Wyrok KIO 3702/23 z 3 stycznia 2024
Przedmiot postępowania: Opracowanie kompleksowej dokumentacji projektowo-kosztorysowej modernizacji południowego i zachodniego skrzydła budynku Arsenału Warszawskiego
Najważniejsze informacje dla przetargu
- Rozstrzygnięcie
- uwzględniono
- Zamawiający
- Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie
- Powiązany przetarg
- 2023/BZP 00026434
- Podstawa PZP
- art. 224 ust. 1 Pzp
Strony postępowania
- Odwołujący
- GRAPH’IT Sp. z o.o.
- Zamawiający
- Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie
Przetarg, którego dotyczył spór
Wyrok dotyczy konkretnego postępowania ogłoszonego w BZP. Zobacz szczegóły ogłoszenia:
Treść orzeczenia
- Sygn. akt
- KIO 3702/23
WYROK Warszawa, dnia 3 stycznia 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący:Marek Bienias Protokolant: Wiktoria Ceyrowska po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 11 grudnia 2023 r. przez wykonawcę GRAPH’IT Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, w postępowaniu prowadzonym przez Państwowe
Muzeum Archeologiczne w Warszawie przy udziale uczestnika po stronie zamawiającego - wykonawcy RYSY Architekci sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w
Mysiadle
- Uwzględnia odwołanie w zakresie zarzutu nr 1 i nr 2 i nakazuje Zamawiającemu: a)unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej, b)odrzucenie oferty wykonawcy RYSY Architekci sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Mysiadle, c)powtórzenie czynności badania i oceny ofert.
- W pozostałym zakresie odwołanie oddala.
- Kosztami postępowania obciąża Odwołującego w części 1/2 i Zamawiającego w części 1/2 i:
- 1.Zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę GRAPH’IT Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie tytułem wpisu od odwołania.
- 2.Zasądza od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kwotę 7 500 zł 00 gr (słownie: siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) .
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
- Przewodniczący
- …………………….………..
- Sygn. akt
- KIO 3702/23
UZASADNIENIE
Zamawiający – Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie – prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie dialogu konkurencyjnego pn. „Opracowanie kompleksowej dokumentacji projektowo-kosztorysowej modernizacji południowego i zachodniego skrzydła budynku Arsenału Warszawskiego” nr ref — DK/2/2023. Ogłoszenie o zamówieniu zostało umieszczone w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 08.03.2023 r., numer ogłoszenia:
2023/S 048-141577.
W dniu 11 grudnia 2023 r. wykonawca GRAPH’IT Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie wniósł odwołanie od:
- czynności wyboru przez Zamawiającego jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez RYSY Architekci Sp. z o.o. Sp. K. (dalej „RYSY”) pomimo tego, że oferta tego wykonawcy winna zostać odrzucona na podstawie art. 224 ust. 6 i art.
226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp z uwagi na to, że złożona przez RYSY oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, a udzielone przez RYSY wyjaśnienia potwierdzają zaoferowanie rażąco niskiej ceny i nie uzasadniają podanej w ofercie ceny; 2.powtórnego wezwania RYSY przez Zamawiającego w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp pismem z dnia 18.10.2023 r. do wyjaśnienia rażąco niskiej c eny pomimo tego, że RYSY w wyjaśnieniach z dnia 10.10.2023 r. nie udzieliły wyjaśnień na pytania Zamawiającego zawarte w wezwaniu z dnia 03.10.2023 r.; 3.zaniechania przez Zamawiającego czynności odrzucenia oferty RYSY na podstawie art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp z uwagi na to, że złożona przez RYSY oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, a udzielone przez RYSY wyjaśnienia potwierdzają zaoferowanie rażąco niskiej ceny i nie uzasadniają podanej w ofercie ceny; 4.zaniechania przez Zamawiającego czynności odrzucenia oferty RYSY na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp pomimo tego, że oferta ta została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (dalej „uznk”) w zakresie jakim RYSY
zaoferowały świadczenie Help Desk z wynagrodzenie w wysokości 1.000,00 zł netto, które to świadczenie jednocześnie stanowiło jedno z kryteriów oceny ofert określone w Rozdziale XIV SWZ pkt 3.3. Podkryterium 2c „Help Desk; 5.zaniechania przez Zamawiającego czynności przekazania Odwołującemu pisemnych stanowisk ekspertów dr inż. architekt J.L. i p. E.W. pomimo tego, że stanowiska te stanowią opinie biegłych i są załącznikami do protokołu Postępowania.
Odwołujący zaskarżonym czynnościom Zamawiającego zarzucił naruszenie przepisów:
- art. 16 pkt 1) ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp poprzez powtórne wezwanie RYSY w trybie art. 224 ust.
1 ustawy Pzp pismem z dnia 18.10.2023 r. do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny pomimo tego, że RYSY w wyjaśnieniach z dnia 10.10.2023 r. nie udzieliły wyjaśnień na pytania Zamawiającego zawarte w wezwaniu z dnia 03.10.2023 r.
- art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp poprzez zaniechanie przez Zamawiającego czynności odrzucenia oferty RYSY z uwag i na to, że zaoferowana przez RYSY cena jest rażąco niska, a udzielone przez RYSY wyjaśnienia potwierdzają zaoferowanie rażąco niskiej ceny.
- art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzg poprzez zaniechanie czynności odrzucenia oferty RYSY z uwagi na to, że oferta ta została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (dalej „uznk”) w zakresie jakim RYSY zaoferowały świadczenie Help Desk z wynagrodzenie w wysokości 1.000,00 zł netto, które to świadczenie jednocześnie stanowiło jedno z kryteriów oceny ofert określone w Rozdziale XIV SWZ pkt 3.3. Podkryterium 2c „Help Desk.
- art. 74 ust. 1 i 2 oraz art. 16 pkt 2) i art. 18 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechanie czynności przekazania Odwołującemu pisemnych stanowisk ekspertów dr inż. architekt J.L. i p. E.W. pomimo tego, ż e stanowiska te stanowią opinie biegłych i są załącznikami do protokołu Postępowania, a zatem są jawne i winny być udostępnione Odwołującemu.
Opierając się na przedstawionych zarzutach wykonawca wnosił o:
- unieważnienie czynności wyboru oferty złożonej przez RYSY, jako oferty najkorzystniejszej w części nr 1; 2.unieważnienie czynności wezwania RYSY pismem z dnia 18.10.2023 r. do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny; 3.odrzucenie oferty złożonej przez RYSY na podstawie art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 7) i 8) ustawy Pzp w zw. art. 3 ust. 1 uznk; 4.przekazanie Odwołującemu pisemnych stanowisk ekspertów dr inż. architekt J.L. i p. E.W.; 5.dokonanie ponownego badania i oceny ofert.
Odwołujący wskazał, że:
- Zamawiający prowadzi w trybie dialogu konkurencyjnego postępowanie, którego przedmiotem są usługi projektowe.
Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia i sposobu jego realizacji Zamawiający zawarł w Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej „SW Z”)— Opis Potrzeb i Wymagań (dalej „OPiW”), w szczególności „wykonaniewielobranżowej dokumentacji projektowe) wraz z częścią kosztową i specyfikacjami technicznymi wykonania i odbioru robót dla zadania pn. „Modernizacja skrzydeł południowego i zachodniego Arsenału Warszawskiego” w oparciu o „Studium programowo przestrzenne zagospodarowania skrzydeł południowego i zachodniego Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie” sporządzone przez Pracownik Autorską PRO ARTE 11,ul. Narbutta 42. lok. 10, 02541 Warszawa, w lutym 2019 roku i uzupełnioną w październiku 2022 roku, stanowiące załącznik nr 1 do OPiZ”.
Dowód 2: SpecyfikacjaWarunków Zamówienia wraz z załącznikami (w aktach Postępowania) 2.W Postępowaniu oferty złożyło 3 wykonawców, z czego 1 ofert nie podlegała ocenie. Zamawiający poddał ocenie oferty złożone przez RYSY i Odwołującego.
Dowód 1: pismo Zamawiającego z dnia 01.12.2023 r. (w załączeniu) 3.Zamawiający działając na podstawie art. 224 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp pismem z dnia 03.10.2023 r. wezwał RYSY do udzielenia wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia zaoferowanej ceny (dalej „Wezwanie I”).
Dowód 3: Pismo Zamawiającego z dnia 03.10.2023 r. (w aktach Postępowania) 4.W dniu 10. 10.2023 r. RYSY udzieliły wyjaśnień rażąco niskiej ceny (dalej „Wyjaśnienia RNC”).
Dowód 3: Wyjaśnienia RYSY z dnia 10.10.2023 r. (w aktach Postępowania) 5.Pismem z dnia 18.10.2023 r. Zamawiający ponownie wezwał RYSY do udzielenia wyjaśnień rażąco niskiej ceny, wymagając uzupełnienia odpowiedzi na pierwotnie zadane przez Zamawiającego pytania (dalej „Wezwanie II”).
Dowód 4: Pismo Zamawiającego z dnia 18.10.2023 r. (w aktach Postępowania) 6.RYSY pismem z d nia 27. 10.2023 r. uzupełniły pierwotne wyjaśnienia rażąco niskiej ceny (dalej „Uzupełnienie Wyjaśnień RI\IC”).
Dowód 5: Pismo RYSY z dnia 27.10.2023 r. (w aktach Postępowania) 7.W dniu 01.12.2023 r. Zamawiający przesłał Odwołującemu informację o wyborze oferty RYSY, jako oferty
najkorzystniejszej. Zdaniem Odwołującemu, oferta RYSY powinna zostaćodrzucona na podstawie art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp z uwagi na to, że złożona przez RYSY oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, a udzielone przez RYSY wyjaśnienia potwierdzają zaoferowanie rażąco niskiej ceny i nie uzasadniają podanej w ofercie ceny. Nadto oferta RYSY winna zostać odrzucona na podstawie art.
226 ust. 1 pkt 7) ustawy Pzp w zw. z art. 3 ust 1 uznk, ponieważ została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji. W tym stanie rzeczy wniesienie niniejszego odwołania stało się konieczne i uzasadnione.
I.Zarzuty 11.1 Rażąco Niska Cena i powtórne wezwanie RYSY do wyjaśnień RNC 8.Wezwanie wykonawcy do wyjaśnień w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp wiąże się z powstaniem domniemania rażąco niskiej ceny zaoferowanej przez wykonawcę wezwanego do wyjaśnień, którego ciężar obalenia spoczywa na wykonawcy wezwanym do ich złożenia (tak Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 10 listopada 2017 r., sygn. akt KIO 2256/17). Z kolei zgodnie z art. 224 ust. 5 ustawy Pzp obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy. To na wykonawcy ciąży obowiązek przekonania zamawiającego, że zaoferowana przez niego cena jest wystarczająca dla zrealizowania przedmiotu zamówienia. Tym samym wykonawca składający wyjaśnienia zamawiającemu, już w ramach swoich wyjaśnień, winien wskazać na te okoliczności, które stanowiły podstawę dokonanej wyceny, bowiem to na wykonawcy spoczywa obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny. Ustawodawca wprowadził w tym zakresie odwrócony ciężaru dowodu. Oznacza to, że w odniesieniu do oceny wystąpienia ceny rażąco niskiej (lub rażąco niskiego kosztu) to wykonawca musi wykazać (za pomocą wyjaśnień i stosownych dokumentów), że taka cena nie wystąpiła. jeżeli wykonawca nie wykaże, że złożona przez niego oferta nie zawiera ceny rażąco niskiej, jego oferta będzie podlegała odrzuceniu. Na konieczność przedstawienia szczegółowych wyjaśnień dodatkowo wskazuje fakt, iż wykonawca zobowiązany jest nie tylko do sformułowania twierdzeń dotyczących ceny lub kosztu, ale również do przedstawienia dowodów na ich poparcie, tak aby na ic h podstawie zamawiający mógł zweryfikować złożone wyjaśnienia. Prawo zamówień publicznych nie określa katalogu dowodów, które wykonawca zobowiązany jest złożyć zamawiającemu w celu uzasadnienia racjonalności i rynkowej wyceny swojej oferty. Oznacza to, że każdy dowód, który w ocenie wykonawcy potwierdza stanowisko prezentowane w wyjaśnieniach, może okazać się przydatny i pomocny zamawiającemu przy dokonywanej ocenie.
- Należy przypomnieć także, że w przepisie mowa jest o "wykazaniu", czyli udowodnieniu, że cena nie jest rażąco niska.
Tym samym wyjaśnienia wykonawcy nie mogą stanowić jedynie formalnej odpowiedzi na wezwanie zamawiającego, zawierającej ogólne informacje o działalności wykonawcy lub deklaracje co do realizacji zamówienia za zaoferowaną cenę, niepoparte stosownymi dowodami. Wyjaśnienia muszą być na tyle konkretne i szczegółowe, aby na ich podstawie zamawiający był w stanie dowiedzieć się, jakie okoliczności właściwe wzywanemu do wyjaśnień wykonawcy, spowodowały obniżenie ceny jego oferty, w jaki sposób okoliczności te spowodowały obniżenie ceny i jakich oszczędności wykonawca mógł dzięki nim dokonać. W zależności od przedmiotu zamówienia, wykonawca powinien wykazać przykładowo: ceny poszczególnych materiałów, ceny ofertowe dostawców, przyjętą technologię i organizację robót) usług, koszty wynagrodzeń, koszty podwykonawców, koszty stałe (paliwa, energia}, koszty zarządzania, koszty zabezpieczenia należytego wykonania umowy, koszty ubezpieczenia, rezerwę, zysk. Obowiązkiem wykonawcy jest zatem przedstawienie tych składników i wykazanie indywidualnych czynników wpływających na to, że wykonawca mógł zaoferować tak niską cenę. Dodatkowo, ustawodawca wymaga, aby wskazane w wyjaśnieniach informacje były poparte dowodami, którymi w zależności od rodzaju zamówienia i treści wyjaśnień, mogą być przykładowo oferty uzyskane od dostawców, w tym zawierające uzgodnione upusty, umowy wstępne z podwykonawcami, umowy o pracę, czy zawarte w samych wyjaśnieniach obliczenia, wskazujące na prawidłowość kalkulacji cenowej i zysk (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 16 stycznia 2020 r., sygn. akt KIO 2664/19).
- Wyjaśnienia, składane przez wykonawcę w przedmiocie rażąco niskiej ceny, są sformalizowaną instytucją prawną uregulowaną w art. 224 ustawy Pzp. Obowiązkiem wykonawcy, do którego zamawiający kieruje żądanie do złożenia wyjaśnień w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, jest bowiem wyjaśnienie tych kwestii, które budzą wątpliwości zamawiającego i o które ten pyta w piśmie skierowanym do wykonawcy. Z kolei zamawiający, oceniając wyjaśnienia przedstawione przez danego wykonawcę ma zweryfikować, czy otrzymał przekonujące odpowiedzi (tak też w Wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie - XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt XXIII Zs 68/22).
- 1.1 WEZWANIE I 1.Przekładając powyższe na stan faktyczny niniejszej sprawy wskazania wymaga, że w Wezwaniu I Zamawiający wyraźnie sprecyzował swoje oczekiwania względem wyjaśnień, jakie miał złożyć RYSY. Zamawiający wskazał:
„Zamawiający powziął podejrzenie rażącego zaniżenia ceny w oparciu o kryterium, dla którego punktem odniesienia jest
różnica pomiędzy ceną Państwa oferty a średnią arytmetyczną wyliczoną z cen ofert złożonych w przedmiotowym postępowaniu oraz różnica pomiędzy ceną Państwa oferty a ustaloną przez Zamawiającego wartością zamówienia.
Oferta Wykonawcy Jest o: » 45,2'8% niższa od średniej złożonych ofert j. kwoty 1 406 546,00 zl, w tym Etap I jest o 37,1% niższy od średniej arytmetycznej za Etap I, E tap I I o 52,48% od średniej arytmetycznej za Etap II, E tap I I I o 70,56 % od średniej arytmetycznej za Etap III, » 45,78 % niższa od wartości całego zamówienia brutto, tj. kwoty 2 029 500,00 zl (60,92% niższa od wartości zamówienia brutto na wykonanie Etapu I i II, tj. kwoty 1 845 000,00 zl) W związku z powyższym Zamawiający wnosi o podanie szczegółów dotyczących składowych mających wpływ na wysokość skalkulowanej ceny dla wszystkich trzech etapów przedmiotu zamówienia, ze wskazaniem i opisaniem czynników, które zdaniem Państwa mają wpływ na wysokość skalkulowanych cen oferty oraz przedstawieniem dowodów, że podane ceny są realne i wiarygodne, a w szczególności takich, jak:
Zamawiający wzywa w szczególności do przedstawienia poszczególnych cen zaoferowanych w załączniku nr 1 do oferty FORMULARZ CENOWY objętych Etapem I - 14 pozycji cenowych (1.-1.14), Etap II – 7 pozycji cenowych (2.1-2.7) osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji. Dla Etapu III Zamawiający wzywa do przedstawienia dla każdej z podanych cen 4 pozycji (3.1- 3.4) szczegółowej kalkulacji kosztów obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji.
Wyjaśnienia dotyczące objętych wezwaniem cen podanych w ofercie Wykonawcy powinny wskazywać czynniki i okoliczności, które miały wpływ na ich kalkulacji i w obiektywny sposób uzasadniać ich wpływ na obliczenie ceny ofert oraz obalić domniemanie, że zaoferowane ceny mają charakter rażąco niskich i nie obejmują wszystkich wymagań SWZ.
Podsumowując, Zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, w tym złożenie dowodów dotyczących elementów składowych oferty mających wpływ na wysokość ceny, w szczególności wskazania argumentów potwierdzających realność, opłacalność i rynkowość dokonanej wyceny w ramach każdego z trzech Etapów przedmiotu zamówienia, wraz z informacjami czy wykonawca przewiduje wykonanie zamówienia bez poniesienia strat finansowych i jaki przewiduje zysk”.
- Wymaga podkreślenia, że Zamawiający wzywając RYSY do wyjaśnienia zaoferowanej ceny, wskazał konkretne pozycje wyceny Etapów oraz podkreślił konieczność przedstawienia przez RYSY dowodów wykazujących rzetelność i realność zaoferowanej ceny. Zamawiający wskazał także, że RYSY winny być w stanie wykazać, że wykonując zamówienie nie poniosą straty i uzyskają zysk, wskazując jaki jest zakładany przez RYSY zysk. Przy czym Zamawiający zwrócić uwagę, że zaoferowana przez RYSY cena jest prawie o połowę niższa zarówno od szacunkowej wartości zamówienia powiększonej o należny podatek VAT, jak i średniej arytmetycznej złożonych ofert. Cena zaoferowana przez RYSY z pewnością więc odbiega od cen obowiązujących na rynku usług projektowych, w taki sposób, że powstało domniemanie, iż za zaoferowaną przez RYSY cenę nie ma możliwości realizacji zamówienia w sposób umożliwiający wygenerowanie zysku. Tym samym, zaistniało domniemanie zaoferowania przez RYSY rażąco niskiej ceny, o której mowa w przytoczonym przez RYSY orzecznictwie (por. m.in. wyroki Krajowej Izby Odwoławczej z dnia: 5 sierpnia 2009 roku, sygn. akt KIO/UZP 952/09, 11 sierpnia 2008 roku, sygn. akt KIO/UZP 765/08, 27 czerwca2008 roku, sygn. akt KIO/UZP 587/08, 29 maja 2008 roku, sygn. akt KIO/UZP 466/08, 11 kwietnia 2008 roku, sygn. akt KIO/UZP 273/08, 9 kwietnia 2008 roku, sygn. akt KIO/UZP257/08 i 258/08, 28 marca 2008 roku, sygn. akt KIO/UZP 226/08, wszystkie opublikowane w Systemie Informacji Prawnej LEX).
Domniemanie to RYSY zostały na mocy wezwania Zamawiającego z dnia 03.10.2023 r. zobowiązane obalić.
II.1.2 WYJAŚNIENIA RNC 12.W Wyjaśnieniach RNC RYSY na pierwszych 3 stronach pisma skupiły się na wyjaśnieniupojęcia rażąco niskiej ceny na gruncie przepisów ustawy Pzp i ich interpretacji w orzecznictwie, wskazując, iż rzekomo zaoferowana przez RYSY cena nie ma takiego charakteru. Jednakowoż poza ogólnikowymi stwierdzeniami w tym zakresie, RYSY w tej części Wyjaśnień RNC nie podały jakichkolwiek danych dotyczących tych elementów zaoferowanej ceny, o które pytał się Zamawiający w Wezwaniu I. Na marginesie wskazania wymaga także, że RYSY nie złożyły odwołania na czynność wezwania RYSY do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny. W Wyjaśnieniach RNC RYSY wskazały na 6 elementów mających wpływ na zaoferowaną cenę:
- Sytuacja podmiotowa zawiązana z niskimi kosztami działalności; 2)Wysoko wykwalifikowany i doświadczony personel; 3)Obniżenie kosztów koordynacji międzybranżowej; 4)Wyliczenie na kładu pracy i stawki roboczogodziny; 5)Wiedza i doświadczenie; 6)Wybrane rozwiązania techniczne.
Ad. 1) Sytuacja podmiotowa związana z niskimi kosztami działalności
- RYSY wskazały m.in., że „RYSY Architekci posiada własny obiekt biurowy przez co nie ponosi wysokich kosztów wynajmu pomieszczeń. Wyjątkowo sprzyja)ąca, okolicznością pozwalającą obniżyć koszty są również” dużo niższe niż“ w wielkich miastach koszty prowadzenia działalności. RYSY Architekci nie ponosi zatem wysokich kosztów administracyjnych. (...) Korzysta z wysokiej klasy oprogramowania specjalistycznego (Archicad- 10 licencji), który jest własnością firmy i nie wymaga dodatkowych nakładów - leasingów, subskrypc)i. Firma posiada na własność wysokie) klasy sprzęt komputerowy i urządzenia peryferyjne np. plotery, drukarki”.
- W odniesieniu do powyższego wskazania wymaga, że poza li tylko gołosłownym oświadczeniem co do oszczędności w zakresie struktury firmy, czy też własności biura, RYSY w żadnej mierze nie udowodnił przedstawionych wyliczeń, a n i nie przedstawił kalkulacji rzekomych oszczędności mających wpływ na możliwość zaoferowania taki skrajnie niskiej ceny. RYSY nie przedstawiły jakiegokolwiek dowodu na okolicznośc posiadania tytułu własności do nieruchomości , w której prowadzi działalność. Rysy nie wykazał okoliczności dysponowania własnym biurem na potrzeby realizacji zamówienia (np. umowa kupna), ani także nie wskazał wyliczenia oszczędności wynikających z tego tytułu przez cały okres realizacji zamówienia. Twierdzenia RYSY pozostają więc gołosłowne. RYSY poza oświadczeniem, iż dysponuje oproqramowaniem specjalistycznym Archicad, nie przedstawił zawartych licencji (np. w formie licencji of the shelf), nie przedstawił zestawienia kosztów ponoszenia opłat licencyjnych lub kalkulacji wskazanych oszczedności mających wpływ na możliwość zaoferowania skrajnie niskiej ceny. Już okoliczność, iż RYSY wskazują na to, że oprogramowanie Archicad jest własnością RYSY świadczy o przyjęciu błędnych założeń przez RYSY, bowiem na wskazane oprogramowanie udzielane są licencje, z tytułu których wykonawca musi uiszczać okresowe opłaty licencyjne. Nie sposób nie zauważyć, że nawet jeżeli RYSY dysponują licencjami na wskazane oprogramowanie to winien przypisać koszt opłat licencyjnych do kosztów realizacji przedmiotu zamówienia. W analogicznej sprawie, w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 31.10.2023 r. (sygn. akt KIO 3045/23) wskazano, że RYSY „winien przedstawić umowy licencyjne w celu umożliwienia Zamawiającemu upewnienia się, że [Wykonawca — przyp. Odw.] faktycznie dysponuje niezbędnym oprogramowaniem, oraz zweryfikowanie, jakie są ponoszone przez [Wykonawcę — przyp. Odw] koszty utrzymywania tych licencji w toku realizacji zamówienia”. Na marginesie wymaga wskazania, że w dołączonym do Wyjaśnień Załączniku Nr 2 III.1 EwidencjaŚrodków Trwałych wskazuje się na Pakiet Archi CAD 17, nabyty na podstawie aktu notarialnego rep A Nr 7086/2020, a zatem przeszło 3 lata temu. Pomijając fakt wskazania w Wyjaśnieniach RNC na innego rodzaju oprogramowanie, to podkreślić należy, że R YS Y nie wykazały, iż nadal utrzymuje ważność licencji na wskazane oprogramowanie. Z kolei w pkt 6 Wyjaśnień RNC RYSY wskazują, że jednak zawarły aż 10 licencji na oprogramowanie ArchiCAD wersja 20, ponownie nie wskazując ani dowodów na tę okoliczność, ani nie uwzględniając kosztów ponoszenia opłat licencyjnych dla aż 10 licencji ArchiCAD 20. Jednak obecnie powszechnie używa się wskazanego oprogramowania Archicad w wersji 26, a wersja 20 jest z roku 2016, natomiast wersja 17 z roku 20131.
Zatem nie wiadomo nawet, czy RYSY dysponują niezbędnym do realizacji zamówienia oprogramowaniem i czy dysponują ważnymi opłatami licencyjnymi uprawniającymi RYSY do użytkowania takiego oprogramowania lub czy uwzględniły w obliczeniu ceny koszt opłat licencyjnych przypadający proporcjonalnie do okresu realizacji zamówienia objętego Postępowaniem.
Ad. 2) Wysoko wykwalifikowany i doświadczony personel Ad. 3) Obniżenie kosztów koordynacji międzybranżowej 15.W Wyjaśnieniach RNC RYSYwskazały, ż e „dysponuje wysoko wykwalifikowanym oraz doświadczonym zespołem projektantów, pracujących wspólnie od wielu lat. Fakt długoletniej stałej współpracy zespołu pozwoli na znacznie obniżenie kosztów koordynacji wewnętrzne). W toku wieloletniej współpracy zespołu wypracowano bowiem szereg wewnętrznych procedur pozwalających na jak najbardziej) efektywne wykorzystanie wiedzy i doświadczenia poszczególnych członków zespól, a także na planowanie i równomierne rozłożenie poszczególnych etapów prac. (...). Dzięki temu nakład czasu na koordynację jest mniejszą, procedury związane z podejmowaniem decyzji projektowych są uproszczone i wiele standardów pracy wspólnie uzgodnionych. Zespół bazuje na sprawdzonej procedurze pracy zdalnej z regularnymi spotkaniami koordynacyjnymi, co znacząco obniża koszty współpracy zespołu wielobranżowego”. Niemniej jednak RYSY, poza przedstawieniem wykazu 5 usług projektowych wykonanych przez RYSY, ani nie wskazały jakie konkretnie oszczędności RYSY uzyskują rzekomo dzięki wskazanej okoliczności i jakie to ma przełożenie na możliwość zaoferowania tak skrajnie niskiej ceny. RYSY
powołują się na rzekome „wewnętrzne procedury pozwalające na jak najbardziej efektywne wykorzystanie wiedzy i doświadczenia”, a takż e „standardy pracy”, czy t e ż „sprawdzoną procedurę pracy zdalne) z regularnymi spotkaniami koordynacyjnymi”, jednak ani nie opisuje tych procedur, ani nie przedstawia dokumentów, w których te procedury i standardy byłyby opisane, a tym bardziej w ogóle nie wskazuje, jak te okoliczności mają konkretny wpływ na możliwość zaoferowania przez RYSY tak skrajnie niskiej ceny. Twierdzenia RYSY w tym zakresie należy więc uznać za zupełnie nieprzydatne dla wyjaśnienia rażąco niskiej ceny zaoferowanej przez RYSY oraz gołosłowne, jako niepoparte jakimikolwiek obliczeniami lub dowodami.
- Analogicznie twierdzenia RYSY, że „Od wielu lat RYSY Architekci współpracuje ze stałym wysoko wykwalifikowanym zespołem projektantów międzybranżowych. Wieloletnia współpraca z projektantami z poszczególnych branż” zaowocowała wypracowaniem procedur efektywnych uzgodnień międzybranżowych. Stosowanie tych procedur pozwoliło na znaczne podwyższenie efektywności uzgodnień, co przekłada się na koszty ich realizacji. Ponadto, wieloletnia współpraca na podstawie umów cywilnoprawnych umożliwiła również” RYSY Architekci uzyskanie konkurencyjnych cen za realizacje poszczególnych projektów branżowych” są gołosłowne i nie poparte jakimikolwiek obliczeniami czy dowodami. Składając Wyjaśnienia RNC RYSYwinny, tak jak każdy inny staranny wykonawca, wskazywać na konkretne okoliczności odnoszące się do możliwości realizacji przedmiotu zamówienia objętego Postępowaniem wskazujące na sposób obliczenia zaoferowanej ceny, metody jej kalkulacji i przyjętych ku temu podstaw. Zatem, jeżeli RYSY zdecydowałysię na powołanie na okoliczności wdrożenia standardów i procedur, i wskazują, że kalkulacja ceny wynikała z uwzględnienia wdrożenia w toku realizacji zamówienia tych standardów i procedur, to obowiązkiem RYSY jest wykazanie Zamawiającemu, że dane standardy i procedury zostały opracowane, wdrożone u wykonawcy, nadają się do realizacji tego zamówienia, a ich wdrożenie przyniesie weryfikowalne obniżenie kosztów, a nie np. ich wzrost. RYSY, pomimo powołania się na tego rodzaju standardy i procedury nie wykazała tych okoliczności. Już sama okoliczność powołania się na wdrożenie pewnych procedur przez wykonawcę bez ich przedstawienia i wykazania związanych z nimi kosztów świadczy o braku wykazania realności zaoferowanej ceny i gołosłowności złożonych przez RYSY wyjaśnień.
Ad. 4) Wyliczenia nakładu pracy i stawki roboczogodziny 17.W Wyjaśnieniach RNC RYSY zawarł m.in. następujące wyjaśnienia„Liczba roboczogodzin przewidziane dla oferowanego zadania została poddana analizie porównawczej roboczogodzin (rh) poświęconych dla wykonania wcześniej realizowanych projektów o analogicznym charakterze oraz treści wymagań postawionych przez Zamawiającego w niniejszym postepowaniu. Liczba roboczogodzin została zatem ustalona na podstawie wieloletniego doświadczenia Wykonawcy i prowadzonych ewidencji nakładów pracy, przez co uwzględniały występujące realnie ryzyka związane z iteracyjnym charakterem procesu projektowego. Sta wka roboczogodziny została obliczona na podstawie wewnętrznie prowadzonych statystyk odnośnie uśrednionej stawki za czynności wykonywane przez RYSY Architekci uwzgledniającej kilkadziesiąt pozycji kosztowych (w tym m.in. wynagrodzenia, koszty leasingów, wydruków, przejazdów, opłat z a media, naprawy sprzętu i aktualizacji oprogramowania komputerowego)”. Dodatkowo RYSY do Wyjaśnień RNC załączyły wykaz kosztów i wynagrodzeń za VI, VII i VIII 2023 r., które mają rzekomouzasadniać zastosowaną przez RYSY na potrzeby obliczenia ceny stawkę godzinową w wysokości 80,00 zł netto.
- Jednakowoż wymaga wskazania w odniesieniu do przedstawionych przez RYSY obliczeń, że wskazane koszty dotyczą historycznego okresu prowadzenia działalności przez RYSY, podczas którego nie występowało w RYSY zaangażowanie ta kiego personelu, jaki jest wymagany do realizacji przedmiotu zamówienia objętego Postępowaniem. Dodatkowo wymaga podkreślenia, że wskutek ponadprzeciętnej inflacji oraz podniesieniu średniego i minimalnego wynagrodzenia, założenia RYSY oparte na danych historycznych są niewłaściwe.
Załączone do Wyjaśnień RNC kalkulacje zakładają ponoszenie kosztów takichosób jak: Projektant, Projektant 2, Asystent Projektanta 7 KP+, Asystent Projektanta akc/ps, Menedżer finansowy awo, Marketing 8 KK/Specjalista ZPAO, Konsultant Pełnomocnik IN KW, Informatyk RS. Tymczasem, w toku realizacji zamówienia RYSY muszą zaangażować innych specjalistów takich jak Główny Projektant, Projektant w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, Projektant w specjalności sanitarnej, Projektant w specjalności elektrycznej i teletechnicznej, Projektant wnętrz (Zamawiający nie dopuścił zaś w OPiW możliwości sprawowania kilku funkcji przez jedną osobę), zgodnie z wykazem osób złożonym w toku Postępowania.
Według § 7 ust. 3 i 9 projektu Umowy, RYSY są zobowiązane do zaangażowania w toku realizacj i zamówienia osoby wskazane w toku postępowania, a ich zmiana jest możliwa tyl ko w przypadku zaproponowania zastępstwa osoby o analog icznych kwalifikacjach i doświadczeniu. Nadto, kalkulacje RYSY, o ile uwzględ niają pozycję nazwaną „Op/aby licencyjne np. ArchiClub M7” to nie przewidują konieczności ponoszenia kosztów opłat licencyjnych poza kosztem 357,00 zł z tytułu „Microsoft: licencja”. Zatem obliczenia RYSY są w sposób oczywisty nieadekwatne do warunków realizacji zamówienia objętego Postępowaniem. Koszty zatrudnienia
dodatkowych ekspertów i podwykonawców — których koszty RYSY wskażą dopiero w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC - konieczność ponoszenia opłat licencyjnych związanych ze specjalistycznym oprogramowaniem — o którym sam wspomina RYSY — nie zostały uwzględnione w obliczeniu stawki godzinowej wskazanej przez RYSY. Wskazana stawka godzinowa, być może była adekwatna dla wskazanego okresu czasu i ówczesnego zaangażowania RYSY w realizowane projekty, ale RYSY nie wykazały adekwatności tej stawki do warunków realizacji przedmiotu zamówienia objętego Postępowaniem. RYSY nie wskazały, w jaki sposób obliczyły koszt realizacji poszczególnych pozycji Etapów I, II i II przedmiotu zamówienia, uwzględniając konieczność pokrycia kosztów zaangażowania odpowiednich ekspertów, kosztów opłat licencyjnych, transportu i innych kosztów administracyjnych i stałych. Ograniczenie się RYSY wyłącznie do wskazania przyjętej stawki godzinowej obliczonej dla historycznego okresu działalności nieadekwatnego do niniejszego Postępowania, wskazuje na to, że RYSY nie dokonało analizy kosztów realizacji przedmiotu zamówienia objętego Postępowaniem i nierzetelnie wyceniło przedmiot zamówienia. Świadczy to o tym, że zaoferowana przez RYSY cena jest rażąco niska i nie obejmuje chociażby takich kosztów jak opłaty licencyjne za użytkowanie niezbędnego specjalistycznego oprogramowania.
- Omawiając kwestię oszacowania przez RYSY właściwej stawki godzinowej adekwatnej do realizacji zamówienia oraz przyjętej liczby roboczogodzin wskazania wymaga, że sposób prowadzenia przez RYSY działalności i szacowania kosztów operacyjnych w ostatnich latach pozostawia wiele wątpliwości. 3ak wynika z danych rejestrowych RYSY w KRS, RYSY Architekci Sp. z o.o. Sp. K. zostałazałożona w 30 listopada 2020 r. a zarejestrowana 11 stycznia 2021 r. W okresie 11.01.2021 do 31. 12.2021 r. spółka ta zanotowała strate netto w kwocie 484.622,07 zł. W okresie od 01.01. 2022 r. do 31. 12.2022 r. RYSY zanotowały dalsza stratę netto w wysokości 685.631,49 zł, którą RYSY zamierzają pokryć z zysków przyszłych okresów.
Dowód 6: Odpis pełny z KRS dla RYSY (w załączeniu) Dowód 7: Uchwała nr 2 z dnia 06.09.2022 r. Wspólników RYSY (w załączeniu) Dowód 8: Uchwała nr 1 z dnia 23.06.2023 r. Wspólników RYSY (w załączeniu) Dowód 9: Uchwała nr 2 z dnia 23.06.2023 Wspólników RYSY (w załączeniu) Dowód 10: Bilans RYSY z KRS (w załączeniu) 21.Z dokumentacji finansowej RYSY wyłania się wiec obraz spółki która nie jest rentowna przy realizowaniu podejmowanych projektów, co tym bardziej każe oddać w wątpliwość prawidłowość wyceny przedmiotu zamówienia objętego niniejszym Postępowaniem.
Do końca 2O22 roku RYSY wygenerowały 1.170.253,59 zł straty, która nie wiadomo czy do chwili obecnej została pokryta (sic!). Wskazania wymaga, że strata w powyższej wysokości powstała przy obrotach w wysokości 3.925.085,00 zł (lata 2021/2022) co stanowi 3O% przychodu.
- Ponownie zatem złożone przez RYSY Wyjaśnienia RNC są gołosłowne i świadczą o niedoszacowaniu kosztów realizacji przed miotu zamówienia objętego Postępowaniem. Zawarte w Wyjaśnieniach RNC twierdzenia RYSY są na tyle ogólne i uniwersalne, że mogłyby zostać zastosowane do niemal każdego postępowania na usług i doradcze lub projektowe, w której jedynym składnikiem kosztotwórczym to przyjęta przez wykonawcę stawka godzinowa zaangażowania ekspertów.
Ad. 5) Wiedza i doświadczenie 23.RYSY wskazały w Wyjaśnieniach RNC: „Wykonawca posiada wiedze, i doświadczenie umożliwiające mu realna, wycenę i przygotowanie oferty. Wykonawca ukończył obecnie realizację dwóch projektów (koncepcje, projekty budowlane i wykonawcze oraz specyfikacje i kosztorysy) o zbliżonym przedmiocie zamówienia, zatem ocena czasochłonności oraz zdolności Wykonawcy do realizacji zamówienia jest rzetelna i poparta ostatnimi doświadczeniami. Zespól Wykonawcy posiada kompetencje w realizacji“, przy konkurencyjnym poziomie cen, projektów o wysokich walorach artystycznych i użytkowych. Wieloletnie prowadzenie dla wielu typologii obiektów prac projektowych pozwala na obniżenie cen usług, które są świadczone przez stałych partnerów. Pozwala to na wynegocjowanie niskich i stałych stawek, co w efekcie przekłada się na korzystna cenę końcowa,. Jest to cecha unikalna przedsiębiorstwa. (...) W toku prac projektowych pracownia korzysta ze sprawdzonych i zrealizowanych rozwiązań projektowych — po ich właściwe) adaptacji. Skutkuje to sprawniejszą realizacją prac przedprojektowych, prac w fazie koncepcyjnej i analityczne). Podobnie w fazie projektów wykonawczych i opracowywania detali. W efekcie przekłada się to na zmniejszenie nakładu czasu na te etapy”.
- RYSY przywołują zrealizowane projekty w latach 2014 r. do 2017 r., czyli 6 do 9 lat temu. Nie wymaga specjalistycznej wiedzy by stwierdzić, że stawki od 6 lat, a w szczególności przez ostatnie lata trwania pandemii Sars-Cov-9 oraz od wybuchu wojny na Ukrainie. Poza gołosłownym przywołaniem wskazanych realizacji, RYSY w żadnej mierze nie wykazała z jakich przyczyn wskazane projekty mogą być porównywalne z przedmiotem zamówienia objętego Postępowaniem. Z podanych w Wyjaśnieniach RNC danych nie sposób także potwierdzić wskazanych przez
RYSY stawek, rzekomo wynikających z realizacji wskazanych projektów. Zatem wskazane okoliczności, nie tylko są nieadekwatne do wyjaśnienia zaoferowanej przez RYSY ceny w tym Postępowaniu, ale także zupełnie nieweryfikowalne na podstawie danych wskazanych w Wyjaśnieniach RNC. A pamiętać należy, że Zamawiający jest zobowiązany oceniać wyjaśnienia rażąco niskiej ceny na podstawie treści udzielonych wyjaśnień, bez samodzielnego poszukiwania danych w ogólnie dostępnych bazach. Na marginesie odnotowania wymaga, że wskazane projekty nie zostały wykonane przez RYSY, jako że spółka ta została zarejestrowana w styczniu 2021 r.
- Należy także wskazać, że wskazanie przez RYSY, iż „W toku prac projektowych pracownia korzysta ze sprawdzonych i zrealizowanych rozwiązań projektowych” nie tylko jest nieweryfikowalne w zakresie wpływu na możliwość obniżenia ceny zaoferowanej w niniejszym Postępowaniu, ale budzi wątpliwości w zakresie uprawnienia RYSY do korzystania z projektów, do których RYSY mogły przenieść autorskie prawa majątkowe na zamawiających - odbiorców projektów zrealizowanych przez RYSY. Zatem także argumentacja RYSY przytoczona w tej części Wyjaśnień RNC jest nieprzydatna do oceny realności zaoferowanej przez RYSY ceny i nie obala powstałego domniemania zaoferowania przez RYSY rażąco niskiej ceny.
Ad. 6) Wybrane rozwiązania techniczne 26.Wreszcie RYSY w Wyjaśnieniach RNC wskazały, że „Niewątpliwie korzystnym uwarunkowaniem tj. wybranym rozwiązaniem technicznym, jest praca firmy przy każdym realizowanym projekcie wyłącznie na specjalistycznym oprogramowaniu BfM (Building fntelligent Model/ing - ArchiCAD wersja 20),Ł/. praca od początku projektu nad modelem trójwymiarowym, który automatycznie przekładany jest na dokumentację dwuwymiarową. Biuro dysponuje 10 licencjami tego oprogramowania. Takie podejście pozwala na istotna, oszczędność czasu, niezwykle ułatwia komunikację z klientem, pozwala uniknąć błędów związanych z koordynacja, rozwiązań, a także pozwala realizować wizualizacje projektów (na każdym etapie) bez konieczności zatrudniania podwykonawców. Jest to bezsprzecznie sprzyjająca zaleta, pozwalającą przy uwzględnieniu doświadczonego zespołu projektantów w technologii BIM zmniejszyć czas pracy o około 25 procent, a co za tym idzie i koszt”. RYSY jednocześnie nie uwzględniły w kosztach realizacji zamówienia obciążeń z tytułu opłat licencyjnych oprogramowania ArchiCAD wersja 20 i stąd powoływanie się w Wyjaśnieniach RNC na dysponowanie licencjami na wskazane oprogramowanie jest nieadekwatne. Nadto RYSY nie wskazało jakie rzekomo obniżenie kosztów przynosi RYSY zastosowanie wskazanego oprogramowania.
II.1.3 Ocena Wyjaśnień RNC 27.Zamawiający dokonał oceny Wyjaśnień RNC złożonych przez RYSY wskazując w protokole Postępowania „Wykonawca oświadczył, że stawka roboczogodziny [Projektanta/asystenta biorącego udział w zamówieniu: 80/h brutto (została obliczona na podstawie wewnętrznie prowadzonych statystyk odnośnie uśrednionej stawki za czynności wykonywane przez RYSY Architekci uwzględniające) kilkadziesiąt pozycji kosztowych (w tym m.in. wynagrodzenia, koszty leasingów, wydruków, przejazdów, opłat za media, naprawy sprzętu i aktualizacji oprogramowania komputerowego). Jako środki dowodowe Wykonawca oświadczył, że przedstawił tabele dla dwóch grup kosztowych z ostatnich trzech miesięcy: „-biuro -wynagrodzenia Czerwiec 2023 koszty biura wyniosły 13 569,00 zł i koszty wynagrodzeń 59 661,00 zl. Liczba roboczogodzin wynosi 924, a stawka 1 roboczogodziny 79,25 z/. Lipiec 2023 koszty biura wyniosły 15 160,00,00 zl i koszty wynagrodzeń 60 230,00 zl. Liczba roboczogodzin wynosi 924, a stawka 1 roboczogodziny 81,59 zl. Sierpień 2023 koszty biura wyniosły 13 438,00 zl i koszty wynagrodzeń 59 780,00 zl. Liczba roboczogodzin wynosi 968, a stawka 1 roboczogodziny 75,64 zl.”
Zdaniem Zamawiającego powyższe oświadczenia dotyczące środków dowodowych nie s ą zgodne z dołączonymi do W yjaśnień I załącznikami N r 5 i 5a. W ykonawca przedstawił w nich Plany ekonomiczne administrowanie biurem i koszty miesięczne za lata 2O15 r. i 2017 r., na podstawie których nie można obliczyć aktualnej stawki brutto 80 zł/'h”.
Dowód 11: Protokół Postępowania (w aktach Postępowania) 28.Oceniając poszczególne części Wyjaśnień RNC Zamawiający wskazał ponadto: - „Wykonawca przedstawił jako środek dowodowy ofertę p. S.R. elektryka (oferta p. R. Koszt wykonania projektu instalacji elektrycznej i niskoprądowe) 43 350 zl netto, NEORADSp. z o. o. ul. Mila 6A, Załącznik nr 4a). Natomiast w Kalkulacji kosztów ł instalacje elektryczne i telekomunikacyjne wycenil w poz. 1. 7* i 2.1, ca. 26, 0 tys. zl).
Z powyższego wynika, że w Kalkulacji kosztów I jest zaplanowane mniej środków niż p. R. oczekuje” -„Wykonawca przedstawił jako środek dowodowy ofertę p. A.Ż. inżyniera sanitarnego (oferta instalacje projekt wewnętrznych inst. wod-kan 26 tys. zl netto, Załącznik nr 4b) oraz ofertę p. D.T. upr. nr MAZ/0422/PBS/1 również inżynier sanitarny nie zgłoszony we wniosku wykonawcy (oferta na wykonanie opracowania dokumentacji projektowej modernizacji południowego i zachodniego skrzydła budynku Arsenału Warszawskiego w zakresie instalacji wentylacji, klimatyzacji oraz grzewczych. 1. Projekt instalacji wentylacji i klimatyzacji - 35 000 zl netto, 2. Projekt instalacji grzewczej -20 000 zl netto, załącznik 4e).
Zamawiający zwrócić uwagę, ze w kalkulacji kosztów I instalacje sanitarne wyceniono w poz. 1,7 i 7 2.1, ca. 44,0 tys. z/, 8/. zaplanowano mniej środków niż obie panie oczekują”. -„Wykonawca przedstawił jako środek dowodowy dla p. R.S. — architekta oraz S.B. - architekta wnętrz oferty, z których wynika, że oferują swoją usługę pracy liczony według stawki w wysokości 60 złotych netto za 1 roboczogodziny, załącznik nr 4c i 4d.
Ponieważ treść tych ofert nie określa zakresu oferty Zamawiający poprosił o wyjaśnienie jakie usługi te osoby będą realizować i jaki jest pełny koszt tych usług uwzględniony w ofercie” „Wykonawca nie przedstawił dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.2, 1.3. 1.5, 1.6, 1.9, Kalkulacji kosztów I. Dotyczy ta o takich jak badania konserwatorskie, badania architektoniczne, konstrukcyjne (obciążenia stropów urządzeniami, ekspertyzy techniczne, ppoz i inne, ekspertyzy mykologiczne i inne.
„Wykonawca nie przedstawił dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.13 kalkulacji kosztów I.
Ponadto w przestawionej Kalkulacji kosztów I dla tej pozycji wynika odmienna niż wskazana w SW Z liczba dni i godzin usługi szkoleniowej (oczekiwano dwudniowego szkolenia trwającego 12 godzin). W kalkulacji Wykonawca podał czas trwania usługi na 14 dni, 9,63 dni roboczych, 154,04 roboczogodziny i przyjął ze usługa będzie świadczona prze dwie osoby. - Z przedstawionej kalkulacji kosztów I wynika odmienna niż zalecana wq publikacjach branżowych (sZW PP, SARP) proporcja ceny projektu budowlanego 214 553, 42 zł do projektów wykonawczych 153 158, 14 zł wykonawca pomimo wezwania nie przedstawił informacji czy wykonawca przewiduje wykonanie zamówienia bez poniesienia start finansowych i jaki przewiduje zysk?
W wezwaniu do wyjaśnień w zakresie etapu II Zamawiający wezwał do przedstawienia dla każdej z podanych pozycji 2.2 – 2.5 Kalkulacji kosztów I obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji. Wykonawca nie przedstawił dowodów dla poz. 2.2 – 2.5” W wezwaniu do wyjaśnień w zakresie Etapu III Zamawiający wezwał do przedstawienia dla każdej z podanych cen 4 pozycji (3.1-3.4)/kalkulacji kosztów I obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji. Brak dowodów dla poz. 3.1- 3.4 Kalkulacji kosztów I obliczenia cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji.
Brak dowodów dla poz. 3.1.-3.4 ( w tym koszty Hlp Desku).
Zatem sam Zamawiający uznał, że RYSY w złożonych Wyjaśnieniach RNC nie tylko nie wykazały realności zaoferowanej ceny, ale złożone wyjaśnienia zawierały wewnętrzne sprzeczności i nie obaliły domniemania rażąco niskiej ceny. Co istotne, Zamawiajacy w sposób wyraźny wskazał, ze RYSY w złożonych Wyjaśnieniach RNC nie przedstawił wymaganych wezwaniu I dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.13. Kalkulacji kosztów I , nie przestawił dowodów dla poz. 2.2- 2.5 oraz nie wyjaśnił oraz nie wskazał czy i jak zysk przewiduje wygenerować przy realizacji zamówienia objętego Postepowaniem. Zamawiający w wezwaniu I wyraźnie wskazał, ze wymaga od RYSY „przedstawienia poszczególnych cen zaoferowanych w załączniku nr 1 do oferty – Formualrz CENW Y objętych Etapem I-14 pozycji cenowych (1-1.14), Etap II – 7 pozycji cenowych (2.1-2.7) oraz dla każdej z pozycji szczególnej kalkulacji obliczenia każdej z cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji”.
- Zatem RYSY nie tylko nie wyjaśniły sposoby obliczenia kosztów realizacji przedmiotu zamówienia objętego Postępowaniem, ale złożyło Wyjaśnienia R NC zawierające wewnętrzne sprzeczności, omyłki, bra ki, a także które nie zawierały wprost wymaganych w Wezwaniu I obliczeń i dowodów dla poz. 2.2-25 oraz wykazania zaplanowanego przez RYSY zysku. Na podstawie Wyjaśnień RNC Zamawiający nie był więc w stanie ocenić, czy RYSY realizując przed miot zamówienia będzie w stanie wykonać całość świadczenia bez strat i przy wypracowaniu zysku. Zamawiający nie był w stanie także potwierdzić, czy RYSYma prawidłowo obliczone koszty realizacji poz. 2.2.-2.5 pozycji cenowych wobec bra ku przedstawienie przez RYSY dowodów w tym zakresie.
- Analogiczne wyjaśnienia wykonawców oceniła Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 31.10.2023 r. (sygn. akt KIO 3045/23) wskazując, źe wykonawca „winien więc wskazać i udowodnić okoliczności, które wpłynęły na wysokość cen zakwestionowanych pozycji i wyjaśnić Zamawiającemu w jaki sposób okoliczności te wpłynęły na możliwość ich obniżenia. Przystępujący natomiast składając Zamawiającemu wyjaśnienia powołał się na same ogólniki jak np. wyksztalcenie, doświadczenie, prowadzenie biura w miejscu zamieszkania, samodzielna realizacja przedmiotu zamówienia, czy też: posiadanie sprzętu. Ponadto w złożonych wyjaśnieniach wykonawca ten powołał s/ę na możliwość uzyskania znacznych oszczędności, które jednak są w żaden sposób nieweryfikowalne, a więc nie sposób ocenić ich prawdziwości. Przystępujący nie przedłożył ponadto żadnego dowodu okoliczności te potwierdzające, a już tym bardziej nie wykazał w jaki sposób powyższe miało wpływ na wycenę zakwestionowanych przez Zamawiającego pozycji (...)”.
- Pomimo tego, że RYSY złożyły obszerne z pozoru Wyjaśnienia RNC, to zawierały one wprzeważającej mierze, a właściwie w całości, ogólnikowe i uniwersalne twierdzenia, które w żaden sposób nie wskazywały na powiązanie czynności objętych świadczeniem RYSY przy realizacji zamówienia z kosztami ich konkretnymi kosztami ich
wykonania i dowodami na te okoliczności. W sowich wyjaśnieniach RYSY winny były odtworzyć Zamawiającemu sposób, w jaki dokonały wyceny przed miotu zamówienia przy składaniu oferty i wykazać, w tym przedłożyć dowody, że w ramach tej wyceny uwzględniła wszystkie koszty realizacji zamówienia, otrzymała oferty podwykonawców na podzlecane części zamówienia, a także założyła wypracowanie zysku. Mając na względzie, co wynika z Wyjaśnień RNC, że RYSY nie wykonało rzetelnej wyceny przedmiotu zamówienia na etapie przygotowania oferty, złożenie takich wyjaśnień było niemożliwe.
III.1.4 WEZWANIE II 33.Mając na względzie dokonaną przez Zamawiającego ocenę Wyjaśnień RNC złożonych przez RYSY, Zamawiający postanowił zwrócić się do RYSY z Wezwaniem II żądając od RYSY uzupełnienia Wyjaśnień RNC i de facto konwalidowania braków w Wyjaśnieniach RNC. Czynność Zamawiającego w tym zakresie pozostaje jednak sprzeczna z wyrażoną w art. 16 pkt 1 ustawy Pzp zasadą uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców i jest niezgodna z zasadami prowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia.
- Jak podnosi się w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej, niedopuszczalne jest wezwanie wykonawcy do uzupełnienia wyjaśnień rażąco niskiej ceny, jeżeli pierwotnie złożone wyjaśnienia nie były konkretne, precyzyjne i nie zawierały odpowiedzi na wszystkie pytania zamawiającego lub nie zawierały dowodów. W wyroku z dnia 24 listopada 2017 r. (sygn.. akt. KIO 2380/17) Krajowa Izba Odwoławcza uznała , że „nie jest rolą zamawiającego przejęcie od wykonawcy inicjatywy w wyjaśnieniu rażąco niskiej ceny i kierowanie wezwań „do skutku”. Kolejne wezwania do wyjaśnień tego samego zakresu informacji, przy niestarannej postawie wykonawcy, uznać należy za dokonywane z naruszeniem art. 90 ust. 1 i 2 Pzp2004 w zw. z art. 7 ust. 1 Pzp2004. Innymi słowy, brak rzetelności i staranności po stronie wykonawcy nie może uzasadniać kierowania do niego kolejnych wezwań w trybie art. 90 ust. 1 Pzp2004. Z powyższego płynie jednoznaczny wniosek, że wykonawca, który nie sprosta obowiązkowi wyrażonemu w art.90 ust. 2 Pzp2004 musi liczyć się z negatywnymi konsekwencjami w postaci odrzucenia jego oferty.” Z kolei w wyroku z dnia 13 października 2014 r. , (sygn.. akt KIO 2025/14) Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że „Zamawiający nie może wzywać jednak wykonawcy kilkakrotnie do uszczegółowienia i skonkretyzowania ogólnikowych twierdzeń podanych wcześniej. Powyższe prowadzi bowiem do naruszenia zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, poprzez sugerowanie wykonawcy, jakie wyjaśnienia powinien ostatecznie złożyć. W orzecznictwie wskazuje się, że ponownie wezwanie do złożenia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny może dotyczyć wykonawcy, który rzetelnie złożył pierwsze wyjaśnienia ,a nie takiego , który uchyla się od udzielają szczegółowych informacji i przedstawienia wyjaśnienia w sposób zdawkowy i ogólnikowy”. Podobnie orzekła /izba w wyroku z dnia 3 lutego 2016 r. (sygn.. akt KIO 77/16).
Wreszcie w wyroku z dnia 17 kwietnia 2023 r. (sygn.. akt KIO 901/23) Izba wskazała, ze „ Co do zasady dopuszczalne jest również ponowne wezwanie wykonawcy do złożenia dodatkowych wyjaśnień, jeżeli w złożonych przez wykonawcę wyjaśnieniach powstają kolejne kwestie, nowe wątpliwości, które wymagają doprecyzowania. W przedmiotowej sprawie , w ocenie Izby, co słusznie podkreślono w odpowiedzi na odwołanie, taka konieczność nie zachodziła. Wystosowanie do o/odwołującego kolejnego wezwania do wyjaśnień stanowiłoby dla Wykonawcy drugą szansę na wyjaśnienie ceny, a nie byłoby podyktowane koniecznością wyjaśnienia przez Zamawiającego dodatkowych kwestii, które przedstawione zostały w wyjaśnieniach. To na wykonawcy spoczywał obowiązek wykazania poszczególnych przywołanych w wyjaśnieniach okoliczności, które wpłynąć mogły na obniżenie ceny”.
- Zatem czynność skierowania przez Zamawiajćego doi RYSY Wezwania II została dokonana z naruszeniem przepisów ustawy Pzp i powinna zostać unieważniona. Niemniej, zawarta w protokole Postepowania ocena Wyjaśnień RNC i konieczność wystosowania Wezwania II wskazują na to,że sam Zamawiający uznał Wyjaśnienia RNC za obarczone brakami i nieobalające domniemania rażąco niskiej ceny. Zatem, złożone przez RYSY Uzupełnienie Wyjaśnień RNC w ogóle nie powinno być pod uwagę przy ocenie, czy RYSY wyjaśniły zaoferowaną w postępowaniu cenę i obaliły domniemanie zaoferowania rażąco niskiej ceny.
II.1.5. UZUPEŁNIENIE WYJAŚNIEŃ RNC 36.W związku z dokonaną oceną Wyjaśnień RNC Zamawiający skierował do RYSY WezwanieII, w którym zadał wykonawcy 10 wniosków o uzupełnienie Wyjaśnień RNC.
II. 1.5.1 Stawka roboczogodziny 37.Zamawiający poprosił RYSY o uzupełnienie Wyjaśnień RNC w zakresie „Zdaniem Zamawiającego powyższe oświadczenia dotyczące środków dowodowych nie są zgodne z dołączonymi do wyjaśnień załącznikami 5 i 5a.
Wykonawca przedstawił w nich Plany ekonomiczne administrowanie biurem i koszty miesięczne za lata 2015 r. i 2017 r. na podstawie których, nie można obliczyć aktualnej stawki brutto 80 zI/h.
Zamawiający wzywa do przedstawienia aktualnych przyjętych do wyceny oferty informacji pozwalających zweryfikować obliczenie stawki brutto 80 zl/h oraz dowodów w postaci np. projektów umów z Projektantami / asystentami, którzy będą
brali udział w zamówieniu, z których wynika wartość ww. stawki”.
- W Uzupełnionych Wyjaśnieniach RNC RYSY udzieliły następującej odpowiedzi:
„Przedstawione wyliczenia w załącznikach 5 i 5a są prawidłowe i rejestrują prawdziwe koszty poniesione w miesiącach: czerwiec, lipiec i sierpień 2023r. Zapisy na załącznikach wskazujące lata 2015 i 2017r. wynikają z przekopiowania treści stopki i daty 2015 i 2017 są omyłką pisarską. W załączeniu przekazujemy załącznik z poprawieniem omyłki pisarskiej stanowi Załącznik Nr 1A_koszty biura, oraz projekty umów Projektantów/asystentów, branży architektonicznej, którzy będą brali udział w realizacji zamówienia”. Ponadto RYSY przekazał zawarte w dniu 01.10.2023 r. warunkowe umowy o dzieło z R.S., S.B. deForm studio, umowę o pracę zawartą z p.P.S., umowę zlecenia z K.P.. Warte jest zauważenia, że warunkowe umowy o dzieło zawarte z p. Rafałem Sieraczyńskim i Sebastianem Bocian deForrn studio zostały zawarte dopiero po upływie terminu składania ofert — 27.09.2023 r. Tym samym wymaga wskazania, że na dzień składania ofert RYSY nie dysponowały zawartymi umowami z R.S. i S.B. deForm studio pozwalającymi uwzględnić koszty ich zaangażowania w kalkulację zaproponowanej ceny.
- W protokole Postępowania w części dotyczącej oceny Uzupełnienia Wyjaśnień RNC Zamawiający nie dokonał oceny wyjaśnienia RYSY zawartego w Uzupełnionych Wyjaśnieniach RNC w tym zakresie. W ocenie Odwołującego, uzupełnienie przez RYSY umów dla wskazanych powyżej ekspertów po upływie terminu na złożenie Wyjaśnień RNC jest nieskuteczne i nie powinno być brane pod uwagę przy ocenie sprostania przez RYSY obalenia domniemania rażąco niskiej ceny. Nadto zmiana wyłącznie dat w załączonej tabeli nie zmienia koniecznej oceny tych obliczeń dokonanych przez RYSY. Wciąż zastrzeżenia budzi okoliczność obliczenia stawki godzinowej przez RYSY w oparciu o dane historyczne w okresie, w którym nie jest znane zaangażowanie RYSY w realizację projektów analogicznych do przedmiotu zamówienia objętego Postępowa iem i bez zaangażowania liczby ekspertów, takich jak wymaganych do realizacji zamówienia objętego Postępowaniem. RYSY ponadto nie wykazały w żaden sposób podanej liczby 924 roboczogodzin w dwóch miesiącach z rzędu i liczby 968 roboczogodzin w kolejnym miesiącu funkcjonowania biura RYSY. Wymaga także wskazania, że dopiero w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC RYSY podały stawki godzinowe przyjęte dla R.S., S.B., Pauliny Stefańskiej i Karoliny Płotczyk, co należy ocenić za spóźnione. Wskazanie stawek dla tego personelu RYSY było możliwe i winno było być podane przez RYSY już pierwotnie w Wyjaśnieniach RNC i nic nie stało na przeszkodzie by RYSY wykazały realność przyjętych stawek godzinowych dla ekspertów już w Wyjaśnieniach RNC, tak jak to wyraźnie wymagał Zamawiający w Wezwaniu I.
II. 1.5.2 Zbyt ogólna Szczegółowa kalkulacja kosztów 40.W Wezwaniu II Zamawiający wskazał RYSY, że „Wykonawca przedstawił jako środek dowodowy ofertę p. S.R. elektryka (oferta p. R. Koszt wykonania projektu instalacji elektryczne) i niskoprądowej 43 350 zl netto, NEORAD Sp. z o.o. ul. Mila 6A, Załącznik nr 4a). Natomiast w Kalkulacji kosztów instalacje elektryczne i telekomunikacyjne wycenił w poz. 1. 71 i 2.1, ca. 26,0 tys. zl).
Z powyższego wynika, że w kalkulacji kosztów jest zaplanowane mniej środków niż p. R. oczekuje.
W jaki sposób Wykonawca planuje zagwarantować środki na zapłatę za projekty instalacji elektryczne) i niskoprądowej?“ 41.W Uzupełnionych Wyjaśnieniach RNC RYSY udzieliły następującej odpowiedzi:
„Szczegółowa kalkulacja kosztów-załącznik Nr 1 przedstawia rozbicie poszczególnych faz projektu na komponenty branżowe. Zsumowane poszczególne komponenty (fazy projektu) dla branży elektryczne) i ” telekomunikacyjnej odpowiadają ofercie Pan R. - NEORAD Sp.zo.o.“.Załączona do Uzupełnionych Wyjaśnień RNC kalkulacja kosztówZałącznik nr 1 (dalej „Uzupełniona Tabela Kosztów”) zawiera już inne stawki (poza zadeklarowaną pierwotnie stawką 80,00 zł netto) przypisane do poszczególnych ekspertów i podwykonawców zaangażowanych do realizacji zamówienia objętego Postępowaniem niż kalkulacja kosztów załączona do Wyjaśnień RNC (dalej „Pierwotna Tabela Kosztów”).
Dopiero w Uzupełnione Tabeli Kosztów RYSY wskazały dla poszczególnych pozycji koszt realizacji danej pozycji po stawkach uzgodnionych z ekspertami oraz przyjętą stawkę do obliczenia ceny i w rezultacie zaplanowany zysk na danej pozycji. Co więcej, dla niektórych pozycji, w których w Pierwotnej Tabeli Kosztów RYSY przyjęły rozliczenie wg założonych roboczogodzin i stawki godzinowej, w Uzupełnionej Tabeli Kosztów przyjęto rozliczenie na zasadzie podwykonawstwa ryczałtowo (np. badania architektoniczne, konstrukcja, instalacje sanitarne, instalacje elektryczne i telekomunikacyjne). Uzupełniona Tabela Kosztów zawiera nadto liczne przeniesienia pomiędzy pozycjami kosztowymi realizacji danych świadczeń objętych zamówieniem np. nadwyżka na koszty firmy (R.S., S.B., P.S., K.P.). Świadczy to dobitnie o tym, że przedstawiona przez RYSY kalkulacja w Pierwotnej Tabeli Kosztów nie uwzględniała realnych każdej z cen osobno wraz z kosztami realizacji zamówienia oraz zaangażowaniu potencjalnych ekspertów, a RYSY dopiero po otrzymaniu Wezwania II dostosowały Uzupełnioną Tabelę Kosztów do uzgodnionych – po terminie składania ofert – warunkowych umów z zaangażowanymi ekspertami. W Uzupełnionej Tabeli Kosztów RYSY zawarły i wyodrębniły zaplanowany zysk, o co Zamawiający wyraźnie pytał już w Wezwaniu I. Zamawiający w Wezwaniu I także wyraźnie wymagał przedstawienia „ dla każdej z pozycji szczegółowej kalkulacji kosztów obliczenia każdej z cen osobno w raz z
dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji.(..) Zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień (,..) czy wykonawca przewiduje wykonanie zamówienia bez poniesienia strat finansowych i jaki przewiduje zysk”.
Obliczenia zawarte w Uzupełnionej Tabeli Kosztów RYSY winien był przedstawić już w Wyjaśnieniach RNC, podczas gdy w Pierwotnej Tabeli Kosztów RYSY wykazał jedynie kalkulację założonych roboczogodzin i przyjętej stawki godzinowej i nie wskazał, jakie są zaplanowane koszty realizacji danych pozycji wynikające z zaangażowania ekspertów i podwykonawców oraz jaki planuje zysk.
Nadto wymaga wskazania, ze Zamawiający w Wezwaniu I wyraźnie wskazał, ze „Dla Etapu III Zamawiający wzywa do przedstawienia dla każdej z podanych cen 4 pozycji (3.1-3.4) szczegółowej kalkulacji kosztów obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji”. Pomimo tak wyraźnie sformułowanego żądania za strony Zamawiającego, RYSY ani w Pierwotnej Tabeli Kosztów, ani w Uzupełnionej Tabeli Kosztów przedstawiło jedynie ilość jednostek, cenę jednostkową, wartość netto i brutto dla tych pozycji, bez wskazania – analogicznie jak dla pozycji 1 i 2, kosztów wykonania tych świadczeń oraz zaplanowanego zysku.
Nie wiadomo zatem, czy RYSY planują realizację tego zakresu świadczenia z jakimkolwiek zyskiem, oraz czy zaplanowane przychody z ich realizacji w ogóle pokryją koszty ich wykonania. RYSY nie załączyły także jakichkolwiek dowodów na wykazanie zapewnienia zasobów na realizację tych pozycji, poniesienia kosztów itp. wbrew wyraźnemu wymaganiu Zamawiającego w tym zakresie. Zgodnie zaś z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp brak udzielenia wyjaśnień na wezwanie Zamawiającego w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, w odniesieniu chociażby do któregokolwiek zadanego pytania, skutkuje koniecznością odrzucenia oferty wykonawcy.
- Zamawiający oceniając wyjaśnienia RYSY w ogóle nie odniósł się do zmiany Pierwotnej Tabeli Kosztów na Uzupełnioną Tabelę Kosztów. W Protokole Postępowania Zamawiający odniósł się jedynie to kalkulacji kosztów dIa p. R..
II.1.5.4 Nieprawidłowe koszty p. R.S. oraz p. S.B.
- W Wezwaniu II Zamawiający zwrócił się do RYSY o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących zakresu usług świadczonych przez p. R.S. i p. S.B. za stawkę godzinową 60,00 zł netto. RYSY w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC udzieliły następującej odpowiedzi: „Zakres usług realizowanych przez Architekta Pana R.S. w przedmiotowym zamówieniu: a)projektant wiodący (Główny Projektant), b)wykonanie badań architektonicznych Łączny koszt usług stanowi kwota 39 000 zl netto.
Zakres usług realizowanychprzez Architekta Pana S.B. w przedmiotowym zamówieniu: a)sprawdzający b)wykonanie projektu wnętrz Łączny koszt usług stanowi kwota 40 000 zl netto.
Umowy wstępne/warunkowe dołączone do wyjaśnienia stanowią załącznik do punktu Ad1.)”.
- W tym miejscu wymaga wskazania, że do Wyjaśnień RNC RYSY załączyły oświadczenia p.S. i p. Bocian datowane na dzień 09.10.2023 r. według których oferują świadczenie swoich usług za stawkę godzinową 60,00 zł netto.
Następnie, do Uzupełnienia Wyjaśnień RNC RYSY załączyć warunkowe umowy o dzieło zawarte z tymi osobami w dniu 01.10.2023 r., a więc wcześniej niż złożone oświadczenia. Nie sposób nie zauważyć, że okoliczności te budzą co najmniej wątpliwości z jakich przyczyn RYSY nie dołączyły do Wyjaśnień RNC warunkowych umów o dzieło zawartych z tymi osobami wcześniej, niż złożone przez te osoby oświadczenia w oferowanej stawce godzinowej 60,00 zł netto. Jednak z pewnością, uzupełnienie przez RYSY w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC wymaganychw tym zakresie przez Zamawiającego w Wezwaniu I środków dowodowych, w postaci warunkowych umów o dzieło zawartych z p. Sieraczyńskim i p. Bocian nie może być brane pod uwagę przy ocenie sprostania przez RYSY obalenia domniemania zaoferowania rażąco niskiej ceny z uwagi na to, że RYSY winny były te środki dowodowe przedłożyć Zamawiającemu już w Wyjaśnieniach RNC.
II. 1.5.5 Brak środków dowodowych potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.2, 1.3, z.5, 1.6, 1.9.
- Zamawiający w Wezwaniu II wskazał co następuje: „Wykonawca nie przedstawił dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1. 2, 1. 3, 1. 5, 1. 6, 1. 9. Kalkulacji kosztów. Dotyczy to takich uslug jak badania konserwatorskie, badania architektoniczne, konstrukcyjne (obciążenia stropów urządzeniami, ekspertyzy techniczne, ppoż. I inne, ekspertyzy mykologiczne i inne.
Prosimy o wyjaśnienie, kto będzie te uslugi wykonywał?
Prosimy o przedłożenie ofert wykonawców wykonujących t e uslugi potwierdzających realność cen przyjętych w ofercie”.
- W Uzupełnionych Wyjaśnieniach RNC RYSY udzieliły następującej odpowiedzi: „Wykaz osób wraz z ofertami wykonujących poniższy zakres prac w przedmiotowym zamówienia: a)badania konserwatorskie: M.B. Pracownia Konserwacji Dziel Sztuki
b)badania architektoniczne: R.S. Architekt c)badania konstrukcyjneKBProjekty Konstrukcyjne Spólka z ograniczoną odpowiedzialnością -W.B. d)ekspertyza przeciwpożarowa- ConsultRisk Sp.zo. o. D.P. e)ekspertyza mykologiczna-Biuro Ekspertyz W.F.”
- Wymaga wskazania, że jak wynika z dołączonej do Uzupełnień Wyjaśnień RNC korespondencji email z p. Martą Bobek, RYSY zwróciły się o przedstawienie odpowiedniej oferty dopiero w dniu 24.10.2023 r., a ofertę otrzymały w dniu 27.10.2023 r. Analogicznie w przypadku p. Marcina Pecio, RYSY wysłały zapytanie ofertowe dopiero w dniu 24.10.2023r. i otrzymały ofertę w dniu 27.10.2023 r. Ofertę od p. Witolda Frąckowiak RYSY analogicznie otrzymały dopiero w dniu 27.10.2023 r. Świadczy to jednoznacznie, że składając ofertę, a nawet Wyjaśnienia RNC RYSY nie miały ofert, a więc i prawidłowej kalkulacji tego zakresu prac, a oferty podwykonawców zostały dopasowane do przedstawionej przez RYSY kalkulacji. RYSY winny były dysponować ofertami na ten zakres prac już na etapie składania oferty, a z pewnością winny były przedstawić te oferty, jako wymagane dowody, wraz z Wyjaśnieniami RNC, bowiem Zamawiający w Wezwaniu I wyraźnie o takie dowody prosił.
- Należy podkreślić, że sam Zamawiający, tak w protokole Postępowania, jak i w Wezwaniu II wskazuje, iż RYSY składając Wyjaśnienia RNC zwyczajnie pominęły przedstawienia dowodów na okoliczność prawidłowego skalkulowania ceny w tych pozycjach. Zatem, Wezwanie II stanowi w tym zakresie klasyczną próbę konwalidowania braku odpowiedzi RYSY na jednoznaczne żądanie Zamawiającego wyrażone w Wezwaniu I. Jak już wskazał Odwołujący, takie postępowanie Zamawiającego narusza zasadę uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców wyrażoną w art. 16 pkt 1) ustawy Pzp i jest niedopuszczalne. Z tego względu, pomijając ewidentną sytuację uzyskania przez RYSY ofert po złożeniu oferty, a umów po otrzymaniu Wezwania II, Uzupełnienie Wyjaśnień RNC złożone przez RYSY nie powinno być w tej mierze w ogóle rozpatrywane. W konsekwencji należy wywnioskować, że RYSY nie udzieliły wymaganej przez Zamawiającego odpowiedzi na Wezwanie I w zakresie przedstawienia dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.2, 1.3, 1.5, 1.6 i 1.9 i tym samym oferta RYSY z tego powodu podlega odrzuceniu na podstawie art. 224 ust. 6 ustawy Pzp.
II.1.5.6 Brak środków dowodowych potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz.
- 13 50.Zamawiający w Wezwaniu II wskazał: „Wykonawca nie przedstawił dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.13. Ponadto, w przedstawionej Kalkulacji kosztów dla tej pozycji wynika odmienna niż wskazana w SW Z liczba dni i godzin usługi szkoleniowej (oczekiwano dwudniowego szkolenia trwającego 12 godzin). W kalkulacji podaliście czas trwania usługi na 14 dni, 9,63 dni roboczych, 1 i4,04 roboczogodziny i przyjęliście, że usługa będzie świadczona przez dwie osoby.
Prosimy o udzielenie wyjaśnień w tym zakresie”.
- RYSY w Uzupełnieniu Wyjaśnień R NC wskazał, ż e „W szczegółowej kalkulacji kosztów- Załącznik Nr 1 dokonano autokorekty. Nadmiarowa, kwotę przeznaczono na zysk”.
- Wskazania wymaga, że w Wyjaśnieniach RNC RYSY przyjął do kalkulacji ceny z tytułuwykonania poz. 1.13 błędne dane, które następnie starał się konwalidować w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC i Uzupełnionej Tabeli Kosztów. W Pierwotnej Tabeli Kosztów RYSY przyjął wycenę szkolenia w nadmiarowym w stosunku do SW Z czasie, jednak wskazuje to na taką a nie inną wycenę przed miotu zamówienia w tym zakresie. Dopiero w Uzupełnionej Tabeli Kosztów RYSY zmienił sposób wyceny tej pozycji zamówienia. Nie sposób także n i e podkreślić, że wbrew oczekiwaniu Zamawiającego wyrażonego tak w Wezwaniu I, ja Wezwaniu II, RYSY nie przedstawił jakiejkolwiek oferty lub umowy w zakresie wykazania prawidłowego skalkulowania tej pozycji zamówienia.
W udzielonej odpowiedzi w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC RYSY nawet nie wspominają o otrzymanej ofercie. Co prawda w Uzupełnionej Tabeli Kosztów RYSY wskazują „ 1.13. ewentualnie zgodnie z ofertą: koszty szkolenia”, jednak żadnej oferty na przeprowadzenie szkolenia RYSY do Uzupełnienia Wyjaśnień RNC nie załączyły. W konsekwencji należy wywnioskować, że RYSY nie udzieliły wymaganej przez Zamawiającego odpowiedzi na Wezwanie I i Wezwanie II w zakresie przedstawienia dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.13 i tym samym oferta RYSY z tego powodu podlega odrzuceniu na podstawie art. 224 ust. 6 ustawy Pzp.
II.1.5.8. Brak wykazania zysku w Wyjaśnieniach RNC 53.Zamawiający w Wezwaniu I wyraźnie wskazał, że oczekuje, iż RYSY wyjaśnią” czy Wykonawca przewiduje wykonanie zamówienia bez poniesienia strat finansowych i jaki przewiduje zysk”. RYSY nie wskazały jaki przewidują i czy przewidują wygenerowanie zysku przy realizacji zamówienia ani w Wyjaśnieniach RNC, ani w załączonej do nich Pierwotnej Tabeli Kosztów. Dopiero w odpowiedzi na Wezwanie II udzieliły stosownych
wyjaśnień w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC i Uzupełnionej Tabeli Kosztów. Sam Zamawiający tak w protokole Postępowania, jak i w Wezwaniu II wskazał, że RYSY nie przedstawiły informacji „czy Wykonawca przewiduje wykonanie zamówienia bez poniesienia strat finansowych i jaki przewiduje zysk” — „pomimo wezwania” w tym zakresie ze strony Zamawiającego.
- Wezwanie II stanowi w tym zakresie klasyczną próbę konwalidowania braku odpowiedzi RYSY na jednoznaczne żądanie Zamawiającego wyrażone w Wezwaniu I. Jak już wskazał Odwołujący, takie postępowanie Zamawiającego narusza zasadę uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców wyrażoną w art. 16 pkt 1) ustawy Pzp i jest niedopuszczalne. Z tego względu, Uzupełnienie Wyjaśnień RNC złożone przez RYSY nie powinno być w tej mierze w ogóle rozpatrywane. W konsekwencji należy wywnioskować, że RYSY nie udzieliły wymaganej przez Zamawiającego odpowiedzi na Wezwanie I w zakresie przedstawienia informacji o przewidywanym zysku i tym samym oferta RYSY z tego powodu podlega odrzuceniu na podstawie art. 224 ust.
6 ustawy Pzp.
II.1.5.9. Brak środków dowodowych potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 2.2 – 2.5.
- 2-2.5 III.Zamawiający w Wezwaniu II wskazał co następuje: „W wezwaniu do wyjaśnień w zakresie Etapu Ił Zamawiający wezwal do przedstawienia dla każdej z podanych pozycji 2.2-2.5.
Kalkulacji kosztów szczegółowe) kaIkufacji kosztów obliczenia tych cen osobno wraz z dowodam/ adekwaćnym/ do tych kalkulacji. Wykonawca nie przedstawił dowodów dla poz.
- 2-2.5.
Prosimy o udzielenie uzupelnień w tym zakresie”.
IV.RYSY w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC udzieliły następującej odpowiedzi: „Szczegółowa kalkulacja kosztów zawiera załącznik Nr 1 przedstawia koszt wykonanie poszczególnych Zamawiający w pisemnej odpowiedzi na odwołanie z dnia 8 grudnia 2022 r. wnosił o oddalenie odwołania w całości.
Zamawiający wskazał, że:
Stan faktyczny ustalony przez Izbę:
Ogłoszenie zostało opublikowane w dniu 12 stycznia 2023 r. w Biuletynie Zamówień Publicznych pod numerem:
2023/BZP 00026434.
W dniu 6 lutego 2023 r. wykonawca STEMAR Sp. z o.o. z siedzibą we Władysławowie wniósł odwołanie w zakresie części 5 na niezgodne z przepisami PZP czynności Zamawiającego w postępowaniu o udzielenie Zamówienia: - co do części 5 Zamówienia: czynność wyboru oferty najkorzystniejszej z dnia 01 lutego 2023 roku (informacja o czynności udostępniona w dniu 01 lutego 2023 roku) oraz zaniechanie unieważnienia czynności wyboru oferty co do Części 5 Zamówienia i zaniechanie odrzucenia oferty Wykonawcy – M.L. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą M.M..
Odwołujący zaskarżonym czynnościom Zamawiającego zarzucił naruszenie przepisu:
- art. 226 ust. 1 pkt 4) PZP w zw. z art. 58 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tj. Dz. U. z 2022 r. poz.
1360 ze zm. – dalej jako: KC) oraz art. 83 § 1 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 PZP,
- art. 226 ust. 1 pkt 7 PZP w zw. z art. 3 ust 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tj.
Dz. U. z 2022 r. poz. 1233 ze zm. – dalej jako: UNK), 55.Zamawiający w Wezwaniu II wskazał co następuje: „W wezwaniu do wyjaśnień w zakresie Etapu Ił Zamawiający wezwał do przedstawienia dla każdej z podanych pozycji 2.2-2.5. Kalkulacji kosztów szczegółowe) kalkulacji kosztów obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji. Wykonawca nie przedstawił dowodów dla poz. 2.2-2.5.
Prosimy o udzielenie uzupełnień w tym zakresie”.
- RYSY w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC udzieliły następującej odpowiedzi: „Szczegółowa kalkulacja kosztów zawiera załącznik Nr 1 przedstawia koszt wykonanie poszczególnych opracowań STW IORB, przedmiary robót, kosztorys inwestorski, oraz kosztu aktualizacji kosztorysu inwestorskiego. Jako dowód potwierdzający zakładany koszt przedstawiamy fakturę za szkolenie z zakresu kosztorysowania oraz umowę o pracę, przeszeregowanie oraz i listę plac z ostatniego miesiąca tj. wrzesień 2023r. pracownika Wykonawcy świadczącego zakres uslugi w ramach obowiązków świadczonych w ramach umowy o pracꔕ 57.Wezwanie II stanowi w tym zakresie klasyczną próbę konwalidowania braku odpowiedzi RYSY na jednoznaczne żądanie Zamawiającego wyrażone w Wezwaniu I. jak już wskazał Odwołujący, takie postępowanie Zamawiającego narusza zasadę uczcivyej konkurencji i równego traktowania wykonawców wyrażoną w art. 16 pkt
- ustawy Pzp i jest niedopuszczalne. Z tego względu, Uzupełnienie Wyjaśnień RNC złożone przez RYSY nie powinno być w tej mierze w ogóle rozpatrywane. W konsekwencji należy wywnioskować, że RYSY nie udzieliły wymaganej przez Zamawiającego odpowiedzi na Wezwanie I i tym samym oferta RYSY z tego powodu podlega
odrzuceniu na podstawie art. 224 ust. 6 ustawy Pzp.
II. 1.5.10 Brak środków dowodowych potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 3.1-3.4 58.Zamawiający w Wezwaniu II wskazał co następuje: „W wezwaniu do wyjaśnień w zakresie Etapu TU Zamawiający wezwał do przedstawienia dla każdej z podanych cen 4 pozycji (3.1- 3.4) szczegółowej kalkulacji kosztów obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji. Brak dowodów dla poz. 3.1-3.4 (w tym koszty Help Desku) Prosimy o udzielenie uzupełnień w tym zakresie”.
- RYSY udzielić w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC następującej odpowiedzi: „Szczegółowa kalkulacja kosztów obliczenia cen osobno d/a Etapu III zawiera załącznik Nr 1 Kalkulacja kosztów. Kolejne aktualizacje dokumentacji” kosztorysowej-zalożono w kalkulacji kosztów cenę jednostkową 500 zl netto.
W załączeniu oferta Pana M.W. na wykonanie usługi aktualizacji kosztorysów dla Muzeum w Przeworsku zgodnie z umową z dnia 18. 09.2023r wraz z rachunkiem i potwierdzeniem zapłaty w kwocie 250,00 zl netto.
Osobowizyta na budowie-zalożono w kalkulacji kosztów cenę jednostkową 200 zl netto za 1 osobowizytę: wszyscy zaproponowani projektanci mieszka)ą w aglomeracji warszawskiej. Przyjęto koszt dojazdu transportem publicznym i 2 roboczogodziny pobytu na budowie.
Ewentualne zgodnie z ofertą dodatkowe osobowizyty- założono w kalkulacji kosztów cenę jednostkową 100 zl netto za jedną dodatkową osobowizytę. Na dodatkową osobowizyte przewidziano 1 roboczogodziny wraz z kosztem dojazdu transportem publicznym w aglomeracji warszawskiej.
Inne koszty Wykonawcy niezbędne do realizacji Etapu I I I -w tym Help-desk -w związku z faktem, iż Wykonawca dysponuje w chwili obecne W szczególności: wykupioną przestrzenią dyskową w chmurze oraz licencjami na platformie elektronicznej MS Team, a także ma wdrożoną procedurę sprawnej komunikacji, w tym kategoryzacji zapytań oraz przydziału do poszczególnych projektantów przyjęto kwotę uwzględniającą ryczałtową. Wyżej wymienione obowiązki realizowane są w ramach podstawowych zadań projektantów i asystentów. W załączeniu dowody funkcjonowania narzędzi typu arkusz pytań i odpowiedzi, oraz koszt 1 licencji“ w kwocie 290,00 zl netto -w załączeniu faktura Nr FVA/2023/08/000033 z dnia 09.08.2023r.”.
- Wymaga wskazania, że Wezwanie II stanowi w tym zakresie klasyczną próbę konwalidowania braku odpowiedzi RYSY na jednoznaczne żądanie Zamawiającego wyrażone w Wezwaniu I. Jak już wskazał Odwołujący, takie postępowanie Zamawiającego narusza zasadę uczciwej konkurencji i i równego traktowania wykonawców wyrażoną w art. 16 pkt 1) ustawy Pzp i jest niedopuszczalne. Z tego względu, Uzupełnienie Wyjaśnień RNC złożone przez RYSY nie powinno być w tej mierze w ogóle rozpatrywane. W konsekwencji i należy wywnioskować, że RYSY nie udzieliły wymaganej przez Zamawiającego odpowiedzi na Wezwanie I i tym samym oferta RYSY z tego powodu podlega odrzuceniu na podstawie art. 224 ust. 6 ustawy Pzp.
- Ponadto trzeba wskazać, źe wbrew wymaganiu Wezwania I, RYSY ani w Wyjaśnieniach RNCi Pierwotnej Tabeli Kosztów, ani w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC i Uzupełnionej Tabeli Kosztów nie przedstawiły kosztów wykonania poz. 3.1-3.4, ale wyłącznie ilość jednostek, cenę jednostkową, wartość netto i brutto. RYSY nie wskazał, jakie poniesie koszty realizacji tej części zamówienia za pomocą podwykonawcy np. p. M.W. i jaki zakłada osiągnąć zysk z tytułu realizacji tej części zamówienia. Przedłożone wraz z Uzupełnieniem Wyjaśnień RNC dokumenty dotyczące p. M.W. dotyczą współpracy z tą osobą podczas realizacji innego zamówienia, które jest różne od niniejszego zamówienia. Ustalenia poczynione pomiędzy RYSY a p. M.W. przy okazji realizacji wskazanego projektu nie świadczą w żadnej mierze, jaką ofertę złożyłby p. M.W. na rzecz RYSY w przypadku realizacji zamówienia objętego Postępowaniem. Zatem przedłożone przez RYSY dowody za Uzupełnieniem Wyjaśnień RNC są nieadekwatne do wyjaśnienia zaoferowanej przez RYSY ceny.
- Istotne przy ocenie Wyjaśnień RNC oraz Uzupełnienia Wyjaśnień RNC jestakże odnotowanie, że zgodnie z Rozdziałem XIV pkt 3 SW Z w ramach pozacenowego kryterium oceny ofert „Jakość wykonania zamówienia” Zamawiający postanowił przyznawać 10 punktów w Podkryterium 2c „Help Desk”. Zamawiającyokreślił w SW Z, co zostało powielone w § 2 ust. 18 projektu Umowy, że w ramach zapewnienia „Help Desk” wykonawca zapewni:
„1) dostęp dla Zamawiającego, przyszlego wykonawcy robót budowlanych, projektantów do wszystkich materiałów projektowo-kosztowych niezbędnych do realizacji robót budowlanych poprzez Platformę komunikacji w chmurze z możliwością współdzielenia i edycji zgromadzonych tam plików;
- sprawną i skuteczną komunikacji pomiędzy Wykonawcą i Zamawiającym, kategoryzację zapytań/informacji oraz ich przydział do poszczególnych projektantów z zespołu W ykonawcy. Wykonawca niezwłocznie, lecz nie później niż w terminie 1 dnia roboczego udzieli Zamawiającemu wszelkich dostępnych informacji i wyjaśnień dotyczących opracowywanej Dokumentacji projektowo- kosztorysowej i STW IORB, chyba że w Umowie przypisane zostały inne terminy w tym zakresie.
Wykonawca zapewni funkcjonowanie Help Desk w dni robocze, w godz. od 8 do 16. Wykonawca uruchomi w terminie do 5
dni od uzyskania od Zamawiającego informacji o wszczęciu postępowania na wykonanie robót budowlanych „Help Desk” i będzie realizowany do momentu podpisania protokołu końcowego odbioru robót budowlanych wykonanych na podstawie Dokumentacji projektowo-kosztorysowej” 63.RYSY zaoferowały w ra mach złożonej oferty realizację „Help Desk” (patrz pkt 3.3. Oferty RYSY) .
Dowód 12: Oferta RYSY (w a ktach Postępowania) 64.W załączonej do Wyjaśnień RNC Pierwotnej Tabeli Kosztów oraz załączanej do Uzupełnienia Wyjaśnień Uzupełnionej Tabeli Kosztów, RYSY ujęły koszty tego świadczenia w pozycji 3. 4 „inne koszty Wykonawcy
niezbędne do realizacji Etapu III” i wyceniły na kwotę 1.000,00 zł netto. Wskazania wymaga, że już roczna opłata licencyjna z tytułu wykupienia oprogramowania Microsoft Teams, jak wskazał RYSY, wynosi 290,00 zł netto, a okres realizacji zamówienia to według OPiW to 30 miesięcy. Zatem już koszt oprogramowania wyczerpuje kwotę wynagrodzenia założonego przez RYSY na tę pozycję. Nadto, w ramachorganizacji „Help Desk” wykonawca jest zobowiązany zapewnić Platformę komunikacji w chmurze z możliwością współdzielenia i edycji zgromadzonych tam plików. Help Desk ma być dostępny od 8 do 16 w każdy dzień roboczy, a zatem musi być na bieżąco obsługiwany przez okres 30 miesięcy przez wskazaną przez RYSY osobę. RYSY nie wskazały kosztów nabycia licencji do oprogramowania Platformy komunikacji, ani kosztu osoby, która będzie obsługiwała Help Desk — musi być gotowa na żądanie Zamawiającego przez 8 godzin w każdy dzień roboczy przez okres 30 miesięcy. Niemniej jednak, RYSY zadeklarowały uruchomienie Help Desk za 1.000,00 zł netto w okresie 30 miesięcy, z którego to tytułu Zamawiający przyznał RYSY 10 punktów. Powyższa okoliczność świadczy o zaoferowaniu przez RYSY rażąco niskiej ceny w tym zakresie.
II. 1.6 OCENA ZAMAWIAJĄCEGO WYJAŚNIEŃ RNC I UZUPEŁNIENIE WYJAŚNIEŃ RNC 65.Oceniając złożone przez RYSY Wyjaśnienia RNC i Uzupełnienie Wyjaśnień RNC Zamawiający wskazał co następuje:
„Zdaniem Komisji oraz ekspertów, o których mowa w pkt. 1, w odpowiedzi na wezwania Zamawiającego Wykonawca: f)udzielić odpowiedzi na zadane przez Zamawiającego 9 pytań, w których odniósł się d o wszystkich podniesionych w nich kwestii, g)wskazał jaki uzyska zysk, h)rzeczowo, konkretnie, szczegółowo i w nawiązaniu do liczb przedstawił własną szczegółową kalkulacji kosztów z podziałem na poszczególne fazy i komponenty branżowe, potwierdzający je) adekwatność do zakresu i kosztów prac składających się na przedmiot zamówienia (uwzględniając specyfikę projektowanego obiektu, tj. wpis do rejestru zabytków), i)przedstawił okoliczności mające wpływ na możliwość złożenia oferty, która opiewa na wskazaną przez wykonawcę cenę, w tym szczegółowo informacje dotyczące: •potencjału osobowego przedsiębiorstwa, zarówno poprzez działania własne, osoby zatrudnione w firmie, jak również stale z nią współpracujące, •potencjału organizacyjnego i sprzętowego, w tym własne zaplecze biurowe pozwalające obniżyć koszty funkcjonowania przedsiębiorstwa, specjalistyczne oprogramowanie, •wykonanych dotychczas zamówień w oparciu o opisany potencjał, j) załączył dokumenty na poparcie składanych wyjaśnień, a Zamawiający nie doszukał się rozbieżności pomiędzy tymi dokumentami a zakresem przewidzianego do realizacji świadczenia.
Ostatecznie, na podstawie Wyjaśnień ł i Dodatkowych Wyjaśnień oraz załączonych donich dowodów Komisja uznała, iż złożona przez Rysy Architekci oferta jest bardzo niska, ale brak jest podstaw do uznania, że nie jest prawidłowo wyceniona przez Wykonawcę i nie zapewnia właściwego wykonania zamówienia”.
- Odnosząc się do powyższego wskazania wymaga, że dokonując oceny udzielonych przez RYSY wyjaśnień w Wyjaśnieniach RNC i Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC Zamawiający w ogóle nie wziął pod uwagę konieczność udzielenia pełnych i konkretnych wyjaśnień rażąco niskiej ceny już w pierwotnie złożonych Wyjaśnieniach RNC.
Zamawiający wskazał, że RYSY udzielić odpowiedzi na 9 pyta ń zadanych przez Zamawiającego, podczas gdy Zamawiający w Wezwaniu II sformułował 10 pytań. Nadto, jak wskazał Odwołujący, RYSY nawet w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC nie udzieliły adekwatnych odpowiedzi co najmniej na pytania nr 6 i 10. RYSY wskazały planowany do osiągnięcia zysk dopiero w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC, a zatem nie udzieliły wyjaśnień na zadane pytanie w Wezwaniu I w treści Wyjaśnień RNC.
- Jak już wskazał Odwołujący, Zamawiający bezpodstawnie wystosował do RYSY Wezwanie II, a Uzupełnienie Wyjaśnień RNC nie powinno być brane pod uwagę przy ocenie wyjaśnienia przez RYSY zaoferowanej ceny i sprostaniu ciężarowi obalenia domniemania zaoferowania rażąco niskiej ceny. Jednocześnie, z protokołu
Postępowania, a także Wezwania II wynika jednoznacznie, że sam zamawiający uznał, że w Wyjaśnieniach RNC RYSY nie udzieliły wyjaśnień w zakresiewymaganym w Wezwaniu I, a odpowiedzi RYSY tam zawarte były niewystarczajace do uznania, iż zaoferowana przez RYSY cena jest realna, rynkovva i zapewnia należyte wykonanie zamówienia. W szczególności Zamawiający w Wezwaniu II wytknął RYSY, iż: i)nie przedstawił dowodów potwierdzających prawidłowe skalkulowanie poz. 1.2, 1.3, 1.5, 1.G, 1.9, 1.13, 2.2-2.5 oraz 3.1-3.4, ii)nie wskazał w Wyjaśnieniach RNC „czy Wykonawca przewiduje wykonanie zamówienia bez poniesienia strat finansowych i jaki przewiduje zysk”.
Już z tego powodu należy uznać, że wskutek nieudzielenia przez RYSY w Wyjaśnieniach RNC odpowiedzi na wystosowane przez Zamawiającego w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp Wezwanie I, oferta RYSY podlega odrzuceniu na podstawie art. 224ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp.
- Należy jednak zauważyć, co wykazał powyżej Odwołujący, że RYSY w Wyjaśnieniach RNC nie zawarły przede wszystkim jakichkolwiek rzetelnych obliczeń w zakresie kosztów wykonania zamówienia. Jak wynika zarówno z Wezwania II, jak i treści samego Uzupełnienia Wyjaśnień RNC oraz Uzupełnionej Tabeli Kosztów, przedstawione przez RYSY pierwotnie obliczenia zawierały liczne błędy i oparte były o założenia, które nie opierały się na otrzymanych i zweryfikowanych ofertach podwykonawców i ekspertów. Dopiero po złożeniu oferty, a właściwie otrzymaniu Wezwania I i odpowiednio Wezwania II, RYSY rozpoczęły proces zbierania ofert od podwykonawców, które następnie musiała dopasować do przedstawionej ceny, oraz w wielu przypadkach do rozbicia cenowego wskazanego w Pierwotnej Tabeli Kosztów. W złożonych Wyjaśnieniach BNC RYSY ani nie uvvzględniły konieczności ponoszenia kosztów opłat licencyjnych na oprogramowanie niezbędne do wykonania zamówienia (jak np. wskazywane ArcihCAD), ani nie wyka:zały realności i adekwatności ustalenia wysokości stawki8o,o0 zł netto za roboczogodzinę pracy ekspertów. Zawarte w Wyjaśnieniach RNC twierdzenia RYSY pozostały ogólne i gołosłowne oraz nie udzielałby odpowiedzi na podstawowe pytanie: czy RYSY skalkulowały cenę biorąc pod uwagę koszty niezbędne do wykonania zamówienia i osiągnąć zysk wskutek realizacji zamówienia. To spowodowało konieczność wystosowania przez Zamawiającego do RYSY Wezwania II, które jak już była o tym mowa, stanowi nieuprawnioną próbę konwalidowania błędów i braków RYSY w Wyjaśnieniach RNC. Jak już wykazał Odwołujący, także odpowiedzi zawarte w Uzupełnieniu Wyjaśnień RNC są niewystarczające do stwierdzenia, że RYSY zaoferowały cenę rynkową i realną, umożliwiającą należyte wykonanie zamówienia. Nie sposób pominąć w tym miejscu ponownego podkreślenia, że RYSY w sposób oczywisty zaniżyły koszt wykonania świadczenia w postaci Help Desku za jedynie 1.000,00 zł netto w okresie 30 miesięcy. Jednak za zadeklarowanie tego świadczenia, RYSY ”otrzymały dodatkowe 10 punktów w pozacenowych kryteriach oceny ofert.
- Trzeba także zaznaczyć, że według Uzupełnionej Tabeli Kosztów RYSY zakładają rzekomo 54.082,24 zł netto zysku.
W ocenie Odwołującego, biorąc pod uwagę zupełny bra k wliczenia przez RYSY kosztów prowadzenia działalności w okresie 30 miesięcy realizacji zamówienia takich jak biuro, opłaty administracyjne, transport, opłaty licencyjne za oprogramowanie, koszt prowadzenia Help Desk, realizacja przez RYSY zamówienia objętego Postępowaniem nie tylko nie przyniesie RYSY zysku, ale należy założyć, ż e wygeneruje straty, tak jak dotychczas realizowane przez RYSY projekty w latach 2021- 2022.
- W tym stanie rzeczy niniejsze odwołanie winno został uwzględnione, a oferta RYSY podlega odrzuceniu na podstawie art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 8) ustawy Pzp.
II.2 Czyn nieuczciwej konkurencji 71.Zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 7) ustawy Pzp Zamawiający odrzuca ofertę jeżeli została złożona w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu uznk. Jak wskazuje się w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej ustawa Pzp nie zawiera definicji legalnej czynu nieuczciwej konkurencji i odsyła w tym zakresie do przepisów uznk. W art.
3 uznk określono katalog czynów nieuczciwej konkurencji. Przepis ten posługuje się klauzulą generalną, która wyznacza kategorię czynów nieuczciwej konkurencji poprzez odwołanie się nie tylko do sprzeczności czynu z prawem, ale także z dobrymi obyczajami, oraz stawia wymóg, aby czyn zagrażał albo naruszał interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Ustawodawca dostrzegając niemożność wyczerpującego wskazania działań, które będą sprzeczne z uczciwą konkurencją, jedynie przykładowo wskazał w art. 3 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji czyny stanowiące delikty nieuczciwej konkurencji, nie wykluczając tym samym tzw. niestypizowanych czynów nieuczciwej konkurencji. W wyroku z dnia 9 czerwca 2009 r. (sygn. akt II CSK 44/09) Sąd Najwyższy wskazał, iż art. 3 ust. 1 uznk może stanowić także samodzielną podstawę uznania określonego zachowania za czyn nieuczciwej konkurencji (tak np. w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 11 stycznia 2016 r. sygn. akt KIO 2786/15). W myśl art. 3 ust. 1 uznk czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Jak wskazała Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 17 listopada 2016 r. KIO 2091/16: "Dobre obyczaje, na które się powołuje w
cytowanym przepisie [art. 3 ust.1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji), wskazują na działanie, które może prowadzić do zniekształcenia określonych interesów i zachowań gospodarczych w przeciętnych warunkach praktyki rynkowej, które jednocześnie prowadzí do pogorszenia sytuacji innego przedsiębiorcy na tym konkurencyjnym rynku, poprzez naruszenie w tym zakresie jego interesu." W orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej przyjmuje się, iż za czyn nieuczciwej konkurencji można między innymi uznać manipulację przez wykonawcę cenami jednostkowymi, będącymi odrębnymi kryteriami oceny ofert, w sytuacji, gdy zaoferowane ceny jednostkowe są nierynkowe, nierealne i nakierowane wyłącznie na uzyskanie lepszej punktacji (tak np. w wyroku Izby z dnia 28 marca 2017 r. sygn. akt KIO 473/17). Tego rodzaju czynu nieuczciwej konkurencji (tzw. manipulacji cenowej) nie można wykluczyć również w sytuacji zaoferowania nierynkowych cen jednostkowych, niestanowiących odrębnych kryteriów oceny ofert. Uznanie, że doszło do ww. czynu nieuczciwej konkurencji ma miejsce w przypadku stwierdzenia, że niektóre ceny zostały sztucznie zawyżone, a inne sztucznie zaniżone, a działanie takie było nakierowane na uzyskanie przewagi konkurencyjnej.
- Jak wskazał Odwołujący w pkt 60-62 niniejszego odwołania, RYSY zaoferowały świadczeniew postaci Help Desk za kwotę 1.000,00 zł netto, a jednocześnie zaoferowanie tego świadczenia skutkowały zgodnie z Rozdziałem XIV pkt 3.3. Podkryterium 2c „Help Desk” przyznaniem RYSY dodatkowych 10 punktów w pozacenowych kryteriach oceny ofert. Zaoferowanie tego świadczenia przez RYSY za 1000,00 zł netto, co w żadnej mierze nie pokrywa kosztów tego świadczenia nakierowane było jedynie chęcią uzyskania dodatkowych punktów. RYSY nie uvvzględniły w swojej ofercie kosztu świadczenia Help Desk, a więc działanie RYSY należy uznać jako sprzeczne z dobrymi obyczajami, które zakazują oferować świadczenia poniżej kosztów i wyłącznie w celu uzyskania zamówienia.
- W tym stanie rzeczy zdaniem Odwołującego, oferta złożona przez RYSY podlega odrzuceniu także na podstawie art.
226 ust. 1 pkt 7) ustawy Pzp.
II.3 Brak przekazania pisemnych stanowisk ekspertów 74.Odwołujący wystąpił do Zamawiającego o udostępnienie oferty RYSY wraz z korespondencją z tym wykonawcą oraz protokół Postępowania; Dowód 13: wystąpienie Odwołującego (w a ktach Postępowania) 75.Zamawiający przekazał Odwołującemu ofertę RYSY wraz z korespondencją oraz protokołem Postępowania. Wśród dokumentów brakowało jednak pisemnych stanowisk ekspertów dr inż. architekta J.L. oraz p. Ewy Wiktorowskiej.
Z tego względu w dniu 6 grudnia 2023 r. Odwołujący wystąpił do Zamawiającego o przekazanie tych dokumentów.
Dowód 14: wystąpienie Odwołującego z dnia 06.12.2023 r. (w a ktach Postępowania) 76.Zamawiający do dnia wniesienia odwołania nie przekazał Odwołującemu wskazanych pisemnych stanowisk ekspertów, które zawierają ocenę Wyjaśnień RNC złożonych przez RYSY i są istotne dla oceny zasadności wniesienia odwołania i oceny postępowania Zamawiającego w tym zakresie. Wymaga wskazania, że według art.
16 pkt 2) ustawy Pzp Zamawiający jest zobowiązany prowadzić Postępowanie w sposób przejrzysty, a według art. 18 ust. 1 ustawy Pzp postępowanie jest jawne. Zamawiający odmawiając Odwołującemu dostępu do pisemnych stanowisk ekspertów złożonych w toku Postępowania w sposób oczywisty naruszył wskazane przepisy ustawy Pzp i winien zostać zobowiązany do przekazania tych dokumentów na rzecz Odwołującego.
Zamawiający w pisemnej odpowiedzi na odwołanie z dnia 19 grudnia 2023 r. wnosił o oddalenie odwołania w całości jako bezzasadnego.
Zamawiający wskazał, że:
Zarzut dotyczący naruszenia art. 16 pkt 1) ustawy Pzp w zw. z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp poprzez powtórne wezwanie RYSY w trybie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp pismem z dnia 18.10.2023 r. do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny pomimo tego, że RYSY w wyjaśnieniach z dnia 10.10.2023 r. nie udzieliły wyjaśnień na pytania Zamawiającego zawarte w wezwaniu z dnia 03.10.2023 r..
Zamawiający w wezwaniu z dnia 3.10.2023 r. skierowanym do Przystępującego w celu ustalenia czy oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, zwrócił się o udzielenie wyjaśnień dotyczących jej części składowych mających wpływ na wysokość zaoferowanej ceny.
W wezwaniu obok uzasadnienia powodów faktycznych wezwania Zamawiający wskazał, które elementy złożonego wraz z ofertą FORMULARZA CENOWEGO wzbudziły jego wątpliwości wzywając do ich wyjaśnienia.
„Zamawiający wzywa w szczególności do przedstawienia poszczególnych cen zaoferowanych w załączniku nr 1 do oferty – FORMULARZ CENOW Y objętych Etapem I – 14 pozycji cenowych (1.-1.14), Etap II – 7 pozycji cenowych (2.1-2.7) oraz dla każdej z pozycji szczegółowej kalkulacji kosztów obliczenia każdej z cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji. Dla Etapu III Zamawiający wzywa do przedstawienia dla każdej z podanych cen 4 pozycji (3.1-3.4) szczegółowej kalkulacji kosztów obliczenia tych cen osobno wraz z dowodami adekwatnymi do tych kalkulacji."
Przystępujący w celu wyjaśnienia braku rażąco niskiej oceny skorzystał z Formularza cenowego opracowanego przez Zamawiającego poprzez jego rozwinięcie i uzupełnienie bez naruszenia nazw i zakresów poszczególnych pozycji
cenowych tego Formularza. Przystępujący uzupełnił załączony do swojej oferty Formularz cenowy o kolumny nazwane W YCENA INDYW IDUALNA FORMULARZ OFERTOW Y. Do każdego elementu tego Formularza Przystępujący podał takie dane jak: ILOŚĆ JEDNOSTEK, CENA JEDNOSTKOWA (zł), CZAS , DNI ROBOCZE, OSOBY, ROBOCZOGODZINY przyjmując jako wartość stawki roboczogodziny dla wszystkich rodzajów prac kwotę 80 zł/h netto.
Zdaniem Zamawiającego przyjęcie jako podstawy kalkulacji ceny oferty nakładów pracy obliczonych na podstawie stawki roboczogodziny i ilości godzin pracy dla zaangażowanych w wykonanie pracy osób jest praktyką stosowaną na rynku. W Polsce nie ma obowiązujących standardów kosztorysowania dla prac projektowych, w praktyce wartość wynagrodzenia za wykonanie prac projektowych i kosztorysowych oblicza się albo jako iloczyn wskaźnika procentowego udziału projektu w robotach budowlanych i wartości robót budowlanych albo na podstawie ŚZW PP przy zastosowaniu stawki jednostki nakładów prac projektowych (j.n.p.) albo poprzez założone na bazie wcześniejszych doświadczeń planowane ilości godzin niezbędnych do wykonania prac projektowych i stawki godzinowej. Na podstawie tej ostatniej metody Przystępujący dokonał swoich obliczeń.
Dla porządku Zamawiający wskazuje, że stawki j.n.p. nie należy utożsamiać z "godziną" lub "normogodziną", z której korzystał Przystępujący. Zasady na podstawie, których dokonano w ŚZW PP obliczenia norm opisanych przez tę jednostkę nie pozwalają na przeprowadzanie logicznych i bezpośrednich porównań tych jednostek z fizycznymi jednostkami czasu. Zalecana przez środowisko projektantów stawka za jednostkę nakładu pracy (j.n.p.) jest określana corocznie przez Zarząd Rady Koordynacyjnej Biur Projektów w zależności od wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych, określanego w komunikacie Prezesa GUS i publikowanego w "Monitorze Polskim". Nie ma ona jednak charakteru wiążącego.
Przystępujący logicznie i spójnie wytłumaczył, co stanowiło podstawę do przyjęcia w Kalkulacji ceny oferty ilości planowanych dni i godzin prac projektowych. Przystępujący dokonał obliczeń niezbędnego czasu na wykonanie projektów poprzez porównanie cyt. „współczynnikowo wykonania usługi wielobranżowej w oparciu o koszt wykonania usługi na 1 metr kwadratowy powierzchni użytkowej” bazując na wymienionych w wyjaśnieniach danych z realizacji dokumentacji projektowych.
Nie ma przy tym znaczenia czy te dokumentacje projektowe wykonywał bezpośrednio Przystępujący czy projektanci, których Przystępujący skieruje do wykonania zamówienia. Wymienione w wyjaśnieniach projekty zostały wykazane jako doświadczenie poszczególnych projektantów.
Stawka roboczogodziny 80 zł/h przyjęta do obliczenia ceny oferty przekraczała stawkę roboczogodziny jaką zaoferowali do realizacji zamówienia architekt i architekt wnętrz tj. 60 zł/h pozwalając na uwzględnienie w tej nadwyżce innych kosztów realizacji zamówienia. Do opracowania nazwanego Kalkulacja kosztów przedsiębiorstwa (zał. nr 1 do wyjaśnień nr 1) Przystępujący dołączył 16 załączników obejmujących m.in. oferty projektantów.
Po zapoznaniu się z wyjaśnieniami nr 1 Przystępującego, w dniu 18.10.2023 r. Zamawiający wezwał Przystępującego do ich wyjaśnienia, uszczegółowienia i uzupełnienia we wskazanym w tym piśmie zakresie . Zakres ponownego wezwania wynikał z wątpliwości, które powziął Zamawiający po analizie przesłanych dokumentów. Podstawy wezwania nie stanowiła ani ogólnikowość już złożonych wyjaśnień, ani próba konwalidowania zawartych w nich błędów jak domniemuje i zarzuca Odwołujący.
W przepisach ustawy Prawo zamówień publicznych nie ma wprost odpowiedzi na pytanie, ile razy zamawiający możne wezwać wykonawcę do wyjaśnień rażąco niskiej ceny. Teoretycznie nie ma więc ograniczeń, żeby wezwać wykonawcę drugi raz, czy nawet kilka razy.
Odnosząc się do zarzutu bezprawnego, w ocenie Odwołującego, ponownego wezwania do wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny należy zauważyć, że kwestia możliwości skierowania do wykonawcy kolejnego wezwania do wyjaśnień jest ocenna i zindywidualizowana, zależy od okoliczności konkretnego stanu faktycznego. Jednym z kryteriów, które należy wziąć w takim wypadku pod uwagę, jest adekwatność udzielonych pierwszych wyjaśnień do treści wezwania skierowanego do wykonawcy, wezwanie - jak wskazano już wcześniej - determinuje bowiem treść odpowiedzi.
Skierowanie wezwania do dodatkowych wyjaśnień jest możliwe na przykład w sytuacji, gdy zamawiający nie poinformował wykonawcy, jakie konkretnie powziął wątpliwości co do obliczenia ceny, w zakresie jakich czynników cenotwórczych oczekuje wyjaśnień, czy też gdy na gruncie złożonych wyjaśnień pojawiły się u zamawiającego dalsze pytania czy wątpliwości wymagające doprecyzowania.
Wezwanie Przystępującego na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp do złożenia dalszych wyjaśnień w zakresie obliczenia ceny, które w sposób wyraźny artykułowało wszystkie wątpliwości Zamawiającego, zawierało precyzyjny opis zagadnień, które należy wyjaśnić oraz konkretne pytania do złożonych pierwszych wyjaśnień było jak najbardziej zasadne i miało pozwolić aby ocena wyjaśnień złożonych w odpowiedzi na to wezwanie mogła być kompleksowa i weryfikowalna.
Ponowne wezwanie do wyjaśnień w zakresie ceny rażąco niskiej nie ma charakteru automatycznego, czy też bezrefleksyjnego. Tak jak podkreśla się w orzecznictwie i doktrynie, ponowne wezwanie wykonawcy do złożenia wyjaśnień w zakresie zaoferowanej ceny jest możliwe w sytuacji, gdyby wykonawca złożył wyjaśnienia, odpowiadające
wystosowanemu wezwaniu, a koniecznym byłoby wyjaśnienie kwestii, o które zamawiający nie zapytał lub, które wymagają dodatkowych informacji. Powtórzenie wezwania musi wynikać z obiektywnych okoliczności uzasadniających uszczegółowienie pierwszych wyjaśnień, co miało miejsce w przedmiotowym postępowaniu.
Jak trafnie wskazał Sąd Okręgowy w Białymstoku w wyroku z dnia 2 grudnia 2020 r. (sygn. akt: II Ca 915/20) ponowne wezwanie powinno być wystosowane w sytuacji, gdy zakres wyjaśnień i dowodów złożonych przez wykonawcę na pierwsze wezwanie odpowiadał temu wezwaniu, a mimo to zrodziły one po stronie zamawiającego dalsze wątpliwości, które wymagają dodatkowego wyjaśnienia, doszczegółowienia, ewentualnie udowodnienia. Nie budzi także zastrzeżeń dopuszczalność kontynuowania procedury wyjaśniającej w sytuacji, gdy pierwotne wezwanie zamawiającego było zbyt ogólne i nieprecyzyjne, wykonawca nie powinien bowiem ponosić negatywnych konsekwencji takiego wezwania. Analiza treści pierwszego wezwania jakie zostało skierowane do Przystępującego wprost wskazuje, że miało ono charakter ogólny odwoływało się jedynie do określenia numerów pozycji Formularza cenowego, które należało wyjaśnić bez doprecyzowania czego konkretnie oczekuje Zamawiający, co wskazuje na możliwość wezwania Przystępującego do dodatkowych wyjaśnień.
Zarzut dotyczący naruszenia art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp poprzez zaniechanie przez Zamawiającego czynności odrzucenia oferty RYSY z uwagi na to, że zaoferowana przez RYSY cena jest rażąco niska, a udzielone przez RYSY wyjaśnienia potwierdzają zaoferowanie rażąco niskiej ceny.
Na wstępie Zamawiający wskazuje, że założenie, które przyjął Odwołujący jako podstawę wniesienia odwołania polegające na uznaniu za dowiedzione jedynie te fakty podniesione w wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny Przystępującego, które zostały poparte dowodami nie ma uzasadnienia w przepisach i doktrynie. Art. 224 ustawy Pzp stanowi, że w przypadku gdy zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia (..) zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Dowody stanowią w każdym przypadku uzupełnienie lub potwierdzenie wyjaśnień, a w niektórych przypadkach same wyjaśnienia mogą być za taki dowód uznane. Odrzucenie oferty może nastąpić jedynie w przypadku, "jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu" (art. 224 ust. 6 ustawy Pzp). Brak dowodu nie może stanowić samodzielnej podstawy odrzucenia oferty, ani uznania wyjaśnień za nierzetelne.
Procedura wyjaśniania czy cena oferty została skalkulowana na poziomie rażąco niskim została przeprowadzona przez Zamawiającego w dwóch etapach z należytą starannością.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Zamawiający przedstawia swoje stanowisko przy uwzględnieniu informacji i dowodów przedstawionych w obu wyjaśnieniach Wykonawcy z dnia 13.10.2023 r. i 27.10.2023 r.. Aczkolwiek zdaniem Zamawiającego, już treść pierwszych wyjaśnień może stanowić podstawę uznania, że cena oferty nie ma charakteru rażąco niskiej.
W wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny Przystępujący wskazał, tak jak zauważył Odwołujący, na 6 elementów mających wpływ na zaoferowaną cenę: sytuacja podmiotowa zawiązana z niskimi kosztami działalności; wysoko wykwalifikowany i doświadczony personel; obniżenie kosztów koordynacji międzybranżowej; wyliczenie nakładu pracy i stawki roboczogodziny; wiedza i doświadczenie; wybrane rozwiązania techniczne i dla każdego z tych elementów przedstawił swoje wyjaśnienia.
W odwołaniu Odwołujący kwestionuje rzetelność tych wyjaśnień i stawia w tym zakresie konkretne zarzuty.
Poniżej Zamawiający przedstawia swoje stanowisko do konkretnych zawartych w odwołaniu zarzutów, poprzez zacytowanie istoty zarzutu i odpowiedź Zamawiającego.
1 ) Tytuł do nieruchomości. Cyt. pkt 14 odwołania: „RYSY nie przedstawiły jakiegokolwiek dowodu na okoliczność posiadania tytułu własności do nieruchomości w której prowadzi działalność, RYSY nie wykazał okoliczności dysponowania własnym biurem na potrzeby realizacji zamówienia (np. umowa kupna), ani także nie wskazał wyliczenia oszczędności wynikających z tego tytułu przez cały okres realizacji zamówienia. (..)
Odpowiedź Zamawiającego: Zamawiający nie uznaje, że Przystępujący był zobligowany załączać do wyjaśnień akt notarialny lub inny tytuł prawny do posiadanej nieruchomości, zdaniem Zamawiającego oświadczenie jest wystarczającym dowodem w tym zakresie. Odwołujący poza przedstawieniem swojego stanowiska nie wskazał, że brak takich dokumentów nie pozwala na uznanie, że fakt dysponowania własną nieruchomością ma wpływ na sposób kalkulacji ceny oferty. Jest rzeczą powszechnie znaną, że koszty najmu powiększają koszty prowadzenia biura.
- Tytuł do posiadanego oprogramowania. Cyt.: pkt 15 odwołania: „Twierdzenia RYSY pozostają więc gołosłowne, RYSY poza oświadczeniem, iż dysponuje oprogramowaniem specjalistycznym Archicad, nie przedstawił zawartych licencji (np. w formie licencji of the shelf), nie przedstawił zestawienia kosztów ponoszenia opłat licencyjnych lub kalkulacji wskazanych oszczędności mających wpływ na możliwość zaoferowania skrajnie niskiej ceny. (..) Na marginesie wymaga wskazania, że w dołączonym do Wyjaśnień Załączniku Nr 2 Ewidencja Środków Trwałych wskazuje się na Pakiet ArchiCAD 17, nabyty na podstawie aktu notarialnego rep A Nr 7086/2020 a zatem przeszło 3 lata temu.
Pomijając fakt wskazania w Wyjaśnieniach RNC na innego rodzaju oprogramowanie, to podkreślić należy, że RYSY nie wykazały, iż nadal utrzymuje ważność licencji na wskazane oprogramowanie. Z kolei w pkt 6 Wyjaśnień RNC RYSY wskazują, że jednak zawarły aż 10 licencji na oprogramowanie ArchiCAD wersja 20, ponownie nie wskazując ani dowodów na tę okoliczność, ani nie uwzględniając kosztów ponoszenia opłat licencyjnych dla aż 10 licencji ArchiCAD 20.
Jednak obecnie powszechnie używa się wskazanego oprogramowania ArchiCad w wersji 26, a wersja 20 jest z roku 2016, natomiast wersja 17 z roku 2013 , zatem nie wiadomo nawet, czy RYSY dysponują niezbędnym do realizacji zamówienia oprogramowaniem i czy dysponują ważnymi opłatami licencyjnymi uprawniającymi RYSY do użytkowania takiego oprogramowania lub czy uwzględniły w obliczeniu ceny koszt opłat licencyjnych przypadający proporcjonalnie do okresu realizacji zamówienia objętego Postępowaniem.
Odpowiedź Zamawiającego: Zamawiający wskazuje na dwa aspekty, czym kierował się uznając wyjaśnienia Przystępującego. Po pierwsze Zamawiający nie wskazał jakim oprogramowaniem powinien dysponować wykonawca, który będzie realizował zamówienie, tym samym nawet jeżeli oprogramowanie zostało zakupione 3 lata temu i na rynku pojawiły się nowe wersje, nie oznacza to, że poprzednie nie mogą być stosowane. Po drugie Zamawiający uznał dołączony do wyjaśnień dowód w Załączniku Nr 2 w postaci Ewidencji Środków Trwałych za wystarczający, aby potwierdzić oświadczenie Przystępującego. Ponadto Odwołujący poza własnymi domniemaniami nie przedstawił dowodu przeciwnego, z którego wynikałoby, że Przystępujący nie dysponuje oprogramowaniem do projektowania.
Pokazano 200 z 374 bloków uzasadnienia. Pełna treść w oryginalnym PDF →
Sprawdź nowe przetargi z podobnym ryzykiem
Ten wyrok pomaga ocenić spór po fakcie. Alert przetargowy pozwala wychwycić podobny problem na etapie SWZ, pytań, badania oferty albo decyzji o odwołaniu.
Graf orzeczniczy
Powiązania z innymi wyrokami KIO — cytowane precedensy oraz orzeczenia, które się do tego wyroku odwołują.
Ten wyrok cytuje (15)
- KIO 2256/17(nie ma w bazie)
- KIO 2664/19(nie ma w bazie)
- KIO 3045/23uwzględniono31 października 2023budowa domów pływających
- KIO 2380/17(nie ma w bazie)
- KIO 2025/14(nie ma w bazie)
- KIO 77/16(nie ma w bazie)
- KIO 901/23oddalono17 kwietnia 2023Kompleksowe usługi w zakresie sprzątania i dezynfekcji pomieszczeń Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego im. dr. Romana Ostrzyckiego w Koninie
- KIO 2786/15(nie ma w bazie)
- KIO 2091/16(nie ma w bazie)
- KIO 473/17(nie ma w bazie)
- KIO 659/21(nie ma w bazie)
- KIO 1737/16(nie ma w bazie)
…i 3 więcej w treści uzasadnienia.
Podobne orzeczenia
Orzeczenia z największą wspólną podstawą PZP
- KIO 619/26oddalono24 marca 2026Wspólna podstawa: art. 18 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 1 Pzp (5 wspólne przepisy)
- KIO 211/26uwzględniono25 marca 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 6 Pzp (4 wspólne przepisy)
- KIO 473/26odrzucono24 marca 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 6 Pzp (3 wspólne przepisy)
- KIO 574/26oddalono24 marca 2026Kompleksowe zarządzanie i wsparcie realizacji projektu: Cyfrowy Szpital Dziecięcy - Bezpieczna Opieka, dla Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w LublinieWspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 6 Pzp (3 wspólne przepisy)
- KIO 347/26oddalono24 marca 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 6 Pzp (3 wspólne przepisy)
- KIO 400/26oddalono23 marca 2026Wyjaśnienie cenaWspólna podstawa: art. 18 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 6 Pzp (3 wspólne przepisy)
- KIO 550/26uwzględniono24 marca 2026Świadczenie usługi utrzymania czystości w wybranych lokalizacjach zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. i PKP S.A.Wspólna podstawa: art. 224 ust. 6 Pzp, art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp (2 wspólne przepisy)
- KIO 1013/26umorzono25 marca 2026Prace na odcinku Kościerzyna – GdyniaWspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp, art. 224 ust. 6 Pzp (2 wspólne przepisy)