Wyrok KIO 684/26

Odwołania zostały wniesione do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 16 lutego 2​ 026 r. przez wykonawcę: (1) ABB Sp. z o.o. z/s w Warszawie (Odwołujący 1 lub wykonawca ABB) oraz (2) Yokogawa Polska Sp. z o.o. z/s w Warszawie (Odwołujący 2 lub wykonawca Yokogawa) w postępowaniu prowadzonym w trybie przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z

2024 r. poz. 1320 ze zm.), [ustawa Pzp lub Pzp lub Ustawa PZP]przez Zamawiającego: PGE Energia Ciepła S.A. z/s w Warszawie. Przedmiotem postępowania o udzielenie zamówienia publicznego „Dostawa, montaż i uruchomienie nadrzędnego systemu sterowania typu SCADA dla nowych urządzeń wytwórczych zabudowanych w ramach Projektu Przemysłowego dla Elektrociepłowni Kraków”, nr postępowania: POST/PEC/PEC/UZS/00338/2025. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 5 czerwca 2025 r. Nr 362477-2025.

Sygn. akt

KIO 684/26

Wykonawca ABB podał (…) wnoszę odwołanie wobec następujących czynności podjętych przez Zamawiającego:

1. nieprawidłowej oceny oferty oraz wyjaśnień złożonych przez Odwołującego w zakresie ceny ofertowej, a w konsekwencji bezpodstawnego odrzucenia oferty złożonej przez Odwołującego w sytuacji, gdy nie zawiera ona rażąco niskiej ceny, a wykonawca ten skutecznie obalił domniemania w tym zakresie; 2)uznania za najkorzystniejszą oraz dokonania wyboru oferty złożonej przez REDNT S. A. z siedzibą w Katowicach („REDNT”), podczas gdy to oferta złożona przez Odwołującego powinna zostać uznana za najkorzystniejszą w Postępowaniu; ewentualnie: zaniechania wezwania Odwołującego do uszczegółowienia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny; 3)sporządzenia uzasadnienia odrzucenia oferty w sposób nieodpowiadający wymogom wynikającym z Pzp.

I. Zamawiającemu zarzucam naruszenie następujących przepisów ustawy Pzp, tj.:

1. art. 224 ust. 1 i 2 PZP w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp w zw. z art.

239 ust. 1 PZP w zw. z art. 16 pkt 1 — 3 Pzp poprzez: ·bezpodstawne (podjęte na skutek błędnej oceny oferty oraz wyjaśnień złożonych przez Odwołującego) odrzucenie oferty Odwołującego z powodu rażąco niskiej ceny, pomimo tego że Odwołujący w złożonych wyjaśnieniach wykazał, że cena, jaką zaoferował za wykonanie zamówienia nie jest rażąco niska oraz umożliwia należyte wykonanie zamówienia (tym samym wykonawca ten obalił domniemanie rażąco niskiej ceny) oraz, w następstwie nieuzasadnionego odrzucenia oferty Odwołującego, dokonanie wyboru oferty złożonej przez REDNT; ·przeprowadzenie procedury wyjaśnień rażąco niskiej ceny w sposób dowolny, odbiegających od standardów prowadzenia takiej procedury wynikających z treści Pzp oraz orzecznictwa KIO, w szczególności, ·poprzez dowolne i nieprzejrzyste korzystanie z możliwości kierowania do wykonawcy wezwań doprecyzowujących cenę oferty oraz dowolną ocenę tych wyjaśnień, nieuwzględniającą możliwości skierowania do wykonawcy powtórnego wezwania do wyjaśnień tylko w sytuacji, gdy pierwotne wyjaśnienia są w przeważającym zakresie kompletne i wyczerpujące, co implikuje wniosek, że w zakresie części wyjaśnień, której nie dotyczyło ponowne wezwanie, wyjaśnienia te zostały zaakceptowane przez Zamawiającego i nie powinny stanowić podstawy odrzucenia oferty; ewentualnie; art. 224 ust. 1 i 2 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 w zw. z art. 224 ust. 6 Pzp poprzez zaniechanie wezwania Odwołującego do uszczegółowienia wyjaśnień rażąco niskiej ceny, w zakresie, w którym wzbudziły one wątpliwości Zamawiającego; a w każdym przypadku:

1. art. 253 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp, poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego w sposób polegający na selektywnej ocenie materiału zgromadzonego w toku procedury wyjaśniającej oraz na formułowaniu oczekiwań, które nie zostały uprzednio zakomunikowane Odwołującemu w treści kierowanych wezwań, co skutkuje zawarciem w treści niepełnego uzasadnienia faktycznego. a w konsekwencji:
2. art. 16 PZP poprzez przeprowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości.

II. Na podstawie art. 554 ust. 3 pkt 1 lit. a) oraz b) PZP wnoszę o rozpatrzenie i uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu:

1. unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty; 2)unieważnienie czynności odrzucenia oferty złożonej przez Odwołującego; 3) podjęcie dalszych czynności w Postępowaniu z uwzględnieniem oferty złożonej przez Odwołującego, w tym dokonania wyboru oferty najkorzystniejszej; ewentualnie: wezwanie Odwołującego do uszczegółowienia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny, w zakresie, w którym wzbudziły one wątpliwości Zamawiającego; III. Na podstawie art. 534 ust. 1 w zw. z art. 535 PZP wnoszę o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów załączonych do odwołania, wnioskowanych w odwołaniu lub przedstawionych na rozprawie, na okoliczności wskazane w uzasadnieniu pisemnym bądź ustnym; Interes we wniesieniu odwołania Odwołujący ma interes w uzyskaniu zamówienia będącego przedmiotem Postępowania oraz może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów prawa. Odwołujący uczestniczy w Postępowaniu prowadzonym

przez Zamawiającego. Gdyby Zamawiający prawidłowo ocenił ofertę oraz wyjaśnienia złożone przez Odwołującego w zakresie ceny ofertowej, to oferta Odwołującego zostałaby uznana za najkorzystniejszą.

Zamawiający, pomimo złożenia przez Odwołującego wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny (w zakresie wyznaczonym treścią wezwania), bezpodstawnie odrzucił złożoną przez tego wykonawcę ofertę - mimo braku ku temu jakichkolwiek podstaw faktycznych lub prawnych.

Zamawiający odrzucił ofertę Odwołującego w oparciu o zarzuty wykraczające poza zakres uprzednio zakomunikowanych wątpliwości oraz pomijając treść i rzeczywisty zakres kierowanych do wykonawcy wezwań oraz złożonych przez Odwołującego wyjaśnień. Kwestionowane niniejszym odwołaniem działanie Zamawiającego należy ocenić jako sprzeczne z zasadami przejrzystości, proporcjonalności i równego traktowania wykonawców, zmierzające do wyeliminowania Odwołującego z Postępowania. Na skutek nieprawidłowych działań Zamawiającego, ABB może utracić zamówienie na rzecz swojego konkurenta, co będzie się wiązało z powstaniem po jego stronie szkody, nie tylko w postaci braku możliwości uzyskania zysku z realizacji zamówienia, ale również zdobycia odpowiedniego doświadczenia kształtującego jego pozycję na rynku zamówień publicznych.

Odwołujący legitymuje się więc interesem w złożeniu odwołania, o którym mowa w art. 505 ust. 1 Pzp.

W uzasadnieniu stanowiska wskazał na następujące okoliczności: (…) Istotne dla sprawy elementy stanu faktycznego 1.Zamawiający prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, którego przedmiotem jest „Dostawa, montaż i uruchomienie nadrzędnego systemu sterowania typu SCADA dla nowych urządzeń wytwórczych zabudowanych w ramach Projektu Przemysłowego dla Elektrociepłowni Kraków”.

1. Zgodnie z treścią Rozdziału IV Specyfikacji Warunków Zamówienia („SWZ"), szczegółowy opis przedmiotu zamówienia został określony w Załączniku nr 1 do SWZ - Opisie Przedmiotu Zamówienia („OPZ").
2. Zgodnie z OPZ, celem zadania jest integracja sterowania w centralnej nastawni wszystkimi urządzeniami wytwórczymi dostarczonymi i zabudowanymi w ramach Projektu Przemysłowego dla PGE Energia Ciepła Oddział nr 1 w Krakowie, poprzez dostawę i uruchomienie nadrzędnego systemu sterowania klasy SCADA.
3. Jednocześnie w pkt. 1.2 OPZ przewidziano podział zakresu zamówienia na prace obligatoryjne oraz prace modernizacyjne. Prace obligatoryjne podlegają rozliczeniu ryczałtowemu zgodnie z Harmonogramem Płatności i Prac, natomiast prace modernizacyjne rozliczane są na podstawie dodatkowych zleceń, zgodnie z zaoferowanymi cenami jednostkowymi dla prac modernizacyjnych.
4. W treści Rozdziału XXIII SW Z „Opis sposobu obliczania ceny oferty” Zamawiający określił zasady kalkulacji ceny oferty, wskazując, że cena oferty podawana jest w złotych polskich i obejmuje wszelkiego rodzaju opłaty oraz podatki, a także wszystkie koszty związane z realizacją zamówienia, w tym koszty transportu, ewentualne upusty i rabaty oraz pozostałe składniki cenotwórcze. Zamawiający wskazał również, że wykonawca określa cenę realizacji przedmiotu zamówienia poprzez wskazanie łącznej ceny netto, podatku VAT oraz ceny brutto, zgodnie z treścią Formularza cenowego stanowiącego Załącznik nr 11 do SWZ.
5. Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 4.1.1 Projektu Umowy stanowiącego Załącznik nr 2 do SW Z („Projekt Umowy”), wynagrodzenie umowne za wykonanie przedmiotu umowy zgodnie z zakresem określonym w Harmonogramie Płatności i Prac oraz w pkt 1.2.1.1 i 1.2.3 OPZ jest wynagrodzeniem ryczałtowym. Ocena oferty, pomimo kształtu stworzonego przez Zamawiającego i wiążącego strony formularza ofertowego, w treści którego znajduje się miejsce dla wskazania ceny na mniejsze zakresy zamówienia, nie powinna być dokonywana w oderwaniu od charakteru tego wynagrodzenia.
6. Również w § 4 ust. 2 Projektu Umowy potwierdzono, iż „Wynagrodzenie Umowne netto jest wynagrodzeniem ryczałtowym i nie podlega waloryzacji przez cały okres obowiązywania Umowy, z zastrzeżeniem postanowień ust. 4.7 4.14”.
7. W odniesieniu do Prac Modernizacyjnych Projekt Umowy przewiduje odrębny mechanizm rozliczeń. Zgodnie z S 4 ust.

3 Projektu Umowy: „przed przystąpieniem do realizacji Prac Modernizacyjnych, każdorazowo Wykonawca zobowiązany jest do przedstawienia do akceptacji Zamawiającemu kosztorysu dla danych Prac Modernizacyjnych”, przy czym „rozliczanie wykonanych Prac Modernizacyjnych (...) będzie się odbywało na podstawie kosztorysów powykonawczych".

Projekt Umowy stanowi ponadto, że rozliczenie Prac Modernizacyjnych następuje w pierwszej kolejności na podstawie „jednostkowych stawek ryczałtowych określonych w Katalogu czynności, stanowiącym Załącznik nr 3 do Umowy Tabela 2 Wycena prac modernizacyjnych, poz. 1-6, z uwzględnieniem ilości zleconych Prac” (S 4 ust. 3 pkt 4.3.1 Projektu Umowy).

1. W dniu 26 września 2025 r. miało miejsce otwarcie ofert w Postępowaniu. Tego samego dnia Zamawiający opublikował informację z otwarcia ofert, zgodnie z którą w Postępowaniu wpłynęło 12 ofert, w tym oferta złożona przez Odwołującego.
2. W treści złożonej przez Odwołującego tabeli cenowej wskazano następujące ceny za dany zakres zamówienia: (…)
3. Pismem z dnia 30 września 2025 r. („Wezwanie I”) Zamawiający, działając na podstawie art. 224 ust. 2 pkt 1 i 2 Pzp, skierował do Odwołującego wezwanie do złożenia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny.
4. Zamawiający sformułował swoje żądania skierowane do Odwołującego, w zakresie sposobu przygotowania wyjaśnień w sposób ogólny, odnoszący się przede wszystkim do brzmienia przepisu art. 224 ust. 3 Pzp, zawierającego ustanowiony przez ustawodawcę przykładowy katalog elementów, których mogą dotyczyć wyjaśnienia rażąco niskiej ceny:

„W związku z powyższym, zgodnie z art. 224 ust. 1 i nast. Ustawy PZP, Wykonawca jest zobowiązany do złożenia wyjaśnień i dowodów dotyczących wyliczenia ceny realizacji Zamówienia, w tym w szczególności w zakresie:

1. zarządzania procesem produkcji, świadczonych usług; 2)wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków dostaw, usług; 3)oryginalności dostaw, usług oferowanych przez wykonawcę; 4)zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207 oraz z 2023 r. poz. 1667) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie; 5)zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej; 6)zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie; 7)wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem v.'Ykonania części zamówienia podwykonawcy.”
2. Ponadto Zamawiający oczekiwał od Odwołującego (czemu Odwołujący uczynił następnie zadość w treści złożonych wyjaśnień) przedstawienia wyjaśnień dotyczących poz. 1 Tabeli 1 Formularza cenowego, tj. w zakresie wyceny prac obligatoryjnych (Wezwanie I, pomimo przyjęcia przez Zamawiającego formuły wynagrodzenia ryczałtowego, dotyczy następującego zakresu cenowego oferty — jej części):

Zamawiający wnosi w szczególności o wyjaśnienie, w tyłu złożenie wyliczenia oraz dowoclów dla wyliczenia ceny zaproponowanej przez Wykonawcę dla poz. 1 Tabeli 1 Fornłularza cenowego: Wycena prac obligatoryjnych o których 'nowa w pkt. 1.2.3 OPZ.

1. Jednocześnie w dniu 30 września 2025 r. Zamawiający poinformował Odwołującego o dokonaniu poprawy oczywistej omyłki rachunkowej w treści oferty Odwołującego, działając na podstawie art. 223 ust. 2 pkt 2 Pzp.
2. Pismem z dnia 9 października 2025 r. Odwołujący przedłożył Zamawiającemu wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny („Wyjaśnienia I"), załączając do pisma dokumenty i dowody odnoszące się do sposobu kalkulacji ceny oferty.
3. Część informacji przedkładanych w treści Wyjaśnień I oraz część załączonych do tych Wyjaśnień I dowodów, została zastrzeżona jako tajemnica przedsiębiorstwa. Jednocześnie w przedłożonych Wyjaśnieniach I Odwołujący przedstawił Zamawiającemu uzasadnienie zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa.
4. Następnie pismem z dnia 21 października 2025 r. Zamawiający wezwał Odwołującego do złożenia dodatkowych wyjaśnień („Wezwanie II”).
5. W pkt. 1 Wezwania II Zamawiający wezwał Odwołującego do doprecyzowania, która treść złożonych Wyjaśnień I stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. W pkt 2 Wezwania II Zamawiający wezwał z kolei do przedstawienia dodatkowych wyjaśnień dotyczących przypisania poszczególnych prac wskazanych w pkt 1.2.3 OPZ do grup kosztowych ujętych w uprzednio złożonych Wyjaśnieniach I:

„2. W ramach wyjaśnienia zaoferowanej ceny realizacji zamówienia Wykonawca w złożonym Piśmie przedstawił kalkulację odnoszącą się do poz. Tabeli 1 Formularza cenowego: Wycena prac obligatoryjnych, o których mowa w pkt.

1. 2.3 OPZ. Zgodnie z treścią odpowiedzi na wezwanie, Wykonawca podzielił koszty dla tej pozycji Formularza cenowego na 3 grupy czynności: a)dostawa licencji systemu SC4DA, b)dostawa kompletnego niezbędnego sprzętu I oprogramowania, c)kompleksowe wykonanie prac projektowych i programistycznych.

Mając na uwadze treść pkt.1.2.3. OPZ Zamawiający wnosi o doszczegółowienie, w ramach której grupy czynności wskazanej powyżej w lit. a) — c) zostały skalkulowane poszczególne prace składające się na zakres prac obligatoryjnych - wskazane w pkt. 1.2.3 OPZ”.

1. W odpowiedzi na Wezwanie II, pismem z dnia 24 października 2025 r. Odwołujący przedłożył Zamawiającemu dodatkowe wyjaśnienia („Wyjaśnienia II”), w których odniósł się do kwestii wskazanych w pkt. 1 i 2 Wezwania II, w tym doprecyzował zakres informacji objętych zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa oraz przedstawił uzupełniające wyjaśnienia dotyczące przypisania poszczególnych prac, o których mowa w pkt. 1.2.3 OPZ, do grup kosztowych wskazanych w uprzednio złożonych Wyjaśnieniach I.
2. W dniu 4 listopada 2025 r. w Postępowaniu dokonano wyboru oferty najkorzystniejszej. W wyniku przeprowadzonego badania i oceny ofert Zamawiający uznał za najkorzystniejszą ofertę złożoną przez Odwołującego.
3. Po dokonaniu wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej, do KIO wniesione zostało odwołanie przez wykonawcę REDNT.
4. W wyroku z dnia 18 grudnia 2025 roku, w sprawie o sygn. akt KIO 5082/25, KIO uwzględniła odwołanie w zakresie odnoszącym się do zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, nakazując Zamawiającemu dokonanie określonych czynności w Postępowaniu.
5. W wykonaniu powyższego wyroku, pismem z dnia 23 grudnia 2025 r., Zamawiający dokonał odtajnienia dokumentów objętych uprzednio zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa, w tym Wyjaśnień I oraz załączonych do nich dokumentów odnoszących się do kalkulacji ceny oferty.
6. W dniu 4 lutego 2026 r., Zamawiający dokonał ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej, tym razem wybierając ofertę REDNT S.A., a jednocześnie odrzucił ofertę Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp, uznając ją za zawierającą rażąco niską cenę.
7. Z uzasadnienia decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego jednoznacznie wynika, że podstawą tej czynności było rzekome niewyjaśnienie przez Odwołującego pozycji 1 Tabeli 1 formularza cenowego (części zamówienia), czemu Odwołujący stanowczo zaprzecza. Odwołujący udzielił bowiem wyczerpującej i kompleksowej odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego, wyjaśniając wszystkie okoliczności dotyczące kalkulacji oferty w zakresie wskazanym przez Zamawiającego.
8. Analiza uzasadnienia Zamawiającego prowadzi do wniosku, że odrzucenie oferty Odwołującego wynikało w rzeczywistości nie tylko z domniemanego niepełnego spełnienia niewyartykułowanych uprzednio oczekiwań Zamawiającego zawartych w treści Wezwań do wyjaśnień, ale również - a może przede wszystkim z zarzutu błędnej, w ocenie Zamawiającego, wyceny części przedmiotu zamówienia. Odwołujący kategorycznie zaprzecza zarówno faktowi niewyjaśnienia wątpliwości Zamawiającego, jak i zarzutowi błędnej wyceny któregokolwiek elementu zamówienia.
9. Z czynnością odrzucenia oferty Odwołującego, jak również z twierdzeniami Zamawiającego zawartymi w uzasadnieniu decyzji o odrzuceniu oferty, nie sposób się jednak zgodzić, co zostanie wykazane w dalszej części odwołania.

II.Uzasadnienie zarzutów II. 1. Standaryzacja procedury wyjaśniania RNC 28.W myśl przepisów Pzp odrzucenie oferty danego wykonawcy może nastąpić wyłącznie w ściśle określonych przypadkach stypizowanych w art. 226 ust. 1 Pzp. W orzecznictwie Izby oraz literaturze przedmiotu podnosi się, że katalog przesłanek obligujących zamawiającego do odrzucenia danej oferty ma charakter zamknięty i nie może być traktowany rozszerzając0 2 (co wynika z sankcyjnego charakteru rzeczonych przepisów). Oznacza to, że zamawiający z żadnej innej przyczyny lub bez podania przyczyn nie może odrzucić oferty, gdyż takie działanie byłoby sprzeczne z prawem i nie mogłoby wywołać skutku zgodnie z treścią art. 58 k.c. 3 .

1. W tym miejscu warto zwrócić uwagę, że odrzucenie oferty niesie w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego ten skutek, że eliminuje danego wykonawcę z udziału w nim uniemożliwiając mu tym samym uzyskanie zamówienia. Z uwagi na charakter przepisów ujętych w art. 226 ust. 1 Pzp zamawiający (jako dysponent i gospodarz postępowania) musi mieć każdorazowo >>pewność<<, że dana oferta faktycznie (pod względem formalno-prawnym) podlega odrzuceniu, szczególnie wtedy, gdy jego decyzja ma dotyczyć oferty najkorzystniejszej.
2. Na gruncie przepisów procedury zamawiający przed odrzuceniem danej oferty (np. na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5 lub 8 Pzp) jest zobowiązany umożliwić wykonawcy złożenie stosownych wyjaśnień (na podstawie art. 223 lub 224 Pzp).

W ocenie Odwołującego nie ulega wątpliwości, że takie działanie ma chronić instytucję zamawiającą przed przedwczesnym wyeliminowaniem z udziału w postępowaniu wykonawcy zdolnego do wykonania zamówienia, który zaoferował najkorzystniejszą cenę lub koszt za wykonanie przedmiotu zamówienia oraz uzyskał najwyższą punktację w ramach poszczególnych kryteriów oceny oferty. Takie działanie chroni nie tylko wspomniany powyżej interes wykonawcy w uzyskaniu zamówienia, lecz również interes ekonomiczno-gospodarczy zamawiającego, wpisując się przy tym w zasady udzielania zamówień, o których mowa w art. 16 Pzp.

1. Powyższe znajduje potwierdzenie w aktualnym orzecznictwie Izby mającym za przedmiot art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp. W wyroku Izby (…) (sygn. KIO 63/24) możemy przeczytać, że: „Dla zastosowania przepisu art. 226 ust. 1 pkt 8 p.z.p. konieczne jest uprzednie wystąpienie zamawiającego do wykonawcy do złożenia wyjaśnień ceny oferty, o którym mowa w art. 224 p.z.p. Przywołane orzeczenie kładzie silny nacisk na możliwość odrzucenia oferty po uprzednim wyjaśnieniu zaistniałej sytuacji przez wykonawcę posądzonego o rażącą niską cenę. Powiązanie to jest przy tym na tyle istotne, że bez uprzedniego przeprowadzenia procedury wyjaśniającej „nie można skutecznie podnosić zarzutu zaniechania odrzucenia oferty z uwagi na zaoferowanie rażąco niskiej ceny” (por. wyrok (…) KIO 1773/23).
2. Jak można zauważyć (również biorąc pod uwagę cytowane orzecznictwo), procedura wyjaśnień rażąco niskiej ceny

została szczegółowo uregulowana w orzecznictwie KIO oraz Sądu Zamówień Publicznych, które konsekwentnie wskazuje, że ewentualne odrzucenie oferty wykonawcy z uwagi na wystąpienie rażąco niskiej ceny lub kosztu poprzedzone musi zostać przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego. Zamawiający nie może prowadzić tej procedury w sposób dowolny, gdyż naruszałoby to fundamentalne zasady udzielania zamówień publicznych - zasadę równego traktowania wykonawców oraz zasadę przejrzystości postępowania.

1. Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma kwestia dopuszczalności oraz konsekwencji prawnych ponownego wezwania do wyjaśnień w węższym zakresie. Orzecznictwo KIO konsekwentnie wskazuje, że drugie wezwanie do wyjaśnień jest dopuszczalne wtedy, gdy pierwsze wyjaśnienia okazały się co do zasady spójne i wystarczające a do rozstrzygnięcia pozostał niewielki zakres wątpliwości. Zasadą wynikającą z przepisów Pzp jest brak możliwości dokonywania zmian w treści złożonej oferty po upływie terminu wyznaczonego do składania ofert, a wyjaśnienia mają służyć rozwianiu wątpliwości zamawiającego, a nie wprowadzeniu do oferty nowych treści.
2. Konsekwencją skierowania Wezwania II w węższym zakresie niż Wezwanie I jest akceptacja wcześniejszych wyjaśnień w zakresie, którego nie dotyczyło Wezwanie II. Jeżeli bowiem Zamawiający miał wątpliwości co do określonych elementów wyjaśnień złożonych w odpowiedzi na Wezwanie I, powinien objąć te elementy zakresem Wezwania II. Skoro tego nie uczynił, oznacza to, że zaakceptował wyjaśnienia w tym zakresie jako wystarczające i niewzbudzające jego wątpliwości. Takie rozumienie procedury wyjaśnień wynika z podstawowych zasad prowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym zasady równego traktowania wykonawców oraz zasady przejrzystości.
3. W przedmiotowej sprawie Zamawiający skierował Wezwanie II dotyczące wyłącznie szczegółowego umiejscowienia określonych pozycji w kalkulacji kosztów. Wezwanie II miało zatem charakter wąski i precyzyjny, ograniczony do kwestii technicznych dotyczących alokacji kosztów w strukturze kalkulacji.
4. W uzasadnieniu decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego Zamawiający powołał się natomiast na zarzuty całkowicie odmienne, które nie były przedmiotem drugiego wezwania, a mianowicie: •brak dowodów na potwierdzenie uzyskanych rabatów, •brak przedstawienia cennika, •brak wyjaśnień dotyczących udziału podwykonawcy (treść JEDZ, do którego względnie nie referowały: Wezwanie I oraz Wezwanie II), •brak szczegółowego wyjaśnienia metodologii zastosowanej analizy (ANN).
5. Powyższe zarzuty nie były przedmiotem Wezwania II. Skoro Zamawiający ograniczył zakres ponownego wezwania wyłącznie do kwestii umiejscowienia kosztów w kalkulacji, to zgodnie z wymogami przejrzystości postępowania, wszystkie inne elementy pierwszych wyjaśnień należało uznać za zaakceptowane przez Zamawiającego oraz jako wystarczające. Przyjęcie odmiennych wniosków, należy uznać za nieracjonalne z punktu widzenia proporcjonalności, gdyż za nielogiczne uznać należy kierowanie wezwania tylko w zakresie niektórych wątpliwości, w sytuacji, gdy Zamawiający ma również inne.
6. Wykonawca przedstawił odpowiedź na Wezwanie I, a następnie został wezwany do przypisania poszczególnych prac wskazanych w pkt 1.2.3 OPZ do grup kosztowych ujętych w uprzednio złożonych Wyjaśnieniach I. Skoro Wyjaśnienia I zostały w pewnym zakresie doprecyzowane przez wykonawcę w odpowiedzi na Wezwanie II, mogły być one nieprawidłowo przygotowane tylko w tym zakresie, którego dotyczyło drugie wezwanie.
7. Działanie Zamawiającego cechuje się zatem niedopuszczalną dowolnością i niekonsekwencją. Ocena wyjaśnień została dokonana w oderwaniu od zakresu Wezwania II, co wskazuje na brak spójnej i przemyślanej strategii weryfikacji oferty. Wezwanie II miało wąski, precyzyjnie określony zakres, podczas gdy podstawa odrzucenia oferty odwołuje się do zarzutów, które albo w ogóle nie były przedmiotem jakiegokolwiek wezwania, albo były objęte pierwszym wezwaniem, co do którego Zamawiający — poprzez niewskazanie ich w drugim, węższym wezwaniu nie wyraził zastrzeżeń i tym samym zaakceptował wyjaśnienia w tym zakresie.
8. Takie postępowanie Zamawiającego stanowi naruszenie zasady równego traktowania wykonawców oraz zasady uczciwej konkurencji. Procedura wyjaśnień została przeprowadzona w sposób pozbawiający Odwołującego możliwości pełnej i skutecznej obrony swojej oferty, gdyż zakres Wezwania II nie odpowiadał zakresowi zarzutów będących podstawą odrzucenia oferty. Zamawiający dopuścił się tym samym niedopuszczalnej manipulacji procedurą wyjaśnień poprzez skierowanie drugiego wezwania w wąskim zakresie – co należy traktować jako akceptację pozostałych elementów, pierwszych wyjaśnień a następnie odrzucenie oferty na podstawie zarzutów/wątpliwości niewskazanych w Wezwaniu II.
9. Takie postępowanie ma charakter arbitralny i stanowi próbę wyeliminowania Odwołującego z postępowania z pominięciem obiektywnych przesłanek. Narusza ono podstawowe zasady udzielania zamówień publicznych, w szczególności zasadę równego traktowania wykonawców, zasadę przejrzystości postępowania oraz zasadę uczciwej

konkurencji, których celem jest zapewnienie wszystkim wykonawcom jednakowych warunków uczestnictwa w postępowaniu oraz ochrona ich przed dowolnym i nieuzasadnionym wykluczeniem z postępowania.

1. Odwołujący w dalszym ciągu podtrzymuje, że w zaistniałym stanie faktycznym należycie wywiązał się ze spoczywających nań obowiązków związanych z wyjaśnieniem rażąco niskiej ceny (obalając tym samym domniemanie w tym zakresie). Niemniej od strony formalnej należy zwrócić uwagę, że w przypadku dalszych wątpliwości Zamawiający miał pełne prawo żądać dalszych wyjaśnień dot. ceny ofertowej.

II.2. Ogólna treść Wezwania I oraz wąska treść Wezwania II 43.W toku Postępowania Zamawiający skierował do Odwołującego Wezwanie I, które posiadało bardzo ogólną treść i nie zawierało precyzyjnych wymogów w zakresie dowodowym. Pomimo braku szczegółowych wytycznych ze strony Zamawiającego, Odwołujący w pełni wywiązał się z obowiązków wynikających z tego wezwania, udzielając w postępowaniu szczegółowych i wyczerpujących wyjaśnień dotyczących ceny ofertowej oraz przedstawiając stosowne dowody potwierdzające prawidłowość kalkulacji cenowej. Następnie Zamawiający skierował Wezwanie II, które dotyczyło umiejscowienia poszczególnych kosztów w przeprowadzonej wycenie. Również na to wezwanie Odwołujący udzielił odpowiedzi w sposób wyczerpujący, uwzględniając w pełni jego treść i odnosząc się do wszystkich kwestii poruszonych przez Zamawiającego.

1. Zamawiający jednak, mimo że Odwołujący rzetelnie i kompleksowo odpowiedział na oba wezwania, odrzucił jego ofertę, powołując się na okoliczność, że złożone wyjaśnienia nie wpasowały się w przedstawioną przez niego wizję oraz nie spełniły warunków, które w żaden sposób nie zostały wyartykułowane ani w treści Wezwania I, ani w treści Wezwania II, w tym w zakresie dowodowym. Takie działanie Zamawiającego jest niedopuszczalne i stanowi rażące naruszenie podstawowych zasad postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, gdyż wykonawca nie może zostać obciążony negatywnymi konsekwencjami niespełnienia wymogów, o których istnieniu nie został w ogóle poinformowany.
2. Zasada równego traktowania wykonawców oraz przejrzystości postępowania wymaga, aby Zamawiający jasno, precyzyjnie i w sposób nie budzący wątpliwości określał swoje oczekiwania wobec wykonawców, w tym zakres i formę wyjaśnień oraz dokumentów, które mają zostać przedstawione w odpowiedzi na wezwanie. Zamawiający nie może wymagać od wykonawcy odgadnięcia swojej niewypowiedzianej „wizji" ani domniemywania ukrytych oczekiwań, które nie znalazły żadnego odzwierciedlenia w treści skierowanych wezwań. Wykonawca ma prawo oczekiwać, że wszelkie wymagania stawiane przez Zamawiającego zostaną wprost i jednoznacznie zakomunikowane, tak aby mógł na nie odpowiedzieć w sposób adekwatny i kompletny. Ocena wyjaśnień wykonawcy nie może odbywać się w oparciu o subiektywne i nieujawnione wcześniej kryteria, lecz wyłącznie w oparciu o wymogi faktycznie wskazane w treści wezwania.
3. Postępowanie Zamawiającego, który odrzucił ofertę Odwołującego z powodu niespełnienia warunków niewskazanych w wezwaniach, narusza także zasadę obiektywizmu w ocenie złożonych wyjaśnień oraz godzi w zaufanie wykonawców do uczciwości i przewidywalności postępowania przetargowego. Odwołujący miał prawo założyć, że spełnienie wymogów wynikających z treści wezwań będzie wystarczające do pozytywnej oceny jego wyjaśnień. Wprowadzenie dodatkowych, nieujawnionych kryteriów oceny stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, a także podważa istotę instytucji wezwania do wyjaśnień, której celem jest umożliwienie wykonawcy uzupełnienia lub wyjaśnienia określonych kwestii wskazanych przez Zamawiającego, a nie stawianie mu pułapek w postaci ukrytych oczekiwań.
4. W świetle powyższego, działanie Zamawiającego polegające na odrzuceniu oferty Odwołującego z powodu niespełnienia nieujawnionych, nieprecyzyjnych i niewyartykułowanych w treści wezwań kryteriów stanowi rażące naruszenie zasady równego traktowania wykonawców, przejrzystości postępowania oraz obiektywizmu w ocenie złożonych wyjaśnień. Odwołujący spełnił wszystkie wymogi wynikające bezpośrednio z treści skierowanych do niego wezwań i nie może ponosić odpowiedzialności za niespełnienie warunków, o których istnieniu nie został poinformowany i których nie mógł w żaden sposób przewidzieć. Z tych przyczyn zaskarżona czynność Zamawiającego podlega uznaniu za niezgodną z prawem i powinna zostać uchylona.

II.3. Oferta Odwołującego nie zawiera rażąco niskiej ceny Uwagi wstępne 48.Decyzja Zamawiającego o odrzuceniu oferty Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 PZP stanowi rezultat nieprawidłowej oceny uprzednio złożonych wyjaśnień w zakresie ceny oraz wadliwego zastosowania przepisów regulujących procedurę badania rażąco niskiej ceny.

1. W niniejszej sprawie Odwołujący złożył wyjaśnienia w odpowiedzi na wezwania Zamawiającego, przedstawiając przyjęty sposób kalkulacji ceny, wskazując okoliczności szczególnie sprzyjające realizacji zamówienia oraz załączając dokumenty potwierdzające przyjęte założenia.
2. Wyjaśnienia te odnosiły się do zakresu wątpliwości wyrażonych w treści Wezwania I i zostały następnie doprecyzowane w odpowiedzi na Wezwanie II, a więc w zakresie elementów, które Zamawiający uznał za wymagające

dalszego uszczegółowienia.

1. Mimo to, po wykonaniu wyroku KIO w zakresie odtajnienia informacji objętych uprzednio zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa, Zamawiający dokonał odmiennej oceny tych samych wyjaśnień i przyjął, że jednak nie są one wystarczające do uznania, iż zaoferowana cena nie ma charakteru rażąco niskiego.
2. Uzasadnienie odrzucenia koncentruje się przy tym wyłącznie na treści pierwotnych wyjaśnień, pomijając ich uzupełnienie dokonane w odpowiedzi na Wezwanie II oraz odnosi się do kwestii, które nie były uprzednio kwestionowane przez Zamawiającego, wychodząc poza zakres kierowanych do Odwołującego wezwań.
3. W dalszej części niniejszego pisma Odwołujący w pierwszej kolejności omówi znaczenie ryczałtowego charakteru wynagrodzenia dla sposobu oceny ceny oferty. Następnie wykaże, że złożone Wyjaśnienia I i II skutecznie obaliły domniemanie rażąco niskiej ceny. Wreszcie odniesie się do uzasadnienia odrzucenia, wykazując, że nie spełnia ono standardów wymaganych dla zastosowania art. 226 ust. 1 pkt 8 PZP II.3.2. Wpływ wynagrodzenia ryczałtowego w Postępowaniu na wiarygodność wyjaśnień rażąco niskiej ceny.
4. Oceniając zasadność decyzji Zamawiającego o odrzuceniu oferty złożonej przez Odwołującego nie można tracić z pola widzenia formuły rozliczenia zamówienia, która została w Postępowaniu przyjęta przez Zamawiającego.
5. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie podkreślano, że strony decydując się na przyjęcie formy wynagrodzenia ryczałtowego muszą liczyć się z jej bezwzględnym i sztywnym charakterem, gdyż ryczałt polega na umówieniu z góry wysokości wynagrodzenia w kwocie absolutnej, przy wyraźnej lub dorozumianej zgodzie stron na to, że wykonawca nie będzie się domagać zapłaty wynagrodzenia wyższego (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2011 roku, IV CSK 397/10 i z dnia 20 listopada 1998 roku, 11 CKN 913/97).
6. Z punktu widzenia wynagrodzenia ryczałtowego istotnym jest zawarte w treści formularza ofertowego oświadczenie, zgodnie z którym wykonawca oferuje wykonanie przedmiotu zamówienia w pełnym zakresie wynikającym z dokumentacji postępowania. Podobne stanowisko zostało wyrażone także w orzecznictwie sądów powszechnych, gdzie wskazano, iż „(...) że w przypadku ceny ryczałtowej za wykonanie zamówienia, wykonawca zobowiązany jest tylko ująć wszystkie koszty związane z realizacją zamówienia, a ustalona kwota wynagrodzenia za wykonanie zamówienia jest niezmienna.

Ponadto, przy wynagrodzeniu ryczałtowym, w kontekście wymogów wynikających z legalnej definicji ceny, nie jest więc ważna struktura wewnętrzna ceny, tj. ceny jednostkowe (bo wynagrodzenie jest jedno i z góry określone wartością jednej ceny ryczałtowej, którą zamawiający ma zapłacić wykonawcy) (...) Przy cenie ryczałtowej załączone do oferty kosztorysy, czy formularze cenowe mają tylko charakter informacyjny i jeśli nic innego nie wynika z treści SIW Z, wykonawcy mogą swobodnie przenosić koszty pomiędzy pozycjami kosztorysu/formularza cenowego (...) Pokreślić należy, że wykonawca nie ma obowiązku, aby każdą jedną z cen jednostkowych ustalić na poziomie rentownym. Wewnętrzna kalkulacja ceny oferty jest sprawą wykonawcy i jego decyzji w tym zakresie. Wysokość ceny jednostkowej w danej pozycji nie dowodzi, że wykonawca nie wliczył koniecznych kosztów i nakładów, gdyż mógł je wliczyć w innej zbliżonej pozycji opisu (...) ” 57.To wykonawca określa cenę całkowitą, która powinna pokrywać wszystkie koszty realizacji zamówienia, w tym zapewniać pokrycie zobowiązań podatkowych wynikających z realizacji zamówienia.

1. W niniejszym stanie faktycznym Odwołujący złożył stosowne oświadczenie w tym zakresie (w treści Formularza ofertowego): (…) 59.Przedstawione następnie w toku składania Wyjaśnień zestawienia i informacje dotyczące struktury kosztów miały zatem charakter pomocniczy i informacyjny, służący zobrazowaniu Zamawiającemu sposobu ujęcia w cenie oferty wszystkich elementów składających się na przedmiot zamówienia, a nie stanowiły wiążącej kalkulacji kosztorysowej.
2. Należy podkreślić, że zgodnie z orzecznictwem Izby, jeśli nic innego nie wynika z treści SW Z [w przypadku wynagrodzenia ryczałtowego — przypis autora pisma], wykonawcy mogą swobodnie przenosić koszty pomiędzy pozycjami kosztorysu/formularza cenowego. Ponadto, aby mówić o cenie rażąco niskiej, należy brać pod uwagę całkowitą cenę za wykonanie przedmiotu zamówienia, a nie cenę za wykonanie danego elementu zamówienia .
3. Inaczej sytuacja prezentowałaby się w sytuacji, w której Zamawiający przewidziałby wynagrodzenie kosztorysowe (co w Postępowaniu n.ie—Y.Y.ste.2.uie). W takim wypadku, każda z oferowanych przez wykonawców cen za poszczególne pozycje ma charakter niezwykle istotny, gdyż wycena wprost warunkuje możliwość ich realizacji i wykonania zamówienia prawidłowo jako takiego.
4. W ramach dominującego stanowiska Izby podnosi się, że to właśnie forma przewidzianego wynagrodzenia — wynagrodzenie ryczałtowe ma kluczowy wpływ na marginalne znaczenie wyceny konkretnych pozycji przy badaniu wysokości zaoferowanej ceny na podstawie art. 224 ust. 1 i 2 Pzp. Nie pozostając w tym miejscu gołosłownym, Odwołujący wskazuje na poniższe orzeczenia Izby: (….)KIO 2361/1, KIO 2588/17, KIO 511/20, KIO 2961/20 oraz KIO 3021/23. (…) 63.Zasadnym jest zatem przychylenie się do (większościowego) stanowiska Izby, zgodnie z którym, co do zasady w

zakresie rażąco niskiej ceny przy uwzględnieniu wynagrodzenia ryczałtowego, należy brać pod uwagę całościową cenę oferty. Podkreślenia wymaga, że przywołując powyższe orzeczenia oraz podnosząc znaczenie ryczałtowego charakteru ceny ofertowej, Odwołujący nie zmierza do odebrania Zamawiającemu prawa do badania ceny ofertowej z uwagi na właśnie formułę wynagrodzenia (czy też do ograniczenia prawa konkurencyjnych wykonawców do jej kwestionowania).

Celem Odwołującego jest jedynie wykazanie, że przyjęcie w Postępowaniu wynagrodzenia ryczałtowego sprawia, że odrzucenie oferty z uwagi na wystąpienie rażąco niskiej ceny musi uwzględniać całokształt okoliczności, które mają miejsce w sprawie.

1. Tymczasem, w niniejszej sprawie oczywistym jest, iż Zamawiający, pomimo określenia w SW Z formuły wynagrodzenia ryczałtowego, faktycznie, w sposób nieuzasadniony, skupił się na weryfikacji pojedynczej pozycji formularza cenowego. Takie podejście pozostaje w sprzeczności z naturą umowy o wynagrodzeniu ryczałtowym, w której istotne znaczenie ma wyłącznie globalna cena oferty, a nie wycena poszczególnych elementów składowych stanowiących kalkulację wewnętrzną Wykonawcy.
2. Z uzasadnienia decyzji o odrzuceniu oferty (z uwzględnieniem treści kierowanych do Odwołującego wezwań i składanych wyjaśnień) jednoznacznie wynika, że podstawą odrzucenia ofert Odwołującego było rzekome niewyjaśnienie pozycji 1 Tabela 1 formularza cenowego, czemu Odwołujący stanowczo zaprzecza. Odwołujący udzielił bowiem wyczerpującej odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego.
3. Nie ulega natomiast wątpliwości, że obok zakresu zamówienia wskazanego w dla tej pozycji, tj. „Wyceny prac obligatoryjnych, o których mowa w pkt 1.2.3 OPZ", zakres zamówienia obejmował również:

„Wycenę prac modernizacyjnych” oraz „Prace nieujęte w zakresie prac obligatoryjnych oraz Tabeli 2, w szczególności Dostawy w rozumieniu Umowy”: (…) 67.Analiza uzasadnienia prowadzi, jednakże do wniosku, że odrzucenie oferty wynikało w rzeczywistości nie tylko z domniemanego niepełnego spełnienia nieartykułowanych oczekiwań Zamawiającego, ale również z zarzutu błędnej wyceny części zamówienia. Odwołujący kategorycznie zaprzecza zarówno faktowi niewyjaśnienia wątpliwości, jak i zarzutowi błędnej wyceny.

1. Odwołujący ponownie podkreśla, że wynagrodzenie ryczałtowe polega na ustaleniu całościowej ceny za wykonanie przedmiotu umowy, niezależnie od kosztów jednostkowych poszczególnych elementów. Formularz cenowy pełni funkcję pomocniczą, pozwalającą na wyliczenie ceny oferty, nie stanowi podstawy do weryfikacji poprawności wyceny jego pozycji. Zamawiający nie był zatem uprawniony do kwestionowania kalkulacji poszczególnych elementów wynagrodzenia ryczałtowego. Istotna jest wyłącznie globalna cena oferty, a nie wartość przypisana do pozycji formularza, które odzwierciedlają autonomiczną kalkulację Odwołującego.
2. Nawet gdyby przyjąć, że Zamawiający był uprawniony do weryfikacji wyceny poszczególnych elementów, odrzucenie oferty wymagałoby wykazania istotnego charakteru kwestionowanej części w strukturze zamówienia. Zamawiający nie przedstawił takiej argumentacji. Przy ryczałtowym charakterze wynagrodzenia wymóg ten nie znajduje jednak w ogóle zastosowania, albowiem niemożliwe jest ustalenie, czy pozycja kalkulacyjna stanowi istotną część zamówienia, skoro całość przedmiotu wyceniona jest globalnie, a wykonawca dysponuje swobodą w rozkładzie ciężaru finansowego.

Argumentacja o istotnym charakterze części zamówienia jest w niniejszej sprawie całkowicie bezprzedmiotowa ze względu na charakter ryczałtowy wynagrodzenia.

1. Zamawiający, kwestionując wycenę pojedynczej pozycji przy zastosowaniu formuły ryczałtowej, dopuścił się naruszenia zasad oceny ofert oraz przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych, co uzasadnia uwzględnienie odwołania.

Przebieg procedury wyjaśniającej w zakresie rażąco niskiej ceny Odwołujący wykazał, że jego oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny.

1. W pierwszej kolejności należy podkreślić, co Odwołujący wskazywał już powyżej, że treść wyjaśnień składanych w trybie art. 224 Pzp jest bezpośrednio uzależniona od treści wezwania skierowanego przez Zamawiającego.

Obowiązkiem wykonawcy jest uczynienie zadość żądaniom sformułowanym w wezwaniu — poprzez przedstawienie informacji, wyliczeń i dowodów w zakresie wyraźnie przedstawionych przez Zamawiającego wątpliwości.

1. W sytuacji, w której Zamawiający nie formułuje w treści wezwania precyzyjnych oczekiwań odnoszących się do określonych elementów kalkulacyjnych, niedopuszczalne jest następnie wyciąganie wobec wykonawcy negatywnych konsekwencji w postaci odrzucenia oferty z powołaniem się na rzekome braki w wyjaśnieniach.
2. Na silne powiązanie udzielanych wyjaśnień z treścią wezwania kierowanego do wykonawcy zwraca uwagę w swoim orzecznictwie Izba: a)„Obowiązkiem wykonawcy wezwanego do złożenia wyjaśnień (nie tylko dotyczących możliwości wystąpienia rażąco niskiej ceny) jest dołożenie wszelkiej staranności, by wyjaśnienia te zawierały wszystkie informacje, których oczekuje zamawiający. Ponadto, zgodnie z art. 90 ust. 2 Pzp obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub

kosztu spoczywa na wykonawcy. Powyższe nie zwalnia jednak Zamawiającego z obowiązku jasnego sformułowania pytań, w treści wezwania do złożenia wyjaśnień, na których odpowiedzi oczekuje. Zamawiający, który skierował ogólnikowe wezwanie nie może oczekiwać od wykonawcy, że ten "domyśli się” dlaczego cena oferty budzi wątpliwości zamawiającego i jakie jej elementy należy wyjaśnić. ”12 b)„Jak już bowiem Izba wskazywała we wcześniejszych wyrokach wykonawca nie jest w stanie wyjaśnić i udowodnić nieokreślonego "wszystkiego", lecz zakres jego wyjaśnień powinien być nakierowany na konkretne okoliczności wezwaniem zamawiającego. W sytuacji, gdy wykonawca otrzyma ogólne wezwanie, nie odnoszące się do konkretnych elementów budzących wątpliwości zamawiającego, jego wezwanie będzie dotyczyć kwestii, które sam uzna za istotne czy możliwe do wyjaśnienia”.

1. Dobitnie podsumować to można wyrokiem Izby (KIO 2224/14 i KIO 2228/14), w którym możemy przeczytać, że: „Z fundamentalnych zasad ustawy wynika reguła, którą można sprowadzić do stwierdzenia „jakie wezwanie, takie wyjaśnienia".
2. W niniejszej sprawie Wezwanie I miało charakter ogólny i odwoływało się przede wszystkim do przykładowego katalogu elementów wskazanych w art. 224 ust. 3 Pzp. Dopiero Wezwanie II skonkretyzowało dalsze wątpliwości, ograniczając je do określonych zagadnień.
3. Zamawiający oczekiwał od Odwołującego przedstawienia wyjaśnień dotyczących poz. 1 Tabeli 1 Formularza cenowego, tj. w zakresie wyceny prac obligatoryjnych, czemu Odwołujący uczynił zadość w treści złożonych Wyjaśnień I.
4. Oczekiwanie Zamawiającego w tym zakresie było uzasadnione i wynikało niejako ze sposobu ukształtowania dokumentów ofertowych. W Formularzu cenowym (Załącznik nr 11 do SW Z) wykonawca zobowiązany był bowiem do przedstawienia szczegółowej wyceny prac modernizacyjnych (Tabela nr 2 Formularza cenowego), z podziałem na elementy określone przez Zamawiającego, natomiast informacja dotycząca wyceny prac obligatoryjnych, o których mowa w pkt 1.2.3 OPZ, została ujęta w Tabeli nr 1 Formularza cenowego jako jedna pozycja zbiorcza, bez dalszego podziału na elementy składowe. Pozycja ta, po zsumowaniu z wyceną prac modernizacyjnych oraz prac nieujętych w formularzu cenowym, składa się na globalną cenę oferty.
5. Odwołujący już na tym etapie wskazuje, że poczytywał wezwanie Zamawiającego w tym zakresie właśnie jako wynik takiego sformułowania Formularza cenowego, a wychodząc naprzeciw wymaganiom Zamawiającego co do przedstawienia wyjaśnień, wyliczeń oraz dowodów odnoszących się do wyceny prac obligatoryjnych, udzielił stosownych odpowiedzi już w treści Wyjaśnień I, które następnie zostały doprecyzowane w Wyjaśnieniach II (w odpowiedzi na pkt 2 Wezwania II).
6. Tym samym Odwołujący przedstawił w treści Wyjaśnień I przyjęty przez siebie sposób alokacji kosztów dla zakresu obligatoryjnego zamówienia, dokonując ich podziału na trzy zasadnicze grupy, tj. dostawa licencji systemu SCADA, dostawa kompletnego niezbędnego sprzętu i oprogramowania oraz kompleksowe wykonanie prac projektowych i programistycznych: a. Dla zakresu obligatoryjnego:

Lp.

Kwota netto Dostawa licencji systemu SCADA 1.

120 290,60 2.

g.

Dostawa kompletnego, niezbędnego sprzętu i oprogramowania w tym m.in.: (serwery, komputery, monitory, przełączniki sieciowe, osprzęt sieciowy, szafy systemowe/serwerowe, pozostałe licencje, niezbędne okablowanie, materiały i akcesoria, itp.)

Kompleksowe wykonanie prac projektowych i programistycznych w tym m.in.: (Przeprowadzenie uzgodnień i analiz, przeprowadzenie analizy Cybersecurity HAZOP, Opracowanie i dostarczenie kompletnej dokumentacji projektowej i wykonawczej, Kompletne oprogramowanie systemu SCADA (wizualizacja, algorytmy, komunikacja wewnętrzna i zewnętrzna, komunikacja z agregatami kogeneracyjnymi i HOB, konfiguracja sprzętu komputerowego oraz sieciowego,

672 749,40

197 700,00

cyberbezpieczeństwo); Test FAT; Dokumentacja powykonawcza.

Kompleksowe prace uruchomieniowe i montażowe na obiekcie w tym m.in.: (Prace montażowe; Testy SIT i SAT; Uruchomienie dostarczonego systemu SCADA i urządzeń; Uruchomienie sterowania agregatami kogeneracyjnymi i HOB; Przeprowadzenie niezbędnych testów; Szkolenie obsługi) Na w/w prace przyjęto poziom 1290 osh z uwzględnieniem synergii przedstawionej w p.3 i tabeli w p. 6 w tym : • 320 osh po stawce zgodnej z zakresem modernizacyjnym tj. 130,98 PLN netto 41 913,60 PLN 1124 osh po stawce zgodnej z zakresem modernizacyjnym tj. 138,60 PLN netto = 155 786,4 PLN

SUMA 990 740 80.Nie ulega przy tym wątpliwości, że Odwołujący był uprawniony do przyjęcia własnego sposobu prezentacji struktury kosztów w zakresie prac obligatoryjnych, adekwatnego do charakteru zamówienia oraz ryczałtowego charakteru wynagrodzenia (co wynikało również z ogólnego charakteru Wezwania I). Odwołujący zdecydował się na taki podział kategorii kosztowych, który w jego ocenie w sposób najbardziej czytelny i zrozumiały obrazuje Zamawiającemu przyjętą metodę wyceny przedmiotu zamówienia.

1. Następnie, w odpowiedzi na Wezwanie II, Odwołujący dokonał dalszego doprecyzowania przedstawionych wcześniej informacji, składając Wyjaśnienia II. W ich treści Odwołujący potwierdził, że cena za zakres obligatoryjny przedstawiony w ofercie obejmuje całość dostaw i usług zdefiniowanych w pkt 1.2.3 OPZ:

„Potwierdzamy. że cena za zakres obligatoryjny przedstawiony w ofercie obejmuje całość dostaw i usług zdefiniowany w pkt. 1.2.3 OPZ. W załączniku nr 2 przedstawiono” 82.Jednocześnie Odwołujący wskazał, że w Załączniku nr 2 do Wyjaśnień II przedstawiono doszczegółowienie kalkulacji, polegające na przypisaniu poszczególnych prac wskazanych w pkt 1.2.3 OPZ do grup czynności uprzednio wskazanych w Wyjaśnieniach I:

Zakres prac Lp. obligatoryjnych wskazany w pkt.

1. 2.3 OPZ.

Dostawa licencji systemu SCADA 1.

1. 2.3.12, 1.2.3.27 2.

Dostawa kompletnego, niezbędnego sprzętu i oprogramowania w tym m.in.:

1. 2.3.12, 1.2.3.13, (serwery, komputery, monitory, przełączniki sieciowe. osprzęt 1.2.3.15, 1.2.3.24, sieciovvy, szafy systemowe/serwerowe, pozostałe licencje, 1.2.3.27, 1.2.3.29, niezbędne okablowanie, materiały i akcesoria, itp.)

3.

Kompleksowe wykonanie prac projektowych i programistycznych w tym m.in.:

1. 2.3.1, 1.2.3.2, (Przeprowadzenie uzgodnień i analiz, przeprowadzenie analizy 1.2.3.3, 1.2.3.4, Cybersecurity HAZOP, Opracowanie i dostarczenie kompletnej dokumentacji projektowej i wykonawczej, Kompletne 1.2.3.s, 1.2.3.6, oprogramowanie systemu SCADA (wizualizacja, algorytmy, 1.2.3.7, 1.2.3.8, komunikacja wewnętrzna i zewnętrzna, komunikacja z agregatami 1.2.3.9, 1.2.3.10, kogeneracyjnymi i HOB, konfiguracja sprzętu komputerowego oraz 1.2.3.11, 1.2.3.12, sieciowego, cyberbezpieczeństwo); Test FAT; Dokumentacja powykonawcza.
2. 2.3.13, 1.2.3.14, Kompleksowe prace uruchomieniowe i montażowe na obiekcie w tym 1.2.3.15, 1.2.3.16, m.in.:
3. 2.3.17, 1.2.3.18, (Prace montażowe; Testy SIT i SAT; Uruchomienie dostarczonego 1.2.3.19, 1.2.3.20, systemu SCADA i urządzeń; Uruchomienie sterowania agregatami 1.2.3.21, 1.2.3.22, kogeneracyjnymi i HOB; Przeprowadzenie niezbędnych testów; 1.2.3.23, 1.2.3.24, Szkolenie obsługi) 1.2.3.25, 1.2.3.26, 1.2.3.28, 1.2.3.29, 1.2.3.30
4. Wracając do treści samych Wyjaśnień I, czyniąc zadość wymaganiom Zamawiającego sformułowanym w treści Wezwania I, Odwołujący przedstawił w odniesieniu do wyceny prac obligatoryjnych - szczegółową kalkulację ceny, z uwzględnieniem korzystnych dla Odwołującego uwarunkowań realizacyjnych oraz innych okoliczności mających wpływ na poziom kosztów realizacji zamówienia.
5. Przedstawiona tabela zawierała informacje pozwalające na prześledzenie wpływu poszczególnych czynników cenotwórczych, na które powołuje się Odwołujący w treści Wyjaśnień I, na ostateczny poziom zaoferowanej ceny:

Obszar optymalizacji w zakresie

Cena ofertowa 1PLN I netto

bez optymalizacji

Korzyść

0'.'łagi

preferencyjnych warunków ceny na komputerowy sieciowy

1641443.37

sprzęt

433674,40

1355 71.26

93159'86

Do "ceny zastosowano 27% standardowej ceny ofertowej (73% specjalnego rabatu w porównaniu ze standardową ceną ofertową na poziomie85% cen katalogowych (15% rabat)

Specjalny rabat na system

120 290.60

568 038.94

447

Do wyceny zastosowano 18% standardowe) ceny ofertowej (82% specjalnego rabatu) w porównaniu ze standardową ceną ofertową na poziomie 85% cen katalogowych (15%rabat)

Synergia (podłączenie do zestawu 5 silników) 2 x 1500 sygnałów

45 ooo,oo

15o ooo,oo

105 000.00

Przyjęto 30% w porównaniu ze standardową pracochłonnością (bez dla tego typu zadania.

Dodatkowo założono. że Il etap realizacji silników w znaczącym zakresie jest kopią etapu I (50% pracochłonności bazowej'

Wykorzystanie do połączenia ze SCADA mechanizmów komunikacji z wykonanego uprzednio (połączenie z systemem na COC) projektu połączenia ze sterownikiem nadrzędnym Siemens dla HOB 2 400 sygnałów

35 ooo.oo

118 ooo,oo

82 600.co

przyjęto 30% w porównaniu ze standardową pracochłonnością (bez HW) dla tego typu zadania

107694.86

32 308,46

Zastosowanie unikalnych opracowanych przez ABB mechanizmów realizacji tego typu p'0jektów osiągnięto optymalizację kosztów w zakresie pracochłonności dla projektu i oprogramowania na poziomie 30% w porównaniu do realizacji bez wykorzystania tych narzędzi

42

Zastosowano rabaty korporacyjne na poziomie 15% 320 godzin pracy montażystów

Adaptive execution TM

Pozostały sprzęt, materiały i licencje Montaż

75

akcesorla,

239 075,oo

281264,71

Suma

41913,60 990 740.00

2 632 183,37

41 913,60

0.00

1. Przed przejściem do omówienia poszczególnych czynników wpływających na poziom kosztów realizacji zamówienia, wskazanych w przedstawionej tabeli oraz opisanych w treści Wyjaśnień I, należy zwrócić uwagę na istotną zależność mającą znaczenie dla prawidłowej oceny zaoferowanej ceny. Przedstawiona tabela stanowi syntetyczne podsumowanie argumentacji zawartej w Wyjaśnieniach I i umożliwia prześledzenie, w jaki sposób poszczególne uwarunkowania realizacyjne oraz warunki handlowe przekładają się na konkretne elementy kalkulacji i ostateczny poziom ceny oferty, co pozwala na pełne i przejrzyste zrozumienie przyjętego sposobu jej skalkulowania.
2. Łączna wartość korzystnych dla Odwołującego uwarunkowań wpływających na poziom kosztów została oszacowana na poziomie 1.641.443,37 zł netto, co pozwalało Zamawiającemu na ocenę skali ich wpływu na ostateczny poziom ceny.

Dodatkowo należy zauważyć, że gdyby wartość tych uwarunkowań nie została uwzględniona w kalkulacji, cena netto oferty byłaby istotnie wyższa, co jednoznacznie obrazuje znaczenie przedstawionych czynników dla struktury kosztowej zamówienia. Okoliczność ta potwierdza, że Odwołujący przedstawił Zamawiającemu konkretne i weryfikowalne informacje mające realny wpływ na poziom zaoferowanej ceny oraz umożliwiające ocenę jej rynkowości i realności.

1. Przechodząc do analizy poszczególnych czynników wpływających na poziom kosztów realizacji zamówienia, w pierwszej kolejności Odwołujący zwraca uwagę na szczególnie istnienie korzystnych warunków handlowych jakie udało mu się uzyskać, o których informował Zamawiającego w treści Wyjaśnień I: a.' Preferencyjne ceny Sprzętu komputerowego:

Dzięki obowiązującym umowom globalnym, niedostępnym dla innych podmiotów, uzyskaliśmy rabaty przekraczające 70% na sprzęt komputerowy i sieciowy, co znacząco obniżyło koszt komponentów. b. W ramach naszej grupy kapitałowej uzyskaliśmy dodatkowe specjalne rabaty na poziomie 82%, co w sposób bezpośredni wpływa na końcową cenę oferty. (Załącznik nr 5 — Potwierdzenie udzielenia specjalnego rabatu z poziomu grupy ABB) 88.Należy przy tym podkreślić, że przynależność Odwołującego do międzynarodowej grupy kapitałowej stanowi obiektywną i powszechnie znaną okoliczność mającą realny wpływ na poziom uzyskiwanych warunków handlowych.

ABB jest globalnym, rozpoznawalnym uczestnikiem rynku, który w toku wieloletniej działalności wypracował własne modele współpracy z dostawcami, mechanizmy zakupowe oraz polityki cenowe, pozwalające na negocjowanie preferencyjnych stawek dla podmiotów wchodzących w jej skład. Skala działalności grupy ma przy tym wymierny

charakter. Poziom zamówień realizowanych w skali roku dla biznesu reprezentowanego przez Odwołującego przekracza 10 mld zł., w tym 2 mld zł. dla Europy Środkowej i Południowej, co pozostaje kluczowe z punktu widzenia możliwości uzyskiwania znaczących rabatów, w szczególności w odniesieniu do sprzętu komputerowego. Okoliczność ta ma charakter rynkowy i w pełni weryfikowalny - wynika z pozycji ABB jako podmiotu międzynarodowego, co znajduje odzwierciedlenie w ogólnodostępnych informacjach dotyczących skali działalności grupy. Warunki handlowe dostępne dla podmiotów o takiej skali działania nie są porównywalne z warunkami uzyskiwanymi przez podmioty o ograniczonym wolumenie zakupowym, co w sposób naturalny i ekonomicznie ma uzasadniony wpływa na poziom kosztów oraz finalną cenę oferty.

1. Kolejnym elementem wpływającym na ostateczny poziom ceny, wskazanym w treści Wyjaśnień I, jest okoliczność związana z równoległą realizacją przez Odwołującego innego zadania o zbliżonym charakterze. Jak zostało wyjaśnione Zamawiającemu, umożliwia to wykorzystanie istniejących zasobów organizacyjnych, technicznych oraz kadrowych, co przekłada się na bardziej efektywne rozłożenie kosztów stałych oraz ograniczenie dublowania określonych czynności w toku realizacji zamówienia:

„c. Synergia z równolegle realizowanym zadaniem, na które wykonawca uzyska Zamówienie w dacie poprzedzającej termin złożenia oferty w postepowaniu POST/PEC/PEC/UZS/00338/202S W ramach niezależnego postępowania zakupowego, prowadzonego przez generalnego wykonawcę dla zadania „Budowa źródła kogeneracyjnego na paliwo gazowe opartego na układzie silników gazowych dla PGE Energia Ciepła S.A. Oddział nr 1 w Krakowie” (Załącznik nr 7 Zlecenie z SBB Energy), pozyskano zamówienie na wykonanie kompletnego systemu nadzoru. System ten obejmuje również połączenie dostarczanego w ramach tego zadania systemu sterowania z systemem SCADA będącym przedmiotem niniejszego postępowania.

Powyższe sprawia, że w ramach odrębnego zadania zostanie w pełni skonfigurowany mechanizm komunikacji. wykonana wizualizacja na lokalnej stacji operatorskiej, a nasza oferta na system SCADA uwzględnia tym samym wynikający z synergii fakt, że nie będzie potrzeby odrębnej konfiguracji i adaptacji mechanizmów tego polaczenia dwóch odrębnych podsystemów. Zakres prac w zadaniu związanym z POST/PEC/PEC/UZS/00338/2025 ogranicza się tym samym do przeniesienia wizualizacji ze środowiska lokalnej stacji operatorskiej silników oraz współudziału w uruchomieniu tej komunikacji, bez konieczności dodatkowych prac integracyjnych, a w szczególności bez potrzeby adaptacji konfiguracji do potrzeb wynikających ze specyfiki systemów automatyki stron trzecich.

1. Dodatkowym czynnikiem, również wyraźnie wskazanym w treści Wyjaśnień I, wpływającym na poziom kosztów realizacji zamówienia było wykorzystanie w ramach realizacji połączenia systemu SCADA istniejących już mechanizmów komunikacji, opracowanych w ramach wcześniej zrealizowanego projektu. Jak wyjaśniono Zamawiającemu, pozwalało to na oparcie części rozwiązań na sprawdzonych komponentach technicznych, bez konieczności ponownego projektowania i tworzenia od podstaw dedykowanego oprogramowania aplikacyjnego oraz warstw wizualizacji:

„d. Wykorzystanie istniejącej, uruchomionej wcześniej przez Wykonawcę i gotowej konfiguracji komunikacji ze sterownikiem nadrzędnym HOB do połączenia z nowobudowanym systemem SCADA, jak również wykorzystanej istniejącej wizualizacji (ta sama platforma w warstwie wizualizacyjnej systemu 800xA).

Wykonawca zamierza wykorzystać doświadczenie i gotowe rozwiązanie komunikacyjne, bez potrzeby ponownego tworzenia oprogramowania aplikacyjnego oraz wizualizacji (gotowe schematy synoptyczne zostaną adoptowane na potrzeby ponownego systemu SCADA”.

1. Powyżej wskazane korzystne warunki zakupu oraz uwarunkowania realizacyjne miały istotne znaczenie dla struktury kosztowej zamówienia i zostały szczegółowo przedstawione Zamawiającemu w treści Wyjaśnień I. Jednocześnie Odwołujący nie ograniczył się wyłącznie do omówienia tych czynników, lecz przedstawił również szereg dodatkowych okoliczności istotnych z punktu widzenia oceny realności i rzetelności zaoferowanej ceny. W szczególności w treści Wyjaśnień I Odwołujący: •wskazał poziom przewidywanego zysku uwzględnionego w kalkulacji, wyjaśniając, że został on rozłożony w poszczególnych pozycjach kosztowych oraz ustalony na konkurencyjnym, lecz rynkowo uzasadnionym poziomie, odpowiadającym skali działalności Odwołującego; •poinformował o zastosowaniu metodologii ABB Adaptive Execution, opartej na wykorzystaniu zestandaryzowanych rozwiązań oraz dedykowanych narzędzi programistycznych, co wpływa na organizację i efektywność procesu realizacji projektu (wpływ zastosowanej metodologii na poziom ceny został dodatkowo zobrazowany w tabeli dotyczącej optymalizacji kosztów, przedłożonej Zamawiającemu w treści Wyjaśnień I); •wskazał na uzyskiwane upusty od cen katalogowych producentów sprzętu, wynikające z wieloletniej współpracy handlowej oraz wolumenu realizowanych zamówień, co stanowi rynkowo uzasadniony element kalkulacji ceny.
2. Wskazane okoliczności pozostają bezpośrednio związane z funkcjonowaniem Odwołującego w ramach dużej,

międzynarodowej grupy kapitałowej. Skala działalności grupy, jej globalna obecność oraz wypracowane w jej ramach rozwiązania organizacyjne i operacyjne umożliwiają zarówno stosowanie wyspecjalizowanych metod realizacji projektów, jak i uzyskiwanie preferencyjnych warunków handlowych u dostawców.

1. Wraz z Wyjaśnieniami I Odwołujący przedłożył Zamawiającemu dowody odnoszące się do kluczowych elementów kalkulacji ceny tj.: potwierdzenie udzielenia specjalnego rabatu w ramach grupy kapitałowej, informacje o stawkach godzinowych przyjętych do kalkulacji kosztów pracy, dokument potwierdzający realizację równoległego zadania umożliwiającego osiągnięcie efektów organizacyjnych i kosztowych. Przedłożone dokumenty korespondowały z treścią Wyjaśnień I i stanowiły ich uzupełnienie w zakresie wskazanych czynników wpływających na poziom ceny.
2. Należy przy tym podkreślić, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 224 Pzp ustawa nie ustanawia zamkniętego katalogu środków dowodowych. Wyjaśnienia wykonawcy - w tym jego oświadczenia podlegają ocenie Zamawiającego w świetle zasad logiki i doświadczenia życiowego. Odrzucenie oferty nie może natomiast opierać się wyłącznie na oczekiwaniu określonego rodzaju dokumentu, jeżeli obowiązek jego przedłożenia nie został wprost wskazany w treści wezwania.
3. Niezależnie od powyższego, czyniąc zadość treści Wezwania I, Odwołujący złożył stosowne oświadczenia dotyczące zgodności zaoferowanej ceny z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności w zakresie: kosztów pracy, przepisów dotyczących pomocy publicznej, przepisów prawa pracy oraz zabezpieczenia społecznego obowiązujących w miejscu realizacji zamówienia, oraz wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcom. Oświadczenia te stanowiły element wyjaśnień złożonych przez Odwołującego i wynikają wprost z treści Wyjaśnień I.
4. Zakres udzielonych wyjaśnień odpowiadał więc treści i charakterowi Wezwania I, a wraz z wyjaśnieniami Odwołujący przedłożył również dokumenty potwierdzające przedstawione informacje, tj. zaświadczenie o niezaleganiu w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach.
5. Po zapoznaniu się z treścią Wyjaśnień I, a następnie ich uzupełnieniem w postaci Wyjaśnień II, Zamawiający uznał przedstawione przez Odwołującego informacje za wystarczające do oceny realności zaoferowanej ceny oraz do wyjaśnienia okoliczności, które legły u podstaw skierowania Wezwania I. Ocena ta znalazła odzwierciedlenie w dalszym toku Postępowania, w szczególności w braku podjęcia przez Zamawiającego czynności zmierzających do odrzucenia oferty Odwołującego, a także w dokonaniu wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej w dniu 4 listopada 2025 roku. Dopiero po wykonaniu wyroku KIO w zakresie odtajnienia dokumentów objętych uprzednio zastrzeżeniem tajemnicy przedsiębiorstwa Zamawiający dokonał odmiennej oceny tych samych wyjaśnień i odrzucił ofertę Odwołującego z powodu rzekomego wystąpienia rażąco niskiej ceny.
6. Zamawiający pozostawił Wykonawcy swobodę w doborze argumentów mających służyć wykazaniu, że zaoferowana cena jest realna, a przykładowy katalog zawarty w treści Wezwania należało traktować jako pewnego rodzaju drogowskaz, mający pomóc Wykonawcy w przygotowaniu kompletnych i spójnych wyjaśnień. Kierując się powszechnie podkreślaną w tego typu sytuacjach zależnością pomiędzy treścią wezwania, a zawartością wyjaśnień, na podkreślenie zasługuje, że Zamawiający nie może oczekiwać, aby Wyjaśnienia przedłożone przez wykonawców były bardziej szczegółowe, niž treść skierowanego do tego podmiotu wezwania. Zatem kształt finalnie złożonych wyjaśnień, mających na celu obalenie domniemania rażąco niskiej ceny, każdorazowo zależy w głównej mierze od oczekiwań Zamawiającego, który w kierowanych do wykonawców wezwaniach powinien w sposób jasny i precyzyjny konstruować swoje oczekiwania co do treści przedkładanych przez wykonawców wyjaśnień, a przede wszystkim wprost wskazywał swoje wątpliwości.
7. Ocena wyjaśnień przedkładanych w postępowaniu nie może być dokonywana w oderwaniu od treści skierowanego do wykonawcy wezwania, które to ma bezpośredni wpływ na poziom szczegółowości sporządzonych wyjaśnień, jak również w dużym zakresie na rodzaj i charakter przedkładanych wraz z wyjaśnieniami dowodów. To więc wezwanie skierowane do wykonawcy wyznacza granice oceny czy wykonawca sprostał ciążącemu na nim obowiązkowi wykazania, że zaoferowana przez niego cena nie nosi znamion ceny rażąco niskiej.
8. Niniejsze stanowisko znajduje szeroką aprobatę w orzecznictwie KIO, gdzie np. w wyroku z dnia 12 kwietnia 2023 r.

Izba potwierdziła, że wezwanie sporządzone na wysokim stopniu ogólności należy traktować jako oddanie wykonawcy szerszej inicjatywy w zakresie argumentacji przekazywanej w wyjaśnieniach na potwierdzenie rynkowości ceny ofertowej (w tym w zakresie dot. przedkładanych z wyjaśnieniami dowodów): „Ogólnikowe wezwanie czy też wezwanie sporządzone na dużym poziomie ogólności należy traktować jako przyznanie szerokiego zakresu swobody wezwanemu wykonawcy w przedstawianiu wyjaśnień. Oczywiście nie oznacza to, że wykonawca może złożyć jakiekolwiek wyjaśnienia, które następnie zostaną bezrefleksyjnie zakwalifikowane jako wystarczające, ponieważ swobodę, o której mowa powyżej, należy interpretować jako możliwość zastosowania przez wykonawcę takiego sposobu argumentacji, który w jego ocenie w danej sytuacji jest wystarczający zarówno co do poziomu szczegółowości, jak i środków dowodowych. Tak sporządzone wyjaśnienia powinny być przedmiotem oceny przez zamawiającego w zakresie

wyznaczonym w wezwaniu 101.Podążając śladem wyznaczonym przez Krajową Izbę Odwoławczą Wykonawca podkreśla, iż: „Nie jest zatem prawidłowe działanie zamawiającego polegające na skierowaniu do wykonawcy ogólnego wezwania do wyjaśnień poziomu ceny, a następnie odrzucenie oferty wykonawcy tylko z tej przyczyny, iż określony składnik cenotwórczy nie został przedstawiony w złożonych wyjaśnieniach bądź też został zaprezentowany w inny sposób niż oczekiwał zamawiający. W przypadku procedury rażąco niskiej ceny co do zasady sposób przedstawienia wyjaśnień cenowych oraz założeń kalkulacyjnych pozostaje w gestii wykonawcy, przy czym stopień szczegółowości wyjaśnień determinowany jest właśnie wezwaniem zamawiającego. Przy ocenie wyjaśnień poziomu ceny zamawiający nie powinien tracić z oczu celu procedury wyjaśnień poziomu ceny, którym jest uzyskanie potwierdzenia realności zaoferowanej przez wykonawcę ceny II.4. Uzasadnienie odrzucenia nie spełnia standardów wymaganych dla zastosowania art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp 102.Analiza uzasadnienia decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego („Uzasadnienie”) prowadzi do wniosku, że przedstawiona przez Zamawiającego argumentacja opiera się na selektywnej ocenie materiału zgromadzonego w toku procedury wyjaśniającej oraz na formułowaniu oczekiwań, które nie zostały uprzednio zakomunikowane Odwołującemu w treści kierowanych wezwań. Zamawiający dokonuje bowiem oceny wyjaśnień w oparciu o kryteria niewynikające ani z Wezwania I, ani z Wezwania II.

1. Jak już wskazywano w niniejszym odwołaniu, treść Wezwania II jednoznacznie wskazuje, że Zamawiający skonkretyzował swoje dalsze wątpliwości wyłącznie do ściśle określonych elementów kalkulacji. Odwołujący udzielił odpowiedzi dokładnie w tym zakresie, składając Wyjaśnienia II, które stanowiły uzupełnienie i doprecyzowanie informacji przedstawionych uprzednio. Tymczasem w Uzasadnieniu odrzucenia Zamawiający w istocie abstrahuje od zakresu Wezwania II oraz od treści Wyjaśnień II, koncentrując swoją argumentację wyłącznie na wybranych fragmentach Wyjaśnień I.
2. Poniżej Odwołujący odniesie się do poszczególnych fragmentów uzasadnienia czynności odrzucenia oferty, wykazując, że twierdzenia Zamawiającego nie znajdują oparcia w treści Wyjaśnień I i II, pozostają w oderwaniu od rzeczywistego zakresu kierowanych do Odwołującego wezwań, oraz pomijają ryczałtowy charakter wynagrodzenia przyjęty w Postępowaniu, który ma zasadnicze znaczenie dla oceny realności zaoferowanej ceny 105.W pierwszej kolejności Odwołujący zwraca uwagę na niekonsekwencje w przyjętym przez Zamawiającego sposobie działania. W treści Uzasadnienia, zamawiający wskazuje, że: „jeżeli odpowiedź wykonawcy na wezwanie do wyjaśnienia ceny nie zawiera należytego przedstawienia sposobu jej kalkulacji, to mamy do czynienia z wyjaśnieniami o charakterze ogólnikowym, niepodlegającym uzupełnieniu. Wówczas zamawiający nie ma podstaw do powtórnego wzywania wykonawcy do doprecyzowania wyjaśnień i powinien odrzucić taką ofertę.”. Stanowisko to pozostaje w oczywistej sprzeczności z przebiegiem niniejszego Postępowania. W realiach sprawy Zamawiający skierował do Odwołującego drugie wezwanie (Wezwanie II), obejmujące doprecyzowanie określonych elementów kalkulacji. Sam fakt skierowania Wezwania II jednoznacznie przeczy tezie, jakoby Wyjaśnienia I miały charakter „ogólnikowy” i „niepodlegający uzupełnieniu”. Gdyby bowiem Zamawiający rzeczywiście uznał, że Wyjaśnienia I nie zawierają należytego przedstawienia sposobu kalkulacji ceny i mają charakter wyłącznie deklaratywny, zobowiązany byłby - zgodnie z przywoływaną przez siebie wykładnią — do odrzucenia oferty już na tym etapie, bez kierowania kolejnego wezwania.

Tymczasem Zamawiający przyjął odmienne założenie: uznał, że Wyjaśnienia I są co do zasady merytoryczne i wymagają jedynie doprecyzowania w ściśle określonym zakresie. Niedopuszczalne jest zatem obecnie twierdzenie, że wyjaśnienia miały charakter „niepodlegający uzupełnieniu”, skoro sam Zamawiający dopuścił ich uzupełnienie i z tej możliwości skorzystał. Taka argumentacja ma charakter ex post i pozostaje niespójna z wcześniejszymi czynnościami Zamawiającego w toku Postępowania.

1. Co więcej, należy wskazać, że Zamawiający uprzednio uznał Wyjaśnienia I oraz Wyjaśnienia II za wystarczające, czego wyrazem było dokonanie wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej w dniu 4 listopada 2025 r. Oznacza to, że na tamtym etapie Zamawiający nie tylko nie uznawał wyjaśnień za „ogólnikowe” czy „niepodlegające uzupełnieniu”, lecz przeciwnie — przyjął, że skutecznie obalają one domniemanie rażąco niskiej ceny.
2. Dopiero przed rozprawą przed Krajową Izbą Odwoławczą w sprawie o sygn. akt KIO 5082/25, Zamawiający zmienił swoje stanowisko procesowe, kwestionując uprzednio zaakceptowane wyjaśnienia. Zmiana oceny tych samych dokumentów - bez zaistnienia jakichkolwiek nowych okoliczności faktycznych czy dowodowych - wskazuje, że aktualna argumentacja Zamawiającego ma charakter wtórny i została przyjęta dopiero na późniejszym etapie Postępowania.

Okoliczność ta podważa spójność oraz konsekwencję działań Zamawiającego i nie może stanowić podstawy do uznania, że Wyjaśnienia I i II od początku miały charakter ogólnikowy bądź niepodlegający uzupełnieniu.

1. Następnie, w Uzasadnieniu odrzucenia Zamawiający wskazał, że:

Kopia zamówienia zawiera opis zlecanych czynności i warunki realizacji jednak z wyłączeniem wynagrodzenia, które zostało usunięte z dokumentu. Nie pozwala to na ocenę, czy wykazywane w wyjaśnieniach oszczędności w ramach

synergii są realne do osiągnięcia.

1. Odwołujący nie może podzielić powyższej argumentacji. Należy wskazać, że dokument przedstawiony w toku wyjaśnień nie stanowił jedynego źródła informacji pozostających w dyspozycji Zamawiającego w zakresie warunków współpracy oraz zakresu realizowanego równolegle zadania. Zamawiający dysponował bowiem dodatkowymi informacjami w tym zakresie w związku z odrębnym, toczącym się postępowaniem. Tym samym twierdzenie, jakoby brak wskazania określonego elementu w kopii dokumentu uniemożliwiał ocenę realności wskazywanych efektów synergii, nie uwzględnia całokształtu informacji pozostających w dyspozycji Zamawiającego. Co istotne, Zamawiający na żadnym etapie procedury wyjaśniającej nie sygnalizował potrzeby przedłożenia dodatkowych wyjaśnień lub dokumentów w tym zakresie. W dalszej części uzasadnienia Zamawiający odnosi się do dowodu w postaci potwierdzenia rabatu udzielonego w ramach grupy kapitałowej ABB:

Podobnie treść dowodu w postaci potwierdzenia rabatu wewnątrz grupy kapitałowej nie pozwala na uznanie, że obniżenie ceny oferty jest możliwe do osiągnięcia na wskazywanym przez Wykonawcę poziomie Wykonawca nie przedstawił bowiem (w formie dowodowej) katalogu / cennika potwierdzającego „standardową cenę ofertową". Co więcej, zawarte w powyższym dowodzie uzasadnienie wniosku o rabat może sugerować, że ABB — przygotowując ofertę, działało w sposób mogący eliminować podmioty potencjalnie zainteresowanych pozyskaniem zamówienia.

1. Również ta argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że Zamawiający w treści Wezwania I nie żądał przedstawienia katalogu ani cennika potwierdzającego tzw. „standardową cenę ofertową”.

Zakres oczekiwanych wyjaśnień i dowodów został przez Zamawiającego określony w sposób ogólny, bez wskazania obowiązku wykazania relacji pomiędzy ceną katalogową, a ceną po rabacie poprzez przedłożenie określonego rodzaju dokumentu. Nie jest zatem dopuszczalne formułowanie na etapie odrzucenia oferty zarzutu braku dokumentu, którego przedstawienia Zamawiający uprzednio nie wymagał.

1. Należy podkreślić, że Odwołujący przedstawił dowód potwierdzający udzielenie rabatu w ramach grupy kapitałowej, wskazując mechanizm jego uzyskania oraz jego wpływ na kalkulację ceny. Zamawiający nie wykazał przy tym, aby przedstawiony dokument był nierzetelny lub niewiarygodny. W istocie zarzut sprowadza się wyłącznie do stwierdzenia, że Odwołujący nie przedłożył dodatkowego dokumentu, którego Zamawiający uprzednio nie żądał.
2. Jeszcze dalej idące i całkowicie nieuprawnione jest twierdzenie, jakoby uzasadnienie wniosku o udzielenie rabatu mogło sugerować działanie „eliminujące inne podmioty potencjalnie zainteresowane pozyskaniem zamówienia”. Wniosek o udzielenie rabatu zawierał standardowe, biznesowe uzasadnienie tj. wskazanie na wysoki poziom konkurencji w Postępowaniu oraz spodziewany ograniczony budżet Zamawiającego. Tego rodzaju argumentacja stanowi element powszechnej praktyki handlowej i nie może być interpretowana jako przejaw działań o charakterze antykonkurencyjnym czy eliminacyjnym.
3. Zamawiający nie wskazał, na czym konkretnie miałoby polegać rzekome „eliminowanie innych podmiotów”, ani w jaki sposób wewnętrzna procedura uzyskania rabatu w ramach grupy kapitałowej miałaby naruszać zasady uczciwej konkurencji. Twierdzenie to ma charakter czysto spekulatywny i nie znajduje oparcia ani w treści złożonych wyjaśnień, ani w jakichkolwiek ustalonych okolicznościach faktycznych. Próba przedstawienia tej okoliczności jako elementu budzącego wątpliwości świadczy o nadinterpretacji treści dokumentu i znacznie wykracza poza racjonalną ocenę dowodów.
4. W dalszej części uzasadnienia Zamawiający wskazuje, że wyjaśnienia dotyczące zastosowania specjalnych cen na sprzęt komputerowy i sieciowy mają charakter „nieudowodnionych twierdzeń”:
5. Zgodnie ze złożonymi wyjaśnieniami, istotną korzyść Wykonawca upatruje w specjalnych cenach na sprzęt komputerowy i sieciowy. Jak twierdzi w wyjaśnieniach, do wyceny zastosowano upust w stosunku do standardowej ceny ofertowej, co jest równoznaczne z bardzo wysokim specjalnym rabatem. Jednak do wyjaśnień Wykonawca nie załączył potwierdzenia ani wysokości pozyskanego rabatu, ani „standardowej ceny ofertowej”. Powoduje to, że wyjaśnienia Wykonawcy w tym zakresie są wyłącznie nieudowodnionymi twierdzeniami.
6. Argumentacja ta nie znajduje oparcia ani w treści Wezwania I, ani w przepisach ustawy Pzp. Zamawiający w kierowanym wezwaniu nie określił obowiązku przedłożenia dokumentu w postaci katalogu cenowego ani formalnego potwierdzenia poziomu rabatu udzielonego w ramach relacji handlowych. Odwołujący przedstawił w Wyjaśnieniach I jednoznaczne oświadczenie co do zastosowanego mechanizmu rabatowego oraz wykazał jego wpływ na poziom zaoferowanej ceny, w tym poprzez przedstawienie konkretnej wartości.
7. Należy podkreślić, że art. 224 Pzp nie ustanawia zamkniętego katalogu dowodów, które wykonawca jest zobowiązany przedłożyć. Ciężar wykazania realności ceny może zostać zrealizowany zarówno poprzez dokumenty zewnętrzne, jak i poprzez szczegółowe, spójne oraz logiczne wyjaśnienia wykonawcy, jeżeli pozwalają one na ocenę sposobu kalkulacji ceny. W niniejszej sprawie Odwołujący nie ograniczył się do ogólnego stwierdzenia o „posiadaniu rabatu", lecz przedstawił mechanizm jego uzyskania oraz przełożenie na poziom ceny oferty. Nie jest zatem uprawnione

formułowanie ex post zarzutu braku określonego dokumentu, skoro Zamawiający nie wskazał takiego wymogu w treści wezwania.

1. W dalszej części uzasadnienia Zamawiający poddaje w wątpliwość przedstawiony przez Odwołującego wpływ zastosowanej metodologii ABB Adaptive Execution:
2. Wykonawca nie wyjaśnił także, na czym polega wykorzystanie metodologii ANN Adaptive Execution. Wyjaśnienia w tym zakresie sprowadzają się jedynie do twierdzenia, że metodologia umożliwia obniżenie kosztów na wskazanym przez Wykonawcę poziomie.
3. Stanowisko to nie znajduje oparcia w treści złożonych Wyjaśnień. Odwołujący wskazał, że metodologia ABB Adaptive Execution opiera się na wykorzystaniu zestandaryzowanych rozwiązań oraz dedykowanych narzędzi programistycznych, co prowadzi do usprawnienia i automatyzacji procesu realizacji projektu. Jednocześnie przedstawiono wpływ zastosowania tej metodologii na poziom kosztów.
4. Należy przy tym zauważyć, że metodologia ta jest rozwiązaniem funkcjonującym w ramach działalności ABB i szeroko opisywanym w publicznie dostępnych materiałach. Informacje dotyczące jej założeń oraz zakładanych efektów efektywnościowych są powszechnie dostępne.
5. Zamawiający jako profesjonalny uczestnik rynku miał możliwość samodzielnego zapoznania się z tymi informacjami, tym bardziej że w treści Wezwania nie żądał szczegółowego, technicznego opisu tej metodologii ani przedstawienia dodatkowych materiałów w tym zakresie.
6. Nie sposób przyjąć, aby rolą wykonawcy w ramach procedury z art. 224 Pzp było szczegółowe referowanie Zamawiającemu treści materiałów powszechnie dostępnych, zwłaszcza gdy Zamawiający nie sformułował w tym zakresie żadnego konkretnego pytania.
7. Należy przy tym zachować właściwe proporcje pomiędzy treścią wezwania a zakresem wyjaśnień. Gdyby Odwołujący miał szczegółowo objaśniać całość stosowanej metodologii, w tym jej architekturę, standardy, narzędzia i modele operacyjne, wyjaśnienia liczyłyby dziesiątki stron i wykraczałyby daleko poza zakres zagadnień wskazanych przez Zamawiającego. Rolą wykonawcy było wykazanie wpływu danego rozwiązania na poziom kosztów co zostało uczynione - a nie prowadzenie wykładu technologicznego.
8. Na zakończenie Zamawiający odnosi się do kwestii podwykonawstwa, formułując twierdzenia dotyczące rzekomego braku wyjaśnień ceny oferty w zakresie powierzenia części zamówienia podwykonawcy:
9. W Jednolitym Europejskim Dokumencie Zamówienia złożonym wraz z ofertą Wykonawca oświadczył, że zamierza zlecić podwykonawcy wykonanie usług programistycznych wchodzących w zakres prac modernizacyjnych wskazując przy tym nazwę tego podwykonawcy. W związku z tym Zamawiający, wzywając Wykonawcę do wyjaśnienia ceny oferty, zażądał wyjaśnień również w zakresie wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy. W odpowiedzi na to żądanie ABB oświadczyło tylko, że zapewni działanie zgodne z przepisami w przypadku skorzystania z usług podwykonawcy.
10. Ponownie Odwołujący zwraca uwagę, że w treści kierowanych do niego wezwań Zamawiający nie żądał przedstawienia szczegółowych wyliczeń ceny w rozbiciu na zakres realizowany przez podwykonawcę ani odrębnej kalkulacji wynagrodzenia podwykonawcy. Wezwanie obejmowało wyjaśnienia w zakresie wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy — a więc odnosiło się do aspektu formalnoprawnego, nie zaś kalkulacyjnego.
11. Odwołujący udzielił odpowiedzi w takim zakresie, w jakim został do tego wezwany, składając oświadczenie o zapewnieniu pełnej zgodności z przepisami w przypadku powierzenia części zamówienia podwykonawcy. Tego rodzaju oświadczenie stanowi standardowy element wyjaśnień składanych w trybie art. 224 Pzp i odpowiada utrwalonej praktyce postępowań o udzielenie zamówienia publicznego. W wezwaniach formułowanych w oparciu o art. 224 ust. 3 Pzp katalog zagadnień - w tym odnoszących się do podwykonawstwa ma charakter przykładowy i ogólny, a odpowiedzi wykonawców w tym zakresie przyjmują formę oświadczeń potwierdzających zgodność z przepisami, o ile Zamawiający nie wskaże konkretnych wątpliwości wymagających pogłębionej analizy.
12. Zamawiający nie może obecnie twierdzić, że brak dodatkowych kalkulacji dotyczących podwykonawcy świadczy o nieudźwignięciu ciężaru wykazania realności ceny, skoro uprzednio nie sformułował takiego oczekiwania. Zakres wyjaśnień determinowany jest treścią wezwania nie zaś późniejszą, rozszerzającą interpretacją przyjętą w Uzasadnieniu odrzucenia oferty.
13. Tym samym również ten element uzasadnienia ma charakter polemiczny i wykracza poza zakres wątpliwości, jakie zostały uprzednio zakomunikowane Odwołującemu w toku procedury wyjaśniającej.
14. Mając na uwadze przedstawione powyżej rozważania, stwierdzić należy, że argumentacja Zamawiającego przedstawiona w Uzasadnieniu odrzucenia oferty Odwołującego nie znajduje oparcia ani w treści złożonych Wyjaśnień I i II, ani w zakresie uprzednio sformułowanych wezwań. Ocena Zamawiającego ma charakter wybiórczy, pomija istotne elementy wyjaśnień, kalkulacji oraz dowodów przedstawionych przez Odwołującego, oraz opiera się na oczekiwaniach,

które nie zostały przedstawione na etapie procedury wyjaśniającej i nie zawierały się w treści kierowanych do Odwołującego wezwań.

1. Odwołujący w sposób spójny, logiczny i adekwatny do treści kierowanych do niego wezwań przedstawił mechanizmy kształtujące cenę oferty, przedstawił stosowne oświadczenia, oraz przedłożył odpowiednie dokumenty.

Zamawiający skorzystał z możliwości skierowania drugiego wezwania, co jednoznacznie potwierdza, że pierwotne wyjaśnienia nie miały charakteru ogólnikowego ani niepodlegającego uzupełnieniu. Odwołujący udzielił również odpowiedzi w tym zakresie.

1. Próba zakwestionowania wyjaśnień na etapie Uzasadnienia odrzucenia oferty, poprzez podnoszenie nowych oczekiwań lub reinterpretację już raz ocenianych dokumentów, stanowi działanie niespójne z wcześniejszymi czynnościami Zamawiającego i narusza zasady przejrzystości oraz proporcjonalności postępowania.
2. W konsekwencji brak było podstaw do przyjęcia, że oferta Odwołującego zawiera rażąco niską cenę, a dokonana przez Zamawiającego czynność odrzucenia oferty została podjęta z naruszeniem przepisów ustawy Pzp.
3. Reasumując, czynność odrzucenia oferty Odwołującego została dokonana z naruszeniem przepisów ustawy Pzp, w szczególności art. 224 ust. 5 i 6 Pzp w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp oraz art. 16 Pzp. Odwołujący wykazał w toku procedury wyjaśniającej, że zaoferowana cena ma charakter realny, została skalkulowana z uwzględnieniem wszystkich wymagań SWZ oraz umożliwia należyte wykonanie zamówienia.
4. Złożone Wyjaśnienia I oraz Wyjaśnienia II odpowiadały zakresowi kierowanych do Odwołującego wezwań, a Zamawiający - kierując drugie wezwanie — sam potwierdził, że wyjaśnienia nie miały charakteru ogólnikowego ani niepodlegającego uzupełnieniu. Obecna argumentacja Zamawiającego ma charakter ex post i pozostaje niespójna z przebiegiem Postępowania, oraz całkowicie pomija ryczałtowy charakter przyjętego wynagrodzenia. (…) Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie (pismo z dnia 12.03.2026 r.) podał: (…) zarzuty podniesione przez Odwołującego nie zasługują na uwzględnienie z uwagi na ich niezasadność, w szczególności w ocenie Zamawiającego nie zachodzi niezgodność wskazanych przez Odwołującego w jego Odwołaniu czynności z wymaganiami wynikającymi z przepisów Pzp, a wnioski i twierdzenia formułowane przez Odwołującego dla uzasadnienia tychże zarzutów nie znajdują potwierdzania”. Wniósł o oddalenie odwołania oraz (…) III. przeprowadzenie dowodów z dokumentacji postępowania oraz wskazanych w Odwołaniu”. Dalej podał: (…) Odnosząc się do zarzutów nr 1-3 Zamawiający wskazuje:

Z uwagi na fakt, że wartość oferty jaką Odwołującego złożył w Postępowaniu, wynosząca po dokonaniu przez Zamawiającego z dniem 30 września 2025 r. poprawy oczywistej omyłki rachunkowej oferty w trybie art. 223 ust. 2 pkt 2) Pzp 3 238 572,57 zł brutto, była niższa o ponad 30% od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania, a następnie, w związku z ograniczeniem zakresu prac w wyniku wniosków wykonawców o wyjaśnienie treści Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej jako „SW Z”) zaktualizowanej na etapie składania ofert, oraz średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1) i 10) Pzp, a Zamawiający nie zidentyfikował okoliczności oczywistych, z których wynika różnica oferty w stosunku do ww. wartości, Zamawiający w dniu 30.09.2025 r. wezwał Odwołującego do wyjaśnień w zakresie wyliczenia ceny jego oferty, w szczególności w zakresie prac obligatoryjnych, dla których przewidziano wynagrodzenie ryczałtowe.

Odwołujący złożył odpowiedź na wyżej wymienione wezwanie Zamawiającego z zachowaniem wyznaczonego terminu, tj. w dniu 10.10.2025 r., przedstawiając szczególnie sprzyjające – w jego ocenie, warunki realizacji Zamówienia oraz wybrane dowody na prawidłowość przyjętych założeń, przeprowadzonych kalkulacji i uzyskanych stawek.

W szczególności Odwołujący wskazał, że:

1. zaoferowana cena pozwala na wygenerowanie zysku w wysokości 3,5% netto wartości Umowy, przy czym Odwołujący uwzględnił zysk w każdej pozycji kalkulacji; 2)sporządzając ofertę, Odwołujący uwzględnił m.in. następujące czynniki wpływające na obniżenie ceny: a)specjalne ceny na sprzęt komputerowy i sieciowy - do wyceny zastosowano 27% standardowej ceny ofertowej (73% specjalnego rabatu); korzyść o wartości 931 596,26 zł netto, b)specjalny rabat na system - do wyceny zastosowano 18% standardowej ceny ofertowej (82% specjalnego rabatu); korzyść o wartości 447 748,34 zł netto, c)synergia z równolegle realizowanym zadaniem, na które Odwołujący uzyskał zamówienie w dacie poprzedzającej termin złożenia oferty (zamówienie w ramach postępowania na wybór Generalnego Realizatora Inwestycji dla Agregatów Kogeneracyjnych, dalej jako „AK”) - przyjęto 30% w porównaniu ze standardową pracochłonnością (bez HW) dla tego typu zadania, dodatkowo założono, że II etap realizacji silników w znaczącym zakresie jest kopią etapu I (50% pracochłonności bazowej); korzyść o wartości 105 000,00 zł netto, d)możliwość wykorzystania istniejącej, uruchomionej wcześniej przez Odwołującego i gotowej konfiguracji komunikacji ze sterownikiem nadrzędnym HOB do połączenia z nowobudowanym systemem SCADA, jak również wykorzystanie

istniejącej wizualizacji (ta sama platforma w warstwie wizualizacyjnej systemu 800xA) - przyjęto 30% w porównaniu ze standardową pracochłonnością (bez HW) dla tego typu zadania; korzyść o wartości 82 600,00 zł netto, e)Adaptive execution TM - poprzez zastosowanie unikalnych opracowanych przez Odwołującego mechanizmów realizacji tego typu projektów osiągnięto optymalizację kosztów w zakresie pracochłonności dla projektu i oprogramowania na poziomie 30% w porównaniu do realizacji bez wykorzystania tych narzędzi; korzyść o wartości 32 308,46 zł netto. Łączna suma korzyści wynikająca z okoliczności szczególnie sprzyjających Odwołującego wynosi 1 641 443,37 zł netto.

Jednocześnie Odwołujący oświadczył, że kalkulacja ceny została opracowana z zastosowaniem obowiązujących przepisów, w tym w zakresie prawa pracy, a w przypadku powierzenia części zamówienia podwykonawcom, zapewni pełną zgodność z przepisami.

W tym miejscu Zamawiający wyjaśnia, że w piśmie informującym o odrzuceniu oferty Odwołującego zostały pominięte dane (wskazane powyżej) odnoszące się do poziomu % pozyskanych rabatów. Są to dane wrażliwe, które Odwołujący utajnił w wyjaśnieniach, ale które na skutek rozstrzygnięcia odwołania sygn. akt. KIO 5082/25 zostały ostatecznie odtajnione. Zamawiający uznał, sporządzając uzasadnienie odrzucenia oferty, że pominiecie tychże danych nie wpłynie na merytoryczność uzasadnienia, z uwagi na fakt, że są one znane Odwołującemu. Niemniej, na potrzeby przedmiotowej odpowiedzi na Odwołanie, Zamawiający podjął decyzję o ich wykorzystaniu. Zamawiający zwraca uwagę, że ocena wyjaśnień sposobu kalkulacji ceny oferty Odwołującego, zgodnie z dyspozycją art. 226 ust. 1 pkt 8) Pzp wymaga ustalenia - w sposób niebudzący wątpliwości - że oferta zawiera cenę rażąco niską, gdyż odrzucenie oferty może nastąpić wyłącznie w sytuacji rzeczywistego wystąpienia przesłanek określonych w tej normie. Przy tym podstawy odrzucenia należy interpretować w sposób ścisły, co wymaga jednoznacznego i klarownego ustalenia, że zaoferowana przez wykonawcę cena oferty nie pozwala na należytą realizację zamówienia zgodnie z wymaganiami zamawiającego, jest nierealna, nieekwiwalentna. Ofertę odrzuca się również, kiedy złożone wyjaśnienia nie uzasadniają podanej ceny (art.

224 ust. 6 Pzp), czyli w sytuacji, w której wyjaśnienia udzielone przez wykonawcę nie są kompletne, rzetelne czy wystarczająco konkretne. Innymi słowy, gdy złożono wyjaśnienia lakoniczne i ogólne, o charakterze nieprzydatnym dla określenia kosztów przyjętych w cenie oferty, bez poparcia ich wiarygodnym materiałem dowodowym. Ustawodawca zrównał taką sytuację z potwierdzeniem, że oferta zawiera rażąco niską cenę i podlega odrzuceniu. Jest to wprowadzenie do ustawy ukształtowanego w orzecznictwie i doktrynie stanowiska, że jeżeli odpowiedź wykonawcy na wezwanie do wyjaśnienia ceny nie zawiera należytego przedstawienia sposobu jej kalkulacji, to mamy do czynienia z wyjaśnieniami o charakterze ogólnikowym, niepodlegającym uzupełnieniu. Wówczas zamawiający nie ma podstaw do powtórnego wzywania wykonawcy do doprecyzowania wyjaśnień i powinien odrzucić taką ofertę. Zamawiający, po przeanalizowaniu odpowiedzi Odwołującego stwierdził, że wyjaśnienia Odwołującego nie są wystarczające do uznania, że zaoferowana cena oferty Odwołującego nie jest rażąco niska z następujących powodów:

1. Odwołujący przedstawił w wyjaśnieniach okoliczności, dzięki którym możliwe było w jego ocenie obniżenie kosztów realizacji Zadania o ponad 60%. Jako dowód potwierdzający powyższe okoliczności Odwołujący przedłożył potwierdzenie przyznania w ramach grupy kapitałowej rabatu w wysokości 82% oraz kopię zamówienia pozyskanego w ramach AK.

Kopia zamówienia zawiera opis zlecanych czynności i warunki realizacji – jednak z wyłączeniem wynagrodzenia, które zostało usunięte z dokumentu. Nie pozwala to na ocenę, czy wykazywane w wyjaśnieniach oszczędności w ramach synergii są realne do osiągnięcia.

Podobnie treść dowodu w postaci potwierdzenia rabatu wewnątrz grupy kapitałowej nie pozwala na uznanie, że obniżenie ceny oferty jest możliwe do osiągnięcia na wskazywanym przez Odwołującego poziomie - Odwołujący nie przedstawił bowiem (w formie dowodowej) katalogu/ cennika lub tym podobnego dokumentu potwierdzającego „standardową cenę ofertową”, od której prezentowany rabat będzie liczony – co jednoznacznie dowodzi, że wyjaśnienia Odwołującego w tym względzie nie są kompletne, rzetelne czy wystarczająco konkretne, a są lakoniczne i ogólne, o charakterze nieprzydatnym dla określenia kosztów przyjętych w cenie oferty – niekompletność ta uniemożliwia jakiekolwiek badanie, czy czynnik ten ma wpływ oraz w jakim ewentualnie stopniu może wpływać na cenę oferty.

Powoduje to, że wyjaśnienia Odwołującego w tym zakresie są wyłącznie nieudowodnionymi twierdzeniami. Co więcej, zawarte w powyższym dowodzie uzasadnienie wniosku o rabat może sugerować, że Odwołujący – przygotowując ofertę, działał w sposób mogący eliminować inne podmioty potencjalnie zainteresowane pozyskaniem przedmiotowego zamówienia.

1. Zgodnie ze złożonymi wyjaśnieniami, istotną korzyść stanowiącą ponad 30% ceny ofertowej Odwołujący upatruje w specjalnych cenach na sprzęt komputerowy i sieciowy. Jak twierdzi w wyjaśnieniach, do wyceny zastosowano 27% standardowej ceny ofertowej, co jest równoznaczne z 73% specjalnym rabatem. Jednak do wyjaśnień Odwołujący nie załączył potwierdzenia ani wysokości pozyskanego rabatu, ani „standardowej ceny ofertowej”, w szczególności (w formie dowodowej) katalogu/ cennika lub tym podobnego dokumentu potwierdzającego „standardową cenę ofertową”, od której prezentowany rabat będzie liczony – co jednoznacznie dowodzi, że wyjaśnienia Odwołującego w tym względzie nie są

kompletne, rzetelne czy wystarczająco konkretne, a są lakoniczne i ogólne, o charakterze nieprzydatnym dla określenia kosztów przyjętych w cenie oferty – niekompletność ta uniemożliwia jakiekolwiek badanie, czy czynnik ten ma wpływ oraz w jakim ewentualnie stopniu może wpływać na cenę oferty. Powoduje to, że wyjaśnienia Odwołującego w tym zakresie są wyłącznie nieudowodnionymi twierdzeniami.

1. Odwołujący nie wyjaśnił także, na czym polega wykorzystanie metodologii ANN Adaptive Execution, na którą się powołuje. Wyjaśnienia w tym zakresie sprowadzają się jedynie do twierdzenia, że metodologia umożliwia obniżenie kosztów na wskazanym poziomie. Powoduje to, że wyjaśnienia Odwołującego w tym zakresie są wyłącznie nieudowodnionymi twierdzeniami.
2. W Jednolitym Europejskim Dokumencie Zamówienia złożonym wraz z ofertą Odwołujący oświadczył, że zamierza zlecić podwykonawcy wykonanie usług programistycznych wchodzących w zakres prac modernizacyjnych wskazując przy tym nazwę tego podwykonawcy. W związku z tym Zamawiający, wzywając Odwołującego do wyjaśnienia ceny oferty, zażądał wyjaśnień również w zakresie wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy. W odpowiedzi na to żądanie Odwołujący oświadczyło tylko, że zapewni działanie zgodne z przepisami w przypadku skorzystania z usług podwykonawcy. Powoduje to, że wyjaśnienia Odwołującego w tym zakresie są wyłącznie nieudowodnionymi twierdzeniami.

Zamawiający podziela opinię, że wyjaśnienia wykonawcy w zakresie ceny lub kosztu, bądź ich istotnych części składowych, winny być konkretne, wyczerpujące i rozwiewające obiektywnie wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów. Co więcej, brak oparcia się w wyjaśnieniach na kompletnych i rzetelnych danych i /lub rozbieżności w udzielonych przez wykonawcę wyjaśnieniach mogą być interpretowane jako inżynieria cenowa w celu wygrania przetargu, z pokrzywdzeniem pozostałych jego uczestników. Zgodnie z wyrokiem Krajowej Izby Odwoławczej z 8 września 2020 roku, sygn. akt KIO 1850/20: „Manipulowanie ceną ofertową poprawiające sytuację wykonawcy, zarówno na etapie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, jak i na etapie realizacji umowy, może być uważane za działanie sprzeczne z dobrymi obyczajami i przeto stanowić czyn nieuczciwej konkurencji.

Przejawem manipulacji ceną jest: wszelkie znaczące i wyraźnie wskazujące na taki zamiar (czyli wyeliminowania konkurencji) – odstępstwa od prawidłowego kalkulowania cen – bez powiązania z ich realnymi kosztami uzyskania.

Sztuczne, oderwane od realiów gospodarczych ustalenie wartości jednostkowych składających się na cenę oferty, podjęte w celu uzyskania bardziej korzystnych warunków wykonywania umowy w sprawie zamówienia publicznego, stanowi czyn nieuczciwej konkurencji. Jest bowiem działaniem sprzecznym z dobrymi obyczajami kupieckimi oraz naruszającym interesy innych uczestników rynku, którzy ceny swoich ofert obliczają rzetelnie”.

W ocenie Zamawiającego wyjaśnienia Odwołującego nie są oparte na kompletnych danych, których rzetelność można potwierdzić poprzez załączone do wyjaśnień dowody. Sporządzona kalkulacja, nawet przy uwzględnieniu doprecyzowania złożonego przez Odwołującego w dniu 26.10.2025 r., nie potwierdza, że zaproponowana cena odpowiada aktualnej sytuacji rynkowej. Cena oferty Odwołującego po dodaniu do niej korzyści uzyskanych w wyniku sprzyjających okoliczności w łącznej kwocie 1 641 443,37 zł netto, wciąż odbiega zarówno od średniej cen, jak i wartości zamówienia powiększonej o podatek VAT o więcej niż 30%, a Odwołujący nie wykazał w wyjaśnieniach, że założenia kalkulacyjne nie są nierealne. Mając zatem na uwadze wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 24 grudnia 2019 r., sygn. akt: KIO 2454/19 – wydany w sprawie postępowania o udzielenie zamówienia prowadzonego przez PGE Energia Ciepła S.A. (Zamawiający), w którym Izba stwierdziła, że:„Podkreślenia wymaga, że na wykonawcy spoczywa nie tylko obowiązek przedstawienia szczegółowych, wyczerpujących wyjaśnień ale również w miarę możliwości również przedstawienia odpowiednich dowodów na ich poparcie, co w oczywisty sposób wiąże się z tym, że to właśnie na ich podstawie Zamawiający dokonuje weryfikacji złożonych wyjaśnień.”, Zamawiający odrzucił ofertę Odwołującego z powodu niezłożenia szczegółowych, wyczerpujących wyjaśnień wraz z odpowiednimi dowodami na ich poparcie, które uzasadniają podaną w ofercie cenę lub koszt. Odwołujący w swym obszernym Odwołaniu wielokrotnie podkreśla, że Zamawiający pierwotnie uznał wyjaśnienia Odwołującego w zakresie ceny oferty za wystarczające, o czym ma świadczyć wezwanie do doszczegółowienia, a następnie wybrał w dniu 04.11.2025 r. ofertę Odwołującego jako najkorzystniejszą. Zamawiający w tym miejscu wyjaśnia, że - zgodnie z ugruntowaną praktyką oraz doktryną, ma on prawo, a nawet obowiązek w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego powtórzyć czynność (lub unieważnić ją i wykonać ponownie), jeżeli uzna, że pierwotna czynność została dokonana w sposób wadliwy, niezgodny z przepisami Pzp lub jest obarczona błędem. Zamawiający nie musi czekać na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej w tym względzie.

Jeśli wykryje błąd (np. w ocenie ofert, odrzuceniu oferty), może sam unieważnić wadliwą czynność i powtórzyć badanie i ocenę ofert. Właśnie taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowym Postępowaniu. Zamawiający uznał wyjaśnienia Odwołującego za wystarczające, wezwał Odwołującego do złożenia podmiotowych środków dowodowych i w wyniku pozytywnej oceny złożonych dokumentów uznał ofertę Odwołującego za najkorzystniejszą oraz dokonał jej wyboru w dniu 04.11.2025 r. Jednak w wyniku złożonego odwołania od tej czynności przez Wykonawcę REDNT S.A. (dalej jako

„Przystępujący”) - będące przedmiotem rozstrzygnięcia KIO w wyroku sygn. akt 5082/25, Zamawiający zrewidował swoje stanowisko i uznał, że czynność wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej była nieprawidłowa. W konsekwencji Zamawiający uznał złożone wówczas przez Przystępującego odwołanie za zasadne. Po wydaniu przez KIO wyroku w sprawie sygn. akt 5082/25, w którym Izba nakazała m.in. unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz powtórzenie badania i oceny ofert, Zamawiający odrzucił ofertę Odwołującego z powodów powyżej opisanych, a jako najkorzystniejszą uznał ofertę złożoną przez Przystępującego. Zamawiający wskazuje, że powyższe działanie nie jest zjawiskiem ani niecodziennym, ani niedopuszczalnym. Celem postępowania o udzielenie zamówienia publicznego jest wybór oferty najkorzystniejszej zgodnie z przepisami. Jeśli na etapie do zawarcia umowy Zamawiający uzna, że pierwotna ocena była błędna, Zamawiający ma prawo (i obowiązek) skorygować działania. Wbrew twierdzeniom Odwołującego, Zamawiający działa zatem w sposób zgodny z przepisami oraz konsekwentnie z decyzją podjętą w odpowiedzi na odwołanie Przystępującego. W pkt. 33 Odwołania Odwołujący stwierdził, że: „Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma kwestia dopuszczalności oraz konsekwencji prawnych ponownego wezwania do wyjaśnień w węższym zakresie. Orzecznictwo KIO konsekwentnie wskazuje, że drugie wezwanie do wyjaśnień jest dopuszczalne wtedy, gdy pierwsze wyjaśnienia okazały się co do zasady spójne i wystarczające a do rozstrzygnięcia pozostał niewielki zakres wątpliwości. Zasadą wynikającą z przepisów Pzp jest brak możliwości dokonywania zmian w treści złożonej oferty po upływie terminu wyznaczonego do składania ofert, a wyjaśnienia mają służyć rozwianiu wątpliwości zamawiającego, a nie wprowadzeniu do oferty nowych treści.” Zamawiający w pełni podziela przedstawione stanowisko. Ponowne wezwanie jest dopuszczalne w ramach doprecyzowania wcześniejszych odpowiedzi, ale nie w przypadku konieczności ponownego, pełnego wyjaśnienia ceny z powodu zaniedbań wykonawcy w toku jego pierwotnych wyjaśnień. Unieważniając zatem wybór oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej Zamawiający nie był uprawniony do ponownego wezwania Odwołującego do wyjaśnień w zakresie ceny jego oferty. Złożone przez Odwołującego wyjaśnienia ceny oferty wraz z doszczegółowieniem, co prawda budziły takie wątpliwości, które mogłyby być przedmiotem kolejnego wezwania do doszczegółowienia (np. w zakresie zlecenia podwykonawstwa lub Adaptive execution TM), jednak jest to bez znaczenia z uwagi na nieudźwignięcie przez Odwołującego ciężaru dowodowego w jego wyjaśnieniach. Innymi słowy, nawet gdyby Zamawiający wezwał Odwołującego do kolejnego doszczegółowienia jego wyjaśnień w zakresie podwykonawstwa czy wpływu Adaptive execution TM na cenę oferty, nie spowodowałoby to, że całość wyjaśnień w sposób wystarczający uzasadniałaby podaną w ofercie cenę. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że nieprzedstawienie dowodów nie wynika z faktu, że one nie istnieją, ale jest wynikiem zaniedbania po stronie Odwołującego. Ponowne wezwanie (już trzecie) do doszczegółowienia, uzupełnienia dowodów czy jakkolwiek by takie wezwanie określić, stanowiłoby naruszenie zasady równego traktowania Wykonawców. Potwierdza to liczne orzecznictwo KIO, tak przykładowo wyrok z dnia 14 lutego 2022 r., KIO 220/22, zgodnie z którym Zamawiający ma prawo skierować do wykonawcy kolejne wezwanie do wyjaśnień rażąco niskiej ceny, ale jedynie w sytuacji, gdy lektura pierwszych złożonych wyjaśnień wymaga doszczegółowienia. Za niedopuszczalne należy uznać kolejne wezwanie polegające de facto na konieczności poproszenia wykonawcy po raz kolejny o to samo, to jest o przedstawienie brakujących elementów kalkulacji, które mogły i powinny być złożone już w pierwszych wyjaśnieniach.

W pkt. 40. Odwołania Odwołujący wskazuje: „Takie postępowanie Zamawiającego stanowi naruszenie zasady równego traktowania wykonawców oraz zasady uczciwej konkurencji. Procedura wyjaśnień została przeprowadzona w sposób pozbawiający Odwołującego możliwości pełnej i skutecznej obrony swojej oferty, gdyż zakres Wezwania II nie odpowiadał zakresowi zarzutów będących podstawą odrzucenia oferty. Zamawiający dopuścił się tym samym niedopuszczalnej manipulacji procedurą wyjaśnień poprzez skierowanie drugiego wezwania w wąskim zakresie – co należy traktować jako akceptację pozostałych elementów, pierwszych wyjaśnień – a następnie odrzucenie oferty na podstawie zarzutów/wątpliwości niewskazanych w Wezwaniu II.”

W odpowiedzi na ten zarzut Zamawiający wskazuje, że zgodnie z art. 224 ust. 5 Pzp obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy. Złożone przez wykonawcę wyjaśnienia w zakresie wyliczenia ceny oferty powinny być konkretne, wyczerpujące i rozwiewające obiektywnie wątpliwości zamawiającego, co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia (np. w SW Z) lub wynikającymi z odrębnych przepisów. Wykonawca powinien wskazać i wykazać dowodowo w wyjaśnieniach, jakie obiektywne czynniki pozwoliły mu na zaoferowanie ceny, a tym samym, że za zaoferowaną cenę wykonawca wykona przedmiot zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia (np. w SW Z) lub wynikającymi z odrębnych przepisów. Odwołujący nie został pozbawiony możliwości obrony swojej oferty.

Zamawiający wezwał Odwołującego do wyjaśnień, jasno precyzując w treści pisma swoje oczekiwania (co zresztą Odwołujący cytuje w pkt. 12 i 13 Odwołania). Odrzucenie oferty nie nastąpiło na skutek pomięcia w wyjaśnieniach „niewyartykułowanych uprzednio oczekiwań Zamawiającego”. Powodem odrzucenia było w szczególności nieudźwignięcie przez Odwołującego ciężaru dowodowego w zakresie twierdzeń przez niego prezentowanych od samego początku. Ponowne wezwanie Odwołującego zgodnie z jego oczekiwaniem miałoby więc walor

niedoprecyzowania, a uzupełnienia w zakresie braków dowodowych pierwotnie wskazanych twierdzeń, co byłoby nadużyciem prawa prowadzącym do poszkodowania innych uczestników tego postępowania. Odwołujący żąda od Zamawiającego, aby ten, do skutku, stwarzał Odwołującemu szanse na prawidłowe wykonanie czynności pozostających po jego stronie, co w ocenie Zamawiającego nie może mieć miejsca. Jednocześnie w ocenie Zamawiającego takie działanie byłoby w świetle wyjaśnień Odwołującego niecelowe, ponieważ wyjaśnienia Odwołującego nawet po ich uzupełnieniu są obarczone ryzykiem nieuprawnionego działania w sposób mogący eliminować inne podmioty potencjalnie zainteresowane pozyskaniem przedmiotowego zamówienia. Zamawiający podkreśla, że to na wykonawcy wezwanym do złożenia wyjaśnień i dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych, spoczywa obowiązek wykazania, czy możliwe i realne jest wykonanie zamówienia za określoną w ofercie cenę. Z racji tego, że celem wyjaśnień jest wzruszenie przyjętego domniemania, że zaoferowana cena jest ceną rażąco niską, wyjaśnienia takie muszą być konkretne, wyczerpujące i uzasadniające realność dokonanej przez wykonawcę kalkulacji. W wyroku z dnia 4 października 2019 r. sygn. akt KIO 1837/19 zwrócono uwagę, że „Doniosłość wyjaśnień składanych przez wykonawcę opiera się przede wszystkim na tym, że na podstawie ich treści, nie zaś na podstawie wiedzy własnej Zamawiający, powinien dokonać oceny, czy oferta podlega odrzuceniu Wobec tego niezwykle istotnym jest, aby składane przez wykonawcę wyjaśnienia nie miały charakteru ogólnego, bowiem ich celem jest przekonanie Zamawiającego, że podejrzenie dotyczące rażąco niskiej oferty wykonawcy było nieuzasadnione. Podkreślenia wymaga, że na wykonawcy spoczywa nie tylko obowiązek przedstawienia szczegółowych, wyczerpujących wyjaśnień, ale również w miarę możliwości również przedstawienia dowodów na ich poparcie, co w oczywisty sposób wiąże się z tym, że to właśnie na ich podstawie Zamawiający dokonuje weryfikacji złożonych wyjaśnień. Krajowa Izba Odwoławcza prezentuje pogląd, że w niektórych przypadkach dowody mogą okazać się wręcz niezbędne. W szczególności, jeżeli mamy do czynienia z przedmiotem zamówienia, którego znaczna część jest pozyskiwana od innych podmiotów (np zakup materiałów, produktów czy też wykonanie określonych usług przez podmioty zewnętrzne, podwykonawców). Zatem gdy wykonawca dokonuje zakupów po bardzo niskich cenach, powinien przedstawić Zamawiającemu wraz z udzielanymi wyjaśnieniami dowody potwierdzające ww. okoliczności, tj. uzasadniające dokonanie takiego zakupu. Podsumowując powyższe rozważania stwierdzić należy, że to obowiązkiem wykonawcy, wezwanego do złożenia, wyjaśnień jest przedstawienie przekonujących wyjaśnień oraz dowodów na potwierdzenie tego, że cena jego oferty została ustalona w sposób rzetelny i gwarantuje realizację całego zakresu objętego zamówieniem. Kluczowym jest, że wyjaśnienia elementów mających wpływ na wysokość ceny muszą być konkretne, wyczerpujące i nie mogą pozostawiać jakichkolwiek wątpliwości co do rzetelności kalkulacji ceny oferty”.

Podkreślić należy, że konieczność poparcia przedstawianych wyjaśnień dotyczących ceny oferty dowodami ma kluczowe znaczenie dla ich oceny. Same wyjaśnienia rzadko kiedy mogą być uznane za w pełni obiektywne, gdyż składa je podmiot bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem. Z tego powodu wykonawca, aby uwiarygodnić składane w wyjaśnieniach deklaracje co do poziomu cen, czy też szczególnie korzystnych dla niego okoliczności, na które się powołuje, zobowiązany jest poprzeć je stosownymi dowodami, potwierdzającymi wskazywane w wyjaśnieniach informacje (tak w wyroku z dnia 24 lutego 2023 r., sygn. akt KIO 359/23). Po raz kolejny Zamawiający podkreśla, że powodem odrzucenia oferty Odwołującego były istotne braki dowodowe wyjaśnień Odwołującego w zakresie wyliczenia ceny jego oferty. Wielokrotnie w różnych wyrokach KIO podkreślała, że złożenie dowodów dotyczących wyliczenia ceny jest szczególnie ważne, gdy wykonawca w udzielonych wyjaśnieniach wskazuje wielkości przychodów, kosztów ich uzyskania lub dochodu (zysku) niedające pogodzić się z cenami rynkowymi lub zdrowym rozsądkiem. Przedstawione przez odwołującego wyjaśnienia i dowody na ich poparcie okazały się niekompletne. Nawet mając wiedzę nt. portfolio Odwołującego Zamawiający nie był w stanie uznać, że korzyści wynikające z okoliczności przedstawionych w wyjaśnieniach są możliwe do osiągnięcia. Co więcej, treść jednego z przedstawionych dowodów wprost sugeruje, że Odwołujący działa wbrew zasadom rynkowym w aspekcie uczciwej konkurencji.

Zamawiający współpracuje z Odwołującym od wielu lat i współpraca ta układa się w sposób zadowalający. Odwołujący dysponuje zespołem specjalistów, a prace wykonywane są prawidłowo, zgodnie z warunkami określonymi w umowie. W samym roku 2025, wg danych z systemu zakupowego Zamawiającego (SW PP2), zawarto z Odwołującym 17 umów (wykaz zawartych umów stanowi Załącznik nr 1 do niniejszej odpowiedzi). W 15 spośród 17 postępowań zakupowych, w wyniku których zawarto te umowy, poza Odwołującym żaden wykonawca nie złożył oferty. 2 postępowania z większą ilością ofert to natomiast mniejsze postępowania prowadzone w oparciu o Procedurę zakupów obowiązującą u Zamawiającego, zgodnie z którą Zamawiający przewiduje co do zasady w takim postępowaniu aukcję elektroniczną lub negocjacje handlowe (oznacza to, że cena złożona przez Wykonawcę w pierwotnej ofercie może w trakcie aukcji lub negocjacji zostać obniżona). W przedmiotowym postępowaniu osiągnięto bardzo dużą konkurencyjność. Jak wspominano już wcześniej, finalnie złożono 12 ofert, a o sporym zainteresowaniu uzyskaniem zamówienia już przed terminem składania ofert mogła świadczyć ilość zadanych pytań (udzielono odpowiedzi na prawie 300 wniosków o wyjaśnienie treści SW Z). Dostrzegając ryzyko związane z wysokim poziomem konkurencyjności w postępowaniu dla

Oddziału w Krakowie, Odwołujący znacznie obniżył stosowane dotychczas stawki, co obrazują przedstawione poniżej wyciągi z umów zawartych w 2025 r., w których stawki rbg są na znacznie wyższym poziomie niż w ofercie Odwołującego złożonej w przedmiotowym Postępowaniu:

1. Obsługa serwisowa systemów DCS produkcji ABB w Grupie PGE EC S.A., Nr umowy UMJ/PEC/DOP/DOP/01805/2025/WY, Numer SAP 3310192884 2)Obsługa serwisowa systemów DCS produkcji ABB w Grupie PGE EC S.A. w Oddziale w Lublinie, Nr umowy UMJ/PEC/DOL/DOL/01776/2025/WY, Numer SAP 3310192468 3)Obsługa serwisowa systemów DCS produkcji ABB w Grupie PGE EC S.A. - Nr umowy UMJ/PEC/DOG/DOG/01777/2025/WY, Numer SAP 3310192486 Dla porównania, w ofercie Odwołującego w przedmiotowym Postępowaniu stawki wynoszą:

Tabela nr 2 - Wycena prac modernizacyjnych 1

2

Lp.

1 2 3

3

Czynność Prace inżynierskie Prace monterskie Prace projektowe

4

5

Jednostka

Szacunkowa ilość w czasie trwania umowy

Cena jednostkowa netto [PLN]

rbg rbg rbg

2400 2400 500