Jak sprawdzić umowy w CRU: wykaz umów każdej jednostki w kilka sekund

Wykaz umów każdej jednostki sektora finansów publicznych jest jawny i dostępny bez logowania. Po niecałych dwóch miesiącach działania rejestru to już 358 tys. umów z ponad 19 tys. jednostek. Pokazujemy, gdzie ten wykaz znaleźć, jak sprawdzić konkretny urząd i jak czytać pojedynczy wpis, żeby nie wyciągnąć błędnych wniosków.

Gdzie jest wykaz umów

Są dwa adresy. Oficjalny portal rejestru prowadzi Ministerstwo Finansów pod adresem rejestrumow.gov.pl: tam trafiają wpisy publikowane przez jednostki. Drugi to wyszukiwarka CRU w Atlasie, która synchronizuje pełną treść rejestru kilka razy dziennie i dokłada to, czego oficjalny portal nie pokazuje: filtry po województwie, powiecie i rodzaju wykonawcy, profil każdej jednostki z jej historią przetargową oraz powiązanie umowy z przetargiem, z którego wynika (takich powiązań jest już 17,5 tys.). Do prostego podejrzenia jednej umowy wystarczy portal rządowy; do przeszukiwania, porównywania i kontroli wygodniejsza jest wyszukiwarka.

Jak sprawdzić umowy konkretnej jednostki

Najkrótsza ścieżka to sprawdzarka jednostki: wpisujesz nazwę, NIP albo REGON i dostajesz status wpisów, datę ostatniej publikacji i pełną listę umów. Wynik warto czytać z kalendarzem w ręku: obowiązek dotyczy umów zawieranych od 1 lipca 2026 r., a na wpis jednostka ma 30 dni. Pusty rejestr gminy pod koniec lipca mógł być zgodny z prawem; pusty rejestr jednostki, która w tym czasie rozstrzygała przetargi, we wrześniu wygląda już na zaległość. Profil jednostki w Atlasie zestawia obie rzeczy na jednej stronie, więc taki rozjazd widać od razu.

Jak czytać pojedynczy wpis

Wpis zawiera strony umowy, przedmiot, wartość, okres obowiązywania i informację o współfinansowaniu ze środków publicznych. Trzy rzeczy mylą najczęściej. Po pierwsze, aneks nie jest osobną umową: zmiany trafiają do historii wpisu, a w danych rejestru ponad 110 tys. umów ma już co najmniej jedną aktualizację. Po drugie, część pól bywa utajniona: ustawa pozwala wyłączyć jawność przedmiotu lub wartości, ale wymaga podania podstawy prawnej, więc wpis z ukrytą wartością bez podstawy to sygnał błędu publikującego, nie tajemnicy. Po trzecie, wartość umowy to nie to samo co wartość przetargu: umowa może obejmować jedną część zamówienia albo być aneksowana w górę.

Czego w rejestrze nie zobaczysz

Umów zawartych przed 1 lipca 2026 r., umów o pracę oraz zakupów bez zawartej umowy pisemnej, dokumentowej lub elektronicznej. Jest też kategoria mniej oczywista: wpisy dodane i później usunięte przez jednostkę. Rejestr na to pozwala i po stronie rządowej znikają bez śladu; Atlas zachowuje kopię i oznacza takie przypadki na stronie umowy. Od startu rejestru odnotowaliśmy już ponad 18 tys. usuniętych wpisów, w większości to korekty duplikatów, ale bywają i wycofania merytoryczne.

Sprawdzając czyjś rejestr, porównuj dwie listy: umowy z rejestru i rozstrzygnięcia przetargów tej samej jednostki. Dopiero różnica między nimi mówi coś ciekawego.

Przegląd wszystkich zasad rejestru w jednym miejscu: Poradnik CRU: kto, od jakiej kwoty, terminy, utajnienia.

---

Metodologia. Liczby z synchronizacji Atlasu Przetargów z rejestrumow.gov.pl, stan na 27 sierpnia 2026: 358 809 wpisów, 19 160 jednostek, 110 552 wpisy z aktualizacjami, 18 145 wpisów usuniętych po publikacji, 17 543 umowy powiązane z przetargami. Stan prawny: art. 34a-34b ustawy o finansach publicznych dla umów zawieranych od 1 lipca 2026 r.