Wyrok KIO 397/26 z 19 marca 2026

Zamawiający – Uniwersytecki Dziecięcy Szpital Kliniczny im. L. Zamenhofa w Białymstoku – prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia pn. Usługa żywienia pacjentów Uniwersyteckiego Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Białymstoku. Wartość zamówienia jest większa niż progi unijne. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod numerem 816505-2025.

Wykonawca Naprzód Catering Sp. z o.o. wniósł 26 stycznia 2026 r. odwołanie, w którym zarzucił Zamawiającemu naruszenie przepisów:

1. art. 255 pkt 5 i 6 w zw. z art. 16 ust. 1-3 w zw. z art. 137 ust. 1 ustawy Pzp, poprzez zaniechanie unieważnienia postępowania, mimo że wystąpiła istotna zmiana okoliczności powodująca, że prowadzenie postępowania lub wykonanie zamówienia nie leży w interesie publicznym, czego nie można było wcześniej przewidzieć, ponadto postępowanie okazało się być obarczone niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego, a to ze względu na to, że 12 grudnia 2025 r. zostało uchwalone rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie standardu organizacyjnego żywienia zbiorowego w podmiocie leczniczym wykonującym działalność leczniczą w rodzaju świadczenia szpitalne, które weszło w życie 1 stycznia 2026 r., a postępowanie nie zostało przygotowane z uwzględnieniem tych standardów, c o prowadzi do braku zgodności udzielonego zamówienia publicznego z obowiązującymi przepisami prawa, a także utraty prawa do dofinansowania kosztów żywienia pacjentów przez Zamawiającego – z tego względu

kontynuowanie postępowania przetargowego jest sprzeczne z interesem publicznym i zasadą należytej staranności w gospodarowaniu środkami publicznymi, tym samym postępowanie powinno zostać; ewentualnie:

1. art. 226 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 16 ust. 1-3 ustawy Pzp, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Ever Medical Care Sp. z o.o., mimo że złożona przez tego wykonawcę oferta jest niezgodna z warunkami zamówienia ze względu na to, że wykonawca wskazał, że powierzy podwykonawcom pomoc przy przygotowaniu posiłków i pomoc przy transporcie, co stoi w sprzeczności z warunkami zamówienia, gdyż w §11 Projektu Umowy wskazano, że wykonawca nie może powierzyć podwykonawcom wykonania czynności bezpośrednio związanych z przygotowaniem i dystrybucją posiłków dla pacjentów w oparciu o dzierżawioną kuchnię wraz z wyposażeniem, a pomoc w przygotowaniu posiłków i transport należy uznać za czynność bezpośrednio związaną z przygotowaniem posiłków i ich dystrybucją; 3)art. 239 ust. 1 i 2 w zw. z art. 16 ust. 1-3 ustawy Pzp, poprzez dokonanie wyboru oferty Ever Medical Care Sp. z o.o., mimo że wybór ten został dokonany z naruszeniem ustawy, ponieważ oferta tego wykonawcy podlega odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp.

Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu:

-unieważnienia postępowania; -unieważnienia czynności wyboru oferty Ever Medical Care Sp. z o.o.; -odrzucenia oferty Ever Medical Care Sp. z o.o.; -dokonania ponownej oceny ofert spośród ważnych ofert i ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej.

Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania oraz biorąc pod uwagę stanowiska stron, Izba ustaliła i zważyła, co następuje:

Zarzut zaniechania unieważnienia postępowania Odwołanie w zakresie tego zarzutu podlega odrzuceniu na podstawie art. 528 pkt 3 ustawy Pzp, który stanowi, że Izba odrzuca odwołanie, jeżeli stwierdzi, że odwołanie zostało wniesione po upływie terminu określonego w ustawie.

Istotą zarzutu odwołania jest niedostosowanie opisu przedmiotu zamówienia do przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 grudnia 2025 r. w sprawie standardu organizacyjnego żywienia zbiorowego w podmiocie leczniczym wykonującym działalność leczniczą w rodzaju świadczenia szpitalne.

Zauważenia wymaga, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte 9 grudnia 2025 r., a termin składania ofert upłynął 14 stycznia 2026 r. Z kolei ww. rozporządzenie zostało ogłoszone 15 grudnia 2025 r. i weszło w życie 1 stycznia 2026 r. Powyższe oznacza, że Odwołujący miał możliwość – na etapie przed składaniem ofert – wniesienia odwołania kwestionującego opis przedmiotu zamówienia, od dnia ogłoszenia rozporządzenia miał bowiem wiedzę (lub przy zachowaniu należytej staranności mógł ją pozyskać) o treści nowych przepisów i ewentualnej konieczności zmiany SWZ w celu zapewnienia zgodności z tymi przepisami.

Nieuprawnione jest zaniechanie zaskarżenia postanowień SW Z po uzyskaniu informacji stanowiących podstawę obecnie formułowanego zarzutu (tj. informacji o treści rozporządzenia Ministra Zdrowia), a następnie – dopiero po poznaniu wyniku postępowania – wniesienie odwołania na zaniechanie unieważnienia postępowania, w terminie liczonym od wyboru oferty najkorzystniejszej. Odwołujący bowiem pod pozorem zarzutu zaniechania unieważnienia postępowania kwestionuje postanowienia SW Z, co do których mógł podnieść zarzuty po ogłoszeniu rozporządzenia Ministra Zdrowia w Dzienniku Ustaw, a ewentualne uwzględnienie tych zarzutów nie wiązałoby się z koniecznością unieważnienia postępowania. Sam Odwołujący zresztą przyznał w odwołaniu, że zgodnie z art. 137 ust. 1 Pzp w uzasadnionych przypadkach zamawiający może przed upływem terminu składania ofert zmienić treść SW Z. Jeżeli niektóre zapisy SW Z nie odpowiadają przepisom ustawy, okoliczność taka wskazuje na możliwość a nawet konieczność dokonania modyfikacji SW Z (…). Zamawiający wobec zmiany przepisów mógł dostosować treść SW Z do wymogów ww. rozporządzenia do dnia otwarcia ofert tj. do dnia 14 stycznia 2026 roku. Powstaje zatem pytanie, z jakiego powodu Odwołujący nie wniósł odwołania na zaniechanie takiego dostosowania. Biorąc pod uwagę, że wszystkie informacje potrzebne do sformułowania obecnie podnoszonego zarzutu były dostępne od daty ogłoszenia rozporządzenia, zarzut podniesiony w terminie liczonym od wyboru oferty najkorzystniejszej, jest spóźniony, a odwołanie w tym zakresie podlega odrzuceniu.

Nie sposób zgodzić się z Odwołującym, że odwołanie w zakresie zarzutu nr 1 wnoszone jest na zaniechanie unieważnienia postępowania i wybór oferty najkorzystniejszej, który nie powinien nastąpić z powodu konieczności unieważnienia postępowania. Dlatego termin na wniesienia odwołania w zakresie tego zarzutu należy liczyć od poinformowania wykonawców o dokonaniu wyboru oferty najkorzystniejsze (w tedy ukonstytuował się stan zaniechania unieważniania postępowania). Kwestia unieważnienia postępowania nie jest w tym przypadku istotą zarzutu, ale skutkiem związanym z brakiem zmiany opisu przedmiotu zamówienia w związku z wejściem w życie rozporządzenia z 12 grudnia 2025 r.

Zarzut zaniechania odrzucenia oferty Przystępującego Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

Zamawiający w rozdz. 16 pkt 1 SW Z wskazał:Wykonawca może powierzyć wykonanie części zamówienia Podwykonawcom.

Zgodnie z § 1 ust. 1 projektu umowy: Przedmiotem umowy jest usługa żywienia w zakresie przygotowania i dystrybucji posiłków dla pacjentów (w tym niemowląt) oraz prowadzenia stołówki pracowniczej w oparciu o dzierżawę obiektu kuchni wraz z wyposażeniem.

W punkcie 3 Szczegółowego opisu przedmiotu zamówienia (załącznik nr 2 do SWZ) Zamawiający wskazał:

Zamawiający dopuszcza produkcję oraz dowóz posiłków z kuchni zewnętrznej. Wykonawca zobowiązuje się w terminie 7 dni od podpisania umowy podać przedstawicielowi Zamawiającemu pełny adres kuchni zewnętrznej, kopię dokumentu potwierdzającego zatwierdzenie i wpis do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli żywności Państwowej Inspekcji Sanitarnej a także kopię zaświadczenia wpisu dopuszczenia danego środka transportu wymaganego w zakresie transportu środków zawartych ​ rozporządzeniu (WE) 852/2004 Parlamentu UE i Rady z dnia 29.04.2004 w sprawie higieny środków spożywczych. w Stosownie do § 2 ust. 17 projektu umowy: Zamawiający dopuszcza produkcję oraz dowóz posiłków z kuchni zewnętrznej. Wykonawca w terminie 7 dni od podpisania umowy zobowiązuje się podać przedstawicielowi Zamawiającemu pełny adres kuchni zewnętrznej, kopię dokumentu potwierdzającego zatwierdzenie i wpis do rejestru zakładów podlegających urzędowej kontroli żywności Państwowej Inspekcji Sanitarnej a także kopię zaświadczenia wpisu dopuszczenia danego środka transportu wymaganego w zakresie transportu środków zawartych w rozporządzeniu (W E) 852/2004 Parlamentu UE i Rady z dnia 29.04.2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych.

W § 11 projektu umowy Zamawiający zastrzegł, że Wykonawca nie może powierzyć podwykonawcom wykonania czynności bezpośrednio związanych z przygotowaniem i dystrybucją posiłków dla pacjentów (w tym niemowląt) w oparciu o dzierżawę kuchni wraz z wyposażeniem.

Zamawiający w wyjaśnieniach treści SW Z z 8 stycznia 2026 r. na pytanie o obowiązek przygotowywania i gotowania posiłków dla pacjentów Zamawiającego na bazie kuchni dzierżawionej (pytanie nr 332) udzielił następującej odpowiedzi:

Zamawiający informuje, iż kuchnia jest wyposażona do produkcji posiłków od surowca do wyrobu gotowego dla ok. 300 pacjentów dziennie. Nie ma możliwości wykonywania obróbki wstępnej warzyw okopowych. Kuchnia może pełnić również funkcję kuchni regeneracyjnej dla większej liczby pacjentów. Wykonawca jest zobowiązany na bazie kuchni Zamawiającego zabezpieczyć łącznie 84 042 roczne osobodni na potrzeby własne Zamawiającego (UDSK).

Przystępujący w punkcie 3 formularza oferty podał następujące informacje dotyczące podwykonawstwa:

Oświadczamy, że przy wykonywaniu zamówienia: -nie będziemy korzystali z podwykonawców -będziemy korzystali z podwykonawców

W związku z powyższym przedstawiamy zakres prac powierzonych podwykonawcom:

L.p.

Opis części zamówienia przewidzianej do Jeżeli jest to możliwe, należy podać również dane wykonania przez podwykonawcę proponowanych podwykonawców

1

Pomoc przy przygotowaniu posiłku, pomoc Nieznany na etapie składania ofert przy transporcie

Izba zważyła, co następuje:

Zarzut jest niezasadny.

Zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli jej treść jest niezgodna z warunkami zamówienia.

Stosownie do art. 16 ustawy Pzp zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób: 1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców;

1. przejrzysty; 3) proporcjonalny.

W ocenie Izby Zamawiający – uznając, że oferta Przystępującego nie podlega odrzuceniu – nie naruszył powyższych przepisów ustawy.

Nie ulega wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie Zamawiający wprost dopuścił możliwość powierzenia części zamówienia podwykonawcom, wyłączając tę możliwość jedynie w odniesieniu do wykonania czynności bezpośrednio związanych z przygotowaniem i dystrybucją posiłków dla pacjentów w oparciu o dzierżawę kuchni wraz z wyposażeniem. Nie jest więc tak, że zakazem tym objęte są wszelkie czynności w jakikolwiek sposób związane z przygotowaniem i dystrybucją posiłków, niezależnie od ich charakteru i miejsca wykonywania.

Niezasadna jest teza Odwołującego, jakoby Przystępujący wskazał w ofercie, że będzie korzystał z podwykonawców w zakresie, którego dotyczy zakaz wyrażony w § 11 projektu umowy. Powyższe nie ma oparcia w stanie faktycznym – oferta Przystępującego nie zawiera oświadczenia o zamiarze powierzenia podwykonawcy wykonania czynności bezpośrednio związanych z przygotowaniem i dystrybucją posiłków dla pacjentów w oparciu o dzierżawę kuchni wraz z wyposażeniem. Przystępujący oświadczył, że zamierza powierzyć podwykonawcy pomoc przy przygotowaniu posiłku oraz pomoc przy transporcie. Z oświadczenia tego ani literalnie, ani pośrednio nie wynika, że miałoby to dotyczyć czynności związanych z przygotowaniem i dystrybucją posiłków po pierwsze – bezpośrednio, po drugie – w oparciu o dzierżawę kuchni.

Za nietrafną należy uznać argumentację Odwołującego, który wskazał, że Wykonawca Ever Medical Care Sp. z o.o. nie może korzystać z podwykonawców przy pomocy w przygotowaniu posiłków w inny sposób niż w oparciu o dzierżawę kuchni wraz z wyposażeniem – bowiem w §1 Projektu Umowy wskazano wprost, że przedmiotem umowy była usługa żywienia w zakresie przygotowania i dystrybucji posiłków dla pacjentów (w tym niemowląt) oraz prowadzenia stołówki pracowniczej w oparciu o dzierżawę obiektu kuchni wraz z wyposażeniem. Odwołujący pomija jednoznacznie wynikającą z dokumentów zamówienia okoliczność, że nie wszystkie czynności związane z przygotowywaniem posiłków będą wykonywane w oparciu o dzierżawę kuchni Zamawiającego, a niektóre z tych czynności wręcz nie mogą być tam wykonywane. Zamawiający wyraźnie dopuścił możliwość korzystania z kuchni zewnętrznej (pkt 3 Szczegółowego opisu przedmiotu zamówienia oraz § 2 ust. 17 projektu umowy), a co więcej – w udzielonych wyjaśnieniach w wyłączył możliwość wykonywania w dzierżawionej kuchni obróbki wstępnej warzyw okopowych. Powyższe oznacza, że Zamawiający nie wymaga realizacji całego procesu przygotowywania posiłków wyłącznie w dzierżawionej kuchni, a niektóre czynności muszą być wykonywanie poza tą kuchnią. Czynności niewykonywane w kuchni dzierżawionej mogą być – w świetle postanowień dokumentów zamówienia – powierzone podwykonawcy.

Dodatkowo zauważenia wymaga, że podniesiony w odwołaniu zarzut nie dotyczył niejasności czy braku precyzji oświadczenia Przystępującego w zakresie podwykonawstwa. Odwołujący oparł zarzut wyłącznie na twierdzeniu, że Przystępujący zamierza powierzyć podwykonawcy zakres, którego dotyczy zakaz wyrażony w § 11 projektu umowy, co zdaniem Odwołującego jasno wynika ze złożonego w ofercie oświadczenia. Odwołujący nie zarzucał temu oświadczeniu braku precyzji, ale jednoznaczną sprzeczność z warunkami zamówienia. Z kolei w toku postępowania odwoławczego Odwołujący wskazywał na konieczność jednoznacznego sformułowania oświadczenia w tym zakresie, próbując zarzucać temu oświadczeniu niejednoznaczność. Stanowisko Odwołującego jest więc niekonsekwentne i stanowi próbę zmiany podstaw faktycznych zarzutu.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że brak jest podstaw do uznania oferty Przystępującego za niezgodną z warunkami zamówienia.

W konsekwencji również zarzut wynikowy, dotyczący naruszenia art. 239 ust. 1 i 2 poprzez dokonanie wyboru oferty Przystępującego, jest niezasadny.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 557, art. 574 i art. 575 ustawy Pzp oraz § 5 pkt 1 i § 8 ust.

1 i 2 pkt 1 , stosownie do wyniku postępowania obciążając kosztami Odwołującego.

Przewodnicząca

……………………