Izba oddaliła odwołaniewyrok

Wyrok KIO 1342/19 z 1 sierpnia 2019

Przedmiot postępowania: Dostawę wielozadaniowego statku ratowniczego dla Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa

Najważniejsze informacje dla przetargu

Rozstrzygnięcie
oddalono
Zamawiający
Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa
Powiązany przetarg
Brak połączenia
Podstawa PZP
art. 7 ust. 1 Pzp

Strony postępowania

Zamawiający
Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa

Treść orzeczenia

Sygn. akt
KIO 1342/19

WYROK z dnia 1 sierpnia 2019 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący
Jolanta Markowska
Protokolant
Aldona Karpińska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2019 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 15 lipca 2019 r. przez wykonawcę: PGZ Stocznia Wojenna sp. z o.o., ul. Śmidowicza 48, 81-127 Gdynia w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa, ul. Hryniewieckiego 10, 81-340 Gdynia,

orzeka:
  1. oddala odwołanie,
  2. kosztami postępowania obciąża wykonawcę: PGZ Stocznia Wojenna sp. z o.o., ul. Śmidowicza 48, 81-127 Gdynia, i:
  3. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę: PGZ Stocznia Wojenna sp. z o.o., ul. Śmidowicza 48, 81-127 Gdynia tytułem wpisu od odwołania,
  4. zasądza kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) od wykonawcy: PGZ Stocznia Wojenna sp. z o.o., ul. Śmidowicza 48, 81-127 Gdynia na rzecz zamawiającego: Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa, ul. Hryniewieckiego 10, 81-340 Gdynia stanowiącą koszty poniesione z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika.

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1986 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Gdańsku.

Sygn. akt
KIO 1342/19

UZASADNIENIE

Zamawiający: Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa, z siedzibą w Gdyni, prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na: „Dostawę wielozadaniowego statku ratowniczego dla Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa”. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej pod nr2019/S 128-312399 w dniu 8 lipca 2019 r.

Wykonawca: PGZ Stocznia Wojenna, sp. z o.o. z siedzibą w Gdyni wniósł odwołanie wobec treści ogłoszenia o zamówieniu i Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, zarzucając naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1986 ze zm.), zwanej dalej „Pzp”:

  1. art. 22 ust. 1a w związku ust. 1b pkt 3 oraz art. 7 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunków odnoszących się do zdolności technicznej i zawodowej w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a przez to ograniczający uczciwą konkurencję,
  2. art. 23 ust. 5 Pzp, poprzez uniemożliwienie wykonawcom wspólnie ubiegającym się o udzielenie zamówienia sumowania ich potencjałów dla wykazania spełniania warunków udziału w postępowaniu, mimo że ograniczenie takie nie jest obiektywnie uzasadnione ani proporcjonalne,
  3. art. 41 pkt 7 i 7a w związku z art 25 i 26 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunku udziału w postępowaniu w taki sposób, że nie może on być potwierdzony wymaganymi przez Zamawiającego dokumentami,
  4. art. 22 ust. 1a w związku ust. 1b pkt 2 oraz art. 7 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunków odnoszących się do sytuacji ekonomicznej i finansowej w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a przez to ograniczający uczciwą konkurencję, a ponadto w sposób nieprecyzyjny, a tym samym uniemożliwiającym ocenę zdolności wykonawcy.

Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu zmiany treści ogłoszenia i odpowiadających im zapisów specyfikacji w ten sposób, że:

  1. pkt III. 1.3). 1. ogłoszenia przybierze treść: „W okresie ostatnich 6 lat (a jeżeli okres prowadzenia działalności, jest krótszy - w tym okresie), należycie: 1) opracował projekt techniczny lub roboczy co najmniej jednego wybudowanego lub przebudowanego i odebranego następnie statku specjalistycznego o wartości prac min. 150 000 000,00 PLN netto (sto pięćdziesiąt milionów złotych) oraz 2) wybudował lub przebudował jeden statek specjalistyczny, a wartość prac wyniosła min. 150 000 000,00 PLN netto (sto pięćdziesiąt milionów złotych).

Za „statek specjalistyczny” Zamawiający uzna statek posiadający co najmniej jedną z poniższych cech: — statek klasy Chemical recovery (do zwalczania substancji niebezpiecznych i szkodliwych) — statek przeznaczony do ratowania ludzi i mienia na morzu, — posiadanie klasy oil recovery (do zbierania zanieczyszczeń olejowych), — statek posiadający wyposażenie umożliwiające oznaczenie statku symbolem klasy min. FiFi-1, — statek częściowo gazoszczelny (dostarczanie powietrza do cytadeli i zespołu napędowego odbywa się z wykorzystaniem filtrowentylacji), — statek z napędem diesel-electric, — statek zaopatrzeniowy typu AHTS lub PSV, — okręt wojenny.”,

  1. pkt III.1.3).3. ogłoszenia przybierze treść: „W przypadku wspólnego ubiegania się o udzielenie niniejszego zamówienia, warunki o których mowa w pkt III. 1.2) i III. 1.3) niniejszego ogłoszenia, wykonawcy powinni spełniać łącznie”,
  2. pkt. III. 1.3). 1.2) ogłoszenia przybierze treść: „wykaz dostaw w okresie ostatnich sześciu lat przed upływem terminu składania ofert (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie) wraz z podaniem ich przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostawy zostały wykonane należycie”, ewentualnie warunek pkt III. 1.3) zostanie zmodyfikowany w ten sposób, że projekt i wykonanie statku specjalistycznego będzie musiało być dokonane w ciągu 3 lat przed upływem okresu składania ofert,
  3. pkt lll.l .2).2. ogłoszenia przybierze treść: „osiągnęli, w okresie trzech (3) ostatnich lat obrotowych przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - za ten okres obrót, wynoszący minimalnie średniorocznie 135.000.000,00 PLN (słownie: sto trzydzieści pięć milionów złotych)”, zaś pkt III.1.2).3. zostanie wykreślony, wnosząc ponadto o obciążenie Zamawiającego kosztami postępowania odwoławczego.

I. Zarzut naruszenia art. 22 ust. 1a Pzp w związku z art 7 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunków odnoszących się do zdolności technicznej i zawodowej w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a przez to ograniczający uczciwą konkurencję.

Ustawodawca określił, iż zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu oraz wymagane od wykonawców środki dowodowe w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania

zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności. Zasada proporcjonalności oznacza, że opisane przez zamawiającego warunki udziału w postępowaniu muszą być uzasadnione wartością zamówienia, charakterystyką, zakresem, stopniem złożoności lub warunkami realizacji zamówienia. Nie powinny także ograniczać dostępu do zamówienia wykonawcom dającym rękojmię należytego wykonania zamówienia.

W sprawie C- 376/08 (Serrantoni Srl), Trybunał Sprawiedliwości UE wskazał, że przy określaniu, jacy wykonawcy nie mogą wziąć udziału w postępowaniu, niezbędne jest zachowanie zasady proporcjonalności, a więc ograniczania konkurencji gwarantowanej w Traktacie ustanawiającym Wspólnotę Europejską w stopniu jak najmniejszym i jedynie niezbędnym dla osiągnięcia celów. W wyroku w sprawie C-234/03 (Contse SA) TS orzekł, że naruszeniem Traktatu jest żądany przez zamawiającego wymóg doświadczenia, który powinni udowodnić wykonawcy, jeśli nie jest niezbędny dla oceny zdolności wykonawcy do wykonania zamówienia. Proporcjonalność warunków do przedmiotu zamówienia oznacza zatem, że mają one być adekwatne do osiągnięcia celu, a więc wyboru wykonawcy dającego rękojmię należytego wykonania przedmiotu zamówienia. W orzeczeniu ETS w sprawie C-448/01 (EVN AG) stwierdzono natomiast, że postawienie zbyt wygórowanego warunku udziału w postępowaniu może faworyzować duże przedsiębiorstwa, dyskryminując mniejszych dostawców, którzy mogliby z powodzeniem wykonać zamówienie.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zdaniem Odwołującego należy uznać, że warunek (sformułowany w pkt lll.1.3).l. ogłoszenia) zaprojektowania i wybudowania dwóch statków specjalistycznych o wartości przynajmniej 150 milionów złotych każdy, jest nieproporcjonalny i faworyzuje dużych wykonawców kosztem wykonawcy mniejszego, który z powodzeniem mógłby wykonać zamówienie. Owszem, w orzecznictwie podkreśla się, że wymaganie dwóch porównywalnych dostaw, co do zasady nie jest wymaganiem nieproporcjonalnym, tym niemniej stanowisko to nie znajduje uzasadnienia w specyfice tego, konkretnego, zamówienia. Nie sposób bowiem uznać, iż wykonawca, który zaprojektował i wykonał w sposób należyty jeden statek specjalistyczny o wartości przenoszącej 150 milionów złotych nie ma zdolności zawodowej do zrealizowania porównywalnego zmówienia. Przyjęcie tezy przeciwnej, w myśl której realizacja tak złożonego, kosztownego i długotrwałego zamówienia udała się niejako „szczęśliwie” czy „przypadkiem”, wykonawcy, który nie miał faktycznie zdolności do jego zrealizowania, jest absurdalne z punktu widzenia logiki i zasad doświadczenia życiowego. Można wręcz zaryzykować twierdzenie, iż taki wykonawca nie tylko ma zdolność do wykonania statku obecnie, ale miał ją nawet przed przystąpieniem do wykonywania umowy referencyjnej. Trudno bowiem oczekiwać by jego poprzedni, działający racjonalnie, kontrahent zawarł z nim umowę o wartości kilkuset milionów złotych bez skrupulatnego sprawdzenia kwalifikacji takiego wykonawcy.

Wobec powyższego należy uznać, że wykonawca, który prawidłowo zrealizował jedno porównywalne zamówienie jest zdolny również do wykonania zamówienia niniejszego.

Wymaganie drugiej realizacji jest rażąco nieproporcjonalne do przedmiotu zamówienia, również z uwagi na fakt, że statki specjalistyczne budowane są, jak sama nazwa wskazuje, na specjalne zamówienie, a zatem rzadko. Wymaganie realizacji dwóch statków specjalistycznych w stosunkowo krótkim 6-letnim okresie, oznacza, że zamówienie mogłyby

uzyskać wyłącznie ogromne stocznie, które wodują dziesiątki statków rocznie (wśród których mogą znaleźć się 2 statki specjalistyczne), albo wykonawcy, którym szczęśliwie udało się uzyskać dwa zamówienia na takie jednostki w krótkim czasie, co wszak wcale nie świadczy o ich większych kwalifikacjach zawodowych, a jedynie o sprawności ich działu ofertowego.

Niezależnie od powyższego należy wskazać, iż zamawiający zdefiniował pojęcie „statek specjalistyczny” w sposób ewidentnie preferujący podmiot, który wykonał konkretny rodzaj statku specjalistycznego, będący jednocześnie rodzajem jedynie luźno związanym z przedmiotem zamówienia. Zamawiana jednostka ma być wielozadaniowym statkiem ratowniczym, przy czym wielozadaniowość ma, zgodnie z opisem technicznym, stanowiącym załącznik nr 1 do SIWZ (str. 9-10), obejmować realizację dodatkowych funkcji:

  • holownika (pkt 2.2.a), - statku przeciwpożarowego (2.2.b), - statku zaopatrzeniowego (2.2.c-d) - statku do zbierania zanieczyszczeń olejowych (2.3.b-d) - statku do zwalczania zanieczyszczeń chemicznych innych niż olej (2.3e-h).

Niezrozumiałym jest zatem, dlaczego w pkt III.1.3).1 ogłoszenia Zamawiający tak zdefiniował statek specjalistyczny, że dla spełnienia warunku wymaganego doświadczenia wystarczającym jest zbudowanie statku do zwalczania zanieczyszczeń chemicznych innych niż olej, nie będącego statkiem wielozadaniowym, zaś pozostałe funkcje (w tym podstawowa funkcja ratownicza) muszą występować w zbiegu i to aż z dwiema innymi cechami. Budzi to

uzasadnione obawy, że definicja owa została skonstruowana na potrzeby konkretnego wykonawcy, który zrealizował statek do zwalczania zanieczyszczeń chemicznych, nie będący jednocześnie statkiem wielozadaniowym, co oczywiście naruszałoby zasadę uczciwej konkurencji. Dla usunięcia takiego naruszenia konieczne jest, albo wyeliminowanie konieczności zbiegu różnych funkcji w przypadku także innych rodzajów statków, albo ewentualnie, jeżeli uznajemy, że wielozadaniowość statku referencyjnego jest z punktu zamawiającego istotna, objęcie również statku do zwalczania zanieczyszczeń chemicznych koniecznością posiadania dwóch dodatkowych cech.

II. Zarzut naruszenia art. 23 ust. 5 Pzp, poprzez uniemożliwienie wykonawcom wspólnie ubiegającym się o udzielenie zamówienia sumowania ich potencjałów dla wykazania spełniania warunków udziału w postępowaniu, mimo że ograniczenie takie nie jest obiektywnie uzasadnione ani proporcjonalne.

Zgodnie pkt III.1.3).3. ogłoszenia, warunek dotyczący wiedzy i doświadczenia musi być spełniony przez przynajmniej jednego z wykonawców. Jednocześnie ogłoszenie to odsyła do rozdziału V SIWZ, który w pkt 5 stanowi, iż co najmniej jeden z wykonawców powinien spełniać wszystkie warunki, o których mowa w rozdziale V pkt 2 SIWZ, zaś punkt ten odnosi się nie do warunków dotyczących wiedzy i doświadczenia, ale do zdolności technicznej lub zawodowej oraz sytuacji ekonomicznej i finansowej. Ponadto, załącznik nr 2 do SIWZ pod koniec pkt 1.3.2 wskazuje, że samodzielne spełnianie warunku odnosi się do wiedzy i doświadczenia, odsyłając jednak jednocześnie do nieistniejącego rozdziału VI pkt 1.4 ppkt 7) SIWZ. Na podstawie tak niespójnych zapisów SIWZ i ogłoszenia nie sposób ustalić, czy intencją zamawiającego było wyeliminowanie możliwości sumowania potencjałów wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia w odniesieniu do wiedzy i doświadczenia, zdolności technicznej lub zawodowej, czy też do sytuacji ekonomicznej i finansowej.

Niezależnie od tego, jaka rzeczywiście była wola zamawiającego, należy zauważyć, iż zamawiający w żaden sposób nie wykazał obiektywnego uzasadnienia i proporcjonalności wprowadzenia konieczności spełniania warunków przez jednego z wykonawców samodzielnie. Jak wynika z dyspozycji przepisu art. 23 ust 5, aby zamawiający mógł określić szczególny sposób spełniania przez wykonawców warunków udziału w postępowaniu, winien powyższe wymaganie obiektywnie uzasadnić, a ciężar przeprowadzenia uzasadnienia spoczywa na nim (tak np. wyrok KIO 2140/18). Nie sposób nie zgodzić ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku KIO 207/18, w myśl którego zamawiającego obciąża ciężar wykazania, że łączne doświadczenie wykonawców tworzących konsorcjum nie zapewni takiego potencjału, który pozwoli prawidłowo wykonać zamówienie, a możliwe jest to, co do zasady, tylko dla zamówień, których przedmiot jest niepodzielny lub co najmniej trudny do podzielenia w toku wykonawstwa. Jeżeli przedmiot zamówienia jest podzielny, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszym postępowaniu, to wprowadzenie ograniczeń w sumowaniu potencjałów wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, jest bezzasadne i nieproporcjonalne.

III. Zarzut naruszenia art. 41 pkt 7 i 7a w związku z art 25 i 26 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunku udziału w postępowaniu w taki sposób, że nie może on być potwierdzony wymaganymi przez Zamawiającego dokumentami.

Pkt III. 1.3) ogłoszenia formułuje warunek wykonania projektu i statku w okresie 6letnim, natomiast pkt. III. 1.3). 1.2) ogłoszenia na potwierdzenie tego warunku wymaga wykazu dostaw wykonanych lub wykonywanych w okresie 3-letnim. Sprzeczność ta powoduje, że wykonawcy nie mogą wiedzieć czy prawidłowy jest wykaz warunków, czy też dokumentów na ich potwierdzenie. Jednocześnie, jeżeli zamiarem Zamawiającego było zakreślenie okresu 6letniego, to w żaden sposób nie wykazał on zasadności odstąpienia od okresu przewidzianego w §2 ust. 4 pkt 2) rozporządzenia w sprawie rodzajów dokumentów. Oczywiście ust. 5 powołanego przepisu przewiduje możliwość zastosowania dłuższego niż 3-letni okresu, jednak nie w sposób całkowicie arbitralny, a jedynie przy wykazaniu przesłanki zapewnienia odpowiedniego poziomu konkurencji, której to Zamawiający nie wykazał.

IV. Zarzut naruszenia art. 22 ust. 1a w związku ust. 1b pkt 2) oraz art. 7 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunków odnoszących się do sytuacji ekonomicznej i finansowej w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a przez to ograniczający uczciwą konkurencję, a ponadto w sposób nieprecyzyjny, a tym samym uniemożliwiający ocenę zdolności wykonawcy.

Mimo wprowadzenia w art. 22c ust. 2 Pzp ogólnej zasady możliwości żądania obrotu w wysokości dwukrotności wartości przedmiotu zamówienia, nie jest zasadnym przekonanie, że zastosowanie takiego progu jest możliwe w każdym postępowaniu, bez względu na specyfikę przedmiotu zamówienia. W rzeczywistości treść powołanego przepisu w żaden sposób nie wyłącza konieczności formułowania warunków udziału w postępowaniu zgodnie z zasadą proporcjonalności, wyrażoną art. 22 ust. 1a.

W niniejszym postępowaniu wartość przedmiotu zamówienia wynosi około 270 milionów złotych, jednakże jego realizacja przewidziana jest na okres dwóch lat, a zatem roczna skala obrotów osiągana w związku z realizacją zamówienia będzie zbliżona do 135 milionów złotych. Wymaganie obrotu w wysokości niemal trzykrotnie wyższej (pkt III. 1.2).2. ogłoszenia) jest rażąco nieproporcjonalne do skali zamówienia i faworyzuje wykonawców wielkich, kosztem podmiotów mniejszych, ale dających rękojmię należytej realizacji przedmiotu zamówienia.

Wymaganie określone w pkt III. 1.2).3. ogłoszenia określa natomiast nie tylko rażąco wygórowany poziom obrotu (300 mln), ale jednocześnie odnosi go do nie zdefiniowanego w żaden sposób pojęcia „obszaru objętego zamówieniem”. Jeżeli przez „obszar objęty zamówieniem” będziemy rozumieć projektowanie i wykonanie statków specjalistycznych w rozumieniu zapisu pkt III.1.3).l. ogłoszenia, to wymóg ten wypada uznać za absurdalnie wygórowany i sprzeczny z pozostałymi warunkami ogłoszenia. Zamawiający bowiem, z jednej strony wymaga, aby wykonawcy zrealizowali dwie budowy statków specjalistycznych, o łącznej wartości 300 mln, w ciągu 6 lat, a z drugiej stawia wymaganie, by obrót z tego tytułu wynosił w okresie ostatnich 3 lat co najmniej 900 (3x300) milionów złotych.

Zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie pismem z dnia 29 lipca 2019 r., przesłanym do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 30 lipca 2019 r. Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania.

Zdaniem Zamawiającego, zarzut braku proporcjonalności warunku zdolności technicznej i zawodowej w postaci opracowania dokumentacji projektowej dwóch statków oraz wykonania dwóch statków o wartości min. 150 000 000 PLN (słownie: sto pięćdziesiąt milionów złotych) każdy jest niezasadny. Zamawiający podkreślił, że przedmiotem zamówienia jest zaprojektowanie i budowa specjalistycznej, wielozadaniowej jednostki - statku morskiego, przeznaczonego do ratowania ludzi i mienia na morzu. Jest to wysoce specjalistyczna jednostka, której dotąd nie ma w zasobach Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa, powołanej ustawowo do ratowania życia na morzu. Szczególne cechy statku to m.in. (w ślad za opisem technicznym):

  1. gazoszczelność realizowana poprzez nadciśnienie i filtrowentylację dostarczanego powietrza (celem tej cechy jest realizowanie zadań ratowniczych w sytuacji zanieczyszczenia powietrza np. oparami z płonących chemikaliów);
  2. napęd spalinowo-elektryczny (diesel-electric, tj. silniki spalinowe napędzają generatory prądu, którym zasilane są silniki elektryczne napędzające śruby - stosowany tam, gdzie wymagana jest duża manewrowość i zmienne obciążenie napędu głównego);
  3. możliwość prowadzenia pełnych działań ratowniczych w każdych warunkach pogodowych, w warunkach skażenia wody i atmosfery;
  4. zwalczanie zagrożeń i zanieczyszczeń środowiska morskiego, w tym zbierania zanieczyszczeń olejowych oraz chemicznych innych niż olej;
  5. funkcje holownicze;
  6. gaszenie pożarów;
  7. wykrywanie i monitorowanie niebezpiecznych i szkodliwych substancji;
  8. prowadzenia prac nurkowych (poszukiwanie i ratowanie rozbitków znajdujących się pod wodą).

Specjalistyczny i wielozadaniowy charakter jednostki, jej wysoki stopień skomplikowania (a co za tym idzie, cena) powoduje, że jednostki tego typu nie są często budowane oraz nie przez każdą stocznię. Aby prawidłowo i skutecznie zaprojektować i zbudować tego typu jednostkę wymagane jest posiadanie szczególnej wiedzy i doświadczenia w zakresie projektowania i budowy jednostek posiadających co najmniej kilka szczególnych cech.

Zamawiający w treści SIWZ - zał. nr 2 do SIWZ Warunki udziału w postępowaniu, określił w zakresie warunku wiedzy technicznej i zawodowej m.in. warunek dot. wiedzy i doświadczenia (pkt III.1.3.1 ogłoszenia o zamówieniu). Zamawiający wyjaśnił, że aby otworzyć konkurencję nie ograniczył wymagania doświadczenia wyłącznie do legitymowania się doświadczeniem w zakresie wybudowania analogicznej jednostki, ale zdecydował, że

wybudowanie jednostek posiadających kilka spośród cech, jakie będą zintegrowane w jednostce Zamawiającego, będzie doświadczeniem wystarczającym. Z pewnością jednak nie jest wystarczające doświadczenie w zaprojektowaniu i budowie jednostki posiadającej tylko jedną cechę z wielu, jakie będą łącznie „zintegrowane” w jednostce Zamawiającego.

Zdaniem Zamawiającego, wykonanie jednej realizacji nie jest proporcjonalne do przedmiotu zamówienia, gdyż nie potwierdza posiadania zdolności technicznej i zawodowej w postaci wiedzy i doświadczenia w wymiarze wystarczającym do wykonania zamówienia objętego postępowaniem. Zamawiający wskazał wymóg legitymowania się doświadczeniem w sporządzeniu dokumentacji (2) dwóch statków oraz wybudowaniu (2) dwóch statków, gdyż dopiero dwukrotne wykonanie powyższych realizacji przysparza wiedzy i doświadczenia koniecznego do wykonania niniejszego zamówienia.

Odwołujący nie wykazał żadnego dowodu, który potwierdziłby, iż jednorazowa przebudowa lub budowa statku specjalistycznego w rozumieniu treści SIWZ, gwarantuje posiadanie przez wykonawcę doświadczenia wystarczającego do wykonania tak skomplikowanego przedmiotu zamówienia, jakim jest zaprojektowanie i budowa wielozadaniowego statku ratowniczego.

Wymaganie Zamawiającego dotyczące wykazania się dwiema dostawami, tj. zaprojektowaniem i wybudowaniem dwóch statków specjalistycznych o wartości minimum 150 000 000 PLN każdy jest w najwyższym stopniu uzasadnione specyfiką, indywidualnymi cechami niniejszego zamówienia - budowy statku do ratowania życia ludzkiego o dodatkowych funkcjonalnościach z zakresu funkcjonalności statków specjalistycznych, a więc jednostki o wysokim stopniu skomplikowania, mającej stawić czoło niezwykle ważnym zadaniom. Statek ten będzie użytkowany w bardzo trudnych warunkach atmosferycznych, w jakich zwykle prowadzi się akcje ratownicze. Od prawidłowości zaprojektowania i wykonania rzeczonego wielozadaniowego statku ratowniczego zależeć będzie zdrowie i życie osób uczestniczących w akcji oraz powodzenie akcji ratowniczej. Jednorazowa realizacja niesie za sobą ryzyko i powody do obaw o potencjał danego wykonawcy oraz wiedzę i doświadczenie konieczne w przezwyciężeniu trudności, które mogą wystąpić przy niniejszej realizacji, a z którymi dotychczas wykonawca się nie spotkał.

Zdaniem Zamawiającego, realizacja drugiej jednostki jest rynkowym potwierdzeniem, iż wykonawca jest uczestnikiem rynku, który zrealizował budowę pierwszej jednostki w sposób, który umożliwił mu uzyskanie kolejnego zamówienia. Czyli udana pierwsza jednostka przyniosła zamówienia na kolejną bądź kolejne, a co za tym idzie, zrealizowanie choćby jednej kolejnej jednostki świadczy o ugruntowaniu wiedzy i doświadczenia.

Zarzut określenia definicji statku specjalistycznego w sposób ograniczający konkurencję Zamawiający wyjaśnił, że formułując definicję statku specjalistycznego, wskazał, że za „statek specjalistyczny” uzna: a) statek klasy Chemical recovery (do zwalczania substancji niebezpiecznych i

szkodliwych) b) lub inny statek posiadający co najmniej trzy z poniższych cech: - statek przeznaczony do ratowania ludzi i mienia na morzu; - posiadanie klasy oil recovery (do zbierania zanieczyszczeń olejowych); - statek posiadający wyposażenie umożliwiające oznaczenie statku symbolem klasy min.

FiFi-1;

  • statek częściowo gazoszczelny (dostarczanie powietrza do cytadeli i zespołu napędowego odbywa się z wykorzystaniem filtrowentylacji); - statek z napędem diesel-electric; - statek zaopatrzeniowy typu AHTS lub PSV; - okręt wojenny.

Biorąc pod uwagę zbrojeniową specyfikę działalności Odwołującego, Zamawiający podniósł, że okręt wojenny bez żadnej z cech wymaganych przez Zamawiającego jest jednostką kompletnie odmienną od zamawianej w niniejszym postępowaniu, tak jak różne jest doświadczenie przy jego projektowaniu i budowie.

Zamawiający podkreślił, że statek klasy „CHEMICAL RECOVERY VESSEL” jest statkiem wielozadaniowym, na co wskazuje opis przeznaczenia statku sformułowany przez towarzystwo klasyfikacyjne „wymagania klasyfikacyjne dotyczą statków o konstrukcji stalowej,

które w przypadku zdarzenia związanego z uwolnieniem się substancji chemicznych mogą być wykorzystane do prowadzenia działań w atmosferze niebezpiecznej. Statki spełniające wymagania klasy mogą bez żadnych ograniczeń także być wykorzystane do działań na obszarach wody zanieczyszczonej substancjami olejowymi.” Jest to statek specjalistyczny, do którego zaprojektowanie lub/i budowa przysparza wiedzy i doświadczenia koniecznego do wykonania zamówienia. W przypadku innych statków, posiadanie trzech z nich będzie podstawą uznania wybudowanego czy zaprojektowanego statku za statek specjalistyczny w myśl oceny spełnienia warunku. Statki posiadające klasę CHEMICAL RECOVERY VESSEL posiadają jednocześnie wyposażenie umożliwiające zbieranie i przechowywanie zanieczyszczeń z substancji niebezpiecznych.

Zarzut, że statek klasy CHEMICAL RECOVERY VESSEL nie jest statkiem wielozadaniowym jest nieuzasadniony, ponieważ już sama definicja klasy statku wykazuje jego wielozadaniowość. Pojęcie wielozadaniowości jest bardzo ogólne i praktycznie każdy urządzenie, które jest w stanie wykonywać więcej niż jedną funkcję, można uznać za wielozadaniowe. Zamiarem Zamawiającego było precyzyjne określenie wielozadaniowości i zostało to między innymi wykonane, poprzez określenie definicji statku specjalistycznego.

Jednocześnie cechy takiego statku oraz szczególna trudność w jego budowie (operowanie w warunkach zanieczyszczenia chemicznego i olejowego), zbieranie zanieczyszczeń chemicznych oraz gazoszczelność pokrywają się z najważniejszymi i najtrudniejszymi w projektowaniu i budowie cechami statku będącego przedmiotem zamówienia.

Zamawiający, wskazując obowiązek wypełnienia trzech z wskazanych cech innych jednostek niż CHEMICAL RECOVERY VESSEL, rozszerzył możliwość legitymowania się doświadczeniem o wybudowanie statków, które nie są w pełni tożsame z opisanym przedmiotem zamówienia. Budowa statków posiadających trzy, spośród cech referencyjnych nie jest rzadkością, a posiadanie doświadczenia w wykonaniu akurat jednostek o takich cechach nie jest kwestią szczęścia czy przypadku (jak to Odwołujący próbuje przedstawić w treści odwołania), a uznania ich wiedzy i doświadczenia przez armatorów, uczestników rynku budowy statków.

Sprowadzenie powyższej definicji jedynie do konieczności spełnienia jednej cechy, o co wnosi Odwołujący, sprowadzałoby w rzeczywistości ten warunek do warunku doświadczenia w wybudowaniu jakiegokolwiek statku, który nie musiał być statkiem specjalistycznym, i nie przysparza w tym zakresie wiedzy i doświadczenia, zdolności technicznej i zawodowej potrzebnej do wykonania zamówienia objętego niniejszym postępowaniem przetargowym, gdyż nie oddaje skomplikowania wykonania niniejszego zamówienia, które ujawnia się już w procesie jego zaprojektowania i budowy. Definicja wymaganego doświadczenia oparta o zdefiniowane przez Zamawiającego pojęcie statku specjalistycznego wynika z jego wiedzy i doświadczenia w eksploatacji statków ratowniczych, w tym statków przeznaczonych do działań specjalistycznych polegających na zwalczaniu zagrożeń i zanieczyszczeń morza. Doświadczenie i wiedza Zamawiającego w tym zakresie są dodatkowo pogłębiane poprzez kontakty z innymi służbami ratowniczymi na terenie Europy.

W odniesieniu do zarzutu nieuprawnionego wydłużenia okresu badania doświadczenia z trzech do sześciu lat Zamawiający wyjaśnił, że w treści ogłoszenia o zamówieniu oraz SIWZ zezwolił na legitymowanie się doświadczeniem zdobytym w okresie ostatnich 6 lat.

Odwołujący w żądaniu zmiany treści ogłoszenia proponuje zmianę powyższego w taki sposób, że projekt i wykonanie statku specjalistycznego będzie musiało być dokonane w ciągu ostatnich 3 lat przed upływem terminu składania ofert, a zatem żąda w istocie ograniczenia konkurencji. Zdaniem Zamawiającego, realizacja zamówień w piątym czy szóstym roku przed terminem składania ofert potwierdza posiadanie wiedzy i doświadczenia na równi z wykonaniem zamówień w okresie ostatnich trzech lat, gdyż nie nastąpiła w tym czasie spektakularna zmiana technologii lub sposobu realizacji zamówień.

Zamawiający wyjaśnił, że celem usunięcia nieścisłości wprowadził do treści SIWZ i ogłoszenia zdanie wskazujące, iż w przypadku legitymowania się przez wykonawcę doświadczeniem zdobytym w okresie 6 lat - takie doświadczenie może wskazać w wymaganym wykazie.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 23 Pzp, poprzez niezasadne uniemożliwienie wykonawcom wspólne ubiegającym się o udzielenie zamówienia sumowania ich potencjałów Zamawiający stwierdził, że wymaga, aby w przypadku wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, jeden z wykonawców legitymował się doświadczeniem w wybudowaniu dwóch statków, na co jednoznacznie wskazuje treść zał. nr 2 do SIWZ.

W przypadku natomiast oddzielnej realizacji usługi zaprojektowania oraz budowy statków, Zamawiający uzna ten warunek również za spełniony w sytuacji, gdy spośród

wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, jeden z wykonawców zrealizował dwie usługi zaprojektowania, a drugi - budowy dwóch statków. Powyższe jest wyrazem możliwości oddzielenia doświadczenia w zaprojektowaniu od doświadczenia w budowie statku.

Brak jest natomiast możliwości podziału doświadczenia zdobywanego przy budowie drugiego statku i zrównania go z doświadczeniem zdobytym przez dwa podmioty - każdy w wykonaniu jednego statku. W realiach zamówień publicznych za utrwalone należy uznać twierdzenie, że doświadczenie dwóch wykonawców z pojedynczymi realizacjami nie równa się doświadczeniu jednego wykonawcy z dwiema realizacjami. Zamawiający uznał, że dopiero druga realizacja przysparza doświadczenia niezbędnego do wykonania zamówienia, ale jednocześnie Zamawiający rozszerzył zbiór statków, którymi może się wykonawca legitymować, wskazując konieczność spełnienia jedynie trzech cech spośród cech statku specjalistycznego oraz wydłużył dwukrotnie okres, w którym doświadczenie to mogło zostać zdobyte - z 3 do 6 lat, a także wskazał niższą wartość statków budowanych - 150 000 000 PLN, co stanowi niespełna 55% wartości szacunkowej zamówienia, dopuszczając tym samym legitymowanie się doświadczeniem w budowie mniejszych jednostek.

W zakresie zarzutu nieproporcjonalności warunku dotyczącego sytuacji ekonomicznej wykonawcy Zamawiający wyjaśnił, że wymaga, aby wykonawcy osiągnęli, w okresie trzech (3) ostatnich lat obrotowych przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - za ten okres obrót, wynoszący minimalnie średniorocznie 350.000.000,00 PLN (słownie: trzysta pięćdziesiąt milionów złotych) oraz odpowiednio obrót z obszaru objętego zamówieniem [czyli z projektowania i budowy dowolnych statków] 300 000 000,00 PLN.

Zdaniem Zamawiającego, posiadanie wymaganego obrotu wykazuje, iż wykonawca prowadził działalność o łącznym obrocie średniorocznym o wartości zbliżonej do wartości zamówienia. Obrót ten mógł zarówno dotyczyć realizacji kilku budów niewielkich statków (wszystkich, a nie jak wskazuje odwołujący - statków specjalistycznych - obrót w obszarze objętym zamówieniem) lub dużego statku, a w przypadku obrotu z działalności pełnej - obrót z każdej działalności prowadzonej przez wykonawcę.

Ponadto, Zamawiający wymaga średniorocznego obrotu o wartości 300 000 000 PLN / 350 000 000 PLN, a wartość zamówienia opiewa na kwotę 273 400 000 PLN. Prawodawca unijny wyraźnie odnosi się w tym przypadku do szacunkowej wartości zamówienia (motyw 83 preambuły dyrektywy 2014/24/UE), a nie do części tej wartości, jak to przyjął Odwołujący.

Wykazując proporcjonalność tegoż warunku wystarczającym zdaje się chociażby przywołanie treści Dyrektywy 2014/24/UE: „w przypadkach szczególnych w tym np. związanych z wysokim ryzykiem realizacji zamówienia lub tym, że terminowa i prawidłowa realizacja zamówienia jest szczególnie istotna (...) wymagania te mogą być nawet większe niż wskazana dwukrotność szacunkowej wartości zamówienia (motyw 83 preambuły dyrektywy 2014/24/UE)”.

Realizacja niniejszego zamówienia charakteryzuje się znaczącym skomplikowaniem i związanym z nim ryzykiem wystąpienia najwyższych konsekwencji nieprawidłowej realizacji narażenia życia i zdrowia ludzi, ryzykiem wystąpienia trudności w realizacji umowy związanej z potrzebą skoordynowania zakupu setek elementów wyposażenia, materiałów, z których każdy może opóźnić realizację danych etapów i ich zaliczkowanie. Ponadto termin realizacji warunkuje wypełnienie umowy o dofinansowanie. Tym samym Zamawiający był uprawniony nawet do sformułowania powyższego warunku na poziomie znacznie wyższym niż dwukrotność wartości szacunkowej zamówienia. Zamawiający podkreślił, że budowa statku wymaga od wykonawcy zaangażowania znacznych zasobów finansowych, płatność realizowana jest zasadniczo po zaprojektowaniu, zbudowaniu, przejściu prób i odebraniu statku. Zamawiający dopuścił częściowe zaliczki lecz wymaga to przedstawienia każdorazowo stosownej gwarancji spłaty zaliczki i nie są to płatności częściowe. Tym bardziej zatem określenie wymagania legitymowania się obrotami w wartościach zbliżonych do zamówienia i dalece niższych, niż limity ustawowe, nie jest nadmierne i nie stanowi niedozwolonego ograniczenia konkurencji.

Krajowa Izba Odwoławcza, uwzględniając dokumentację postępowania, dokumenty zgromadzone w aktach sprawy i wyjaśnienia złożone na rozprawie przez strony postępowania odwoławczego, ustaliła i zważyła, co następuje.

Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Izba stwierdziła, że Odwołujący wykazał posiadanie legitymacji uprawniającej do wniesienia odwołania, stosownie do art. 179 ust. 1 Pzp.

Przedmiotem zamówienia jest zaprojektowanie i budowa specjalistycznej, wielozadaniowej jednostki - statku morskiego, przeznaczonego do ratowania ludzi i mienia na morzu.

W pkt III SIWZ Zamawiający zawarł opis przedmiotu zamówienia, a szczegółowy Opis techniczny przedmiotu zamówienia został zawarty w załączniku nr 1 do SIWZ. W pkt 2 Opisu technicznego określone zostały funkcje operacyjne statku: „Statek ma być zaprojektowany na potrzeby żeglugi nieograniczonej oraz posiadać konstrukcję i wyposażenie umożliwiające pełnienie funkcji specjalnych w odniesieniu do: a. Poszukiwania i ratowania życia na morzu. b. Działań interwencyjnych wykonywanych w celu ratowania życia na morzu, ochrony ludności i środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa morskiego. c. Zwalczania zagrożeń i zanieczyszczeń środowiska morskiego.

Statek ma być zaprojektowany na potrzeby żeglugi nieograniczonej oraz posiadać konstrukcję i wyposażenie umożliwiające pełnienie funkcji specjalnych w odniesieniu do: a. Poszukiwania i ratowanie życia na morzu. b. Działań interwencyjnych wykonywanych w celu ratowania życia na morzu, ochrony ludności i środowiska naturalnego oraz bezpieczeństwa morskiego. c. Zwalczania zagrożeń i zanieczyszczeń środowiska morskiego. d. Działań innych, polegających na stworzeniu możliwości wykorzystania statku, jako uniwersalnej platformy dla działań lub wsparcia działań, prowadzonych przez inne podmioty (np. prowadzenie prac podwodnych, wydobycie oleju z wraków itp.).

  1. 1. Statek powinien zapewniać wypełnienie funkcji poszukiwania i ratowania życia na morzu w każdych warunkach pogodowych oraz w warunkach skażenia wody i atmosfery, w tym przede wszystkim: a. Poszukiwanie rozbitków - wzrokowe i techniczne. b. Podnoszenie rozbitków z wody. c. Podnoszenie rozbitków z innych jednostek ratunkowych. d. Podnoszenie tratw z rozbitkami. e. Ewakuowanie rozbitków bezpośrednio z zagrożonej jednostki. f. Ewakuowanie niepełnosprawnych i rannych. g. Ewakuowanie osób z pomieszczeń zagrożonych pożarami i oddziaływaniem niebezpiecznych i szkodliwych substancji chemicznych HNS (Hazardous and Noxious Substances). h. Segregacja poszkodowanych i kwalifikowana pierwsza pomoc medyczna pomieszczenia dla rozbitków w tym pomieszczenie udzielania pomocy medycznej z pełnym wyposażeniem do jej udzielania z możliwością przekazywania parametrów medycznych i obrazu do MTMAS (Maritime Telemedical Assistance Service). i. Współpraca ze śmigłowcem ratownictwa morskiego -pokład współpracy ze śmigłowcem

(winching deck) - pozwalający na swobodne i bezpieczne opuszczanie personelu ratowniczego i sprzętu oraz podnoszenie poszkodowanych.

  1. 2. W zakresie działań interwencyjnych wielozadaniowy statek ratowniczy powinien być zdolny do: a. Holowania awaryjnego statków na Bałtyku - statek ratowniczy musi być wyposażony w windę holowniczą o uciągu dostosowanym do uciągu na palu około 100 ton i zestaw wyposażenia w sprzęt holowniczy. Umiejscowienie windy, haka oraz pozostałego wyposażenia holowniczego powinno umożliwiać wykonywanie innych działań ratowniczych na pokładzie, w tym operacji podnoszenia poszkodowanych przy użyciu śmigłowca ratowniczego. b. Gaszenia pożarów, w celu umożliwienia ewakuacji pasażerów i załogi z innego statku przy pomocy hydromonitorów, poprzez podanie prądów wodnych i pianowych jak i poprzez zasilenie instalacji ppoż. poszkodowanego statku (możliwość podłączenia instalacji statku ratowniczego do instalacji statku ratowanego - łączniki międzynarodowe przynajmniej jeden na każdej burcie oraz możliwość wielopunktowego (cztery punkty plus jeden łącznik międzynarodowy) podłączenia węży pożarowych na każdej burcie statku ratowniczego. c. Wsparcia zagrożonych jednostek poprzez podanie kabla zasilającego w energię elektryczną oraz przekazanie pomp i/lub odpompowanie własnymi pompami zalanych przedziałów. d. Wsparcia eskortowanych / zagrożonych jednostek poprzez stworzenia możliwości zaopatrzenia w wodę, paliwo, środki medyczne, żywność, itp. e.

Ponadto w ramach bezpieczeństwa żeglugi statek powinien posiadać zdolność do:

i) Prowadzenia eskorty zagrożonych jednostek do miejsca schronienia zapewniając wsparcie psychologiczne i natychmiastową gotowość do podjęcia działań ratowniczych w przypadku pogorszenia się sytuacji na eskortowanej jednostce, wsparcie nawigacyjne i bezpieczeństwa ruchu, maksymalnie do 5 dni; ii) Holowania awaryjnego w ramach działania zgodnego z Międzynarodową Konwencją o Interwencji.

  1. 3. Biorąc pod uwagę zwalczanie zagrożeń i zanieczyszczeń środowiska morskiego wielozadaniowy statek ratowniczy powinien być zdolny do: a.

Prowadzenia działań ratowniczych w warunkach skażenia wody i atmosfery.

b.

Wykrywania i monitorowania dryfu substancji olejowych.

c.

Ograniczania rozlewu substancji olejowych.

d.

Zbierania zanieczyszczeń olejowych z powierzchni wody(wysokość fali do 2,5 m).

e. Wykrywania i monitorowania niebezpiecznych i szkodliwych substancji chemicznych (HNS). f. Zwalczania zagrożeń i zanieczyszczeń chemicznych innych niż olej (HNS), w tym poprzez zbieranie zanieczyszczeń z powierzchni wody (wysokość fali do 1,5 m); g. Awaryjnego odładowania z zagrożonej jednostki substancji niebezpiecznych i szkodliwych (płynnych i w opakowaniach), z uwzględnieniem transferu ładunku na statek własny oraz statek inny. h. Poszukiwania i usuwania niebezpiecznych ładunków w opakowaniach utraconych na morzu.

i. Awaryjnego odładowania paliwa bunkrowego z uszkodzonego zbiornika, z uwzględnieniem paliwa na statek własny i statek inny. j. Transfer zebranych zanieczyszczeń znajdujących się w zbiornikach lub pokładzie statku na inne statki.

  1. 4.Prace inne obejmują między innymi: a. Prace płetwonurkowe umożliwiające realizację zadań obejmujących poszukiwanie i

ratowanie rozbitków znajdujących się pod wodą. b. Prace umożliwiające obserwację i prowadzenie poszukiwania na dnie morskim.

Podsumowując opis przedmiotu zamówienia Zamawiający wyjaśnił, że jest to wysoce specjalistyczna jednostka, której dotąd nie ma w zasobach Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa, powołana ustawowo do ratowania życia na morzu. Szczególne cechy ww. statku to m.in. (w ślad za opisem technicznym):

  1. gazoszczelność realizowana poprzez nadciśnienie i filtrowentylację dostarczanego powietrza (celem tej cechy jest realizowanie zadań ratowniczych w sytuacji zanieczyszczenia powietrza np. oparami z płonących chemikaliów);
  2. napęd spalinowo-elektryczny (diesel-electric, tj. silniki spalinowe napędzają generatory prądu, którym zasilane są silniki elektryczne napędzające śruby - stosowany tam, gdzie wymagana jest duża manewrowość i zmienne obciążenie napędu głównego);
  3. możliwość prowadzenia pełnych działań ratowniczych w każdych warunkach pogodowych, w warunkach skażenia wody i atmosfery;
  4. zwalczanie zagrożeń i zanieczyszczeń środowiska morskiego, w tym zbierania zanieczyszczeń olejowych oraz chemicznych innych niż olej;
  5. funkcje holownicze;
  6. gaszenie pożarów;
  7. wykrywanie i monitorowanie niebezpiecznych i szkodliwych substancji;
  8. prowadzenia prac nurkowych (poszukiwanie i ratowanie rozbitków znajdujących się pod wodą).

Zamawiający wyjaśnił również, że specjalistyczny i wielozadaniowy charakter jednostki, jej wysoki stopień skomplikowania powoduje, że jednostki tego typu nie są często budowane oraz nie przez każdą stocznię. Aby prawidłowo i skutecznie zaprojektować i zbudować tego typu jednostkę wymagane jest posiadanie szczególnej wiedzy i doświadczenia w zakresie projektowania i budowy jednostek posiadających co najmniej kilka szczególnych cech. Na polskim rynku, według rozeznania Zamawiającego, jest przynajmniej dwóch wykonawców zdolnych do spełnienia warunków udziału w przedmiotowym postępowaniu.

W Załączniku nr 2 do SIWZ Zamawiający opisał warunki udziału w postępowaniu, dotyczące:

Pkt 1.2. sytuacji ekonomicznej lub finansowej „O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy spełniają następujące warunki udziału w postępowaniu w zakresie sytuacji ekonomicznej lub finansowej:

  1. 2.1. posiadają środki finansowe lub zdolność kredytową w wysokości nie niższej niż 100.000.000,00 PLN (słownie: sto milionów złotych 00/100), 1.2.2. osiągnęli, w okresie trzech (3) ostatnich lat obrotowych przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - za ten okres obrót, wynoszący minimalnie średniorocznie 350.000.000,00 PLN (słownie: trzysta pięćdziesiąt milionów złotych) 1.2.3. osiągnęli, w okresie trzech (3) ostatnich lat obrotowych przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - za ten okres, minimalny obrót wynoszący w obszarze objętym zamówieniem średniorocznie 300.000.000,00 PLN (trzysta milionów złotych).”

Pkt 1.3. zdolności technicznej lub zawodowej „O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy:

  1. 3.1. W okresie ostatnich 6 lat (a jeżeli okres prowadzenia działalności, jest krótszy - w tym okresie), należycie:
  2. opracował projekt techniczny lub roboczy co najmniej dwóch (2) wybudowanych i odebranych następnie statków specjalistycznych o wartości minimum 150.000.000,00 PLN netto każdy (słownie: sto pięćdziesiąt milionów złotych )

oraz

  1. wybudował dwa (2) statki specjalistyczne o wartości minimum 150.000.000,00 PLN netto (sto pięćdziesiąt milionów złotych ) każdy.”

W odniesieniu do wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie Zamawiający postanowił, że:

„W przypadku wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, spełnianie warunków udziału w postępowaniu będzie oceniane łącznie, poza warunkiem określonym w pkt 1.3.1. Zgodnie z rozdziałem VI pkt. 1.4 ppkt 7) SIWZ: W przypadku wspólnego ubiegania się o udzielenie niniejszego zamówienia, zgodnie z treścią zał. nr 2 do SIWZ, warunek określone w pkt rozdziale V pkt. 2:

  1. dotyczący wiedzy i doświadczenia, musi być spełniony przynajmniej przez jednego z Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia,
  2. warunek dot. zdolności ekonomicznej i finansowej oraz dysponowanie potencjałem osobowym - jego spełnienie przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia oceniane jest łącznie.
  3. Zasady oceny spełnienia warunków udziału przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, stosuje się do oceny spełnienia warunków udziału wykonawcy wraz z podmiotem udostępniającym zasoby w trybie art. 22a Pzp.”

W dniu 29 lipca 2019 r. Zamawiający, na podstawie art. 38 ust 4 Pzp, wprowadził następujące zmiany treści SIWZ, które zostały wprowadzone odpowiednio do treści ogłoszenia o zamówieniu: - Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia, Rozdział VI pkt 1 pkt 13:

„wykaz dostaw wykonanych lub wykonywanych w okresie ostatnich 3 (trzech) lat przed upływem terminu składania ofert (a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie) wraz z podaniem ich przedmiotu, dat wykonania i podmiotów, na rzecz których dostawy zostały wykonane lub są wykonywane należycie, zgodnie z załącznikiem nr 7 do SIWZ. dopisuje się treść:

Zgodnie z treścią warunku udziału Zamawiający wydłużył okres legitymowania się doświadczeniem. W przypadku legitymowania się doświadczeniem zdobytym w okresie 6 lat - takie doświadczenie może Wykonawca wykazać w niniejszym wykazie.” - Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia, Rozdział VI pkt 1 pkt 12 „Usuwa się pkt 12) o treści:

  1. Dokumenty potwierdzające, że wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez Zamawiającego.

Kolejne punktu otrzymują numerację odpowiednio.” - Specyfikacja Istotnych Warunków Zamówienia, Rozdział VI pkt 1, po pkt 10 „Zamawiający wprowadza treść:

  1. Oświadczenie wykonawcy o obrocie wykonawcy w obszarze objętym zamówieniem za okres nie krótszy niż ostatnie 3 lata obrotowe, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy — za ten okres. (Dokument ten wykonawca składa w przypadku gdy powyższe informacje nie wynikają ze sprawozdania finansowego i załączonych do niego dokumentów)1'.

Dotychczasowy pkt 11 otrzymuje kolejny numer wg numeracji, z zachowaniem konsekwencji związanej ze zmianą numeracji.” - Zał. nr 2 do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, Warunki udziału w postępowaniu „Zamawiający dopisuje w pkt 1.2.3. treść:

Za obszar objęty zamówieniem, Zamawiający przyjmuje obszar budowy statków.” - Zał. nr 2 do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, Warunki udziału w postępowaniu oraz SIWZ Rozdział VI pkt 13 ppkt 7 SIWZ, ppkt 1) „Zamawiający dopisuje treść i otrzymuje on brzmienie:

„W przypadku wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, spełnianie warunków udziału w postępowaniu będzie oceniane łącznie, poza warunkiem określonym w pkt 1.3.1. Zgodnie z rozdziałem VI pkt. 13 ppkt 7) SIWZ: W przypadku wspólnego ubiegania

się o udzielenie niniejszego zamówienia, zgodnie z treścią zat. nr 2 do SIWZ, warunek określony w rozdziale V pkt. 2:

  1. dotyczący zdolności technicznej i zawodowej w obszarze wiedzy i doświadczenia, musi być spełniony przynajmniej przez jednego z Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, przy czym Zamawiający uzna ten warunek za spełniony również w sytuacji, gdy jeden z wykonawców legitymuje się doświadczeniem w opracowaniu projektu technicznego lub roboczego co najmniej dwóch (2) wybudowanych i odebranych statków specjalistycznych, a drugi wykonawca — budową (2) dwóch statków specjalistycznych, o cechach zgodnie z treścią warunku.”

Na potwierdzenie wprowadzonych w dniu 29 lipca 2019 r. zmian w treści ogłoszenia i specyfikacji istotnych warunków zamówienia Zamawiający przedstawił do akt sprawy wydruk z portalu internetowego, przy pomocy którego prowadzone jest postępowanie.

W danym stanie faktycznym Izba zważyła, co następuje:

I. Zarzut naruszenia art. 22 ust. 1a w związku z ust.1b pkt 3 oraz w związku z art. 7 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunków odnoszących się do zdolności technicznej i zawodowej w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a przez to ograniczający uczciwą konkurencję.

Zgodnie z art. 22 ust. 1a Pzp, zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu oraz wymagane od wykonawców środki dowodowe w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności. Stosownie do ust. 1b pkt 3, warunki udziału w postępowaniu mogą dotyczyć zdolności technicznej lub zawodowej.

Zachowanie zasady proporcjonalności przy określaniu warunków udziału w postępowaniu oznacza, że warunki udziału w postępowaniu opisane przez zamawiającego muszą być uzasadnione w odniesieniu do konkretnych warunków danego zamówienia, w tym w szczególności - wartości zamówienia, charakterystyki i specyfiki przedmiotu zamówienia, zakresu zamówienia, stopnia jego złożoności oraz warunków realizacji. Warunki udziału w postępowaniu powinny być określone na minimalnym poziomie, tj. nie powinny ograniczać dostępu do zamówienia wykonawcom dającym rękojmię jego należytego wykonania, a tym samym nie mogą być określane ponad poziom niezbędny do osiągniecia celu, jakim jest wyłonienie wykonawcy, który będzie zdolny prawidłowo zrealizować zamówienie, tj. w sposób zgodny z wymaganiami Zamawiającego określonymi w SIWZ.

W przedmiotowym postępowaniu Zamawiający w pkt III.1.3).1 ogłoszenia o zamówieniu określił warunek udziału w postępowaniu dotyczący zdolności technicznej i zawodowej, wskazując, że wykonawca musi wykazać się zaprojektowaniem i wybudowaniem dwóch statków specjalistycznych o wartości przynajmniej 150 milionów złotych każdy.

W ocenie Izby, warunek ten został określony na poziomie proporcjonalnym do przedmiotu zamówienia, a tym samym nie ma podstaw by twierdzić, że w sposób nieuzasadniony faworyzuje dużych wykonawców. Na marginesie tylko Izba wskazuje, że Odwołujący podnosząc powyższy zarzut nie wyjaśnił, jak rozumie „wykonawcę dużego” oraz „wykonawcę mniejszego, który z powodzeniem mógłby wykonać zamówienie”. Odwołujący potwierdził jednak, że zgodnie z orzecznictwem „wymaganie dwóch porównywalnych dostaw, co do zasady nie jest wymaganiem nieproporcjonalnym”.

W świetle powyższego należy przyjąć, że wymaganie dwóch dostaw porównywalnych do przedmiotu zamówienia stanowi poziom warunku - średni lub typowy. Paradoksalnie zatem, aby uznać, że wymóg określony w przedmiotowym postępowaniu w zakresie zaprojektowania i wybudowania dwóch statków specjalistycznych jest zbyt wygórowany należałoby stwierdzić, że wykonanie przedmiotu zamówienia wymaga mniejszego doświadczenia i wiedzy, niż inne typowe dostawy, co nie pokrywa się z rzeczywistymi warunkami i specyfiką tego zamówienia.

W ocenie Izby, jednokrotna realizacja zamówienia obejmującego zaprojektowanie i wybudowanie statku specjalistycznego o wartości blisko o połowę niższej w okresie ostatnich 6 lat przed terminem składania ofert nie jest wystarczająca do nabycia wiedzy i doświadczenia koniecznego do zrealizowania przedmiotu zamówienia opisanego w przedmiotowym postępowaniu.

Przedmiotowe zamówienie, jak przyznał sam Odwołujący, jest zamówieniem bardzo złożonym, kosztownym i długotrwałym. Zrealizowanie zamówienia tożsamego do przedmiotu zamówienia, tj. o takim samym zakresie, stopniu złożoności oraz wartości, z dużym prawdopodobieństwem dawałoby wykonawcy wystarczającą wiedzę i doświadczenie do zrealizowania takiego samego zamówienia. Jednak wymaganie przez Zamawiającego wykazania się przez wykonawców dokładnie taką samą realizacją, jak przedmiot zamówienia, w przypadku tego postępowania należałoby uznać za wygórowane i nadmiernie ograniczające konkurencję, choćby z tego względu, że jak wyjaśnił Zamawiający, takie jednostki do ratownictwa morskiego jak jednostka objęta przedmiotowym postępowaniem, nie są zamawiane często, a wręcz są to zamówienia rzadkie (sporadyczne). Odwołujący podobnie również wskazywał, że „statki specjalistyczne budowane są, jak sama nazwa wskazuje, na specjalne zamówienie, a zatem rzadko”.

W odniesieniu do wymagania, aby zaprojektowane i zbudowane statki miały charakter specjalistyczny, należy wskazać, że Zamawiający zdefiniował pojęcie „statek specjalistyczny” na potrzeby niniejszego przetargu, jako:

  1. statek klasy Chemical recovery (do zwalczania substancji niebezpiecznych i szkodliwych),
  2. lub inny statek posiadający co najmniej trzy z poniższych cech: - statek przeznaczony do ratowania ludzi i mienia na morzu; - posiadanie klasy oil recovery (do zbierania zanieczyszczeń olejowych); - statek posiadający wyposażenie umożliwiające oznaczenie statku symbolem klasy min. FiFi-1; - statek częściowo gazoszczelny (dostarczanie powietrza do cytadeli i zespołu napędowego odbywa się z wykorzystaniem filtrowentylacji); - statek z napędem diesel-electric; - statek zaopatrzeniowy typu AHTS lub PSV; - okręt wojenny.

Jak wynika z opisu statku klasy Chemical recovery, przedstawionego przez Zamawiającego, jest to statek wielozadaniowy, posiadający najistotniejsze i najbardziej skomplikowane funkcje, wspólne z przedmiotem niniejszego zamówienia, umożliwiające działanie w warunkach zanieczyszczenia chemicznego atmosfery i powierzchni wody, które to funkcje należy uznać za równoważne trzem pozostałym cechom wymienionym przez Zamawiającego w pkt 2 przywołanym powyżej.

Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, że w przedmiotowym postępowaniu Zamawiający wymaga doświadczenia w zaprojektowaniu i wybudowaniu dwóch statków specjalistycznych, które mogą być jednostkami mniejszymi (o blisko połowę mniejszej wartości) i spełniającymi tylko min. trzy cechy spośród całego zakresu cech, które będzie posiadała zamawiana jednostka. Dopuszczenie przez Zamawiającego doświadczenia w zaprojektowaniu i budowie jednostek o znacznie mniejszej wartości i złożoności stanowi w ocenie Izby wyraz rozszerzenia konkurencyjności postępowania i dopuszczenia do udziału w postępowaniu wykonawców, którzy do tej pory tak dużej i skomplikowanej jednostki nie wykonali, ale wykonali co najmniej dwie jednostki mniejsze. Podkreślić należy, że Zamawiający rozszerzył również zakres czasowy dla ocenianego doświadczenia do 6 lat.

W ocenie Izby, tak skonstruowany warunek udziału w postępowaniu jest proporcjonalny do przedmiotu niniejszego zamówienia. Podkreślić w tym miejscu należy, że Odwołujący twierdząc, że Zamawiający zdefiniował pojęcie „statek specjalistyczny” w sposób „ewidentnie preferujący podmiot, który wykonał konkretny rodzaj statku specjalistycznego, będący jednocześnie rodzajem jedynie luźno związanym z przedmiotem zamówienia” prawdziwości tego twierdzenia nie wykazał.

II. Zarzut naruszenia art 23 ust. 5 Pzp, poprzez uniemożliwienie wykonawcom wspólnie ubiegającym się o udzielenie zamówienia sumowania ich potencjałów dla wykazania spełniania warunków udziału w postępowaniu, mimo że ograniczenie takie nie jest obiektywnie uzasadnione ani proporcjonalne.

W świetle brzmienia art. 23 ust. 5 Pzp, zamawiający może określić szczególny, obiektywnie uzasadniony sposób spełniania przez wykonawców, o których mowa w ust. 1, warunków udziału w postępowaniu, o których mowa w art. 22 ust. 1 b, jeżeli jest to uzasadnione charakterem zamówienia i proporcjonalne.

W wyniku modyfikacji treści ogłoszenia o zamówieniu i SIWZ dokonanej przez Zamawiającego w dniu 29 lipca 2019 r. Zamawiający wyeliminował nieścisłości w zakresie

opisu warunków w odniesieniu do wykonawców ubiegających się wspólnie o zamówienie oraz doprecyzował wymaganie, aby co najmniej jeden z wykonawców spełniał opisane warunki udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznej i zawodowej oraz sytuacji ekonomicznej i finansowej. Zamawiający dopuścił możliwość wykazania przez wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie doświadczenia jednego podmiotu w zakresie zaprojektowania dwóch statków oraz jednego wykonawcy w zakresie - wybudowania dwóch statków, przyjmując, że zakres tych zadań można oddzielić, a zatem doświadczenie w powyższym zakresie również może być wykazane odrębnie, co w ocenie Izby było działaniem w pełni uzasadnionym i słusznym. Izba w pełni podzieliła również stanowisko Zamawiającego, że nie można zrównać doświadczenia nabytego przy budowie drugiego statku z doświadczeniem zdobytym przez dwa podmioty - każdego w wykonaniu jednego statku. W ocenie Izby, nie budzi wątpliwości fakt, że doświadczenie dwóch wykonawców w pojedynczych zadaniach nie równa się doświadczeniu jednego wykonawcy w dwóch zadaniach.

Skoro nieprawidłowości w opisie warunków, które podnosił Odwołujący zostały usunięte, to tym samym nie ma podstaw by stwierdzić, że mają one lub mogą mieć jakikolwiek wpływ na wynik postępowania, stosownie do art. 192 ust. 2 Pzp. Izba nie stwierdziła wobec powyższego podstaw do uwzględnienia odwołania w zakresie tego zarzutu.

III. Zarzut naruszenia art. 41 pkt 7 i 7a w związku z art. 25 i art. 26 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunku udziału w postępowaniu w taki sposób, że nie może on być potwierdzony wymaganymi przez Zamawiającego dokumentami.

Zgodnie z art. 41 pkt 7 i 7a Pzp, ogłoszenie o zamówieniu, o którym mowa w art. 40 ust. 1, zawiera co najmniej - warunki udziału w postępowaniu i podstawy wykluczenia oraz wykaz oświadczeń lub dokumentów potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu i brak podstaw wykluczenia.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 Pzp, w postępowaniu o udzielenie zamówienia zamawiający może żądać od wykonawców wyłącznie oświadczeń lub dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia postępowania. Oświadczenia lub dokumenty potwierdzające:

  1. spełnianie warunków udziału w postępowaniu lub kryteria selekcji,
  2. spełnianie przez oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane wymagań określonych przez zamawiającego,
  3. brak podstaw wykluczenia
  • zamawiający wskazuje w ogłoszeniu o zamówieniu, specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub zaproszeniu do składania ofert.

Zgodnie z ust. 2, Minister właściwy do spraw gospodarki określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy, okres ich ważności oraz formy, w jakich dokumenty te mogą być składane, mając na uwadze, że potwierdzeniem spełniania warunków udziału w postępowaniu, kryteriów selekcji lub braku podstaw wykluczenia może być zamiast dokumentu również oświadczenie złożone przed właściwym organem, informacja z Krajowego Rejestru Karnego, wyciąg z odpowiedniego rejestru, takiego jak rejestr sądowy, lub, w przypadku jego braku, równoważny dokument wykazujący brak podstaw wykluczenia, spełnianie warunków udziału w postępowaniu lub kryteriów selekcji, wydany przez właściwy organ sądowy lub administracyjny, a potwierdzeniem, że oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane spełniają wymagania określone przez zamawiającego, może być w szczególności zaświadczenie podmiotu uprawnionego do kontroli jakości, a także mając na uwadze aktualność tych dokumentów oraz potrzebę zapewnienia ochrony informacji niejawnych, w przypadku zamówień wymagających tych informacji, związanych z nimi lub je zawierających, w sposób określony w przepisach o ochronie informacji niejawnych.

Przepis art. 26 ust. 1 Pzp wskazuje natomiast, że Zamawiający przed udzieleniem zamówienia, którego wartość jest równa lub przekracza kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8, wzywa wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w wyznaczonym, nie krótszym niż 10 dni, terminie aktualnych na dzień złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających okoliczności, o których mowa w art.

25 ust. 1.

Odwołujący podnosił w ramach tego zarzutu sprzeczność treści pkt III. 1.3) ogłoszenia o zamówieniu w zakresie opisu warunku wykonania projektu i budowy statku w okresie 6letnim z treścią pkt. III. 1.3). 1.2) ogłoszenia, w którym na potwierdzenie tego warunku wymagano wykazu dostaw wykonanych lub wykonywanych w okresie 3-letnim. W świetle dokonanej przez Zamawiającego w dniu 29 lipca 2019 r. zmiany treści ogłoszenia powyższa sprzeczność opisu warunku została zniesiona, a zatem nie może mieć w tej sytuacji istotnego wpływu na wynik prowadzonego postępowania w rozumieniu art. 192 ust. 2 Pzp. Izba nie stwierdziła wobec powyższego podstaw do uwzględnienia odwołania w zakresie tego zarzutu.

IV. Zarzut naruszenia art. 22 ust. 1a w związku ust. 1b pkt 2 oraz art. 7 ust. 1 Pzp, poprzez sformułowanie warunków odnoszących się do sytuacji ekonomicznej i finansowej w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a przez to ograniczający uczciwą konkurencję, a nadto w sposób nieprecyzyjny, tym samym uniemożliwiający ocenę zdolności wykonawcy.

Zgodnie z art. 22 ust. 1a Pzp, Zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu oraz wymagane od wykonawców środki dowodowe w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wy-konania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności. Zgodnie z ust.

1b pkt 2, warunki udziału w postępowaniu mogą dotyczyć sytuacji ekonomicznej lub finansowej.

Zgodnie z art. 22c ust. 1 Pzp, w odniesieniu do warunków udziału w postępowaniu dotyczących sytuacji finansowej lub ekonomicznej, zamawiający może wymagać w szczególności:

  1. aby wykonawcy posiadali określony minimalny roczny obrót, w tym określony minimalny roczny obrót w obszarze objętym zamówieniem;
  2. aby wykonawcy przedstawili informacje na temat ich rocznych sprawozdań finansowych wykazujących, w szczególności stosunek aktywów do zobowiązań;
  3. posiadania przez wykonawcę odpowiedniego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej.

Zgodnie z ust. 2, zamawiający nie może wymagać, aby minimalny roczny obrót, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, przekraczał dwukrotność wartości zamówienia, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków odnoszących się do przedmiotu zamówienia lub sposobu jego realizacji. Zamawiający wskazuje w specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub protokole powody zastosowania takiego wymogu. Zgodnie z ust. 3, zamawiający może wymagać informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 2, jeżeli określi w specyfikacji istotnych warunków zamówienia przejrzyste i obiektywne metody i kryteria, na podstawie których uwzględnia te informacje. Zgodnie z ust. 4 tego artykułu, jeżeli zamówienie jest podzielone na części, przepisy ust. 1-3 stosuje się do każdej z tych części. Zamawiający może określić minimalny roczny obrót także w odniesieniu do więcej niż jednej części zamówienia, na wypadek, gdyby wykonawcy, którego oferta została wybrana jako najkorzystniejsza, przyznano kilka części zamówienia do realizacji w tym samym czasie.

Wprowadzona w art. 22c ust. 2 Pzp ogólna zasada co do możliwości żądania przez zamawiającego wykazania przez wykonawców obrotu w wysokości dwukrotności wartości przedmiotu zamówienia stanowi o maksymalnym progu wysokości rocznego obrotu w stosunku do wartości zamówienia. Zamawiający ma zatem możliwość dostosowania warunku dotyczącego wysokości wymaganego rocznego obrotu do specyfiki przedmiotu zamówienia.

W dalszym ciągu w powyższym zakresie obowiązuje także zasada proporcjonalnego formułowania warunków udziału w postępowaniu, określona w art. 22 ust. 1a Pzp. Warunek zdolności ekonomicznej i finansowej wykonawcy badany, poprzez wysokość rocznego obrotu wykonawcy ma na celu niewątpliwie weryfikację zdolności ekonomicznych i finansowych wykonawcy do realizacji danego zamówienia. Generalnie przyjmuje się, że pojęcie obrotu służy do wyrażenia wielkości handlowej danego przedsiębiorstwa.

W niniejszym postępowaniu wartość przedmiotu zamówienia wynosi 273 400 000,00 zł. Zamawiający wymaga obrotu rocznego na poziomie 350 000,00 zł w zakresie ogólnej działalności wykonawcy lub 300 000,00 zł w zakresie działalności związanej z przedmiotem zamówienia - „obszaru objętego zamówieniem”, tj. na poziomie niewiele przekraczającym jednokrotność wartości zamówienia. Nie może mieć tu znaczenia fakt, że zamówienie będzie realizowane przez dwa lata. Wskazany powyżej przepis ustawy Pzp nie wprowadza żadnej zależności w powyższym zakresie. Nie sposób zgodzić się z Odwołującym, że w przypadku realizacji umowy w okresie dwóch lat, wymagany obrót nie powinien przekraczać połowy wartości zamówienia. Zauważyć należy dodatkowo, że jak wyjaśnił Zamawiający, nie przewidział on w przedmiotowym postępowaniu częściowych płatności na rzecz wykonawcy w trakcie realizacji umowy, zatem wykonawca musi mieć odpowiedni potencjał do ekonomicznego „udźwignięcia” zamówienia.

Wymaganie określone w pkt 111.1.2).3. ogłoszenia o zamówieniu w zakresie wysokości obrotu odnosi się do pojęcia „obszaru objętego zamówieniem”, które to pojęcie zostało zdefiniowane przez Zamawiającego w ramach modyfikacji z dnia 29 lipca 2019 r.

Izba nie podzieliła stanowiska Odwołującego, że wymóg pkt III. 1.3). 1. ogłoszenia jest wygórowany i sprzeczny z pozostałymi warunkami ogłoszenia. Całkowicie błędne jest rozumowanie Odwołującego, że skoro Zamawiający wymaga realizacji dwóch statków specjalistycznych o łącznej wartości 300 000,00 zł w ciągu 6 lat, to powinien ograniczyć warunek co do wysokości obrotu za ten okres - wyłącznie do tej wysokości. Taki sposób rozumienia warunków udziału i wzajemnej ich zależności w postępowaniu nie znajduje jakiegokolwiek oparcia w przepisach ustawy Pzp. Warunek zdolności technicznej i zawodowej wykonawcy oraz warunek zdolności ekonomicznej i finansowej służą ocenie potencjału wykonawcy pod innym kątem i w zakresie całkowicie innych aspektów. Oczywiste jest, że warunki w danym postępowaniu muszą być spójne w kontekście danego przedmiotu zamówienia i warunków realizacji danego zamówienia, w zakresie osiągnięcia celu, jakim jest wybór wykonawcy dającego rękojmię należytego wykonania zamówieni. W ocenie Izby, w przedmiotowym postępowaniu spójność ww. warunków została zachowana.

Reasumując, w przedmiotowym postępowaniu Zamawiający określił warunki udziału w postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia, z uwzględnieniem jego specyfiki, złożonego charakteru oraz znacznej wartości. Nie potwierdziły się bowiem zarzuty dotyczące nadmierności warunków, a tym samym niedozwolonego ograniczenia konkurencji w postępowaniu, poprzez niedopuszczenie do udziału w postępowaniu podmiotów zdolnych do należytego wykonania zamówienia.

Biorąc pod uwagę stan rzeczy ustalony w toku postępowania, Izba orzekła, jak w sentencji, na podstawie art. 192 ust. 1 Pzp.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 192 ust. 9 i 10 ustawy Pzp oraz § 3 pkt 1 i 2, § 5 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 roku w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz.

972).

27

Sprawdź nowe przetargi z podobnym ryzykiem

Ten wyrok pomaga ocenić spór po fakcie. Alert przetargowy pozwala wychwycić podobny problem na etapie SWZ, pytań, badania oferty albo decyzji o odwołaniu.

Graf orzeczniczy

Powiązania z innymi wyrokami KIO — cytowane precedensy oraz orzeczenia, które się do tego wyroku odwołują.

Cytowane w (9)

Podobne orzeczenia

Orzeczenia z największą wspólną podstawą PZP

Dane pochodzą z publicznego rejestru orzeczeń Krajowej Izby Odwoławczej (orzeczenia.uzp.gov.pl). Orzeczenia są dokumentami publicznymi w domenie publicznej (art. 4 ustawy o prawie autorskim).