Wyrok KIO 238/25 z 13 lutego 2025

Zamawiający – Wojewódzki Szpital Zdrowia Psychicznego im. dr. J.B. w Świeciu(poprzednio: Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych im. dr. J. Bednarza) prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego dla zadania pn. „Pełnienie nadzoru inwestorskiego oraz koordynacja robót w ramach realizacji projektu Rozbudowa Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych im. dr J. Bednarza w Świeciu o nową siedzibę CZP”, oznaczenie sprawy: V.271.19.2024. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Biuletynie Zamówień Publicznych w dniu 22 listopada 2024 r., nr 2024/BZP 00611934. Wartość zamówienia nie przekracza progów unijnych.

W dniu 22 stycznia 2025 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wpłynęło odwołanie wniesione przez wykonawcę R.C. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Biuro Obsługi Inwestycji Sun Project R.C., Brain Institute R.C. w Niemczu, od niezgodnych z przepisami ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1320 ze zm., dalej „PZP”) czynności i zaniechań Zamawiającego polegających na wadliwym wezwaniu Odwołującego do wyjaśnień rażąco niskiej ceny, a następnie wadliwej ocenie wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzuceniu oferty złożonej przez Odwołującego.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 1320 ze zm., dalej jako „PZP”), tj.:

1. art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i ust. 6 PZP przez wadliwą ocenę wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzucenie oferty złożonej przez Odwołującego, mimo iż złożone przez Odwołującego wyjaśnienia uzasadniły podaną w ofercie cenę, a w konsekwencji cena podana przez Odwołującego nie jest ceną rażąco niską, w

szczególności poprzez arbitralne i nie znajdujące oparcia uznanie, że wykonawca nie podołał obowiązkowi, jaki spoczywa na nim w związku z art. 224 ust. 5 PZP, tj. nie wykazał, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, nie przedstawił w swoich wyjaśnieniach szczegółowej kalkulacji ceny ani konkretnych informacji na temat założeń, które legły u podstaw tej kalkulacji, nie dostarczył również żadnych dowodów potwierdzających istnienie wyjątkowo korzystnych warunków realizacji usługi, i jednocześnie zapewnienia wykonawcy co do jego doświadczenia, informacji o realizacjach jakie wykonuje lub wykonywał w żaden sposób nie zostały wykorzystane przez wykonawcę, jako informacje o możliwych do uchwycenia wartościach ekonomicznych mających wpływ na cenę lub koszty realizacji przedmiotowego postępowania, mimo że Zamawiający w wezwaniu do rażąco niskiej ceny nie żądał szczegółowej kalkulacji ceny ani konkretnych informacji na temat założeń, które legły u podstaw tej kalkulacji, a wskazał, że oceniając złożone wyjaśnienia będzie brał pod uwagę obiektywne czynniki, w szczególności oszczędność metody wykonania zamówienia, wyjątkowo sprzyjające warunki świadczenia usługi dostępne wykonawcy, koszt dojazdu niezbędnego personelu do miejsca prowadzenia robót budowlanych – w tym zaś zakresie wykonawca przedłożył stosowne wyjaśnienia, wykazujące że cena nie jest rażąco niska; 2.art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 oraz art 16 pkt 1 i 2 PZP przez wadliwe, niekonkretne wezwanie Odwołującego do wyjaśnień rażąco niskiej ceny, w sposób bardzo ogólny, a następnie dokonanie oceny wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzucenie oferty złożonej przez Odwołującego na podstawie kryteriów w wezwaniu nie wyrażonych, czym naruszono zasady równego traktowania i przejrzystości postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, które wymagają, aby ocena wyjaśnień wykonawców była związana z jasnymi i jednoznacznymi wymaganiami w tym zakresie; 3.art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający przepisy ustawy i jej podstawowe zasady, tj. zasadę równego traktowania wykonawców, zachowania uczciwej konkurencji, proporcjonalności oraz efektywności zamówienia i legalizmu, co w konsekwencji doprowadziło do wyboru oferty niebędącej ofertą najkorzystniejszą; 4.art. 522 w zw. z art. 527 PZP i art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez brak formalnego uwzględnienia zarzutów zawartych w odwołaniu Odwołującego z dnia 12 stycznia 2025 r., zawierającego zarzuty identyczne jak zarzuty 13 niniejszego odwołania, mimo że uwzględnienie zarzutów odwołania jest czynnością proceduralną skutkującą w postępowaniu odwoławczym umorzeniem postępowania, a Zamawiający nie wskazał ani nie złożył formalnego oświadczenia, że uwzględnia odwołanie, a jedynie wskazał iż „informuje o unieważnieniu czynności wyboru najkorzystniejszej oferty z dnia 8 stycznia 2025 roku. Jednocześnie ponownie przystępuje do badania i oceny złożonych ofert.”, co naruszyło także prawo przystępującego do możliwości złożenia sprzeciwu, mimo że przystąpienie zostało złożone z zachowaniem terminu. Takie działanie jest prowadzeniem postępowania w sposób naruszający przepisy ustawy i jej podstawowe zasady, tj. zasadę równego traktowania wykonawców, zachowania uczciwej konkurencji, proporcjonalności oraz efektywności zamówienia i legalizmu, co w konsekwencji doprowadziło do wyboru oferty niebędącej ofertą najkorzystniejszą; 5.art 527 PZP i art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez próbę obejścia tego przepisu, albowiem Zamawiający nie uwzględnił zarzutów przedstawionych w odwołaniu, a następnie dokonał czynności ponownego badania ofert, ale w sposób niezgodny z żądaniem zawartym w odwołaniu, nie uwzględnił bowiem żądania, aby „powtórzył czynności badania i oceny ofert, z udziałem oferty Odwołującego i uwzględnieniem konsekwencji stawianych Zamawiającemu zarzutów”; Zamawiający nawet nie w żaden sposób nie odniósł się do treści odwołania, co wynika z faktu iż w dniu 17 stycznia 2025 r. dokonał ponownego wyboru oferty Instytut Zrównoważonego Rozwoju Sp. z o. o. oraz ponownie odrzucił ofertę Odwołującego, bez jakiejkolwiek zmiany argumentacji w stosunku do pierwszego odrzucenia oferty Odwołującego z dnia 8 stycznia 2025 r., kiedy Zamawiający opublikował pierwszy raz informację o wyborze najkorzystniejszej oferty. Zamawiający nie zmienił w żadnym zakresie swojej argumentacji, nie odniósł się do żadnego z argumentów i dowodów przedstawianych przez Odwołującego, nie zmienił nawet jednego słowa w uzasadnieniu faktycznym i prawnym odrzucenia oferty, czym wykazał, iż w zakresie żądania uwzględnienia konsekwencji stawianych Zamawiającemu zarzutów w odwołaniu z dnia 13 stycznia 2025 r. Zamawiający nie poczynił żadnych czynności, nie odniósł się w żaden sposób do tychże zarzutów, a czynność ponownego badania ofert miała charakter pozorny. Takie działanie jest prowadzeniem postępowania w sposób naruszający przepisy ustawy i jej podstawowe zasady, tj. zasadę równego traktowania wykonawców, zachowania uczciwej konkurencji, proporcjonalności oraz efektywności zamówienia i legalizmu, co w konsekwencji doprowadziło do wyboru oferty niebędącej ofertą najkorzystniejszą; 6.art. 253 ust. 1 pkt 2 PZP i art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez sporządzenie uzasadnienia odrzucenia oferty Odwołującego w sposób pozorny i nierzetelny, podane bowiem uzasadnienie faktyczne i prawne pomija zupełnie odniesienie się do treści odwołania z dnia 13 stycznia 2025 r., stanowi potwierdzenie pozorności podjętych przez Zamawiającego czynności. Zamawiający, aby rzetelnie i zgodnie ze stanem faktycznym wyjaśnić przyczyny

odrzucenia oferty, powinien odnieść się choćby w minimalnym stopniu do treści złożonego odwołania, argumentacji i dowodów przedstawionych przez Odwołującego. W braku najmniejszego śladu takiego działania, stwierdzić należy, iż Zamawiający, mimo pozornego podjęcia ponownie czynności badania ofert, nie dokonał tak naprawdę jakiejkolwiek oceny prawnej i faktycznej.

W związku z powyższym, Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu:

1. unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty; 2)powtórzenia czynności badania i oceny ofert, z uwzględnieniem oferty Odwołującego i uwzględnieniem konsekwencji stawianych Zamawiającemu zarzutów.

Ponadto, wniósł o obciążenie Zamawiającego kosztami postępowania odwoławczego, w tym kosztami zastępstwa procesowego przed Krajową Izbą Odwoławczą, jeżeli takie powstaną.

Jak uzasadnił w odwołaniu, fakt, że Zamawiający w niniejszym postępowaniu – po wniesieniu przez Odwołującego pierwszego odwołania w sprawie – unieważnił czynność wyboru oferty najkorzystniejszej i dokonał ponownego badania i oceny ofert oraz ponownie dokonał wyboru tej samej oferty najkorzystniejszej i ponownie odrzucił ofertę Odwołującego, zaś w uzasadnieniu prawnym i faktycznym odrzucenia oferty Odwołującego nawet nie wspomniał o złożonym odwołaniu – świadczy w sposób jednoznaczny o całkowitej pozorności podjętej rzekomo czynności ponownego badania ofert.

Zdaniem Odwołującego, Zamawiający powinien choćby w minimalnym stopniu odnieść się do treści złożonego przez wykonawcę R.C. pierwszego odwołania. Odwołujący uznał bowiem czynność unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej z dnia 16 stycznia 2025 r. – za formalne uwzględnienie odwołania. W tym kontekście zaznaczył, że Zamawiający jednocześnie nie uwzględnił żądania odwołania, aby „powtórzył czynności badania i oceny ofert, z udziałem oferty Odwołującego i uwzględnieniem konsekwencji stawianych Zamawiającemu zarzutów”. Odnosząc się do zarzutów dotyczących zaskarżonej oceny przez Zamawiającego wyjaśnień Odwołującego w zakresie rażąco niskiej ceny wskazał, że Odwołujący sprostał wymogowi Zamawiającego i wykazał okoliczności co do których Zamawiający wezwał go do wyjaśnień – czyli w szczególności oszczędność metody wykonania zamówienia, wyjątkowo sprzyjające warunki świadczenia usługi dostępne dla Państwa, koszt dojazdu niezbędnego personelu do miejsca prowadzenia robót budowlanych. Jego zdaniem, Zamawiający bezpodstawnie odrzucił ofertę Odwołującego powołując się na to, że Odwołujący nie wyjaśnił okoliczności, co do których Zamawiający nie wzywał go o wyjaśnienia, w tym nie wzywał do złożenia kalkulacji. Podkreślił, że Zamawiający, wzywając wykonawcę w sposób ogólny, nie może oczekiwać, że wykonawca w takiej sytuacji szczegółowo przeanalizuje każdą pozycję cenową oferty. Zwrócił uwagę, że oferta Odwołującego została odrzucona w sytuacji, gdy cena oferty była o 80.440,00 zł wyższa niż kwota jaką Zamawiający zamierzał przeznaczyć na wykonanie zamówienia, zaś kolejna oferta w rankingu ofert, tj. oferta złożona przez SK K.S. jest wyższa o jedynie 7.560,00 zł od oferty Odwołującego. Podkreślił, że w wypadku wykonawców lokalnych, a takimi są Odwołujący oraz SK K.S., mogą oni osiągnąć dużo niższe ceny z uwagi na dużo niższe koszty niż wykonawcy położeni znacznie dalej. Potwierdza to jego zdaniem, że cena oferty wykonawcy odwołującego się nie jest rażąco niska. Zwrócił uwagę, że wykonawca, którego oferta została wybrana jako najkorzystniejsza, tj. Przystępujący ma siedzibę w Białymstoku, zatem aby wykonywać zadanie przez 5 dni w tygodniu musi co najmniej jedną osobę delegować w okolice Świecia, gdyż nie jest fizycznie możliwe dojeżdżanie codziennie z Białegostoku do Świecia, musi zatem wynająć mieszkanie/siedzibę dla tej osoby i na biuro, internet, sprzęt. Co więcej, musi wliczyć w ofertę koszty powrotów tejże osoby/osób do Białegostoku na weekendy, jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, z tego względu posiada koszty pośrednie jak koszt zarządu, szerszej obsługi księgowej i inne typowe dla osób prawnych koszty których nie ma Odwołujący jako jednoosobowa działalność gospodarcza, a także fakt, że Spółka ta zatrudni do wykonania zamówienia co najmniej dwie, o ile nie więcej osób – co wynika z pisma tego wykonawcy z dnia 7 stycznia 2025 r. Podkreślił, że przy tych wszystkich okolicznościach, cena oferty wygrywającej jest wyższa o 82.410,00 zł od ceny oferty Odwołującego.

Porównując te koszty z kosztami oferty Odwołującego wysnuł wniosek, że po ich odjęciu, cena oferty Odwołującego i cena oferty Instytut Zrównoważonego Rozwoju Sp. z o. o. jest prawie identyczna. Dodał również, że cena oferty Odwołującego się jest ceną typową dla ceny rynkowej w ujęciu porównawczym ceny nadzoru inwestorskiego do kosztów wykonania inwestycji – waha się on z reguły od 0,5 % do 1 %. Wskazał, że w przypadku Odwołującego wynosi 0,87%, w przypadku SK K.S. 0,89%, zaś w przypadku Przystępującego – jest to cena wyższa niż rynkowa – i wynosi 1,12%.

Powołał się również na wieloletnie doświadczenie Odwołującego – 15 lat wykonywania usług polegających na nadzorze inwestorskim. Zdaniem Odwołującego, badając cenę oferty Odwołującego, Zamawiający powinien również odnosić się stawek rynkowych, w tym danych z zawartych wcześniej umów, np. umowy Odwołującego z Wojewódzkim Szpitalem Obserwacyjno-Zakaźnym w Bydgoszczy, której przedmiotem była Przebudowa budynku B Szpitala, gdzie ww. wskaźnik był niższy i wynosił 0,60 %, co dodatkowo potwierdza, że ww. ceny są realne. W ocenie Odwołującego, Zamawiający w sposób zupełnie niezrozumiały i nie mający pokrycia w jego własnej Specyfikacji Warunków Zamówienia (dalej jako:

„SW Z”) stwierdził, że nie wykazano kosztów pracy, kiedy równie dobrze może być to jedna osoba – prowadzący działalność gospodarczą sam Odwołujący – sam bowiem Zamawiający w SW Z dopuszczał łączenie funkcji przez jedną

osobę oraz nie stawiał wymagań w zakresie zatrudniania na podstawie stosunku pracy osób skierowanych do realizacji zamówienia. Tym samym – jak wskazał – wykazywanie, iż cena nie jest rażąco niska w zakresie zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, jest w przedmiotowej sprawie po prostu zbędne, a co za tym idzie, nawet ewentualne niewykazanie w tym zakresie żadnego dowodu nie może być podstawą odrzucenia oferty. Odwołujący uznał, że Zamawiający nie wykazał wpływu zaniżenia części składowych oferty na cenę całkowitą, nadto, skoro Zamawiający wzywał do „wyliczenia odnoszącego się do istotnych części składowych zaoferowanej ceny”, nie wskazując, o jakie części składowe mu chodziło, to Odwołujący nie mógł tego wyliczenia przedstawić, mógł uznać, że nie jest to kwestia istotna w sprawie. Zdaniem wykonawcy R.C., Zamawiający winien był wezwać Odwołującego o dodatkowe wyjaśnienia.

W odpowiedzi z dnia 5 lutego 2025 r. na odwołanie, Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania w całości oraz obciążenie Odwołującego kosztami postępowania odwoławczego w całości. Wskazał, że jego zdaniem, żaden z postawionych w sprawie zarzutów nie zasługuje na uwzględnienie. Przyjął, że w wyniku wezwania Odwołującego do złożenia wyjaśnień i dowodów w zakresie rażąco niskiej ceny, wykonawca ten został obarczony ciężarem dowodu, że cena jego oferty nie jest rażąca, którego to domniemania nie obalił. „Odwołujący przedstawił wyjaśnienia lakoniczne i ogólnikowe. Nie poparł ich dowodami. Nie przedstawił wyjaśnień i dowodów pozwalających na rzeczową analizę struktury kosztowej złożonej oferty i ustalenie, że nie zawiera ona rażąco niskiej ceny. Zamawiający był zatem zobowiązany przyjąć, że oferta ta zawiera rażąco niską cenę.” Jak wskazał, Odwołujący w swoich wyjaśnieniach ograniczył się do gołosłownego stwierdzenia o uwzględnieniu w kalkulacji ceny wszystkich czynników, lecz nie przedstawił żadnej konkretnej kalkulacji cenowej ani szczegółowych informacji dotyczących założeń, na których oparta została ta kalkulacja. W ocenie Szpitala, wynikający z analizy wyjaśnień Odwołującego z dnia 19 grudnia 2024 r., brak jakiejkolwiek analizy, szczegółowych założeń, czy też rozpisanych kosztów dla przywoływanych czynników, które miałyby stanowić podstawę jego oferty, skutkuje tym, że przedstawione przez Odwołującego wyjaśnienia są jedynie ogólnymi deklaracjami, które nie stanowią merytorycznego uzasadnienia dla ustalonej ceny oraz uniemożliwiają Zamawiającemu ich weryfikację. Jak wskazał, Odwołujący powołując się na pewne okoliczności, w tym np. doświadczenie, czy też pełnienie równolegle usługi nadzoru inwestorskiego na pobliskich inwestycjach o zbliżonym charakterze – nie udowodnił związku tych kwestii z kosztami realizacji przedmiotowego zamówienia. Co więcej, zdaniem Szpitala, budzi wątpliwości stwierdzenie Odwołującego, że nie ponosi kosztów zarządu, skoro pewne koszty są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania firmy, w tym np. koszty związane z daninami publiczno-prawnymi, usługami zewnętrznymi, czy też ubezpieczeniem. Jego zdaniem, Odwołujący nie zadośćuczynił wymaganiom wezwania Zamawiającego dotyczącym przedstawienia „istotnych części składowych zaoferowanej ceny”, które miały zostać przez niego wyjaśnione i dowiedzione. Wskazał, że przedstawione przez Odwołującego informacje nie mają charakteru kwotowego i nie odnoszą się do konkretnych wartości pieniężnych.

Podkreślił, że Zamawiający w swoim piśmie wyraźnie wskazał, iż oczekuje szczegółowych wyjaśnień, w tym dowodów dotyczących wyliczenia ceny, w tym do przedstawienia szczegółowych informacji dotyczących głównych czynników kosztotwórczych oraz przyjętych założeń kalkulacyjnych stanowiących podstawę wyceny oferty. Odnosząc się do argumentu Odwołującego wskazał, że jego zdaniem Szpitala, Zamawiający nie był uprawniony, a tym bardziej zobowiązany, do ponownego wzywania Odwołującego do przedłożenia wyjaśnień i dowodów dotyczących rażąco niskiej ceny, a tym samym prawidłowo odrzucił ofertę Odwołującego. Skonstatował, że wyjaśnienia wykonawcy nie mogą stanowić jedynie formalnej odpowiedzi na wezwanie zamawiającego, zawierającej ogólne informacje o działalności wykonawcy lub deklaracje co do realizacji zamówienia za zaoferowaną cenę, niepoparte stosownymi dowodami.

Podkreślił dalej, że miał prawo poprawić z własnej inicjatywy stwierdzone przez siebie błędy, a czynność unieważnienia nie była związana z uwzględnieniem uprzedniego odwołania w przedmiotowym postępowaniu. W wyniku ponownego badania i oceny ofert, jak wskazał, podtrzymał wszystkie wcześniejsze ustalenia dotyczące oceny otrzymanych ofert i wyboru oferty najkorzystniejszej w niniejszym postępowaniu. Wskazał również, że „Twierdzenie Odwołującego o naruszeniu przepisów poprzez brak formalnego uwzględnienia zarzutów zawartych w odwołaniu z dnia 12 stycznia 2025 r. jest całkowicie chybione, z uwagi na fakt, że Zamawiający w żadnym piśmie kierowanym do Wykonawców biorących udział w przedmiotowym postępowaniu nie informował o uwzględnieniu jakiegokolwiek zarzutu Odwołującego.”, lecz kierował się samodzielnie stwierdzoną wadą, a dotyczącą konieczności wezwania Przystępującego do wyrażenia zgody na wybór jego oferty. „Zamawiający, po otrzymaniu stanowiska wezwanego Wykonawcy, dokonał ponownego wyboru najkorzystniejszej oferty w dniu 17 stycznia 2025 r., podtrzymując wszystkie wcześniejsze ustalenia dotyczące oceny i wyboru oferty najkorzystniejszej w niniejszym postępowaniu.” Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 253 ust. 1 pkt 2, art. 16 pkt 1 oraz art. 17 ust. 2 PZP wskazał, że Odwołujący nie wykazał żadnej inicjatywy zmierzającej do zapoznania się z czynnościami podjętymi przez Zamawiającego po unieważnieniu decyzji o wyborze najkorzystniejszej oferty.

Do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego przystąpienie zgłosił wykonawca Instytut Zrównoważonego Rozwoju sp. z o.o. w Białymstoku, z wnioskiem o oddalenie odwołania w całości. Wskazał, że unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty oraz ponowne przystąpienie do badania i oceny złożonych ofert stanowi właśnie uwzględnienie zarzutów ujętych w treści odwołania, skoro Odwołujący w odwołaniu o to wnosił. Podniósł, że informacja

Zamawiającego o unieważnieniu czynności wyboru najkorzystniejszej oferty i przystąpienie do badania i oceny złożonych ofert została opublikowana na portalu poświęconym prowadzonemu postępowaniu i Przystępujący miał pełną możliwość złożenia sprzeciwu wobec czynności podjętych przez Zamawiającego. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących wezwania w zakresie rażąco niskiej ceny oraz oceny wyjaśnień złożonych przez Odwołującego, wskazał, że jego zdaniem treść wezwania Zamawiającego do złożenia wyjaśnień nie rodzi żadnych wątpliwości co do ich zakresu czy charakteru – Zamawiający wyraźnie wskazał które elementy oferty będzie brał pod uwagę w ocenie wyjaśnień kalkulacji ceny Odwołującego. „Przeciwnie, to analiza wyjaśnień Odwołującego w zakresie rażąco niskiej ceny wskazuje raczej na brak konkretności i precyzji, a także duży poziom ogólności i brak wyszczególnionych czynników cenotwórczych oferty.” Wyjaśnił, iż to w interesie wykonawcy jest jak najbardziej dokładne i precyzyjne wskazanie czynników cenotwórczych i kalkulacji ceny oferty, aby wszelkie wątpliwości zamawiającego w tym zakresie były wyjaśnione, a nie analiza zakresu wezwania pod kątem poziomu szczegółowości własnej odpowiedzi. Podkreślił, że jeżeli Odwołujący nie zamierzał dzielić się w sposób otwarty swoimi informacjami, to mógł rozważyć zastrzeżenie ich jako tajemnicy przedsiębiorstwa. Na koniec wskazał, że bezzasadne i niezrozumiałe jest porównywanie w odwołaniu wyliczeń kosztów i cen ofert pozostałych wykonawców, skoro Odwołujący powinien był to zrobić w wyjaśnieniach udzielanych na wezwanie Zamawiającego.

Na posiedzeniu przed Krajową Izbą Odwoławczą, Odwołujący oraz Zamawiający, w ślad za wnioskami o zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego, złożyli faktury odpowiednio na kwotę brutto 6.150,00 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika Odwołującego oraz kwotę 3.400,00 zł brutto tytułem wynagrodzenia pełnomocnika Zamawiającego.

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje.

Izba stwierdziła, że odwołanie nie zawiera braków formalnych i terminowo został uiszczony wpis od odwołania w wymaganej wysokości. Odwołanie nie podlega również odrzuceniu na podstawie art. 528 PZP.

Niniejsze postępowanie zostało umorzone w części wszczętej odwołaniem w zakresie zarzutu nr 2 odwołania, w odniesieniu do zaskarżenia czynności wezwania Odwołującego do wyjaśnień rażąco niskiej ceny, bowiem zarzut ten został cofnięty przez Odwołującego na posiedzeniu. Zgodnie zatem z art. 568 pkt 1 PZP, Izba umarza postępowanie odwoławcze w przypadku cofnięcia odwołania, zaś według z art. 520 ust. 1 PZP, odwołujący może cofnąć odwołanie do czasu zamknięcia rozprawy.

Izba uznała także, że Odwołujący jest uprawniony do wniesienia odwołania do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, bowiem posiada interes w uzyskaniu zamówienia i może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów PZP. Odwołujący wskazał, że jako wykonawca robót w branży, jest zainteresowany uzyskaniem zamówienia w niniejszym postępowaniu, jednak na skutek nieprawidłowości po stronie Zamawiającego polegających na niewłaściwej ocenie ofert, Odwołujący utracił realną możliwość pozyskania wskazanego zamówienia. Izba ustaliła, że w postępowaniu wpłynęło 9 ofert, w tym: oferta Odwołującego z ceną brutto 280.440,00 zł, oferta SK K.S. z ceną brutto 288.000,00 zł oraz oferta Przystępującego z ceną brutto 362.850,00 zł. Kryterium oceny ofert stanowiły: 1) cena – 50 pkt. 2) doświadczenie Koordynatora – 20 pkt oraz 3) obecność na budowie – 30 pkt. Zgodnie z informacją o wyborze oferty najkorzystniejszej z dnia 17 stycznia 2025 r., za najkorzystniejszą została uznana oferta Przystępującego – z punktacją 100 pkt. Oferta Odwołującego oraz oferta SK K.S. zostały odrzucone. W efekcie, zgodzić należy się w Odwołującym, że w wyniku działań i zaniechań Zamawiającego, może ponieść szkodę polegającą na utracie korzyści wynikających z realizacji zamówienia. Tym samym, spełnione są przesłanki materialnoprawne skorzystania ze środka ochrony prawnej, jakim jest odwołanie, wynikające z art. 505 PZP.

Do niniejszego postępowania odwoławczego – po stronie Zamawiającego – skutecznie przystąpił wykonawca Instytut Zrównoważonego Rozwoju sp. z o.o. w Białymstoku.

Przedmiotem zamówienia jest pełnienie nadzoru inwestorskiego oraz koordynacja robót w ramach realizacji projektu pn.

„Rozbudowa Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych im. dr J. Bednarza w Świeciu o nową siedzibę Centrum Zdrowia Psychicznego”. Zakres usług obejmuje nadzór nad projektem rozbudowy szpitala, realizowanym w następujących częściach: Część nr 1 „Prace w kompleksie budynków nr 9, 10, 11 oraz 59 w celu stworzenia nowego kompleksu dla istniejącego Centrum Zdrowia Psychicznego, wraz z jego wyposażeniem”; Część nr 2 „Remont budynku nr 7, obejmujący zaplecze administracyjne oraz archiwum Centrum Zdrowia Psychicznego” (zadanie 1) oraz „Budowa budynku terapii ogrodniczej oraz rozbiórka dwóch budynków gospodarczych” (zadanie 2). Przy czym, jednocześnie Zamawiający w Rozdziale III ust. 5 SW Z zastrzegł, żeZamawiający nie dopuszcza możliwości składania ofert częściowych. Powody niedokonania podziału: brak podziału zamówienia na części wynika z konieczności zapewnienia spójności i efektywności nadzoru inwestorskiego nad robotami budowlanymi realizowanymi w jednym kompleksie budynków. Choć same prace zostały podzielone na dwie części, całościowy nadzór wymaga jednolitego podejścia, które pozwala na skuteczną koordynację działań, minimalizację ryzyka niespójności oraz sprawne zarządzanie procesem inwestycyjnym. Podział tej funkcji mógłby prowadzić do trudności komunikacyjnych i obniżenia efektywności realizacji projektu.

Wartość zamówienia – zgodnie z protokołem postępowania w trybie podstawowym – została ustalona przez Zamawiającego na kwotę 419.241,19 zł co stanowi równowartość 90.410,21 euro.

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia, opis wymagań zamawiającego w zakresie realizacji i​ odbioru określają: opis przedmiotu zamówienia – załącznik nr 9 do SWZ; dokumentacja projektowa robót budowlanych – załącznik nr 9A do SW Z; projektowane postanowienia umowy w sprawie zamówienia publicznego określa wzór umowy – załącznik nr 4 do SWZ.

Zamawiający nie postawił wymagań w zakresie zatrudniania na podstawie stosunku pracy osób skierowanych do realizacji zamówienia (Rozdział III ust. 6 SWZ).

Zgodnie z Rozdziałem IV SW Z pt. Termin wykonania zamówienia, wykonawca zobowiązany jest zrealizować przedmiot zamówienia w terminie 540 dni kalendarzowych od dnia zawarcia umowy, przy czym termin ten jest ściśle powiązany z czasem obowiązywania umowy między Zamawiającym a wykonawcą robót budowlanych zadania „Rozbudowa Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych im. dr. J. Bednarza o nową siedzibę Centrum Zdrowia Psychicznego”. W przypadku opóźnienia zakończenia robót budowlanych, Wykonawca będzie zobowiązany do dalszego wykonywania czynności wynikających z umowy aż do całkowitego zakończenia zadania, bez prawa do dodatkowego wynagrodzenia, przy czym przedłużenie to nie może przekroczyć 90 dni.

Wg zawartego w Rozdziale XVII SW Z opisu sposobu obliczenia ceny,cena podana przez wykonawcę w formularzu oferty (wg wzoru stanowiącego załącznik nr 1 do SW Z) jest całkowitym wynagrodzeniem za zrealizowanie całości zamówienia objętego niniejszym postępowaniem wraz z podatkiem od towarów i usług, kosztami ubezpieczenia i ewentualnymi innymi kosztami mającymi wpływ na realizację zamówienia. Wynagrodzenie wykonawcy ma charakter ryczałtowy. Cena podana w ofercie pozostanie niezmienna przez cały okres obowiązywania umowy, za wyjątkiem szczegółowo opisanym w PPU – załącznik nr 4 do SW Z. Jeżeli ofertę składa osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, cena oferty powinna zawierać wszystkie dodatkowe obciążenia, w tym podatek od czynności cywilno– prawnych, zaliczkę na podatek dochodowy oraz wszelkie należne składki, które w wyniku wyboru oferty jako najkorzystniejszej Zamawiający, zgodnie z obowiązującymi przepisami, będzie zobowiązany odprowadzić. Tym samym taki wykonawca wyraża zgodę na pomniejszenie swojej należności o zaliczki i składki, które Zamawiający będzie zobowiązany naliczyć i odprowadzić w związku z realizacją umowy. Należność wypłacona bezpośrednio takiemu wykonawcy nie będzie wówczas równa cenie oferty.

Jak wynika ponadto ze wzoru umowy, stanowiącego załącznik nr 4 do SW Z, do obowiązków wykonawcy związanych z realizacją przedmiotu umowy należą w szczególności: doradztwo oraz pełnienie funkcji inspektora nadzoru inwestorskiego, merytoryczny nadzór nad wykonywaniem robót, koordynacja działań pomiędzy Wykonawcą oraz Kierownikiem budowy, sprawowanie kontroli nad zgodnością realizacji budowy z postanowieniami umowy zawartej pomiędzy Zamawiającym a Wykonawcą robót budowlanych oraz z dokumentacją projektową, specyfikacjami technicznymi wykonania i odbioru robót, pozwoleniem na budowę, przepisami, obowiązującymi normami oraz zasadami wiedzy technicznej, stałe konsultowanie i fachowe doradzanie na rzecz Zamawiającego, kontrola budowy w każdym dniu roboczym, a także bezwzględnie każdorazowo przy odbiorach robót zanikających lub ulegających zakryciu, pełna dyspozycyjność wobec Wykonawcy robót i Inwestora – niezwłoczne stawianie się na uzasadnione wezwanie telefoniczne lub inne Wykonawcy robót, potwierdzone wpisem do dziennika budowy, uczestniczenie w naradach koordynacyjnych w trakcie realizacji robót, niezwłoczne zawiadamianie Zamawiającego o istotnych kwestiach dotyczących przebiegu robót, kontrola prawidłowości prowadzenia dziennika budowy i dokonywanie w nim wpisów stwierdzających wszystkie okoliczności mające znaczenie dla właściwego przebiegu procesu budowlanego, obecność na budowie zapewniająca skuteczne pełnienie bieżącego nadzoru inwestorskiego, w tym na każde wezwanie Zamawiającego i Wykonawcy robót budowlanych.

W § 5a wzoru umowy przewidziano możliwość dokonania waloryzacji wynagrodzenia w przypadku wystąpienia jednej z następujących okoliczności: 1) zmiany stawki podatku od towarów i usług lub podatku akcyzowego, 2) zmiany wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, 3) zmiany zasad podlegania ubezpieczeniom społecznym lub ubezpieczeniu zdrowotnemu lub wysokości stawki składki na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne,

1. zmiany zasad gromadzenia i wysokości wpłat do pracowniczych planów kapitałowych, o których mowa w ustawie z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych – jeżeli zmiany te będą miały wpływ na koszty wykonania umowy przez wykonawcę. Jednocześnie zastrzeżono, że maksymalna wartość zmiany wynagrodzenia wykonawcy w wyniku waloryzacji nie może powodować zmiany wynagrodzenia wykonawcy o więcej niż 10% wynagrodzenia wskazanego w § 5 ust. 1 w pierwotnej treści umowy.

Zgodnie ze Szczegółowym Opisem Przedmiotu Zamówienia zawartym w Załączniku nr 9 do SW Z,Zamawiający wymaga obecności osoby Koordynatora minimum 3 razy w tygodniu lub więcej zgodnie z treścią oferty. W świetle wyjaśnień z dnia 27 listopada 2024 r., Zamawiający dopuścił możliwość łączenia kilku spośród wymaganych funkcji

przez jedną osobę zgodnie z postanowieniami rozdziału VI ust. 8 SW Z, w tym funkcji Koordynatora oraz inspektora nadzoru w branży konstrukcyjno-budowlanej.

Pismem z dnia 17 grudnia 2024 r. Zamawiający wezwał Odwołującego do udzielenia wyjaśnień, w tym złożenia dowodów dotyczących wyliczenia ceny (istotnych części składowych zaoferowanej ceny), wskazując, iż cena oferty tego wykonawcy wydaje się rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzi wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi przez Zamawiającego. W uzasadnieniu, Zamawiający wskazał, że cena oferty Odwołującego w wysokości 280.400,00 zł brutto jest o ponad 45,62 % niższa niż wartość zamówienia powiększona o podatek VAT oraz ponad 37,79 % niższa niż średnia arytmetyczna wszystkich złożonych ofert.

W odpowiedzi z dnia 19 grudnia 2024 r. Odwołujący złożył wyjaśnienia wskazując, że potwierdza, że cena brutto oferty została precyzyjnie skalkulowana i uwzględniono wszystkie czynniki, terminy wykonania, specyfikę zlecenia, miejsca wykonywania zamówienia i ubezpieczeń. Ponadto, potwierdził, że do ustalenia ceny ofertowej przyjęto koszty pracy nie niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę – „przyjęto koszty usług eksperckich inżynierskich znacznie powyżej minimalnych kosztów pracy.” Powołał się na doświadczenie w realizacji wielu kompleksowych usług nadzoru inwestorskiego, znajomość zasad współpracy wielobranżowej, wieloletnią współpracę w jednym biurze, okoliczność prowadzenia w pobliżu kolejnych zadań nadzoru inwestorskiego. Wskazał na atut w postaci faktu pełnienia równolegle usługi nadzoru inwestorskiego na inwestycji o bardzo zbliżonym charakterze w Bydgoszczy, jak i doświadczenie zdobyte podczas pełnienia nadzoru inwestorskiego przy przebudowie i remoncie innych budynków szpitala Zamawiającego. W piśmie zawarł listę czynników, które dodatkowo wpływają na skalkulowanie wg Odwołującego korzystnej ceny usługi dla Zamawiającego, takich jak: niskie koszty dojazdu, korzystna lokalizacja siedziby firmy w m. Niemcz, brak kosztów zarządu, zdobyte doświadczenie i uprawnienia. Ponadto, zwrócił uwagę, że „(…) kolejni oferenci którzy złożyli oferty przedstawili kwoty usługi w zbliżonych cenach ofertowych w stosunku do zaproponowanej ceny ofertowej przez nasze przedsiębiorstwo. (Odchyłka ceny ofertowej od kolejnej oferty wynosi nieznacznie ok 2% - różnica cen netto 6146,34zł).

Natomiast znacznie wyższe oferty cenowe przedstawili wyłącznie oferenci z odległych miejscowości.” Wyjaśnił, że zamierza wykonać wszystkie prace zgodnie z opisem przedmiotu zamówienia, ofertą, złożonymi oświadczeniami, wzorem umowy SWZ wraz z wszystkimi załącznikami. Do pisma nie zostały dołączone żadne załączniki.

Pismem z dnia 8 stycznia 2025 r. Zamawiający poinformował o wyborze najkorzystniejszej oferty wykonawcy Instytut Zrównoważonego Rozwoju sp. z o.o. oraz o odrzuceniu m.in. oferty Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 PZP, jako oferty zawierającej rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia. W uzasadnieniu wskazał, że biorąc pod uwagę treść złożonych wyjaśnień, Zamawiający uznał, że wykonawca nie podołał obowiązkowi jaki spoczywa na nim w związku z art. 224 ust. 5 PZP, tj. nie wykazał, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny. Podkreślił, że wykonawca nie przedstawił w swoich wyjaśnieniach szczegółowej kalkulacji ceny ani konkretnych informacji na temat założeń, które legły u podstaw tej kalkulacji, ani nie dostarczył żadnych dowodów potwierdzających istnienie wyjątkowo korzystnych warunków realizacji usług. Braki te, zdaniem Zamawiającego, uniemożliwiły mu pozytywną ocenę wyjaśnień.

Od powyższej czynności, dnia 13 stycznia 2025 r. Odwołujący wniósł odwołanie do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej, zarzucając Zamawiającemu naruszenie: 1) art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i ust. 6 PZP przez wadliwą ocenę wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzucenie oferty złożonej przez Odwołującego, mimo iż złożone przez Odwołującego wyjaśnienia uzasadniły podaną w ofercie cenę, a w konsekwencji cena podana przez Odwołującego nie jest ceną rażąco niską, w szczególności poprzez arbitralne i nie znajdujące oparcia uznanie, że wykonawca nie podołał obowiązkowi, jaki spoczywa na nim w związku z art. 224 ust. 5 PZP, tj. nie wykazał, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, wykonawca nie przedstawił w swoich wyjaśnieniach szczegółowej kalkulacji ceny ani konkretnych informacji na temat założeń, które legły u podstaw tej kalkulacji, nie dostarczył również żadnych dowodów potwierdzających istnienie wyjątkowo korzystnych warunków realizacji usługi, i jednocześnie zapewnienia wykonawcy co do jego doświadczenia, informacji o realizacjach jakie wykonuje lub wykonywał w żaden sposób nie zostały wykorzystane przez wykonawcę, jako informacje o możliwych do uchwycenia wartościach ekonomicznych mających wpływ na cenę lub koszty realizacji przedmiotowego postępowania, mimo że Zamawiający w wezwaniu do rażąco niskiej ceny nie żądał szczegółowej kalkulacji ceny ani konkretnych informacji na temat założeń, które legły u podstaw tej kalkulacji, a wskazał, że oceniając złożone wyjaśnienia będzie brał pod uwagę obiektywne czynniki, w szczególności oszczędność metody wykonania zamówienia, wyjątkowo sprzyjające warunki świadczenia usługi dostępne wykonawcy, koszt dojazdu niezbędnego personelu do miejsca prowadzenia robót budowlanych. W tym zaś zakresie wykonawca przedłożył stosowne wyjaśnienia, wykazujące że cena nie jest rażąco niska; 2) art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 oraz art 16 pkt 1 i 2 PZP przez wadliwe, niekonkretne wezwanie Odwołującego do wyjaśnień rażąco niskiej ceny, w sposób bardzo ogólny, a następnie dokonanie oceny wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzucenie oferty złożonej przez Odwołującego na podstawie kryteriów w wezwaniu nie wyrażonych, czym naruszono zasady równego traktowania i przejrzystości postępowania o udzielenie

zamówienia publicznego, które wymagają, aby ocena wyjaśnień wykonawców była związana z jasnymi i jednoznacznymi wymaganiami w tym zakresie; 3) art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający przepisy ustawy i jej podstawowe zasady, tj. zasadę równego traktowania wykonawców, zachowania uczciwej konkurencji, proporcjonalności oraz efektywności zamówienia i legalizmu, co w konsekwencji doprowadziło do wyboru oferty niebędącej ofertą najkorzystniejszą. W oparciu o tak postawione zarzuty domagał się unieważnienia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty oraz powtórzenia czynności badania i oceny ofert, z uwzględnieniem oferty Odwołującego i uwzględnieniem konsekwencji stawianych Zamawiającemu zarzutów.

Dnia 16 stycznia 2025 r. Zamawiający poinformował o unieważnieniu czynności wyboru oferty najkorzystniejszej z dnia 8 stycznia i przystąpieniu do badania i oceny złożonych ofert. Nie podał uzasadnienia.

Zamawiający pismem z tego samego dnia, wezwał Przystępującego do wyrażenia pisemnej zgody na wybór oferty tego wykonawcy, podając za podstawę art. 252 ust. 2 PZP, wkrótce otrzymując stosowną zgodę.

Informacją z dnia 17 stycznia 2025 r., Zamawiający zawiadomił o ponownym wyborze jako najkorzystniejszej oferty Przystępującego oraz o odrzuceniu oferty Odwołującego, wskazując na tożsame uzasadnienie faktyczne i prawne.

Postanowieniem z dnia 31 stycznia 2025 r. Krajowa Izba Odwoławcza w sprawie o sygn. KIO 122/25 umorzyła postępowanie odwoławcze na podstawie art. 568 pkt 2 PZP wskazując, że dalsze postępowanie stało się zbędne z racji unieważnienia zaskarżonych odwołaniem czynności.

Izba zaliczyła w poczet akt postępowania:

1. dokumentację przekazaną przez Zamawiającego w postaci elektronicznej, która wpłynęła do akt sprawy w dniu 4 lutego 2025 r., w szczególności: -Ogłoszenie o zamówieniu, -SWZ wraz z załącznikami i wyjaśnieniami, -Oferty wykonawców, -Wezwania do wykonawców, Odwołującego oraz SK K.S. do złożenia wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny wraz z odpowiedziami, -Wezwanie do Przystępującego z dnia 13 grudnia 2024 r. do złożenia podmiotowych środków dowodowych wraz z odpowiedzią, -Informacja z otwarcia ofert z 2 grudnia 2024 r., -Wezwanie do Przystępującego z dnia 3 stycznia 2025 r. do wyjaśnień wraz z odpowiedzią, -Informacja o wyborze najkorzystniejszej oferty z dnia 8 stycznia 2025 r., -Informacja o unieważnieniu czynności wyboru oferty najkorzystniejszej z 16 stycznia 2025 r., -Wezwanie do Przystępującego z dnia 16 stycznia 2025 r. do wyrażenia pisemnej zgody na wybór oferty wraz z udzieloną zgodą, -Informacja o wyborze najkorzystniejszej oferty z dnia 17 stycznia 2025 r., -Protokół postępowania.
2. dowody załączone przez Odwołującego do odwołania oraz złożone na rozprawie, na fakty powołane przez pełnomocnika: -wyciąg z rachunku bankowego Odwołującego obejmujący przelew przychodzący od Zamawiającego z dnia 20 stycznia 2025 r. tytułem: Zwrot Wadium w kwocie 5.000,00 zł, -analiza porównawcza złożonych cen ofertowych w postępowaniu – opracowanie Odwołującego, -analiza cen złożonych w postępowaniu – wykres, opracowanie własne Odwołującego, -budowy 2020-2025 – Sun Project – tabela, opracowanie własne Odwołującego, -zawiadomienie z 15 czerwca 2023 r. Gminy Nakło nad Notecią w zakresie informacji z otwarcia ofert w postępowaniu na pełnienie funkcji inspektora nadzoru inwestorskiego dla zadania pn. „Budowa zadaszonego lodowiska z funkcją boiska wielofunkcyjnego w Nakle nad Notecią”, -informacja z otwarcia ofert z 9 lutego 2024 r. w postępowaniu pn. Pełnienie kompleksowego wielobranżowego nadzoru inwestorskiego nad realizacją inwestycji pn. „Budowa dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych wraz z zagospodarowaniem terenu i infrastrukturą techniczną na terenie działki nr 1961 położonej w Mogilnie” prowadzonym przez Społeczną Inicjatywę Mieszkaniową „KZN – Bydgoski” sp. z o.o.

Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, poczynione ustalenia faktyczne oraz orzekając w granicach zarzutów zawartych w odwołaniu, Izba zważyła, co następuje.

Odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie. Izba nie miała wątpliwości co do prawidłowości działań podejmowanych przez Zamawiającego w niniejszym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, w zakresie zakwestionowanym przez Odwołującego. Zamawiający prawidłowo odrzucił ofertę wykonawcy R.C. Biuro Obsługi Inwestycji Sun Project, Brain Institute na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 PZP, uznając, że złożone przez tego wykonawcę wyjaśnienia nie uzasadniają podanej w ofercie ceny, a zatem oferta zawiera rażąco niską cenę.

-zarzut nr 1: naruszenie przepisu art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 PZP przez wadliwą ocenę wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzucenie oferty złożonej przez Odwołującego, mimo iż złożone przez Odwołującego wyjaśnienia uzasadniły podaną w ofercie cenę, a w konsekwencji cena podana przez Odwołującego nie jest ceną rażąco niską; Izba stwierdziła, że w istocie, wyjaśnienia wykonawcy R.C. z dnia 19 grudnia 2024 r. nie były wystarczające i nie uzasadniały podanej w ofercie ceny. Wyjaśnienia te były dość lakoniczne i ogólnikowe, jako nie zawierające szczegółowego odniesienia do wszystkich czynników kosztotwórczych, w tym odniesienia w postaci matematycznej, liczbowej, rachunkowej, ani żadnych kalkulacji. Jakkolwiek rację ma Odwołujący, że teoretycznie rzecz biorąc, wyjaśnienia powinny być adekwatne do wezwania i na nie odpowiadać, zaś skoro zamawiający nie wymagał szczegółowego odniesienia się do konkretnych czynników kosztotwórczych, to wykonawca nie był zobowiązany do ich wyjaśnienia, to jednak w żadnym razie wyjaśnienia wykonawcy składane w trybie art. 224 ust. 1 i ust. 2 PZP nie mogą być tak ogólne, by uniemożliwiały zamawiającemu weryfikację prawidłowości kalkulacji ceny i jej realności. Innymi słowy, jeżeli wykonawca w odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny, powoła się co prawda na czynniki i kwestie, które brał pod uwagę przy wyliczeniu ceny, lecz w żaden sposób nie uzasadni ich wpływu na cenę ofertową, ani nie wskaże zamawiającemu na sposób ich uwzględnienia w cenie – to takie wyjaśnienia nie mogą mieć waloru uzasadnienia podanej w ofercie ceny lub kosztu. W tym kontekście, wskazać należy, że jakkolwiek Odwołujący powołał się w wyjaśnieniach na liczne czynniki, które miały wpływ na zaoferowanie najniższej wśród ofert ceny, takie jak np. niskie koszty dojazdu, brak kosztów zarządu, doświadczenie, to jednak w żaden sposób nie wyjaśnił Zamawiającemu, jak te czynniki wpłynęły na kalkulację ceny. Ponadto, Odwołujący w zasadzie wskazał w wyjaśnieniach na jeden element kosztów, taki jak koszty pracy i poprzestał na zapewnieniu, że „do ustalenia ceny ofertowej przyjęto koszty pracy nie niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę, (przyjęto koszty usług eksperckich inżynierskich znacznie powyżej minimalnych kosztów pracy).” Nie wskazał przy tym na żadne obliczenia ani stawki wynagrodzenia, koszty jakie ono uwzględnia. Założenie kosztów eksperckich usług inżynierskich na poziomie „znacznie powyżej minimalnych kosztów pracy” może uzasadniać podaną w ofercie cenę lub koszty, wyłącznie wtedy, gdy istnieje możliwość przełożenia tej informacji na pozostałe koszty lub czynniki kosztotwórcze składające się na cenę ofertową.

Innymi słowy, sama informacja o uwzględnieniu wynagrodzenia eksperta realizującego zamówienie w wysokości powyżej minimalnego wynagrodzenia za pracę bez wskazania na stawki lub kwotę tego wynagrodzenia nie pozwala ani na stwierdzenie wiarygodności tego twierdzenia, ani na weryfikację realności poziomu pozostałych kosztów składających się na cenę. Nie wystarcza zatem do uznania, że w ten sposób wykonawca wykazał realność ceny ofertowej. W istocie, wyjaśnienia Odwołującego z dnia 19 grudnia 2024 r. obejmują teoretyczne argumenty, które mają uzasadnić zaoferowaną cenę, jest to jednak działanie z góry skazane na niepowodzenie, jeżeli teorii tej nie da się przełożyć na praktykę. Rację ma zatem Zamawiający wskazując w odpowiedzi na odwołanie, że w przedmiotowej sprawie Odwołujący nie podjął nawet próby jakiegokolwiek udowodnienia swoich twierdzeń i nie dał Zamawiającemu możliwości ich weryfikacji. Przy czym, złożenie kalkulacji w odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnień rażąco niskiej ceny nie jest warunkiem uznania takich wyjaśnień za wystarczające, o ile wykonawca w inny sposób wykaże zamawiającemu, że wyliczył cenę realną. Wyliczenia ceny ofertowej nie sposób zaś uzasadnić bez wskazania na kwoty składające się na czynniki kosztotwórcze, w tym kwoty: stawek, kosztów, opłat, wydatków. Wyjaśnienia Odwołującego nie tylko nie zawierają konkretnych wyliczeń, ale też nie dostarczają żadnych dowodów. Zamawiający nie miał zatem podstaw do uznania ich za wystarczające i wiarygodne, skoro nie miał możliwości ich weryfikacji. Wyjaśnienia wykonawcy składane w trybie art. 224 ust. 1 lub ust. 2 PZP mają umożliwić zamawiającemu zbadanie zaoferowanej przez wykonawcę ceny w kontekście możliwości uznania ją za rażąco niską. Skoro, wg art. 224 ust. 5 PZP, obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy, to w procesie badania ceny ofertowej, wykonawca ma obowiązek dostarczyć zamawiającemu wszelkich materiałów i danych, które wykażą, że oferta została skalkulowana prawidłowo, z uwzględnieniem wymagań wynikających z dokumentów zamówienia oraz powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Badając ww. kwestię zamawiający opiera się na materiałach i danych, które otrzymał od wykonawcy, powinny więc być one wystarczające dla uznania, że cena ofertowa została skalkulowana poprawnie z uwzględnieniem wszelkich czynników kosztotwórczych i w sposób pozwalający na wykonanie zamówienia zgodnie ze wszystkimi wymaganiami. -zarzut nr 2: naruszenie przepisu art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 oraz art 16 pkt 1 i 2 PrZamPubl przez wadliwe, niekonkretne wezwanie Odwołującego do wyjaśnień rażąco niskiej ceny w sposób bardzo ogólny a następnie dokonanie oceny wyjaśnień rażąco niskiej ceny i odrzucenie oferty złożonej przez Odwołującego na podstawie kryteriów w wezwaniu nie wyrażonych, czym naruszono zasady równego traktowania i przejrzystości postępowania o udzielenie zamówienia publicznego które wymagają, aby ocena wyjaśnień wykonawców była związana z jasnymi i jednoznacznymi wymaganiami w tym zakresie; Przedmiotowy zarzut został wycofany przez Odwołującego, lecz wyłącznie w zakresie w jakim odnosił się do

zaskarżenia czynności Zamawiającego wezwania do wyjaśnień rażąco niskiej ceny. W pozostałym zakresie, przedmiotem tego zarzutu było stwierdzenie, że Zamawiający nieprawidłowo ocenił wyjaśnienia Odwołującego i odrzucił ofertę złożoną przez Odwołującego, wskutek uznania, że Odwołujący nie wyjaśnił kwestii, co do których Zamawiający nie wzywał. Odwołujący podnosił zatem, iż ocena wyjaśnień Odwołującego powinna uwzględniać treść wezwania skierowanego przez Zamawiającego oraz przedmiot i zakres wyjaśnień, do których udzielenia wezwał. Podnosił, że skoro wezwanie było bardzo ogólne, to zamawiający nie mógł oczekiwać od Odwołującego szczegółowej kalkulacji ani konkretnych informacji. W tym kontekście, Odwołujący zdaje się pomijać fakt, że Zamawiający, pismem z dnia 17 grudnia 2024 r. wezwał go literalnie do udzielenia wyjaśnień, w tym złożenia dowodów dotyczących wyliczenia ceny (istotnych części składowych zaoferowanej ceny). Tym samym, wyjaśnienia miały obejmować sposób „wyliczenia” ceny, w tym jej istotnych części składowych. Odwołujący zatem niewłaściwie zrozumiał treść wezwania i w odpowiedzi na nie opisał swoją sytuację faktyczno-prawną (duże doświadczenie, blisko położoną siedzibę, brak kosztów zarządu, wykonywanie podobnych usług), a nie sposób „wyliczenia” ceny. Tym samym, w istocie nie odpowiedział na wezwanie.

W efekcie, Zamawiający, tak jak słusznie wskazał, nie był zobowiązany ani nawet uprawniony do skierowania do Odwołującego powtórnego wezwania do wyjaśnień, w tym uszczegółowienia pewnych kwestii lub rozwiania wątpliwości Zamawiającego – skoro już wyjaśnieniach Odwołujący pominął kwestie, o które Zamawiający zwrócił się w pierwszym wezwaniu. Nie przedstawił bowiem wyliczenia ceny. Zamawiający nie mógł zatem zwrócić się o uszczegółowienie kwestii, której w istocie nie było. Po stronie Zamawiającego nie mogły również powstać wątpliwości wymagające szerszego wyjaśnienia, skoro w treści wyjaśnień brak było źródła takich wątpliwości. -zarzut nr 3: naruszenie przepisu art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający przepisy ustawy i jej podstawowe zasady, tj. zasadę równego traktowania wykonawców, zachowania uczciwej konkurencji, proporcjonalności oraz efektywności zamówienia i legalizmu, co w konsekwencji doprowadziło do wyboru oferty niebędącej ofertą najkorzystniejszą; Ponownym wezwaniem do wyjaśnień Zamawiający dawałby Odwołującemu szansę sanowania pierwotnie złożonych niewłaściwych wyjaśnień, a takie działanie stanowiłoby naruszenie zasady równego traktowania wykonawców oraz zasady przejrzystości, na które powołał się Odwołujący w powyższym zarzucie (art. 16 pkt 1 i pkt 2 PZP). Przepisy PZP bowiem jasno stanowią, że jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu – taka oferta podlega odrzuceniu (art. 224 ust. 6 PZP). Działanie zamawiającego, który pomija tą regulację i kieruje do wykonawcy ponowne wezwanie do wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny, w sytuacji gdy pierwsze wyjaśnienia nie odpowiadały na wezwanie zamawiającego jest niedopuszczalne. Zresztą, Odwołujący zdaje się mieć świadomość takiej regulacji, skoro sam powołał w odwołaniu wiele orzeczeń Krajowej Izby Odwoławczej w tym zakresie, niemniej niezasadnie bagatelizuje znaczenie zbyt ogólnego charakteru złożonych przez siebie wyjaśnień. Działanie Zamawiającego, który w efekcie oceny wyjaśnień Odwołującego – odrzucił jego ofertę było prawidłowe i proporcjonalne, skoro stanowiło o realizacji dyspozycji przepisu art. 224 ust. 6 PZP. Jak wyjaśniono powyżej, w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki wskazane w tym przepisie. Zamawiający, działając w zgodzie z prawem nie mógł zatem również naruszyć zasady legalizmu. W konsekwencji podjętych działań, Zamawiający wybrał ofertę najkorzystniejszą i odrzucił ofertę Odwołującego, co doprowadzi do udzielenia zamówienia wykonawcy wybranemu zgodnie z przepisami ustawy (art. 17 ust. 2 PZP). -zarzut nr 4: naruszenie przepisów ustawy poprzez naruszenie art. 522 w zw. z art. 527 PZP i art. 16 pkt 1 i art. 17 ust.

2 PZP poprzez brak formalnego uwzględnienia zarzutów zawartych w odwołaniu Odwołującego z dnia 12 stycznia 2025 r., zawierającego zarzuty identyczne jak zarzuty 1-3 niniejszego odwołania, mimo że uwzględnienie zarzutów odwołania jest czynnością proceduralną skutkującą w postępowaniu odwoławczym umorzeniem postępowania, a Zamawiający nie wskazał ani nie złożył formalnego oświadczenia, że uwzględnia odwołanie; Odpowiadając na powyższy zarzut należy podkreślić – co dostrzegł sam Odwołujący – że w istocie, Zamawiający nie wskazał ani nie złożył oświadczenia, że uwzględnia odwołanie. Brak było zatem podstaw do uznania, że jest inaczej. Już z tej racji zarzut ten jest bezzasadny. Jeżeli bowiem zamawiający nie wskazał, że uwzględnia zarzuty przedstawione w odwołaniu to nie jest zobowiązany do wykonania, powtórzenia lub unieważnienia czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia, zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu. Uwzględnienie zarzutów odwołania skutkuje umorzeniem przez Izbę postępowania w oparciu o art. 522 w zw. z art. 568 pkt 3 PZP. Postępowanie wszczęte pierwszym odwołaniem Odwołującego z dnia 12 stycznia 2025 r., sygn. KIO 122/25 zostało zaś umorzone na podstawie art. 568 pkt 2 PZP, wobec stwierdzenia przez Izbę, że dalsze postępowanie stało się zbędne, w wyniku unieważnienia przez Zamawiającego czynności zaskarżonej odwołaniem, a co za tym idzie likwidacji jej skutków ergo substratu materialnego zaskarżenia. W takim wypadku, inaczej niż w razie uwzględnienia zarzutów odwołania przez zamawiającego, zgłaszający przystąpienie nie może wnieść sprzeciwu. Przepisy PZP, w tym zasada legalności, wyrażona w art. 17 ust.

2 PZP uprawniają, a wręcz zobowiązują zamawiającego do działania w oparciu o literę prawa, a co za tym idzie do naprawiania błędów postępowania dostrzeżonych przez innych wykonawców lub z własnej inicjatywy. Unieważnienie

czynności zaskarżonej odwołaniem nie musi być skutkiem – konsekwencją odwołania. Fakt, że zbiegło się w czasie nie znaczy per se, że zamawiający uwzględnił odwołanie. Tak jak w niniejszej sprawie, zamawiający mógł bowiem dostrzec inne wady postępowania, niż wskazane w odwołaniu, które wymagały reakcji w postaci unieważnienia dokonanych czynności. Skoro zaś czynność Zamawiającego z dnia 16 stycznia 2025 r. dotycząca unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej – nie została objęta niniejszym odwołaniem, to Izba nie może orzekać co do jej prawidłowości.

Przy czym, nie można pomijać, że dokumentacja obejmująca również działania Zamawiającego dokonane po unieważnieniu czynności z dnia 16 stycznia jest zawarta w protokole postępowania oraz załącznikach do niego, obejmujących również wezwanie do Przystępującego do wyrażenia pisemnej zgody na wybór oferty jest jawny.

Odwołujący zaś nie skorzystał z uprawnienia do udostępnienia mu tych dokumentów celem zapoznania się z działaniami Zamawiającego i realną podstawą unieważnienia pierwszej czynności wyboru (art. 74 ust. 1 i ust. 2 PZP), tylko wniósł odwołanie. W tym kontekście, przedstawione zarzuty nie mają racji bytu. Izba nie dopatrzyła się wobec tego również naruszenia zasady równego traktowania wykonawców (art. 16 pkt 1 PZP), skoro podejmowanie działań mających na celu naprawianie dostrzeżonych przez Zamawiającego błędów postępowania jest wyrazem dbałości o dochowanie tej zasady. -zarzut nr 5: naruszenie przepisów ustawy poprzez naruszenie art. 527 PZP i art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez próbę obejścia tego przepisu, albowiem Zamawiający nie uwzględnił zarzutów przedstawionych w odwołaniu, a następnie dokonał czynności ponownego badania ofert ale w sposób niezgodny z żądaniem zawartym w odwołaniu, nie uwzględnił bowiem żądania aby „powtórzył czynności badania i oceny ofert, z udziałem oferty Odwołującego i uwzględnieniem konsekwencji stawianych Zamawiającemu zarzutów”; Jak wskazano wyżej, skoro Zamawiający w istocie nie uwzględnił zarzutów odwołania, lecz unieważnił czynność wyboru oferty najkorzystniejszej z dnia 8 stycznia 2025 r. z innych powodów, niż kwestie związane z ofertą Odwołującego, to nie był jednocześnie zobowiązany do uwzględnienia żądań pierwszego z odwołań Odwołującego, którym wszczęte zostało postępowanie odwoławcze o sygn. KIO 122/25. Zarzut ten jest zatem a limine bezzasadny. Niezrozumiały jest w tym kontekście również zarzut naruszenia art. 527 PZP, zgodnie z którym na czynność zamawiającego wykonaną zgodnie z treścią wyroku Izby lub sądu, albo, w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu, którą wykonał zgodnie z żądaniem zawartym w odwołaniu, odwołującemu oraz wykonawcy wezwanemu zgodnie z PZP nie przysługują środki ochrony prawnej. Przepis ten znajduje zastosowanie wyłącznie w razie dokonania przez zamawiającego czynności – po wyroku Izby lub sądu zamówień publicznych albo w przypadku uwzględnienia zarzutów przedstawionych w odwołaniu. Z taką sytuacją w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia. -zarzut nr 6 : naruszenie art. 253 ust. 1 pkt 2 PZP i art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP poprzez sporządzenie uzasadnienia odrzucenia oferty Odwołującego w sposób pozorny i nierzetelny, podane bowiem uzasadnienie faktyczne i prawne pomija zupełnie odniesienie się do treści odwołania z dnia 13 stycznia 2025 r., stanowi potwierdzenie pozorności podjętych przez Zamawiającego czynności; Podobnie jak powyżej, w kontekście niniejszego zarzutu, należy wskazać, że – skoro Zamawiający nie uwzględnił odwołania Odwołującego w sprawie o sygn. KIO 122/25 – to w ramach uzasadnienia czynności ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej i odrzucenia oferty Odwołującego z dnia 17 stycznia, nie miał obowiązku odnieść się do tego odwołania. Zgodnie z przytoczonym w treści ww. zarzutu przepisem art. 253 ust. 1 pkt 2 PZP, niezwłocznie po wyborze najkorzystniejszej oferty zamawiający informuje równocześnie wykonawców, którzy złożyli oferty, o wykonawcach, których oferty zostały odrzucone – podając uzasadnienie faktyczne i prawne. Z uzasadnienia ponownego odrzucenia oferty Odwołującego wynika po pierwsze literalnie wskazanie podstawy prawnej, tj. art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 PZP oraz powód, tj. że oferta zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia.

Wskazano w nim również na powody wynikające z ustalonego przez Zamawiającego stanu faktycznego, tj. wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi przez Zamawiającego oraz przepisami prawa, fakt wezwania Odwołującego do wyjaśnień oraz analiza przedłożonych Zamawiającemu wyjaśnień, w świetle której Zamawiający uznał, że wykonawca R.C. nie podołał obowiązkowi jaki spoczywa na nim w związku z art. 224 ust. 5 PZP, tj. nie wykazał, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, gdyż wykonawca nie przedstawił w swoich wyjaśnieniach szczegółowej kalkulacji ceny ani konkretnych informacji na temat założeń, które legły u podstaw tej kalkulacji, co z kolei uniemożliwia Zamawiającemu pozytywną ocenę wyjaśnień. Zamawiający przytoczył również orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej, w oparciu o które podjął decyzję oceniając wyjaśnienia Odwołującego. Izba uznała zatem uzasadnienie wskazane w zawiadomieniu o odrzuceniu oferty Odwołującemu za wyczerpujące, jasne i zgodne z art. 253 ust. 1 pkt 2 PZP. Wobec tego, czynności tej nie można uznać za pozorną. Uzasadnienie odrzucenia oferty nie powinno być w tym wypadku miejscem na odniesienie się przez Zamawiającego do odwołania wykonawcy, tak jak tego chciałby Odwołujący, skoro Zamawiający odwołania nie uwzględnił, zaś postępowanie odwoławcze wszczęte tym odwołaniem zostało umorzone z uwagi na to, że dalsze postępowanie, wobec usunięcia z obiegu prawnego zaskarżonych czynności, stało się zbędne. Uzasadnienie faktyczne i prawne odrzucenia oferty Odwołującego zawarte w

informacji z dnia 17 stycznia 2025 r. nie zmieniło się w stosunku do uzasadnienia podanego w pierwszym zawiadomieniu z dnia 8 stycznia, skoro powodem unieważnienia tej wcześniejszej czynności nie były kwestie wskazane w odwołaniu Odwołującego w sprawie o sygn. KIO 122/25. Jak wynika z dokumentów zamówienia, po unieważnieniu czynności wyboru oferty najkorzystniejszej zgodnie z zawiadomieniem z dnia 16 stycznia 2025 r., Zamawiający pismem z tego samego dnia, wezwał Przystępującego do wyrażenia pisemnej zgody na wybór oferty tego wykonawcy, podając za podstawę art. 252 ust. 2 PZP, wkrótce otrzymując stosowną zgodę. Dnia następnego, 17 stycznia 2025 r. – uznając, że wady postępowania zostały usunięte – dokonał ponownie wyboru oferty najkorzystniejszej. W tym kontekście, nie ulega wątpliwości, iż Zamawiający jako gospodarz postępowania i strażnik przestrzegania zasad uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, przejrzystości, proporcjonalności oraz legalizmu – ma prawo, a wręcz obowiązek naprawiania dostrzeżonych samodzielnie lub z inicjatywy innych podmiotów błędów postępowania m.in. poprzez wykonanie pewnych czynności, unieważnienie dokonanych czynności i ich powtórzenie. Zamawiający mógł zatem unieważnić czynność wyboru oferty najkorzystniejszej z dnia 8 stycznia nie tylko z racji zarzutów odwołania Odwołującego, ale również z powodu konieczności naprawienia innych błędów postępowania. W efekcie, jak już wskazano, ponowny wybór oferty najkorzystniejszej i odrzucenie oferty Odwołującego nie musiało być konsekwencją odwołania Odwołującego. W działaniu Zamawiającego Izba nie dostrzegła wskazanych w zarzucie nr 6 naruszeń dotyczących sposobu uzasadnienia decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego, z tych względów nie można również uznać, że doszło do naruszenia art. 16 pkt 1 i art. 17 ust. 2 PZP i wskazanych tam zasad uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców oraz zasady legalizmu.

Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 552 ust. 1, art. 553 i art. 554 ust. 1 pkt 1 PZP, orzeczono jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku postępowania - na podstawie 557 PZP oraz w oparciu o przepisy 1 i pkt 2 lit. b) w zw. z 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobieraniu wpisu od odwołania (Dz. U. poz. 2437 ze zm.).

Przewodnicząca

…………..