Wyrok KIO 4424/24 z 13 grudnia 2024
Obowiązek wezwania do wyjaśnień na podstawie
Najważniejsze informacje dla przetargu
- Rozstrzygnięcie
- oddalono
- Zamawiający
- Gminę Zbrosławice
- Powiązany przetarg
- TED-561735-2024
- Podstawa PZP
- art. 224 ust. 1 Pzp
Główna teza. Obowiązek wezwania do wyjaśnień na podstawie art. 224 ust. 1 Pzp powstaje jedynie wtedy, gdy cena lub jej istotne części składowe wydają się rażąco niskie *lub* budzą uzasadnione wątpliwości co do możliwości wykonania zamówienia, same różnice cenowe między wykonawcami lub odchylenia od średnich rynkowych nie są wystarczające.
Ustalenia Izby. 1. Brak przesłanek "rażąco niskiej ceny": Izba uznała, że ceny jednostkowe zaoferowane przez Wykonawcę Alba (np. 540 zł/Mg za papier vs. 1 512 zł/Mg u Odwołującego) były co prawda niższe od konkurencji, ale nie osiągnęły progu "rażąco niskiej", kluczowe było porównanie do realiów rynkowych, a nie wyłącznie do innych ofert w postępowaniu. Zamawiający słusznie wskazał, że pojawienie się konkurencji (PreZero) na lokalnym rynku, wcześniej zdominowanym przez Albę, mogło obniżyć ceny w sposób uzasadniony ekonomicznie.
2. Niezachwiana zdolność wykonawcy do realizacji zamówienia: Odwołujący powołał się na zwiększoną częstotliwość odbioru odpadów (uchwała Rady Gminy) jako czynnik podnoszący koszty, ale nie wykazał konkretnych wyliczeń potwierdzających, że obniżone ceny Alba uniemożliwiają wykonanie usługi. Izba podkreśliła, że same spekulacje o wzroście kosztów (np. przez częstszy odbiór) nie zastępują dowodu na niemożność realizacji zamówienia w zaoferowanej cenie.
3. Porównanie z innymi postępowaniami nie jest wiążące: Odwołujący wskazywał na ceny Alba z lat 2021–2023 jako dowód na "nienaturalne" obniżki, ale Izba przypomniała, że warunki rynkowe uległy zmianie (konkurencja PreZero), co uzasadniało niższe stawki. Ponadto kalkulacje Odwołującego z innego postępowania (Zabrze), gdzie wykazał niższe koszty zagospodarowania odpadów niż ceny Alba, podważyły jego własne argumenty o zaniżeniu.
Podstawa prawna. - Art. 224 ust. 1 Pzp: Obowiązek wezwania do wyjaśnień powstaje przy rażąco niskiej cenie *lub* wątpliwościach co do wykonania zamówienia. Izba podkreśliła, że same różnice cenowe między wykonawcami nie są wystarczające, konieczne jest obiektywne uzasadnienie (np. niemożność pokrycia kosztów). - Art. 553 i 554 Pzp: Odwołanie podlega oddaleniu, jeśli nie wykaże się naruszenia przepisów mającego wpływ na wynik postępowania. Izba stwierdziła, że brak wezwania do wyjaśnień nie naruszył praw Odwołującego, gdyż nie udowodnił on, że ceny Alba były nierealne.
Znaczenie praktyczne. 1. Obowiązek zamawiającego jest ograniczony: Nie musi on wzywać do wyjaśnień przy każdej niższej cenie, wystarczy, że uzasadnione okoliczności (np. zmiana warunków rynkowych, własne instalacje wykonawcy) wyjaśniają różnice. Brak konkurencji w przeszłości może uzasadniać obniżki cen po jej pojawieniu się. 2. Dowód nierealności ceny musi być konkretny: Odwołujący musi przedstawić wyliczenia (np. koszty transportu, utylizacji) dowodzące, że zaoferowana cena uniemożliwia wykonanie zamówienia, ogólne stwierdzenia o "anomalii rynkowej" są niewystarczające. 3. Porównania historyczne wymagają kontekstu: Ceny z poprzednich lat mogą być dowodem tylko wtedy, gdy warunki zamówienia i rynek pozostały niezmienione. W przypadku zmiany okoliczności (np. nowi konkurenci) earlier pricing traci moc dowodową.
Streszczenie wygenerowane przez AI na podstawie całego uzasadnienia. Weryfikuj w treści orzeczenia poniżej.
Strony postępowania
- Odwołujący
- PreZero Service Południe Sp. z o.o.
- Zamawiający
- Gminę Zbrosławice
Przetarg, którego dotyczył spór
Wyrok dotyczy konkretnego postępowania ogłoszonego w BZP. Zobacz szczegóły ogłoszenia:
Treść orzeczenia
- Sygn. akt
- KIO 4424/24
WYROK Warszawa, dnia 13 grudnia 2024 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodnicząca:Małgorzata Matecka Protokolantka:Wiktoria Ceyrowska po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 25 listopada 2024 r. przez wykonawcę PreZero Service Południe Sp. z o.o. z siedzibą w Rudzie Śląskiej w postępowaniu prowadzonym przez Gminę Zbrosławice przy udziale wykonawcy Przedsiębiorstwo Techniki Sanitarnej ALBA Sp. z o.o. z siedzibą w Chorzowie - uczestnika po stronie zamawiającego
- Oddala odwołanie.
- Kosztami postępowania obciąża odwołującego i zalicza do kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:
- Sygn. akt
- KIO 4424/24
UZASADNIENIE
Zamawiający Gmina Zbrosławice (dalej: „Zamawiający”) prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pod nazwą „Świadczenie usług odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach zamieszkałych na terenie Gminy Zbrosławice” (dalej: Postępowanie”).
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 18 września 2024 r. pod numerem: 561735-2024.
I. W dniu 25 listopada 2024 r. wykonawca PreZero Service Południe Sp. z o.o. z siedzibą w Rudzie Śląskiej (dalej:
„Odwołujący”) wniósł do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej odwołanie wobec zaniechania wezwania wykonawcy Przedsiębiorstwo Techniki Sanitarnej ALBA Sp. z o.o. z siedzibą w Chorzowie (dalej: „Wykonawca Alba”) do złożenia wyjaśnień, w tym dowodów, na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (dalej: „ustawa Pzp”).
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie przepisu art. 224 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechanie prawidłowej, w tym pełnej, weryfikacji oferty Wykonawcy Alba w zakresie aspektów cenowych, skutkujące zaniechaniem wezwania ww. wykonawcy do złożenia wyjaśnień, w tym dowodów w zakresie ceny ofertowej, która wykazuje symptomy obarczenia przymiotami ceny rażąco niskiej, a co najmniej wykazania realności kalkulacji w zakresie cen jednostkowych, tytułem: a)odbioru i zagospodarowania 1 Mg odpadów – niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych, b)odbioru i zagospodarowania 1 Mg odpadów – papier, c)odbioru i zagospodarowania 1 Mg odpadów – szkło, d)odbioru i zagospodarowania 1 Mg odpadów – bioodpady, e)odbioru i zagospodarowania 1 Mg odpadów – tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe, f)odbioru i zagospodarowania 1 Mg odpadów – meble i inne odpady wielkogabarytowe, pomimo że ww. ceny jednostkowe charakteryzują się symptomami ceny rażąco niskiej i w sposób obiektywny wydają się
być rażąco niskie w stosunku do świadczeń nimi objętych, w szczególności ze względu na odstępstwo „in minus” względem średniej cen jednostkowych zaoferowanych w Postępowaniu, cen zaoferowanych przez drugiego wykonawcę oraz realiów rynkowych, a nadto dokonanie wyboru oferty Wykonawcy Alba jako najkorzystniejszej, podczas gdy ww. czynności muszą zostać podjęte w toku Postępowania, a ich zaniechanie może wykazywać istotny wpływ na wynik Postępowania.
Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu:
- unieważnienia podjętej dnia 14 listopada 2024 r. czynności wyboru oferty Wykonawcy Alba jako najkorzystniejszej, 2)ponowienia badania i oceny ofert, wraz z wezwaniem wykonawcy Alba na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp do wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny ofertowej, a co najmniej wyliczenia istotnych części składowych ceny, w zakresie cen jednostkowych za: odbiór i zagospodarowanie 1 Mg następujących frakcji opadów komunalnych: niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne; papier; szkło; bioodpady; tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe; meble i inne odpady wielkogabarytowe, 3)podjęcia czynności zmierzających do wyboru oferty najkorzystniejszej w ramach Postępowania.
II. Pismem wniesionym do akt sprawy w dniu 9 grudnia 2024 r. Zamawiający udzielił odpowiedzi na odwołanie.
Zamawiający uznał zarzuty odwołania za niezasadne i wniósł o jego oddalenie.
III. Przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego zgłosił Wykonawca Alba. Stanowisko w sprawie Wykonawca Alba przedstawił w piśmie wniesionym do akt sprawy w dniu 9 grudnia 2024 r. Wykonawca Alba wniósł o oddalenie odwołania.
Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:
Izba ustaliła, że Wykonawca Alba zaoferował w Postępowaniu cenę całkowitą wynoszącą 5 716 937,34 zł, w tym m.in. następujące ceny jednostkowe za odbiór i zagospodarowanie 1 Mg odpadów:
-niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne – 858,60 zł, -papier – 540,00 zł, -szkło – 540,00 zł, -bioodpady – 858,60 zł, -tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe – 1 078,92 zł, -meble i inne odpady wielkogabarytowe – 750,60 zł.
Odwołujący zaoferował w Postępowaniu cenę całkowitą wynoszącą 6 977 660,44 zł, w tym m.in. następujące ceny jednostkowe za odbiór i zagospodarowanie 1 Mg odpadów:
-niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne – 925,56 zł, -papier – 1 512,00 zł, -szkło – 972,00 zł, -bioodpady – 1 031,40 zł, -tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe – 1 576,80 zł, -meble i inne odpady wielkogabarytowe – 1 026,00 zł.
Szacunkowa ilość odpadów w czasie trwania umowy [Mg]:
-niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne – 3 650, -papier – 230, -szkło – 350, -bioodpady – 1530, -tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe – 475, -meble i inne odpady wielkogabarytowe – 550.
W projekcie umowy Zamawiający zawarł m.in. następujące postanowienia:
§ 6. 1. Strony zgodnie postanawiają, że określona przez Wykonawcę w ofercie wysokość wynagrodzenia ofertowego za wykonanie całości przedmiotu Umowy wynosi łącznie: ……………….…………. zł, (słownie: ………………………………………) w tym: 8 % Vat (dalej: maksymalna wysokość wynagrodzenia). Maksymalna wysokość wynagrodzenia została ustalona na podstawie cen jednostkowych wskazanych w §1 ust 1 niniejszej umowy zgodnie z ofertą Wykonawcy, stanowiącą załącznik nr 2 do niniejszej Umowy z uwzględnieniem szacunkowego zakresu usług wskazanego przez Zamawiającego. § 6. 2. Maksymalna wysokość wynagrodzenia wskazana w ust. 1 powyżej nie stanowi ostatecznego wynagrodzenia Wykonawcy, a jedynie maksymalną wysokość zobowiązania Zamawiającego względem Wykonawcy. Maksymalna wysokość wynagrodzenia nie stanowi zobowiązania Zamawiającego do zapłaty Wykonawcy wynagrodzenia w kwotach maksymalnych tam wskazanych. Cena, jaką zapłaci Zamawiający Wykonawcy, będzie wynikać z ilości faktycznie odebranych i zagospodarowanych przez Wykonawcę odpadów w ramach realizowanego zamówienia oraz cen jednostkowych wskazanych w §1 ust. 1 niniejszej Umowy. Strony zgodnie oświadczają, iż świadome są tego, iż rzeczywiste ilości odebranych i zagospodarowanych na podstawie niniejszej Umowy odpadów mogą różnić się od szacunkowej ilości odpadów komunalnych wskazanej w OPZ i §1 ust. 1 niniejszej Umowy. W związku z powyższym, Zamawiający zobowiązuje się zapłacić Wykonawcy wynagrodzenie za faktycznie odebrane i zagospodarowane ilości odpadów stanowiących przedmiot niniejszej Umowy, w kwocie równej sumie iloczynów cen jednostkowych za odbiór i zagospodarowanie poszczególnych rodzajów (frakcji) odpadów (brutto) określonych zgodnie z ofertą Wykonawcy w §1 ust. 1 niniejszej Umowy oraz rzeczywistych ilości odpowiednich rodzajów odpadów odebranych i zagospodarowanych przez Wykonawcę. Ceny jednostkowe wskazane w §1 ust. 1 niniejszej Umowy mają charakter zryczałtowany co oznacza, iż obejmują one wszelkie koszty, nakłady, wydatki itp. związane z realizacją zadania, a także są niezmienne przez cały okres obowiązywania umowy, za wyjątkiem przypadków wskazanych w §12 niniejszej Umowy. Za realizację obowiązków określonych w niniejszej Umowie i jej załącznikach Wykonawcy nie przysługuje jakiekolwiek dodatkowe wynagrodzenia poza wynagrodzeniem liczonym w w/w sposób.
Pozostałe ustalenia faktyczne zostaną przedstawione w ramach stanowiska Izby odnoszącego się do zarzutów odwołania.
Uzasadniając podniesione zarzuty Odwołujący wskazał w szczególności:
- Cena jednostkowa brutto za odbiór i zagospodarowanie 1 Mg odpadów frakcji papier zaoferowana przez Wykonawcę Alba jest niższa o 47% względem średniej arytmetycznej cen jednostkowych złożonych w Postępowaniu ofert i o 64 % od ceny zaoferowanej przez Odwołującego.
- Cena jednostkowa brutto za odbiór i zagospodarowanie 1 Mg odpadów frakcji szkło zaoferowana przez Wykonawcę Alba jest niższa o 29% względem średniej arytmetycznej cen jednostkowych złożonych w Postępowaniu ofert i o 44 % od ceny zaoferowanej przez Odwołującego.
- Cena jednostkowa brutto za odbiór i zagospodarowanie 1 Mg odpadów frakcji tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe zaoferowana przez Wykonawcę Alba jest niższa o 19% względem średniej arytmetycznej cen jednostkowych złożonych w Postępowaniu ofert i o 32 % od ceny zaoferowanej przez Odwołującego.
- Cena jednostkowa brutto za odbiór i zagospodarowanie 1 Mg odpadów frakcji meble i inne odpady wielkogabarytowe zaoferowana przez Wykonawcę Alba jest niższa o 16% względem średniej cen arytmetycznej jednostkowych złożonych w Postępowaniu ofert i o 27 % od ceny zaoferowanej przez Odwołującego.
Zdaniem Odwołującego, wątpliwości Zamawiającego powinien wzbudzić także fakt zaoferowania przez Wykonawcę Alba, w zakresie frakcji papier oraz szkło, cen jednostkowych niższych niż ceny zaoferowane w ofercie w 2021 r., w postępowaniu pn.: „Świadczenie usług odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach zamieszkałych na terenie Gminy Zbrosławice”, nr ref.: PZP.271.26.2021, w których to wykonawca ALBA zaoferował następujące ceny jednostkowe: 756,00 zł za papier oraz 712,80 zł za szkło [dowód: oferta Wykonawcy Alba wraz z formularzem cenowym z 2021 r.]. Natomiast w ofercie złożonej w 2023 r. w postępowaniu pn.: „Świadczenie usług odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach zamieszkałych na terenie Gminy Zbrosławice”, nr ref.: PZP.271.20.2023, Wykonawca Alba zaoferował następujące ceny: 982,80 zł za niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, 831,60 zł za papier, 777,60 zł za szkło, 950,40 zł za bioodpady, 1 188,00 zł za tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz 1 069,20 zł za meble i inne odpady wielkogabarytowe [oferta Wykonawcy Alba wraz z formularzem cenowym z 2023 r.].
Mając na uwadze ww. ceny jednostkowe oferowane przez Wykonawcę Alba, zarówno w 2021 r., jak i 2023 r.,
Odwołujący wskazał, że zaoferowane w 2024 r. ceny jednostkowe są niższe, odpowiednio o ok.:
- 29 % od ceny zaoferowanej w 2021 r. w zakresie ceny za papier, 2)24 % od ceny zaoferowanej w 2021 r. w zakresie ceny za szkło, 3)13 % od ceny zaoferowanej w 2023 r. w zakresie ceny za niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, 4)35 % od ceny zaoferowanej w 2023 r. w zakresie ceny za papier, 5)31 % od ceny zaoferowanej w 2023 r. w zakresie ceny za szkło, 6)10 % od ceny zaoferowanej w 2023 r. w zakresie ceny za bioodpady, 7)9 % od ceny zaoferowanej w 2023 r. w zakresie ceny za tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe, 8)30 % od ceny zaoferowanej w 2023 r. w zakresie ceny za meble i inne odpady wielkogabarytowe.
Odwołujący zauważył, że warunki realizacji zamówienia objętego Postępowaniem nie uległy zmianie względem wymogów ustanawianych w poprzednich postępowaniach, w sposób uzasadniający obniżenie kosztów realizacji zamówienia, a w konsekwencji obniżenie cen. Można wręcz wskazać na czynniki wywołujące przeciwny wektor zmianowy, w szczególności w zakresie frakcji: niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne oraz bioodpady.
Odwołujący wskazał, że Uchwałą nr IV/30/2024 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 28 sierpnia 2024 r. w sprawie zmiany Uchwały Nr XXIII/265/2020 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 26 sierpnia 2020 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Zbrosławice, zmieniono częstotliwość odbioru odpadów zmieszanych (niesegregowanych) oraz bioodpadów, poprzez zwiększenie częstotliwości odbioru ww. frakcji odpadów w okresie od maja do października. Częstotliwość odbioru niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz bioodpadów w okresie od maja do października, czyli aż przez okres 6 miesięcy w roku, ulega dwukrotnemu zwiększeniu.
Zwiększona częstotliwość odbioru odpadów w sposób znaczący wpływa na koszty usługi, a tym samym na ceny jednostkowe oferowane za odbiór i zagospodarowanie odpadów [dowody: Uchwała nr XXIII/265/2020 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 26 sierpnia 2020 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Zbrosławice zmieniona uchwałami: Uchwałą nr XXXVI/352/2021 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 22 września 2021 r., Uchwałą nr LII/482/2022 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 30 listopada 2022 r., Uchwałą nr LXII/569/2023 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 18 października 2023 r., Uchwałą nr II/10/2024 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 22 maja 2024 r., Uchwałą nr IV/30/2024 Rady Gminy Zbrosławice z dnia 28 sierpnia 2024 r.].
W ocenie Odwołującego, jednocześnie nie ma żadnych obiektywnych okoliczności, w szczególności obserwowanych w ramach ogólnych tendencji rynkowych czy zjawisk obserwowanych na rynku gospodarki odpadami komunalnymi, które apriorycznie uzasadniałby zaoferowanie w 2024 r. niższych cen jednostkowych w zakresie ww. frakcji, względem cen oferowanych w latach ubiegłych. Wręcz przeciwnie, ogólne doświadczenie życiowe ukazuje, że ceny z roku na rok są coraz wyższe, co potwierdzają również wskaźniki makroekonomiczne. Także doświadczenia na rynku odpadowym, możliwe do zaobserwowania m.in. poprzez analizę przebiegu i wyniku postępowań przeprowadzanych na analogiczne zamówienia prowadzone przez innych zamawiających w regionie, ukazują, że obniżenie cen względem lat poprzednich nie stanowi zjawiska typowego, a ma charakter anomalii.
Stanowisko Izby:
Izba uznała, że odwołanie nie podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z przepisem art. 224 ust. 1 ustawy Pzp jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. Z przytoczonego przepisu wynika, że wystąpienie określonych sytuacji obliguje zamawiającego do wystosowania do wykonawcy wezwania do przedstawienia wyjaśnień i dowodów w zakresie wyliczenia ceny. Powinno to zatem nastąpić wtedy, gdy cena, koszt lub ich istotne części składowe wydają się rażąco niskie, jak i wtedy gdy budzą one wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów.
Zatem nie wszystkie wątpliwości co do zaoferowanej ceny powinny prowadzić do wszczęcia postępowania wyjaśniającego. Należy zauważyć, że postępowanie wyjaśniające przedłuża samo postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego. Gospodarzem postępowania o udzielenie zamówienia jest zamawiający. To zamawiający
odpowiada za prawidłowy przebieg postępowania o udzielenie zamówienia, w tym za wybór oferty, która będzie gwarantować należyte wykonanie zamówienia. W związku z tym należy uznać, że uprawnienie zamawiającego do skorzystania z instytucji uregulowanej w przepisie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp ma bardzo szeroki zakres. Z drugiej strony, aby zarzucić zamawiającemu, że niezasadnie zaniechał wezwania wykonawcy na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, należy wykazać istnienie obiektywnych okoliczności przemawiających za ziszczeniem się przesłanek zastosowania tej instytucji (uregulowanych w art. 224 ust. 1 ustawy Pzp).
Izba przeanalizowała argumentację przedstawioną przez Odwołującego, Zamawiającego oraz Wykonawcę Alba i uznała, że w poddanej jej pod rozpoznanie sprawie nie zostało wykazane, aby Zamawiający naruszył przepis art. 224 ust. 1 ustawy Pzp. Ceny jednostkowe zaoferowane przez Wykonawcę Alba, objęte zarzutami odwołania, wydają się być niskie.
Jednakże, w ocenie składu orzekającego Izby nie zostało przez Odwołującego wykazane, aby wydawały się one - nie tylko niskie - lecz rażąco niskie, lub że Zamawiający powinien mieć w tym zakresie wątpliwości co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów. Odwołujący podniósł, że dokonując oceny konieczności wystosowania do wykonawcy wezwania na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp należy kierować się innymi względami niż dokonując oceny wyjaśnień pod kątem zaoferowania rażąco niskiej ceny. O ile częściowo skład orzekający Izby pogląd ten podziela, to jednak należy zauważyć, że ustawodawca w art. 224 ust. 1 ustawy Pzp wprost odwołuje się do pojęcia rażąco niskiej ceny („jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia”).
W ocenie składu orzekającego Izby, Zamawiający, dokonując analizy cen zaoferowanych w Postępowaniu słusznie uwzględnił okoliczność pojawienia się konkurencji na rynku lokalnym. Przyczyny takiego stanu rzeczy mogą być różne i nie stanowiły one przedmiotu postępowania odwoławczego. Istotne jest to, że ww. okoliczność w sposób oczywisty wpływa na obniżenie cen oferowanych przez wykonawcę w stosunku do okresu, kiedy jako jedyny składał ofertę w postępowaniach prowadzonych na danym rynku.
W odpowiedzi na odwołanie Zamawiający wskazał:
„W pierwszej kolejności należy mieć na względzie, iż w ostatnich latach utrwaloną na rynku lokalnym metodą współistnienia poszczególnych przedsiębiorstw zajmujących się odbiorem i zagospodarowaniem odpadów komunalnych było faktyczne niekonkurowanie ich ze sobą. W odniesieniu do Gminy Zbrosławice widać to chociażby na gruncie ostatnich dwu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego z roku 2021 nr PZP.271.26.2021 (na lata 2022-2023) oraz z roku 2023 nr PZP.271.20.2023 (na rok 2024). W postępowaniach tych jedynym wykonawcą, który przystąpił do postępowania i złożył ofertę było Przedsiębiorstwo Techniki Sanitarnej ALBA sp. z o.o. w Chorzowie. W tych okolicznościach, w przedmiotowym okresie, w braku ofert konkurencyjnych, zamówienie na odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych realizowane było przez tego właśnie Wykonawcę. Oczywistym jest, iż okoliczność faktycznego braku konkurencji stwarza warunki narzucania cen niepodlegających weryfikacji rynkowej. W roku 2024, w odniesieniu do zamówień udzielanych na lata następne, sytuacja ta uległa jednak na rynku lokalnym zmianie. Oferty w postępowaniach na odbiór i zagospodarowanie odpadów na terenach gmin, gdzie wcześniej usługi świadczyło Przedsiębiorstwo Techniki Sanitarnej ALBA sp. z o.o. w Chorzowie składać zaczęło także PreZero Service Południe sp. z o.o. w Rudzie Śląskiej (najbliższym względem Zamawiającego przykładem jest postępowanie prowadzone przez Miasto Zabrze). W konsekwencji, konkurencja między oboma podmiotami doprowadziła do urealnienia cen poszczególnych usług i składania przez te podmioty ofert w warunkach – na reszcie – rynkowych. Tak też było w przypadku postępowania PZP.271.17.2024 przeprowadzonego przez Zamawiającego – Gminę Zbrosławice."
Zarówno Odwołujący, jak i Zamawiający powołali się na okoliczność zwiększenia częstotliwości odbioru niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz bioodpadów w okresie od maja do października. W tym zakresie Izba przyznaje rację Odwołującemu, że okoliczność ta powinna raczej skutkować zwiększeniem kosztów ponoszonych przez wykonawcę, a nie ich zmniejszeniem. Nie zostały jednak przedstawione żadne wyliczenia, z jakim poziomem zwiększenia kosztów możemy mieć w tym przypadku do czynienia.
Zamawiający powołał się również na fakt, że w przypadku Wykonawcy Alba utylizacja odpadów, których dotyczą zarzuty odwołania, będzie się odbywała również przy wykorzystaniu jego własnych instalacji. Zamawiający wyjaśnił: „W większości pozycji Przystępujący wskazał bowiem, że odbierane odpady przekazywane będą do instalacji własnych PTS ALBA Sp. z o.o. w Chorzowie przy ul. Brzezińskiej, podczas gdy odpady odbierane przez Odwołującego miałyby być przekazywane do różnych instalacji zarządzanych przez Odwołującego i umiejscowionych w różnych częściach aglomeracji śląskiej, w szczególności w Knurowie, Rybniku, Siemianowicach Śląskich etc. Okoliczność ta nie może pozostawać bez wpływu na koszt świadczonej usługi.” Jak jednak wynika ze stanowiska Odwołującego przedstawionego
na rozprawie odległości od miejsca odbioru odpadów do instalacji Wykonawcy Alba oraz Odwołującego są zbliżone, a zatem wskazany przez Zamawiającego argument Izba uznała za nietrafny.
W ramach uzasadnienia odwołania przedstawione zostało porównanie cen jednostkowych zaoferowanych przez Wykonawcę Alba zarówno do cen jednostkowych zaoferowanych przez Odwołującego, jak i do średnich arytmetycznych cen jednostkowych zaoferowanych w Postępowaniu. Odnosząc się do tego, należy zauważyć, że po pierwsze, takie rozróżnienie (ceny jednostkowe zaoferowane przez Odwołującego – średnie arytmetyczne cen jednostkowych zaoferowanych w Postępowaniu) ma sztuczny charakter, gdyż Odwołujący jest jedynym wykonawcą, który poza Wykonawcą Alba złożył ofertę w Postępowaniu. Po drugie, faktu, że ceny zaoferowane przez jednego wykonawcę różnią się od cen zaoferowanych przez innego wykonawcę, nie można uznać za okoliczność świadczącą o zaniżeniu ceny przez tego pierwszego wykonawcę. Możliwa jest również sytuacja, że to ceny drugiego wykonawcy są zawyżone lub koszty świadczenia usług przez tych wykonawców znacząco się różnią. Należy przy tym zauważyć, że w przypadku niektórych pozycji różnice cen jednostkowych Wykonawcy Alba i Odwołującego nie są wcale znaczące – dotyczy to w szczególności niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych, w przypadku których Wykonawca Alba zaoferował cenę jednostkową 858,60 zł (łącznie dla 3 650 Mg odpadów: 3 133 890 zł), natomiast Odwołujący zaoferował ceną jednostkową 925,56 zł (łącznie dla 3 650 Mg odpadów: 3 378 294 zł). Niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne to największa frakcja odpadów w ramach przedmiotu zamówienia (pod względem szacunkowej ilości w czasie trwania umowy), a cena za ich odbiór i zagospodarowanie stanowi znaczącą część całkowitej ceny oferty w przypadku obydwu wykonawców. Największe różnice występują w przypadku cen za papier (Wykonawca Alba: 540,00 zł, Odwołujący: 1 512,00 zł), szkło (Wykonawca Alba: 540,00 zł, Odwołujący: 972,00 zł), a także za tworzywa sztuczne, metale i odpady opakowaniowe wielomateriałowe (Wykonawca Alba: 1 078,92 zł, Odwołujący: 1 576,80 zł). Jak natomiast wynika ze złożonego przez Wykonawcę Alba dowodu w postaci kalkulacji złożonej przez Odwołującego w postępowaniu o udzielenie zamówienia pn. „Odbiór i zagospodarowanie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości położonych na terenie Miasta Zabrza” w dniu 9 sierpnia 2024 r., Odwołujący wskazał następujące koszty zagospodarowania odpadów: 1 Mg papieru: 177,32 zł, 1 Mg szkła: - 100,00 zł oraz 1 Mg metali i tworzyw sztucznych:
500,32 zł. Należało wziąć pod uwagę, że w ramach kosztów odbioru i zagospodarowania odpadów koszty zagospodarowania są bardziej znaczące. Ceny zaoferowane przez Odwołującego w ww. postępowaniu są zatem podobne lub niższe od cen zaoferowanych w Postępowaniu przez Wykonawcę Alba.
Biorąc pod uwagę powyższe, Izba orzekła, jak w punkcie pierwszym sentencji, na podstawie art. 553 oraz art. 554 ust. 1 pkt 1 a contrario ustawy Pzp.
O kosztach postępowania odwoławczego Izba orzekła na podstawie art. 557, 574 i 575 ustawy Pzp oraz § 8 ust. 2 zdanie pierwsze rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).
Przewodnicząca:
Sprawdź nowe przetargi z podobnym ryzykiem
Ten wyrok pomaga ocenić spór po fakcie. Alert przetargowy pozwala wychwycić podobny problem na etapie SWZ, pytań, badania oferty albo decyzji o odwołaniu.
Podobne orzeczenia
Orzeczenia z największą wspólną podstawą PZP
- KIO 928/26oddalono11 maja 2026Wykonywanie usług z zakresu gospodarki leśnej n a terenie Nadleśnictwa Wisła w roku 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1203/26oddalono11 maja 2026Niskoemisyjny transport publiczny w subregionie konińskim Inteligentny System Transportowy w Koninie (ITS Konin)Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1335/26oddalono11 maja 2026Rozbudowa drogi wojewódzkiej nr 507 na odcinku Pieniężno – OrnetaWspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1425/26oddalono8 maja 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1458/26oddalono7 maja 2026Świadczenie usług związanych z utrzymaniem czystości dróg i terenów stanowiących własność Powiatu Kędzierzyńsko-Kozielskiego w roku 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1422/26oddalono7 maja 2026Autobusowa komunikacja zastępcza na odcinku Jarosław – Lubaczów – Horyniec Zdrój – HrebenneWspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1174/26oddalono5 maja 2026Rozbudowa zabytkowego budynku wraz z budową inkubatora przedsiębiorczości – HUBSKA 7 w formule zaprojektuj, wybuduj i wyposażWspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
- KIO 1566/26oddalono5 maja 2026Wspólna podstawa: art. 224 ust. 1 Pzp
Powiązane wyroki
Inne spory przed KIO dotyczące zamawiającego Urząd Zamówień Publicznych.
- KIO 1651/26oddalono12 maja 2026ten sam zamawiający
- KIO 1576/26umorzono7 maja 2026ten sam zamawiającyLetnie oczyszczanie ulic – kompleks A
- KIO 1456/26umorzono30 kwietnia 2026ten sam zamawiającyKoszenie traw z podziałem na pobocza i rowy na terenie Rejonów Dróg Wojewódzkich (podział na 14 części)
- KIO 1195/26umorzono23 kwietnia 2026ten sam zamawiający
- KIO 1058/26uwzględniono21 kwietnia 2026ten sam zamawiającyRozbiórka istniejącego i budowa nowego jazu na rzece Obrze w km 93+400 w m. Perzyny.
- KIO 1443/26umorzono17 kwietnia 2026ten sam zamawiającyPrzebudowa drogi wojewódzkiej nr 935 – Etap II – Odcinek DW 935 od skrzyżowania z DW 933 tj. od km 11+500 do km 18+200