Dolnośląski Wojewódzki Urząd Pracy w Wałbrzychu
art. 24 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 192 ust. 2 Pzp art. 192 ust. 7 Pzp art. 22 ust. 1 pkt 4 Pzp
KIO 2761/15odrzuconopostanowienie4 stycznia 2016
Wymiana i rozbudowa układu centralnego odkurzania na blokach 1-6
Zamawiający: PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.
art. 189 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 182 ust. 3 pkt 1 Pzp art. 11 ust. 8 Pzp art. 182 ust. 1 pkt 1 Pzp
KIO 1223/14uwzględnionowyrok10 lipca 2014
Usługę utrzymania czystości z obsługą sanitarną szpitala
Odwołujący: 1) Izan + Sp. z o.o.
Zamawiający: Szpital Kliniczny im. Ks. Anny Mazowieckiej
…Sygn. akt: KIO 1223/14 WYROK z dnia 10 lipca 2014 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Grzegorz Matejczuk Protokolant: Rafał Komoń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2014 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 13 czerwca 2014 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: 1) Izan + Sp. z o.o……
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 4 Pzp art. 24 ust. 2 pkt 4 Pzp art. 90 ust. 1 Pzp
KIO 809/11uwzględnionowyrok5 maja 2011
Zagospodarowanie terenu portu i terenu pobrzeża rz. Wisy - Cześć II w Puławach
Odwołujący: Konsorcjum firm: 1) Mota-Engil Central Europe S.A
Zamawiający: Gminę Miasto Puławy - Zarząd Inwestycji Miejskich w Puławach
…Sygn. akt: KIO 809/11 WYROK z dnia 05.05.2011 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Ryszard Tetzlaff Protokolant: Paweł Nowosielski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04.05.2011 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 18.04.2011 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia Konsorcjum firm: 1) Mota-Engil Central E……
art. 24 ust. 2 pkt 4 Pzp art. 22 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 26 ust. 3 Pzp art. 22 ust. 1 pkt 3 Pzp
KIO 1367/19odrzuconopostanowienie26 lipca 2019
efektywność systemu ekontroli SPPN
Odwołujący: Webmob Sp. z o.o. z siedzibę w Warszawie przy ul. Mokotowskiej 1
Zamawiający: Miasto Stołeczne Warszawa - Zarząd Dróg Miejskich
art. 189 ust. 2 pkt 2 Pzp art. 11 ust. 8 Pzp art. 154 pkt 5 Pzp art. 179 Pzp
KIO 1436/15oddalonowyrok17 lipca 2015
Odwołujący: [1] PKP ENERGETYKA S.A.
Zamawiający: Tauron Dystrybucja S.A.
…Sygn. akt KIO 1436/15 WYROK z dnia 17 lipca 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Marek Koleśnikow Protokolant: Agata Dziuban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2015 r. w Warszawie odwołania z dnia 6 lipca 2015 r. wniesionego przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia [1] PKP ENERGETYKA S.A. z siedzibą w Warszawie, działająca p……
art. 24 ust. 2 pkt 4 Pzp art. 24 ust. 4 Pzp art. 26 ust. 3 Pzp art. 7 ust. 1 Pzp
KIO 749/15uwzględnionowyrok28 kwietnia 2015
Modernizacja sieci teleinformatycznej w budynkach C-1 i B oraz A Świętokrzyskiego Urzędu Wojewódzkiego
Odwołujący: P.P.H. Elektroinstal S. O.
Zamawiający: Skarb Państwa – Świętokrzyski Urząd Wojewódzki
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 87 ust. 1 Pzp art. 11 ust. 8 Pzp
KIO 2651/12oddalonowyrok20 grudnia 2012
Dostawa sprzętu wraz z usługami towarzyszącymi dostawie 1 oraz migracja systemów informatycznych resortu finansów – część II
Odwołujący: Sygnity S.A.
Zamawiający: Skarb Państwa – Ministra Finansów, Ministerstwo Finansów ul. Świętokrzyska 12, 00-916 Warszawa w trybie przetargu ograniczonego pn.: „Dostawa sprzętu wraz z usługami towarzyszącymi dostawie 1 oraz migracja systemów informatycznych resortu finansów –…
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 25 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 3 Pzp
KIO 1731/12uwzględnionowyrok28 sierpnia 2012
Odwołujący: Forsolis Sp. z o.o. i UNI-ART Group Sp. z o.o. Sp. k., 40-123 Katowice
Zamawiający: Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej im. Dra Janusza Daaba, 41-940 Piekary Śląskie
art. 89 ust. 1 pkt 6 Pzp art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp art. 179 ust. 1 Pzp
KIO 499/21uwzględnionowyrok16 marca 2021
Budowa wiaduktu kolejowego/tunelu drogowego w ul. Swarzędzkiej w Kobylnicy w ciągu drogi powiatowej nr 2407P Koziegłowy – Swarzędz w zamian za likwidację przejazdu kolejowo – drogowego kat. A w km 7,532 linii kolejowej nr 353, w ramach projektu POIIŚ 5.1-35 pn. Poprawa bezpieczeństwa na skrzyżowaniach linii kolejowych z drogami – etap III
Odwołujący: Konsorcjum Firm: WANT sp. z o.o. siedzibą w Tczewie oraz TORMEL sp. z o.o.
Zamawiający: Zarząd Dróg Powiatowych w Poznaniu oraz PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.
art. 24 ust. 1 pkt 17 Pzp art. 91 ust. 1 Pzp art. 528 Pzp art. 538 ust. 4 Pzp
KIO 1435/17uwzględnionowyrok25 lipca 2017
Dostawa i wdrożenie: serwerów, macierzy, sprzętu sieciowego UTM, terminali, systemu backupu, drukarek, urządzeń wielofunkcyjnych, systemu kolejkowego, elektronicznej tablicy ogłoszeń, czytelni akt elektronicznych, systemu do wirtualizacji stacji roboczych i serwerów
Odwołujący: (1) Advanced Business Systems Sp. z o.o.
Zamawiający: Sąd Okręgowy w Zamościu
…Sygn. akt: KIO 1435/17 WYROK z dnia 25 lipca 2017 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Andrzej Niwicki Protokolant: Rafał Komoń po rozpatrzeniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2017 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 12 lipca 2017 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: (1) Advanced Business……
art. 93 ust. 1 pkt 7 Pzp art. 146 ust. 6 Pzp art. 38 ust. 4 Pzp art. 91 ust. 1 Pzp
KIO 2518/15uwzględnionowyrok30 listopada 2015
ustawą" lub "Pzp" – postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pn.
Zamawiający: Miasto Poznań z siedziba w Poznaniu
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 179 ust. 1 Pzp art. 192 ust. 1 Pzp
KIO 1074/15uwzględnionowyrok3 czerwca 2015
Odwołujący: S. Z. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: Zakład Eksploatacji i Łężec 2
Zamawiający: Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Leżajsk
…Sygn. akt: KIO 1074/15 WYROK z dnia 3 czerwca 2015 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Małgorzata Stręciwilk Protokolant: Paweł Puchalski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 czerwca 2015 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 22 maja 2015 r. przez wykonawcę S. Z. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: Zakład Ekspl……
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 87 ust. 2 pkt 1 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 179 ust. 1 Pzp
KIO 554/11uwzględnionowyrok24 marca 2011
Rozbudowa i przebudowa budynku świetlicy wiejskiej w Karczowie ul. Szkolna 2 –Etap II
art. 87 ust. 2 pkt 3 Pzp art. 89 ust. 1 pkt 2 Pzp art. 180 ust. 2 Pzp art. 93 ust. 1 pkt 4 Pzp

O bazie wyroków KIO

Krajowa Izba Odwoławcza (KIO) rozpatruje odwołania wykonawców od decyzji zamawiających w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego. Wyroki są dokumentami publicznymi, wydawanymi na podstawie przepisów Prawa zamówień publicznych. Zobacz też nasz poradnik: jak się odwołać do KIO.

Źródło danych: orzeczenia.uzp.gov.pl. Baza jest aktualizowana automatycznie — co dzień pojawiają się nowe wyroki. Każde orzeczenie łączymy z ogłoszeniem BZP, którego dotyczyło — to jedyna baza w Polsce która pokazuje spór razem z przetargiem, zamiast w oderwaniu.

Nowe orzeczenia możesz śledzić przez kanał RSS nowych wyroków KIO albo przeglądać statystyki orzecznictwa i archiwum rocznikowe powyżej.