Izba oddaliła odwołaniewyrok

Wyrok KIO 957/26 z 31 marca 2026

Przedmiot postępowania: Gmina Przykona w transformacji – rewitalizacji przestrzeni wokół zbiornika wodnego Przykona

Najważniejsze informacje dla przetargu

Rozstrzygnięcie
oddalono
Zamawiający
Gmina Przykona
Powiązany przetarg
2025/BZP 00584003

Strony postępowania

Zamawiający
Gmina Przykona

Przetarg, którego dotyczył spór

Wyrok dotyczy konkretnego postępowania ogłoszonego w BZP. Zobacz szczegóły ogłoszenia:

2025/BZP 00584003
Zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych dla projektu „Gmina Przykona w transformacji - rewitalizacja przestrzeni wokół zbiornika wodnego Przykona”
Gmina Przykona· Przykona· 8 grudnia 2025

Treść orzeczenia

Sygn. akt
KIO 957/26

WYROK Warszawa, dnia 31 marca 2026 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący:Ryszard Tetzlaff Protokolant: Wiktoria Ceyrowska po rozpoznaniu na rozprawie 26 marca 2026 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu2 marca 2026 r. przez wykonawcę: R.P., prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P., Pośrednik 1A, 62-840 Pośrednikw postępowaniu prowadzonym przez Gmina Przykona, ul. Szkolna 7, 62-731 Przykona

orzeka:
  1. oddala odwołanie,
  2. kosztami postępowania obciąża wykonawcę: R.P., prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P., Pośrednik 1A, 62-840 Pośredniki 2.1. zalicza na poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000, 00 zł (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) wniesioną przez wykonawcę R.P., prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P., Pośrednik 1A, 62-840 Pośrednik tytułem uiszczonego wpisu oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez R.P.,

prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P., Pośrednik 1A, 62-840 Pośrednik tytułem wynagrodzenia pełnomocnika Odwołującego.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodniczący
……………………………… ​Sygn. akt KIO 957/26

UZASADNIENIE

Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie podstawowym bez negocjacji pn. zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych dla projektu „Gmina Przykona w transformacji - rewitalizacja przestrzeni wokół zbiornika wodnego Przykona”, znak sprawy: RRG.271.16.2025, zostało wszczęte ogłoszeniem opublikowanym w Biuletynie Zamówień Publicznych: 2025/BZP 00584003 z 08.12.2025 r. przez: Gmina Przykona, ul. Szkolna 7, 62-731 Przykona zwany dalej: „Zamawiającym”. Do ww. postępowania o udzielenie zamówienia zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320), zwana dalej: „ustawy Pzp” albo „PZP”.

W dniu 23.02.2026 r. (za pośrednictwem platformy zakupowej platformazakupowa.pl) Zamawiający poinformował o odrzuceniu w zakresie Części 2 m.in. oferty R.P., prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą pod firmą "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P., Pośrednik 1A, 62-840 Pośrednik zwany dalej:

„"DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P.”albo „Odwołującym” na podstawie art. 226 ust.

1 pkt 2 lit. b ustawy Pzp oraz unieważnieniu na podstawie art. 255 pkt 2 w zw. z art. 260 ust. 2 ustawy Pzp postępowania w zakresie Części 2. Stwierdził: „(…) W konsekwencji odrzucenia wszystkich ofert złożonych w postępowaniu Zamawiający stwierdza, że w postępowaniu nie została złożona żadna oferta niepodlegająca odrzuceniu. „(…) dniu 02.02.2026 r. Wykonawca na podstawie art. 274 ust. 1 ustawy Pzp został wezwany do złożenia aktualnych na dzień złożenia podmiotowych środków dowodowych wskazanych w pkt. 4.13.2.1. (Dla Części 2) oraz 4.13.2.2. SWZ.

Wykonawca w wyznaczonym terminie złożył między innymi polisę seria K nr 07128280 wraz z Aneksem nr 1 wystawione przez InterRisk Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. Vienna Insurance Group, która nie potwierdza spełniania warunku udziału w postępowaniu na dzień 15.01.2026 r. Zgodnie z pkt. pkt 4.2.3 lit. b) SW Z Wykonawca winien wykazać posiadanie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną ubezpieczenia co najmniej 9.000.000,00 złotych. Wykonawca wraz z ofertą złożył oświadczenie, o którym mowa w art. 125 ust. 1 ustawy Pzp. Stosownie do art. 125 ust. 3 ustawy Pzp, oświadczenie to stanowi dowód potwierdzający brak podstaw wykluczenia oraz spełnianie warunków udziału w postępowaniu na dzień składania ofert i tymczasowo zastępuje wymagane podmiotowe środki dowodowe. Oznacza to, że w dacie 15.01.2026 r.

Wykonawca zadeklarował spełnianie warunku dotyczącego posiadania wymaganego ubezpieczenia OC. Dokumenty składane w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego mają zatem potwierdzać stan istniejący już w tej dacie, a nie prowadzić

do jego ukształtowania dopiero po upływie terminu składania ofert.

Przedłożona polisa seria K nr 07128280 wraz z Aneksem nr 1 nie potwierdza spełniania warunku na dzień 15.01.2026 r. Z jej treści wynika bowiem, że okres ubezpieczenia rozpoczyna się dopiero w dniu 25.01.2026 r., a więc po upływie terminu składania ofert. Tym samym w chwili składania oferty Wykonawca nie był objęty ochroną ubezpieczeniową w zakresie wymaganym SW Z. Brak obowiązywania polisy w tej dacie oznacza, że warunek udziału w postępowaniu nie był spełniony w sposób rzeczywisty, pomimo złożonego oświadczenia z art. 125 ust. 1 Pzp.

Niezależnie od powyższego, z dokumentów wynika, że pierwotna suma ubezpieczenia wynosiła 3 000 000,00 zł, natomiast dopiero Aneks nr 1 – obowiązujący od dnia 03.02.2026 r. – podwyższa ją do kwoty 10 000 000,00 zł. Również w tym zakresie dokumenty nie potwierdzają spełniania warunku na dzień składania ofert. Dodatkowo polisa przewiduje obowiązek opłacenia składki w terminie do 05.02.2026 r., natomiast Wykonawca nie przedłożył dowodu jej opłacenia. Brak potwierdzenia zapłaty składki nie pozwala przyjąć, że ochrona ubezpieczeniowa była skuteczna w rozumieniu postanowień umowy ubezpieczenia. Podkreślić należy, że aktualność dokumentu w rozumieniu art. 274 ust. 1 ustawy Pzp oznacza, iż dokument jest aktualny na dzień jego złożenia, natomiast nie zmienia to zasady, że spełnianie warunków udziału w postępowaniu podlega ocenie według stanu istniejącego na dzień składania ofert i powinno trwać przez cały okres postępowania.

W związku z powyższym oraz innymi brakami w złożonych dokumentach Wykonawca w dniu 12.02.2026 r. na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp został wezwany między innym do złożenia dokumentów potwierdzających, że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia ze wskazaniem sumy gwarancyjnej tego ubezpieczenia (w celu potwierdzenia spełniania warunku określonego w pkt 4.2.3 lit. b) SWZ).

Wykonawca w wyznaczonym terminie złożył między innymi polisę nr 1095783316 wystawioną przez PZU S.A.

Wykonawca złożył polisę, wskazując zakres ubezpieczenia: Odpowiedzialność cywilna w związku z posiadanym mieniem lub prowadzoną działalnością. Ubezpieczona działalność wraz z PKD: - ochrona dotyczy wyłącznie szkód z tytułu realizacji kontraktu "Modernizacja gospodarki odpadami ZKG - rozbudowa systemu energetycznegow celu wykorzystania zielonej energii oraz rozbudowa zaplecza techniczno - administracyjnego ZUOK Staw Orli" Z treści polisy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wynika więc, że ochrona ubezpieczeniowa została ograniczona wyłącznie do szkód powstałych w związku z realizacją konkretnego, indywidualnie oznaczonego kontraktu wskazanego w polisie. Tym samym zakres ubezpieczenia nie obejmuje odpowiedzialności cywilnej Wykonawcy z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej jako takiej, lecz stanowi ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej o charakterze kontraktowym.

Zamawiający podkreśla, że warunek udziału w postępowaniu dotyczący posiadania ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ma na celu ocenę sytuacji ekonomicznej i finansowej Wykonawcy, a nie zabezpieczenie realizacji konkretnego zamówienia. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia obejmuje szkody, które mogą zostać wyrządzone przez wykonawcę przy wykonywaniu dowolnych umów związanych z tą działalnością, i nie może być utożsamiane z ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej konkretnego kontraktu.

Powyższe stanowisko, odnoszące się do podobnego stanu faktycznego, znajduje potwierdzenie zarówno w stanowisku Urzędu Zamówień Publicznych, jak i w utrwalonym orzecznictwie Krajowa Izba Odwoławcza, zgodnie z którym polisa kontraktowa co do zasady nie może zostać uznana za dokument potwierdzający spełnianie warunku udziału w postępowaniu polegającego na posiadaniu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia (por. m.in. wyrok KIO z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt KIO 2056/17; wyrok KIO z dnia 3 października 2022 r., sygn. akt KIO 2391/22, wyrok KIO z dnia 2 czerwca 2025 r., sygn. akt: KIO 1699/25).

Fakt, że polisa wskazuje określone rodzaje działalności według klasyfikacji PKD, nie zmienia powyższej oceny, albowiem decydujące znaczenie ma charakter ubezpieczenia oraz zakres odpowiedzialności objętej ochroną ubezpieczeniową. W niniejszym przypadku ochrona ta została ograniczona wyłącznie do realizacji jednego, konkretnego kontraktu, co nie pozwala uznać, że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej związanej z przedmiotem zamówienia, zgodnie z wymaganiami SW Z. Mając powyższe na uwadze, Zamawiający stwierdził, że Wykonawca nie wykazał spełniania warunku udziału w postępowaniu określonego w pkt 4.2.3 lit. b SW Z. W konsekwencji Zamawiający był zobowiązany do wykluczenia Wykonawcyz postępowania, a jego oferta podlega odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy Pzp. (…)”.

D nia 02.03.2026 r. (przez dostawcę usługi e-Doręczenia) odwołanie względem czynności z 23.02.2026 r. w zakresie Części 2 złożyła "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P..Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów: art. 226 ust. 1 pkt 2 lit b i c Pzp poprzez odrzucenie oferty Odwołującego, podczas gdy złożona przez niego Polisa Ubezpieczenia Odpowiedzialności Cywilnej Ogólnej numer 1095783316 wystawiona przez PZU S.A. potwierdza spełnienie warunku udziału w postępowaniu dotyczącego sytuacji ekonomicznej lub finansowej (4.2.3. lit. b SWZ). Odwołujący wnosił o:

  1. uwzględnienie odwołania,
  2. nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności unieważnienia postępowania w zakresie części 2,
  3. nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności odrzucenia oferty Odwołującego,
  4. nakazanie Zamawiającemu dokonania ponownej oceny ofert,
  5. zasądzenie na podstawie art. 573 ustawy Pzp na rzecz Odwołującego kosztów postępowania odwoławczego. [stan faktyczny istotny dla rozstrzygnięcia] Zamawiający prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego, którego przedmiotem jest: zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych dla projektu „Gmina Przykona w transformacji – rewitalizacji przestrzeni wokół zbiornika wodnego Przykona”. Zamawiający podzielił zamówienie na trzy części. Zadanie, którego dotyczy niniejsze odwołanie polegać ma na zaprojektowaniu i wybudowaniu infrastruktury drogowej oraz ścieżki pieszo – rowerowej z oświetleniem LED wraz z robotami towarzyszącymi, małą architekturą i terenami zielonymi (część 2). W odniesieniu do tej części Zamawiający określił następujący warunek udziału w postępowaniu dotyczący sytuacji ekonomicznej lub finansowe (4.2.3. lit. b SW Z): „Wykonawca spełni warunek udziału w postępowaniu dotyczący sytuacji ekonomicznej lub finansowej, jeżeli wykaże, że: (…) jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną ubezpieczenia co najmniej 9.000.000,00 złotych” . W celu potwierdzenia, że wykonawca spełnia ww. warunek udziału w postępowaniu Zamawiający żądał przedłożenia następującego podmiotowego środkowa dowodowego (4.13.2.1.2. SW Z): „dokumentów potwierdzających, że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia ze wskazaniem sumy gwarancyjnej tego ubezpieczenia (w celu potwierdzenia spełniania warunku określonego w pkt 4.2.3 lit. b) SWZ)”.

W związku z tym, że oferta Odwołującego została najwyżej oceniona w części 2, Zamawiający wezwał go w dniu 2 lutego 2026 r. do złożenia podmiotowych środków dowodowych. W celu potwierdzenia spełnienia warunku odnoszącego się do wymogu ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej, Odwołujący przedłożył Polisę serii K nr 07128280 wystawioną przez InterRisk Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. (dalej: „Polisa InterRisk”) na sumę gwarancyjną 3 000 000,00 zł z okresem obowiązywania: 25.01.2026 – 24.01.2027. Do ww. polisy Odwołujący dołączył Aneks 1, podwyższający sumę gwarancyjną do kwoty 10 000 000,00 zł, który obowiązuje od 3 lutego 2026 r. Przedłożona przez Odwołującego polisa dotyczyła odpowiedzialności cywilnej w następującym zakresie:

Składka ubezpieczeniowa wynosiła zaś 16 000,00 zł (po podwyższeniu sumy gwarancyjnej). W związku z tym, że złożona przez Odwołującego polisa nie obejmowała terminu składania ofert Zamawiający w dniu 12 lutego 2026 r. wezwał do jej poprawienia lub uzupełnienia. W odpowiedzi, Odwołujący przedłożył Polisę Ubezpieczenia Odpowiedzialności Cywilnej Ogólnej numer 1095783316 wystawioną przez PZU S.A. (dalej: „Polisa PZU”) na sumę gwarancyjną 10 000 000,00 zł z okresem obowiązywania: 12.06.2024 – 12.06.2026. Zakres ubezpieczenia wynikający z tej polisy obejmuje odpowiedzialność cywilną w związku z posiadanym mieniem lub prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym doprecyzowano:

Składka ubezpieczeniowa wynikająca z tej polisy wynosiła natomiast 18 461,21 zł (Odwołujący ponadto przedłożył dowody potwierdzające opłacenie tej polisy). W dniu 23.02.2026 r. Zamawiający poinformował o odrzuceniu wszystkich ofert w części 2 oraz o unieważnieniu postępowania na podstawie art. 255 pkt 2 Pzp. Zamawiający podał następujące uzasadnienie odrzucenia oferty Odwołującego (w zakresie istotnym z punktu widzenia zarzutów niniejszego odwołania):

„Wykonawca w wyznaczonym terminie złożył między innymi polisę nr 1095783316 wystawioną przez PZU S.A.

Wykonawca złożył polisę, wskazując zakres ubezpieczenia: Odpowiedzialność cywilna w związku z posiadanym mieniem lub prowadzoną działalnością. Ubezpieczona działalność wraz z PKD: - ochrona dotyczy wyłącznie szkód z tytułu realizacji kontraktu "Modernizacja gospodarki odpadami ZKG - rozbudowa systemu energetycznego w celu wykorzystania zielonej energii oraz rozbudowa zaplecza techniczno - administracyjnego ZUOK Staw Orli" Z treści polisy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wynika więc, że ochrona ubezpieczeniowa została ograniczona wyłącznie do szkód powstałych w związku z realizacją konkretnego, indywidualnie oznaczonego kontraktu wskazanego w polisie. Tym samym zakres ubezpieczenia nie obejmuje odpowiedzialności cywilnej Wykonawcy z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej jako takiej, lecz stanowi ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej o charakterze kontraktowym. Zamawiający podkreśla, że warunek udziału w postępowaniu dotyczący posiadania ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ma na celu ocenę sytuacji ekonomicznej i finansowej Wykonawcy, a nie zabezpieczenie realizacji konkretnego zamówienia. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia obejmuje szkody, które mogą zostać wyrządzone przez wykonawcę przy wykonywaniu dowolnych umów związanych z tą działalnością, i nie może być utożsamiane z ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej konkretnego kontraktu. Powyższe stanowisko, odnoszące się do podobnego stanu faktycznego, znajduje potwierdzenie zarówno w stanowisku Urzędu Zamówień Publicznych, jak i w utrwalonym orzecznictwie Krajowa Izba Odwoławcza, zgodnie z którym polisa kontraktowa co do zasady nie może zostać uznana za dokument potwierdzający spełnianie warunku udziału w postępowaniu polegającego na posiadaniu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia (por. m.in. wyrok KIO z 19.10.2017 r., sygn. akt KIO 2056/17; wyrok KIOz 03.10.2022 r., sygn. akt KIO 2391/22, wyrok KIO z 02.06.2025 r.,

sygn. akt
KIO 1699/25).

Fakt, że polisa wskazuje określone rodzaje działalności według klasyfikacji PKD, nie zmienia powyższej oceny, albowiem decydujące znaczenie ma charakter ubezpieczenia oraz zakres odpowiedzialności objętej ochroną ubezpieczeniową. W niniejszym przypadku ochrona ta została ograniczona wyłącznie do realizacji jednego, konkretnego kontraktu, co nie pozwala uznać, że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej związanej z przedmiotem zamówienia, zgodnie z wymaganiami SWZ”. [uzasadnienie zarzutów] W pierwszej kolejności wskazał, że pomiędzy stronami bezsporne pozostają następujące okoliczności:

  1. Polisa PZU potwierdza ubezpieczenie na wymaganą sumę gwarancyjną, tj. 9.000.000,00 zł. 2. Polisa PZU jest aktualna na dzień jej złożenia, a okres ubezpieczenia obejmuje również termin składania ofert. 3. Odwołujący wykazał opłacenie należnych składek ubezpieczeniowych.

Spór pomiędzy stronami dotyczy natomiast wyłącznie tego, czy Odwołujący był uprawniony do posłużenia się polisą, której zakres ubezpieczenia ogranicza się do kontraktu aktualnie przez niego realizowanego, lecz niezwiązanego z niniejszym postępowaniem o udzielenie zamówienia publicznego. W pierwszej kolejności Odwołujący zatem wyjaśni — w oparciu o przykłady z orzecznictwa — jaki jest cel wymogu posiadania ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej na etapie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Żądanie polis OC w zakresie działalności związanej z przedmiotem zamówienia ma służyć ustaleniu, czy wykonawca znajduje się w sytuacji, w której zakład ubezpieczeń jest skłonny objąć go ubezpieczeniem, z uwagi na kondycję finansową, w jakiej wykonawca się znajduje. Przedstawienie polisy OC ma udowadniać zamawiającemu, że wykonawca przeszedł pozytywnie badanie zdolności do bycia ubezpieczonym przez zakład ubezpieczeń i nie generuje nadmiernego ryzyka ubezpieczeniowego związanego z wypłatą sumy gwarancyjnej oraz jest w stanie zapłacić składkę. W orzeczeniach podkreśla się, że żądanie ubezpieczenia przedmiotu zamówienia na etapie ofertowania, kiedy wykonawcy nie mają pewności uzyskania danego zamówienia jest żądaniem nieproporcjonalnym i nadmiernym (Wyrok KIO z 17.07.2024 r., KIO 2321/24).

W wyroku z 04.12.2017 r., sygn. akt: KIO 2444/17, KIO uznała, że:„Wymaganie od wykonawcy przedstawienia dokumentów potwierdzających, że jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na określoną sumę gwarancyjną, nie ma na celu zapewnienia zamawiającemu możliwości zaspokojenia się z posiadanego przez wykonawcę ubezpieczenia. Wymóg ten nie jest też równoznaczny z objęciem ochroną ubezpieczeniową przedmiotu przyszłej umowy w sprawie zamówienia publicznego. Stawianie takiego warunku udziału w postępowaniu ma bowiem weryfikować, po pierwsze, zdolność podmiotu do bycia ubezpieczonym, a także – po drugie – możliwość opłacenia przez niego składki ubezpieczeniowej. Ustawodawca zakłada, że wykonawca, którego ubezpieczyciel zdecydował się objąć ochroną ubezpieczeniową opiewającą na sumę gwarancyjną wynikającą z treści warunku udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i który jest w stanie spełnić świadczenie w postaci opłacenia składki ubezpieczeniowej znajduje się w sytuacji ekonomicznej i finansowej dającej rękojmię należytego wykonania zamówienia”.

Możliwość wymagania przez zamawiającego od wykonawcy w ramach warunku udziału w postępowaniu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia ze wskazaniem sumy gwarancyjnej tego ubezpieczenia, ma zatem na celu umożliwienie zamawiającym uproszczenia analizy stanu finansowego wykonawców i faktyczne przerzucenie szczegółowej oceny ich możliwości ekonomicznych na ubezpieczycieli. Standardowym rozwiązaniem stosowanym bowiem przez ubezpieczycieli jest uzależnienie maksymalnej wysokości kwoty ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej od zdolności finansowych podmiotu ubiegającego się o zawarcie umowy ubezpieczenia. Tym samym legitymowanie się przez wykonawcę dokumentem ubezpieczenia (np. polisą) na określoną sumę gwarancyjną jest dla zamawiającego dowodem, że wykonawca ten dysponuje zdolnością finansową zbliżoną do tej kwoty. Taka ocena możliwości finansowych wykonawcy jest o tyle miarodajna, że zostaje de facto dokonana przez odpowiedni, wyspecjalizowany podmiot (wyrok KIO z 09.10.2020 r., sygn. akt: KIO 2392/20).

Mając na uwadze powyższe, stanowisko Zamawiającego nie zasługuje na aprobatę, gdyż opiera się na wykładni warunku udziału wykraczającej poza jego literalne brzmienie oraz przede wszystkim poza cel, jakiemu służy żądanie przedstawienia polisy OC na etapie badania spełniania warunków udziału w postępowaniu. Warunek sformułowany w SW Z wymaga, aby wykonawca był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na określoną sumę gwarancyjną. Z jego treści nie wynika natomiast, aby ubezpieczenie miało obejmować przyszłą umowę w sprawie niniejszego zamówienia, ani aby miało mieć charakter generalny, niepowiązany z jakimkolwiek konkretnym kontraktem. Bezsporne pozostaje, że Odwołujący legitymuje się polisą odpowiedzialności cywilnej, obejmującą sumę gwarancyjną w wysokości 10.000.000,00 zł (wyższą niż wymagana warunkiem udziału w postępowaniu), aktualną na dzień składania ofert oraz opłaconą. Oznacza to, że ubezpieczyciel – po dokonaniu oceny ryzyka i sytuacji finansowej Odwołującego – zdecydował się objąć go ochroną ubezpieczeniową na poziomie odpowiadającym wymaganiom Zamawiającego. Tym samym zrealizowany został cel warunku udziału, jakim jest weryfikacja sytuacji ekonomicznej i finansowej wykonawcy, w szczególności jego zdolności do bycia ubezpieczonym oraz do ponoszenia ciężaru składki ubezpieczeniowej. Fakt, że zakres ochrony został powiązany z realizacją konkretnego kontraktu, nie niweczy tej oceny i nie zmienia okoliczności, że ochrona dotyczy działalności tożsamej rodzajowo z

przedmiotem niniejszego zamówienia.

Interpretacja przyjęta przez Zamawiającego prowadzi w istocie do utożsamienia warunku udziału w postępowaniu z wymogiem posiadania polisy dedykowanej realizacji konkretnej, przyszłej umowy, czego dokumentacja postępowania nie przewiduje. Gdyby Zamawiający zamierzał wykluczyć możliwość przedłożenia polisy powiązanej z określonym kontraktem lub wymagać ubezpieczenia obejmującego całość działalności wykonawcy w sposób nieograniczony, powinien był wyraźnie i jednoznacznie sformułować taki wymóg w SW Z. Niedopuszczalne jest natomiast wprowadzanie dodatkowych, niewyrażonych wprost ograniczeń na etapie oceny ofert, w drodze wykładni rozszerzającej warunku udziału.

W konsekwencji uznać należy, że przedłożona przez Odwołującego polisa spełnia zarówno literalne brzmienie warunku, jak i jego funkcję w postępowaniu, a odmowa jej uznania opiera się na nadmiernie formalistycznym podejściu, pozostającym w sprzeczności z celem regulacji dotyczących oceny sytuacji ekonomicznej wykonawców.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku KIO z 17.07.2024 r., sygn. akt: KIO 2321/24. Izba w tym przypadku dopuściła możliwość posłużenia się polisą kontraktową w odniesieniu do analogicznego brzmienia warunku udziału w postępowaniu: „Izba nie przeczy temu, że cel ubezpieczenia OC działalności gospodarczej i cel ubezpieczenia kontraktu są różne. Jednak Izba zwraca uwagę, że oba te ubezpieczenia są ubezpieczeniami odpowiedzialności cywilnej.

Art. 115 ust. 1 pkt 3 ustawy wskazuje, że przy badaniu zdolności ekonomiczno-finansowej zamawiający może w szczególności wymagać posiadania przez wykonawcę odpowiedniego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Przepis ten nie precyzuje czy chodzi tu o ubezpieczenie działalności gospodarczej wykonawcy, czy ubezpieczenie jakiegoś fragmentu tej działalności. Zatem ustawodawca kwestię doprecyzowania rodzaju ubezpieczenia OC pozostawia zamawiający w ramach konstruowania warunku. Z kolei § 8 rozporządzenia o PŚD nie stanowi wbrew stanowisku odwołującego zamkniętego katalogu dokumentów, bowiem ustawodawca posłużył się sformułowaniem "w szczególności", co wyklucza zamkniętych charakter tego katalogu, co więcej wprost w § 8 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia ustawodawca dopuszcza inne niż wymienione dokumenty. Nadto rację należy przyznać zamawiającemu, że może on żądać dokumentów potwierdzających, że wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia ze wskazaniem sumy gwarancyjnej tego ubezpieczenia. Zestawiając przepis ustawy mówiący o odpowiednim ubezpieczeniu OC i przepis rozporządzenia mówiący o ubezpieczeniu w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej związanej z przedmiotem zamówienia, to należy uznać, że to zamawiający określając warunek może doprecyzować jaki dokument ubezpieczenia OC będzie odpowiedni dla wykazania zdolności, może więc wskazać, że chodzi o dokument w zakresie całej działalności wykonawcy, ale także zawęzić do jakiegoś rodzaju/rodzajów działalności niezbędnej dla realizacji danego zamówienia, choć nie wyczerpującej całości przedmiotu zamówienia. Jeśli zaś zamawiający nie dookreśli w warunku jaki zakres działalności uważa za związany z przedmiotem zamówienia i niezbędny dla objęcia ubezpieczeniem, to każdy zakres działalności związany z przedmiotem zamówienia należy uznać za właściwy.

Ponadto podkreślił, że dwa z trzech orzeczeń KIO, przywołanych przez Zamawiającego w uzasadnieniu odrzucenia oferty, nie tworzą jednolitej, utrwalonej linii orzeczniczej, którą można w sposób automatyczny i bezrefleksyjny przenieść na grunt niniejszej sprawy. Każde z tych rozstrzygnięć zapadło na tle odmiennych okoliczności faktycznych, co powoduje, że ich tezy nie mogą być traktowane jako uniwersalne i bezwzględnie wykluczające możliwość posłużenia się polisą kontraktową. Potwierdza to również przywołany powyżej wyrok Izby z 17.07.2024 r., sygn. akt: KIO 2321/24, w którym dopuszczono taką możliwość przy analogicznym brzmieniu warunku.

Z kolei trzeci z powołanych przez Zamawiającego wyroków Izby z 03.10.2022 r., sygn. akt: KIO 2391/22, odnosi się do odmiennej sytuacji faktycznej – w tamtej sprawie na etapie postępowania w ogóle nie została złożona polisa kontraktowa – a ponadto zawiera tezy, które w istocie wspierają stanowisko Odwołującego. Izba jednoznacznie wskazała bowiem, że celem żądania dokumentów potwierdzających posiadanie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności jest wykazanie spełniania warunku dotyczącego zdolności ekonomicznej i finansowej, tj. wykazanie, że wykonawca znajduje się w dobrej kondycji finansowej i jest w stanie ponieść ciężar opłaty składki ubezpieczeniowej. Jednocześnie podkreślono, że zakres ubezpieczenia powinien być związany z przedmiotem zamówienia, a nie tożsamy z nim w znaczeniu ścisłym, identycznym i niepozostawiającym żadnych różnic. Powyższe jednoznacznie potwierdza, że każda sprawa wymaga indywidualnej oceny przez pryzmat konkretnych okoliczności faktycznych oraz treści danego warunku udziału. W niniejszym postępowaniu Zamawiający dokonał oceny w sposób abstrahujący od rzeczywistej funkcji warunku i od okoliczności przemawiających na korzyść Odwołującego. W szczególności całkowicie pominięto fakt, że składka ubezpieczeniowa opłacana przez Odwołującego z tytułu Polisy PZU (o charakterze kontraktowym) jest wyższa niż składka wynikająca z Polisy InterRisk (18.461,21 zł wobec 16.000,00 zł).

Okoliczność ta ma istotne znaczenie z punktu widzenia celu warunku udziału, jakim jest ocena zdolności ekonomicznej wykonawcy. Skoro bowiem Odwołujący ponosi ciężar wyższej składki ubezpieczeniowej przy zachowaniu wymaganej przez Zamawiającego sumy gwarancyjnej, to tym bardziej potwierdza to jego stabilną sytuację finansową oraz zdolność do finansowania ochrony ubezpieczeniowej na poziomie oczekiwanym w postępowaniu. Oznacza to, że cel weryfikacyjny warunku został w pełni zrealizowany, a odmowa uznania przedłożonej polisy opiera się na nadmiernie formalistycznym podejściu, nieuwzględniającym ekonomicznej istoty badanego wymogu.

Zamawiający w dniu 03.03.2026 r. (za pośrednictwem platformy zakupowej platformazakupowa.pl) wezwał wraz

kopią odwołania, w trybie art. 524 Pzp, uczestników postępowania przetargowego do wzięcia udziału w postępowaniu odwoławczym. Żadne zgłoszenie przystąpienia nie miało miejsca.

W dniu 24.03.2026 r. (przez dostawcę usługi e-Doręczenia) Zamawiający wobec wniesienia odwołań do Prezesa KIO wniósł na piśmie, w trybie art. art. 521 Pzp,odpowiedź na odwołanie, w której wnosiło oddalenie odwołanie w całości.

Zamawiający prowadzi postępowanie o zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych dla projektu „Gmina Przykona w transformacji - rewitalizacja przestrzeni wokół zbiornika wodnego Przykona”. Postępowanie podzielone jest na części. W części 2 postępowania ofertę złożył m.in. Wykonawca. Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego prowadzone jest w trybie podstawowym bez negocjacji tj. na podstawie art. 275 pkt 1 ustawy Prawo zamówień publicznych zwanej dalej Pzp. W postępowaniu zostały złożone oferty Wykonawców:

Strabag Sp. z o.o., ul. Parzniewska 10, 05-800 Pruszków – oferta odrzucona; Przedsiębiorstwo Robót Drogowych Błaszki Sp. z o.o., ul. Polna 29, 98-235 Błaszki – oferta odrzucona; BUD-AN Sp. z. o. o., ul. Piekarska 5/4, 62-800 Kalisz – oferta odrzucona; MK STELLA KONRAD MAREK, ul. Południowa 37, 62-600 Koło – oferta odrzucona; DROMEX Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P., Pośrednik 1a,62-840 Koźminek – oferta odrzucona. W konsekwencji odrzucenia wszystkich ofert złożonych w postępowaniu Zamawiający stwierdził, że w postępowaniu nie została złożona żadna oferta niepodlegająca odrzuceniu. Zamawiający poinformował Wykonawcę o odrzuceniu oferty .Podstawę prawną odrzucenia oferty stanowił art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy Prawo zamówień publicznych. W dniu 02.02.2026 r. Wykonawca na podstawie art. 274 ust. 1 ustawy Pzp został wezwany do złożenia aktualnych na dzień złożenia podmiotowych środków dowodowych wskazanych w pkt. 4.13.2.1. (Dla Części 2) oraz 4.13.2.2. SW Z. Wykonawca w wyznaczonym terminie złożył między innymi polisę seria K nr 07128280 wraz z Aneksem nr 1 wystawione przez InterRisk Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. Vienna Insurance Group, która nie potwierdza spełniania warunku udziału w postępowaniu na dzień 15.01.2026 r. Zgodnie z pkt. pkt 4.2.3 lit. b) SW Z Wykonawca winien wykazać posiadanie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną ubezpieczenia co najmniej 9.000.000,00 złotych. Wykonawca wraz z ofertą złożył oświadczenie, o którym mowa w art. 125 ust. 1 ustawy Pzp. Stosownie do art. 125 ust. 3 ustawy Pzp, oświadczenie to stanowi dowód potwierdzający brak podstaw wykluczenia oraz spełnianie warunków udziału w postępowaniu na dzień składania ofert i tymczasowo zastępuje wymagane podmiotowe środki dowodowe. Oznacza to, że w dacie 15.01.2026 r.

Wykonawca zadeklarował spełnianie warunku dotyczącego posiadania wymaganego ubezpieczenia OC. Dokumenty składane w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego mają zatem potwierdzać stan istniejący już w tej dacie, a nie prowadzić do jego ukształtowania dopiero po upływie terminu składania ofert. Przedłożona polisa seria K nr 07128280 wraz z Aneksem nr 1 nie potwierdza spełniania warunku na dzień 15.01.2026 r. Z jej treści wynika bowiem, że okres ubezpieczenia rozpoczyna się dopiero w dniu 25.01. 2026 r., a więc po upływie terminu składania ofert. Tym samym w chwili składania oferty Wykonawca nie był objęty ochroną ubezpieczeniową w zakresie wymaganym SW Z. Brak obowiązywania polisy w tej dacie oznacza, że warunek udziału w postępowaniu nie był spełniony w sposób rzeczywisty, pomimo złożonego oświadczenia z art. 125 ust. 1 Pzp. Niezależnie od powyższego, z dokumentów wynika, że pierwotna suma ubezpieczenia wynosiła 3 000 000,00 zł, natomiast dopiero Aneks nr 1 – obowiązujący od dnia 03.02.2026 r. – podwyższa ją do kwoty 10 000 000,00 zł. Również w tym zakresie dokumenty nie potwierdzają spełniania warunku na dzień składania ofert. Dodatkowo polisa przewiduje obowiązek opłacenia składki w terminie do 05.02.2026 r., natomiast Wykonawca nie przedłożył dowodu jej opłacenia. Brak potwierdzenia zapłaty składki nie pozwala przyjąć, że ochrona ubezpieczeniowa była skuteczna w rozumieniu postanowień umowy ubezpieczenia. Podkreślił, że aktualność dokumentu w rozumieniu art. 274 ust. 1 ustawy Pzp oznacza, iż dokument jest aktualny na dzień jego złożenia, natomiast nie zmienia to zasady, że spełnianie warunków udziału w postępowaniu podlega ocenie według stanu istniejącego na dzień składania ofert i powinno trwać przez cały okres postępowania. W związku z powyższym oraz innymi brakami w złożonych dokumentach Wykonawca w dniu 12.02.2026 r. na podstawie art. 128 ust. 1 ustawy Pzp został wezwany między innym do złożenia dokumentów potwierdzających, że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia ze wskazaniem sumy gwarancyjnej tego ubezpieczenia (w celu potwierdzenia spełniania warunku określonego w pkt 4.2.3 lit. b) SW Z). Wykonawca w wyznaczonym terminie złożył między innymi polisę nr 1095783316 wystawioną przez PZU S.A. Wykonawca złożył polisę, wskazując zakres ubezpieczenia: Odpowiedzialność cywilna w związku z posiadanym mieniem lub prowadzoną działalnością.

Ubezpieczona działalność wraz z PKD: - ochrona dotyczy wyłącznie szkódz tytułu realizacji kontraktu "Modernizacja gospodarki odpadami ZKG - rozbudowa systemu energetycznego w celu wykorzystania zielonej energii oraz rozbudowa zaplecza techniczno - administracyjnego ZUOK Staw Orli". Z treści polisy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wynika więc, że ochrona ubezpieczeniowa została ograniczona wyłącznie do szkód powstałych w związku z realizacją konkretnego, indywidualnie oznaczonego kontraktu wskazanego w polisie. Tym samym zakres ubezpieczenia nie obejmuje odpowiedzialności cywilnej Wykonawcy z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej jako takiej, lecz stanowi ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej o charakterze kontraktowym. Zamawiający podkreśla, że warunek udziału w postępowaniu dotyczący posiadania ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ma na celu ocenę sytuacji

ekonomicznej i finansowej Wykonawcy, a nie zabezpieczenie realizacji konkretnego zamówienia. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia obejmuje szkody, które mogą zostać wyrządzone przez wykonawcę przy wykonywaniu dowolnych umów związanych z tą działalnością, i nie może być utożsamiane z ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej konkretnego kontraktu. Powyższe stanowisko, odnoszące się do podobnego stanu faktycznego, znajduje potwierdzenie zarówno w stanowisku UZP, jak i w utrwalonym orzecznictwie KIO, zgodnie z którym polisa kontraktowa co do zasady nie może zostać uznana za dokument potwierdzający spełnianie warunku udziału w postępowaniu polegającego na posiadaniu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia (m.in. wyrok KIO z 19.10.2017 r., sygn. akt: KIO 2056/17; wyrok KIO z 03.10.2022 r., sygn. akt: KIO 2391/22, wyrok KIO z 02.06.2025 r., sygn. akt: KIO 1699/25). Fakt, że polisa wskazuje określone rodzaje działalności według klasyfikacji PKD, nie zmienia powyższej oceny, albowiem decydujące znaczenie ma charakter ubezpieczenia oraz zakres odpowiedzialności objętej ochroną ubezpieczeniową. W niniejszym przypadku ochrona ta została ograniczona wyłącznie do realizacji jednego, konkretnego kontraktu, co nie pozwala uznać, że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej związanej z przedmiotem zamówienia, zgodnie z wymaganiami SW Z. Mając powyższe na uwadze, Zamawiający stwierdził, że Wykonawca nie wykazał spełniania warunku udziału w postępowaniu określonego w pkt 4.2.3 lit. b SW Z. W konsekwencji Zamawiający był zobowiązany do wykluczenia Wykonawcy z postępowania, a jego oferta podlega odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy Pzp.

Skład orzekający Krajowej Izby Odwoławczej po zapoznaniu się z przedstawionymiponiżej dowodami, po wysłuchaniu oświadczeń, jak i stanowisk stron złożonych ustnie do protokołu w toku rozprawy, ustalił i zważył, co następuje.

Skład orzekający Izby ustalił, że nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania na podstawie art. 528 Pzp, a Wykonawca wnoszący odwołanie posiadał interes w rozumieniu art. 505 ust. 1 Pzp, uprawniający do jego złożenia.

Skład orzekający Izby dopuścił w niniejszej sprawie dowody z: dokumentacji postępowania o zamówienie publiczne nadesłanej przez Zamawiającego do akt sprawy w postaci elektronicznej, w tym w szczególności informacji o odrzuceniu w zakresie Części 2 oferty "DROMEX" Firma Handlowo-Usługowa Roboty Drogowo-Budowlane R.P. oraz unieważnieniu postępowania w zakresie Części 2.

Izba zaliczyła w poczet materiału dowodowego dowody złożone przez Odwołującego na rozprawie:

·dwa slipy ofertowe, w ramach których Dom Brokerski zwracał się do ubezpieczyciela w zakresie możliwości ustalenia pierwszej polisy która nie została uznana przez Zamawiającego, jak również drugiej - na okoliczność badania analogicznych przestanek w zakresie sytuacji finansowej wykonawcy.

Przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy skład orzekający Izby wziął pod uwagę argumentacje wynikającą z odwołania oraz odpowiedzi na odwołanie, jak i stanowiska i oświadczenia stron złożone ustnie do protokołu.

Odnosząc się generalnie do podniesionych w treści odwołania zarzutów, stwierdzić należy, że odwołanie zasługuje na oddalenie.

Odwołujący sformułował w odwołaniu zarzut: ·naruszenia art. 226 ust. 1 pkt 2 lit b i c Pzp poprzez odrzucenie oferty Odwołującego, podczas gdy złożona przez niego Polisa Ubezpieczenia Odpowiedzialności Cywilnej Ogólnej numer 1095783316 wystawiona przez PZU S.A. potwierdza spełnienie warunku udziału w postępowaniu dotyczącego sytuacji ekonomicznej lub finansowej (4.2.3. lit. b SWZ).

Izba dokonała następujących ustaleń odnośnie do przedmiotowego odwołania.

W pierwszej kolejności Izba przywołuje stan faktyczny wynikający z treści odwołania oraz odpowiedzi na odwołanie. Jednocześnie, podkreślając, że nie było sporu co do stanu faktycznego, ale oceny tego stanu przez Zamawiającego.

W pozostałym zakresie Izba odniesie się przy rozpoznawaniu zarzutów.

Biorąc pod uwagę stan rzeczy ustalony w toku postępowania (art. 552 ust.1 Pzp), oceniając wiarygodność i moc dowodową, po wszechstronnym rozważeniu zebranego materiału (art. 542 ust. 1 Pzp), Izba stwierdziła co następuje.

Odnośnie zarzutu odwołania, Izba uznała w/w zarzut za podlegający oddaleniu. Na wstępie, Izba podkreśla, że rozpoznanie zarzutu odnosi się sensu stricte do tej polisy, która była ostatecznym przedmiotem oceny ze strony Zamawiającego i podstawą odrzucenia jego oferty.

W pierwszej kolejności, Izba podkreśla, że Odwołujący w sposób błędny i wyrwanyz kontekstu odczytał przesłanie wynikające z wyroku z 17.07.2024 r., sygn. akt: KIO 2321/24. Wynika bowiem z niego, że: „(…) Istota sporu pomiędzy stronami sprowadza się do tego, czy zamawiający w miejsce żądanej polisy OC prowadzenia działalności związanej z przedmiotem zamówienia może przyjąć, dla potwierdzenia spełnienia warunku udziału w postępowaniu, polisę dedykowaną

pod ten konkretny przedmiot zamówienia. (…) zamawiający powinien przy ustalaniu warunków kierować się przede wszystkim oceną, czy dany warunek jest niezbędny dla oceny zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia i czy nie jest nadmierny, a przez to nie ogranicza dostępu do zamówienia w sposób nie uzasadniony usprawiedliwioną potrzebą zamawiającego. Z tego właśnie orzecznictwo przywoływane przez odwołującego, ale przede wszystkim przez zamawiającego wskazuje, że należy rozróżnić polisę OC w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej związanej z przedmiotem zamówienia od polisy ubezpieczającej odpowiedzialność wykonawcy za realizację zamawianego przedmiotu zamówienia (…) Z tego względu w orzeczeniach podkreśla się, że celem warunku jest zbadanie zdolności ekonomicznofinansowej wykonawcy do realizacji zamówienia, a nie uzyskanie przez zamawiającego na etapie oferowania zabezpieczenia prawidłowej realizacji zamówienia w postaci ubezpieczenia danego kontraktu. Jest to zatem wytyczna kierowana do zamawiających, którzy nie powinni wymagać na etapie ofertowania polis ubezpieczających dany kontrakt, bo takie żądanie wykracza poza minimalny poziom zdolności. Żądanie polis OC w zakresie działalności związanej z przedmiotem zamówienia ma służyć ustaleniu, czy wykonawca znajduje się w sytuacji, w której zakład ubezpieczeń jest skłonny objąć go ubezpieczeniem, z uwagi na kondycję finansową, w jakiej wykonawca się znajduje. (…) W orzeczeniach podkreśla się, że żądanie ubezpieczenia przedmiotu zamówienia na etapie ofertowania, kiedy wykonawcy nie mają pewności uzyskania danego zamówienia jest żądaniem nieproporcjonalnym i nadmiernym. Natomiast, w ocenie Izby, to w żaden sposób nie oznacza, że wykonawcy nie mogą wykazać spełnienia warunku w większym stopniu niż wymagał tego zamawiający, a więc nie tylko wykazać zdolność do bycia ubezpieczonym na wymaganą w warunku sumę gwarancyjną, ale wykazać zdolność do bycia ubezpieczonym od ryzyk tego konkretnego zamówienia. (…) Izba nie przeczy temu, że cel ubezpieczenia OC działalności gospodarczej i cel ubezpieczenia kontraktu są różne. Jednak Izba zwraca uwagę, że oba te ubezpieczenia są ubezpieczeniami odpowiedzialności cywilnej. Art. 115 ust. 1 pkt 3 ustawy wskazuje, że przy badaniu zdolności ekonomiczno-finansowej zamawiający może w szczególności wymagać posiadania przez wykonawcę odpowiedniego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Przepis ten nie precyzuje czy chodzi tu o ubezpieczenie działalności gospodarczej wykonawcy, czy ubezpieczenie jakiegoś fragmentu tej działalności. Zatem ustawodawca kwestię doprecyzowania rodzaju ubezpieczenia OC pozostawia zamawiający w ramach konstruowania warunku (…) Jeśli zaś zamawiający nie dookreśli w warunku jaki zakres działalności uważa za związany z przedmiotem zamówienia i niezbędny dla objęcia ubezpieczeniem, to każdy zakres działalności związany z przedmiotem zamówienia należy uznać za właściwy. (...) Natomiast wykonawca D... przedłożył polisę OC dla tego konkretnego zamówienia, a więc taką jakiej na etapie realizacji zamówienia będzie wymagał zamawiający od wykonawców, choć nie miał takiego obowiązku. (…)”. Wynika więc z tego wyroku, iż Izba w tym przywołanym orzeczeniu uznała, że Wykonawca przedstawił, czy też spełnił wymóg w sposób wyższy niż było to wymagane, gdyż przedstawił ubezpieczenie pod ten konkretny przyszły przedmiot zamówienia.

Przytoczony powyżej wyrok był zgodny także ze wcześniejszym orzecznictwem: „(…) polisa OC nie musi dokładnie opiewać na działalność objęta przedmiotem zamówienia a wystarczy, że będzie z nim kierunkowo zbieżna. Nie oznacza to jednak, że polisa dokładnie odpowiadająca przedmiotowi zamówienia – wyraźnie ten przedmiot ubezpieczająca – jest polisa niewłaściwa. To, że polisa OC nie musi obejmować kontraktu objętego przedmiotem zamówienia, nie oznacza, że nie może mieć ona takiego charakteru. Taka polisa w sposób oczywisty jest bowiem polisa związana z przedmiotem zamówienia. (…)” (wyrok KIO z 12.02.2015 r., sygn. akt: KIO 179/15).

Stanowisko Odwołującego, idzie jeszcze dalej, gdyż uznaje, że niedookreślenie skutkuje tym, że każdy zakres jest wystarczający, a w tym wypadku wystarczające jest złożenie nawet polisy OC na zupełnie inny kontrakt byleby była ta polisa związana z przedmiotem zamówienia.

Izba uważa jednak, że uznanie takiego stanowiska Odwołującego skutkowałoby zawężeniem odpowiedzialności cywilnej Wykonawczej z tytułu prowadzonej działalności jako takiej, czyli całej działalności, do odpowiedzialności cywilnej związanej wyłącznie z realizacją konkretnego, indywidulanie oznaczonego kontraktu wskazanego w polisie, do tego nie pod ten konkretny przyszły przedmiot zamówienia, ale zupełnie inny kontrakt. W tym kontekście, Zamawiający i Wykonawcy powinni jednak pamiętać, że ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej, wymagane przez Zamawiającego jako warunek udziału w postępowaniu, nie jest tożsame z ubezpieczeniem od odpowiedzialności cywilnej służącym zabezpieczeniu umowy (K. Kostiuszko „Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej jako warunek udziału w postępowaniu”, LEX/el. 2024). Ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia obejmuje szkody, które mogą zostać wyrządzone przez wykonawcę przy wykonaniu dowolnej umowy związanej z tą działalnością, dlatego nie powinno być mylone z ubezpieczeniem OC konkretnego kontraktu, które służy pokryciu roszczeń odszkodowawczych związanych wyłącznie z realizację tego kontraktu. (za Komentarzem Urzędu Zamówień Publicznych do art. 115 ustawy Pzp, str. 411).

Istotą zaś, posiadania polisy OC jest potwierdzenie wiarygodności ekonomicznej wykonawcy, gdyż samo zawarcie umowy ubezpieczenia wymaga weryfikacji przez ubezpieczyciela zdolności finansowej danego podmiotu - „Odnosząc się do zarzutów dotyczących polisy należy wskazać, że celem jej przedłożenia jest sprawdzenie zdolności ekonomicznej i finansowej wykonawcy pod kątem zdolności wykonawcy do ubezpieczenia własnej działalności na żądaną przez zamawiającego sumę i możliwości uzyskania ubezpieczenia. To ubezpieczyciel weryfikuje w takich sytuacjach dany

podmiot zamierzający zawrzeć umowę ubezpieczenia pod względem jego wiarygodności, uczciwości gospodarczej oraz możliwości zapłaty składek (tak: wyrok Sąd Okręgowy we Wrocławiu z dnia 14 lipca 2011 r. o sygn. akt X Ga 213/11).

Żądanie przez Zamawiającego złożenia polisy OC w celu wykazania spełnienia warunku udziału w postępowaniu dotyczącego sytuacji ekonomicznej lub finansowej jest zatem swego rodzaju przerzuceniem na profesjonalny podmiot – tj. ubezpieczyciela – analizy zdolności finansowej danego wykonawcy. Uzasadnionym jest przyjęcie, że wykazanie posiadania stosownej polisy ubezpieczenia na etapie oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu ma na celu wykazanie się przez wykonawcę określonym statusem ekonomiczno-finansowym, nie zaś ubezpieczenie danej inwestycji czy przedsięwzięcia gospodarczego, które jest przedmiotem zamówienia” (wyrok KIO z 19.08.2022 r., sygn. akt: KIO 1933/22).

W efekcie, oczekiwania Odwołującego co do uznania polisy OC na zupełnie inny kontrakt dlatego, że jest ona związana swoim zakresem z przedmiotem zamówienia, w ocenie Izby, byłoby działaniem nie do przyjęcia, po pierwsze dlatego, iż co do istoty polisa OC w zakresie prowadzanej działalności gospodarczej a polisa kontraktowa, to dwa odrębne i niezwiązana ze sobą dokumenty (odmienne rodzajowo), których zasadniczy cel jest zgoła odmienny, a orzecznictwo uznało dopuszczalność złożenia polisy kontraktowej pod przyszły kontrakt wyjątkowo tylko dlatego, gdyż w sposób oczywisty jest to polisa związana z przedmiotem zamówienia (spełnia wymóg do „przodu” w sposób wyższy niż było to wymagane), po drugie akceptacja takiego stanowiska, w ocenie Izby byłoby uznaniem możliwości spełnienia wymogu w sposób de facto niższy niż było to wymagane, gdyż poprzez polisę OC która nie jest związana z przedmiotem zamówienia, jest bowiem związana sensu stricte z przedmiotem zamówienia nie tego zamówienia, a zupełnie innego zamówienia, w tym wypadku kontraktu: "Modernizacja gospodarki odpadami ZKG - rozbudowa systemu energetycznegow celu wykorzystania zielonej energii oraz rozbudowa zaplecza techniczno - administracyjnego ZUOK Staw Orli". W ocenie, Izby de facto byłaby to zgoda na uznanie możliwości wykazania się przez Wykonawcę wiarygodnością ekonomiczną nie poprzez dokument przywołany w art. 115 ust. 1 pkt 3 ustawy Pzp. Jeśli bowiem nawet przyjąć, że przepis ten nie precyzuje, czy chodzi tu o ubezpieczenie działalności gospodarczej wykonawcy, czy ubezpieczenie jakiegoś fragmentu tej działalności. To w żadnym wypadku nie można uznać, że każdy zakres działalności związany z przedmiotem zamówienia należy uznać za właściwy, nawet taki który dotyczy zupełnie innego kontraktu, nie przyszłego kontraktu.

Biorąc powyższe pod uwagę, Izba uznała jak na wstępie.

W tym stanie rzeczy, Izba oddaliła odwołanie na podstawie art. 553 zdanie pierwsze i art. 554 ust. 1 pkt 1 Pzp oraz orzekła jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono z uwzględnieniem przywołanych poniżej przepisów, w tym także w oparciu o § 8 ust. 2 pkt 1) rozporządzenia wskazanego poniżej. Jednocześnie, obciążając kosztami Odwołującego.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku na podstawie art. 557 Pzp oraz art. 575 Pzp, z uwzględnieniem postanowień Rozporządzenia Prezesa Rady Ministróww sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania z dnia 30 grudnia 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 2437).

Przewodniczący
………………………………

Sprawdź nowe przetargi z podobnym ryzykiem

Ten wyrok pomaga ocenić spór po fakcie. Alert przetargowy pozwala wychwycić podobny problem na etapie SWZ, pytań, badania oferty albo decyzji o odwołaniu.

Graf orzeczniczy

Powiązania z innymi wyrokami KIO — cytowane precedensy oraz orzeczenia, które się do tego wyroku odwołują.

Podobne orzeczenia

Orzeczenia z największą wspólną podstawą PZP

Dane pochodzą z publicznego rejestru orzeczeń Krajowej Izby Odwoławczej (orzeczenia.uzp.gov.pl). Orzeczenia są dokumentami publicznymi w domenie publicznej (art. 4 ustawy o prawie autorskim).