Rozbudowa drogi powiatowej nr 1752 O w związku z budową drogi dla rowerów oraz pieszych i rowerów na odcinku Suchy Bór – Lędziny – II etap
Zamawiający Gmina Chrząstowice (Chrząstowice, Opolskie) prowadził postępowanie „Rozbudowa drogi powiatowej nr 1752 O w związku z budową drogi dla rowerów oraz pieszych i…”. Termin składania ofert minął 27 maja 2025, 9:00. Wadium nie jest wymagane.
- Zamawiający
- Gmina Chrząstowice
- Miejsce
- Chrząstowice, Opolskie
- Data publikacji
- opublikowano 9 maja 2025
Oferty są oceniane
Termin minął 27 maja 2025, 9:00.
Ogłoszenie o wyniku zwykle 19–52 dni po terminie.
Przypomnienia o terminie, zmiany i wynik mailem.
Najważniejsze
- Budżet
- nie podano w ogłoszeniu · podobne zamówienia zwykle ok. 190 tys. zł
- Wadium
- Niewymagane (wg ogłoszenia)
- Kryteria oceny
- cena 60%, okres gwarancji i rękojmi na wykonane roboty budowlane (G) 40%
- Konkurencja
- średnio 4 oferty w projektowaniu i nadzorze w opolskim · w 20% przetargów tylko jedna oferta (418 przetargów z 2 lat)
- Realizacja
- 16 miesiące
Przebieg postępowania
9.05
Publikacja
27.05, 07:00
Składanie ofert
Podobne przetargi na maila
Nowe postępowania z tej branży w tym województwie i zmiany w nich, w dni robocze o 7:00. Bez rejestracji i hasła, rezygnacja jednym kliknięciem.
- Projekty i nadzór
- woj. Opolskie
Ogłoszenie
Roboty budowlane · 2025/BZP 00224073 · z 9 maja 2025 · oryginał w BZP ↗
1Zamawiający
13 pól
Postępowanie prowadzone jest samodzielnie przez zamawiającego
GMINA CHRZĄSTOWICE
REGON 531413018
ul. Dworcowa 38
Chrząstowice
46-053
opolskie
Polska
PL524 - Opolski
ug@chrzastowice.pl
https://chrzastowice.pl
Zamawiający publiczny - jednostka sektora finansów publicznych - jednostka samorządu terytorialnego
Ogólne usługi publiczne
2Informacje podstawowe
13 pól
Zamówienia publicznego
Nie
Rozbudowa drogi powiatowej nr 1752 O w związku z budową drogi dla rowerów oraz pieszych i rowerów na odcinku Suchy Bór – Lędziny – II etap
ocds-148610-fa48103a-6bff-4929-914f-59dfbd056e25
2025/BZP 00224073
01
2025-05-09
Tak
2025/BZP 00023142/03/P
1.1.4 Rozbudowa drogi powiatowej nr 1752 O w związku z budową drogi dla rowerów oraz pieszych i rowerów na odcinku Suchy Bór – Lędziny
Nie
Nie
Zamówienie udzielane jest w trybie podstawowym na podstawie: art. 275 pkt 1 ustawy
3Udostępnianie dokumentów zamówienia i komunikacja
10 pól
https://platformazakupowa.pl/pn/chrzastowice
Nie
Tak
1. Komunikacja między Zamawiającym a Wykonawcą, w tym składanie ofert, wymiana
informacji oraz przekazywanie dokumentów lub oświadczeń między Zamawiającym a Wykonawca, z uwzględnieniem wyjątków
określonych w ustawie PZP odbywa się przy użyciu środków komunikacji elektronicznej. Przez środki komunikacji elektronicznej
rozumie się środki komunikacji elektronicznej zdefiniowane w ustawie z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą
elektroniczną (Dz.U. z 2020 r. poz. 344).
2. Zgodnie z przyjętą przez Zamawiającego formą porozumiewania się z Wykonawcą przy użyciu środków komunikacji
elektronicznej za pośrednictwem Platformy pod adresem: https://platformazakupowa.pl/pn/chrzastowice
3. Zamawiający może również komunikować się z Wykonawcami za pomocą poczty elektronicznej w przypadku awarii platformy,
email: zagospodarowanie@chrzastowice.pl
Formaty plików wykorzystywanych
przez Wykonawców powinny być zgodne z “OBWIESZCZENIEM PREZESA RADY MINISTRÓW z dnia 9 listopada 2017 r. w
sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie Krajowych Ram Interoperacyjności, minimalnych
wymagań dla rejestrów publicznych i wymiany informacji w postaci elektronicznej oraz minimalnych wymagań dla systemów
teleinformatycznych”.
Poniżej przedstawiamy listę sugerowanych zapisów do specyfikacji:
1) Zamawiający rekomenduje wykorzystanie formatów: .pdf .doc .xls .jpg (.jpeg) ze szczególnym wskazaniem na .pdf
2) W celu ewentualnej kompresji danych Zamawiający rekomenduje wykorzystanie jednego z formatów:
a) .zip
b) .7Z
3) Wśród formatów powszechnych a NIE występujących w rozporządzeniu występują: .rar .gif .bmp .numbers .pages. Dokumenty
złożone w takich plikach zostaną uznane za złożone nieskutecznie.
4) Zamawiający zwraca uwagę na ograniczenia wielkości plików podpisywanych profilem zaufanym, który wynosi max 10MB, oraz
na ograniczenie wielkości plików podpisywanych w aplikacji eDoApp służącej do składania podpisu osobistego, który wynosi max
5MB.
5) Ze względu na niskie ryzyko naruszenia integralności pliku oraz łatwiejszą weryfikację podpisu, Zamawiający zaleca, w miarę
możliwości, przekonwertowanie plików składających się na ofertę na format .pdf i opatrzenie ich podpisem kwalifikowanym PAdES.
6) Pliki w innych formatach niż PDF zaleca się opatrzyć zewnętrznym podpisem XAdES. Wykonawca powinien pamiętać, aby plik z
podpisem przekazywać łącznie z dokumentem podpisywanym.
7) Zamawiający zaleca aby w przypadku podpisywania pliku przez kilka osób, stosować podpisy tego samego rodzaju.
Podpisywanie różnymi rodzajami podpisów np. osobistym i kwalifikowanym może doprowadzić do problemów w weryfikacji plików.
8) Zamawiający zaleca, aby Wykonawca z odpowiednim wyprzedzeniem przetestował możliwość prawidłowego wykorzystania
wybranej metody podpisania plików oferty.
9) Zaleca się, aby komunikacja z Wykonawcami odbywała się tylko na Platformie za pośrednictwem formularza “Wyślij wiadomość
do zamawiającego”, nie za pośrednictwem adresu email.
10) Osobą składającą ofertę powinna być osoba kontaktowa podawana w dokumentacji.
11) Ofertę należy przygotować z należytą starannością dla podmiotu ubiegającego się o udzielenie zamówienia publicznego i
zachowaniem odpowiedniego odstępu czasu do zakończenia przyjmowania ofert/wniosków. Sugerujemy złożenie oferty na 24
godziny przed terminem składania ofert/wniosków.
12) Podczas podpisywania plików zaleca się stosowanie algorytmu skrótu SHA2 zamiast SHA1.
13) Jeśli Wykonawca pakuje dokumenty np. w plik ZIP zalecamy wcześniejsze podpisanie każdego ze skompresowanych plików.
14) Zamawiający rekomenduje wykorzystanie podpisu z kwalifikowanym znacznikiem czasu.
15) Zamawiający zaleca aby nie wprowadzać jakichkolwiek zmian w plikach po podpisaniu ich podpisem kwalifikowanym. Może to
skutkować naruszeniem integralności plików co równoważne będzie z koniecznością odrzucenia oferty w postępowaniu.
Nie
Nie dotyczy
polski
1) Administratorem Państwa danych w Urzędzie Gminy Chrząstowice (REGON:
000535741) z siedzibą przy ul. Dworcowej 38, 46-053 Chrząstowice jest Wójt Gminy Chrząstowice, wykonujący czynności i zadania
wynikające z przepisów prawa. Z Administratorem można skontaktować się pisemnie - kierując korespondencję na adres siedziby
Administratora.
2) DANE KONTAKTOWE INSPEKTORA OCHRONY DANYCH: Pytania dotyczące sposobu i zakresu przetwarzania danych
osobowych, a także przysługujących uprawnień, może Pani/Pan kierować do Inspektora Ochrony Danych Osobowych pisemnie
naadres siedziby Administratora, jak również pod numerem tel.: 887818800 lub poprzez e-mail: iodo@chrzastowice.pl.
3) CELE PRZETWARZANIA I PODSTAWA PRAWNA: Dane Wykonawcy będą przetwarzane w celu zawarcia i realizacji umowy
cywilno-prawnej w zakresie określonym obowiązującymi przepisami, w tymi przepisami prawa cywilnego; w zakresie wypełniania
obowiązków prawnych ciążących na Administratorze na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawa; w zakresie gdzie
przetwarzanie danych osobowych jest niezbędne do wykonania przez Administratora celów kontaktowych oraz realizacji praw i
obowiązków podmiotów realizujących umowy cywilnoprawne w ramach, których następuje przekazanie danych osobowych, jak
również w celu ustalenia lub dochodzenia roszczeń lub w celu obrony przed roszczeniami i celach archiwizacyjnych - art. 6 ust. 1 lit.
b, c oraz f RODO.
4) ODBIORCY DANYCH: Dane osobowe przekazane w umowach cywilnoprawnych mogą być udostępniane upoważnionym
pracownikom Administratora, członkom organów Administratora, podmiotom dostarczającym lub utrzymującym infrastrukturę IT
Administratora, podmiotom i osobom świadczącym na rzecz Administratora usługi ubezpieczeniowe, usługi prawne oraz innym
podmiotom, którym Administrator w celu wykonywania praw i obowiązków wynikających z zawartych umów cywilnoprawnych
powierzył dane osobowe (procesorom), a także organom uprawnionym do otrzymywania danych osobowych na podstawie
przepisów prawa. Dane osobowe mogą być przekazane wyłącznie podmiotom, które uprawnione są do ich otrzymania przepisami
prawa oraz podmiotom realizującym usługi w imieniu i na rzecz Administratora w zakresie niezbędnym dla prawidłowego
funkcjonowania.
5) OKRES PRZECHOWYWANIA DANYCH: Dane przetwarzane będą przez okres trwania umowy, jak również przez okres trwania
wymagalności ewentualnych roszczeń, zgodnie z art. 118 Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2023 r. poz.
1610 z późn. zm.), a po tym czasie przez okres wymagany przez przepisy powszechnie obowiązującego prawa, w tym w zakresie
archiwizacji.
6) PRAWA PODMIOTÓW DANYCH: Wykonawca posiada prawo dostępu do treści danych oraz prawo ich sprostowania, usunięcia
(jeśli zachodzi jedna z okoliczności wskazanych w art. 17 ust. 1 RODO i jeżeli przetwarzanie danych osobowych nie jest niezbędne
w zakresie wskazanym w art. 17 ust. 3 RODO), ograniczenia przetwarzania (w przypadkach wskazanych w art. 18 ust. 1 RODO),
prawo do przenoszenia danych, prawo wniesienia sprzeciwu, prawo do cofnięcia zgody (jeżeli przetwarzanie odbywa się na
podstawie zgody) w dowolnym momencie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody
przed jej cofnięciem. Wszystkie wymienione prawa wymagają pisemnej formy.
7) PRAWO WNIESIENIA SKARGI DO ORGANU NADZORCZEGO: Wykonawcy przysługuje prawo wniesienia skargi do organu
nadzorczego zajmującego się ochroną danych osobowych w państwie członkowskim zwykłego pobytu, miejsca pracy lub miejsca
popełnienia domniemanego naruszenia. Biuro Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (PUODO) Adres: ul. Stawki 2, 00-193
Warszawa, Telefon: 22 531 03 00.
8) ŹRÓDŁO POCHODZENIA DANYCH OSOBOWYCH: Dane pochodzą od osób których
dane dotyczą i zostały udostępnione na podstawie zawartej umowy cywilno-prawnej.
9) INFORMACJA O DOWOLNOŚCI LUB OBOWIĄZKU PODANIA DANYCH: Podanie danych osobowych jest warunkiem
niezbędnym do zawarcia umowy cywilno-prawnej. W przypadku nie podania danych osobowych nie będzie możliwe jej zawarcie.
10) PRZEKAZANIE DANYCH OSOBOWYCH DO PAŃSTWA TRZECIEGO LUB ORGANIZACJI MIĘDZYNARODOWEJ: Może
wystąpić, jeżeli wystąpi o to państwo trzecie lub organizacja międzynarodowa, jednak po wykazaniu zgodności z przepisami RODO.
11) INFORMACJE O ZAUTOMATYZOWANYM PODEJMOWANIU DECYZJI, W TYM O PROFILOWANIU: Pani/Pana dane mogą
być przetwarzane w sposób zautomatyzowany i nie będą profilowane.
4Przedmiot zamówienia
22 pola
Nie
ZP.271.3.2025
Roboty budowlane
Nie
Nie
Nie
„Rozbudowa drogi powiatowej nr 1752 O w związku z budową drogi dla rowerów oraz pieszych i rowerów na odcinku Suchy Bór – Lędziny – II etap” w formule „zaprojektuj i wybuduj” w ramach projektu „Bezpieczny transport w Aglomeracji Opolskiej”. Zakres przedmiotu zamówienia obejmuje: 1) wykonanie prac projektowych wraz z uzyskaniem niezbędnych opinii, uzgodnień oraz uzyskanie decyzji pozwolenia na budowę w imieniu i na rzecz Zamawiającego oraz uzyskanie innych decyzji administracyjnych niezbędnych do zrealizowania przedmiotowego zadania inwestycyjnego w oparciu o Program Funkcjonalno – Użytkowy (PFU) oraz odpowiednie przepisy prawa. 2) wykonanie robót budowlanych przedmiotowego zadania w oparciu o dokumentację projektową opracowaną przez Wykonawcę, Specyfikację techniczną wykonania i odbioru robót budowlanych (STWiORB) oraz odpowiednie przepisy prawa. 3) sprawowanie nadzoru autorskiego w trakcie realizacji robót budowlanych do dnia upływu rękojmi za wady robót budowlanych.
71000000-8 - Usługi architektoniczne, budowlane, inżynieryjne i kontrolne
71320000-7 - Usługi inżynieryjne w zakresie projektowania
45233161-5 - Roboty budowlane w zakresie ścieżek pieszych
45233162-2 - Roboty budowlane w zakresie ścieżek rowerowych
71323100-9 - Usługi projektowania systemów zasilania energią elektryczną
45233200-1 - Roboty w zakresie różnych nawierzchni
45311200-2 - Roboty w zakresie instalacji elektrycznych
45111200-0 - Roboty w zakresie przygotowania terenu pod budowę i roboty ziemne
45111291-4 - Roboty w zakresie zagospodarowania terenu
45233290-8 - Instalowanie znaków drogowych
31527200-8 - Oświetlenie zewnętrzne
Nie
16 miesiące
Nie
Nie
Za ofertę najkorzystniejszą uznana zostanie oferta zawierająca najkorzystniejszy bilans punktów w kryteriach:
a) Cena (C)
b) Okres gwarancji i rękojmi na wykonane roboty budowlane (G)
Punktowo
Kryterium ceny oraz kryteria jakościowe
Cena
60
inne.
Okres gwarancji i rękojmi na wykonane roboty budowlane (G)
40
Nie
5Kwalifikacja wykonawców
7 pól
Tak
Art. 109 ust. 1 pkt 5
Art. 109 ust. 1 pkt 7
Tak
1) zdolności do występowania w obrocie gospodarczym: Zamawiający nie stawia warunku w powyższym zakresie. 2) uprawnień do prowadzenia określonej działalności gospodarczej lub zawodowej, o ile wynika to z odrębnych przepisów: Zamawiający nie stawia warunku w powyższym zakresie. 3) sytuacji ekonomicznej lub finansowej: Zamawiający nie stawia warunku w powyższym zakresie. 4) zdolności technicznej lub zawodowej: a) Zdolność techniczna O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy wykażą, iż w okresie ostatnich pięciu lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie wykonali w sposób należyty, zgodnie z zasadami sztuki budowlanej i prawidłowo ukończył: • co najmniej 1 zamówienie o podobnym charakterze jak w przedmiotowym postępowaniu o wartości nie mniejszej niż 2 000 000,00 zł brutto; UWAGA: • Jeżeli Wykonawca na potwierdzenie spełniania warunku udziału w postępowaniu dotyczącego posiadania zdolności technicznej wykaże się realizacją robót, których wartość wyrażona zostanie w walucie innej niż PLN, Zamawiający w celu dokonania oceny spełniania warunku udziału w postępowaniu dokona przeliczenia wskazanej wartości według średniego kursu NBP z dnia wszczęcia (ogłoszenia) postępowania w Biuletynie Zamówień Publicznych. Jeżeli w dniu ogłoszenia postępowania NBP nie opublikuje informacji o średnim kursie walut, Zamawiający dokona odpowiednich przeliczeń wg średniego kursu z pierwszego, kolejnego dnia, w którym NBP opublikuje ww. informacje. b) Zdolność zawodowa O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy wykażą, że dysponują lub będą dysponować osobami posiadającymi uprawniania: - do projektowania w rozumieniu ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane lub odpowiadające im uprawniania budowlane wydane na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów albo uprawnionymi do sprawowania samodzielnej funkcji, na podstawie odrębnych przepisów prawa w specjalności drogowej, min. 1 osoba, - do kierowania robotami budowlanymi w rozumieniu ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane lub odpowiadające im uprawniania budowlane wydane na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów albo uprawnionymi do sprawowania samodzielnej funkcji, na podstawie odrębnych przepisów prawa w specjalności drogowej, min. 1 osoba.
Tak
4. Podmiotowe środki dowodowe wymagane od Wykonawcy obejmują:
1) oświadczenie Wykonawcy, w zakresie art. 108 ust. 1 pkt 5 ustawy, o braku przynależności do tej samej grupy kapitałowej, w rozumieniu ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2024 r. poz. 1616), z innym Wykonawcą, który złożył odrębną ofertę, ofertę częściową lub wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, albo oświadczenie o przynależności do tej samej grupy kapitałowej wraz z dokumentami lub informacjami potwierdzającymi przygotowanie oferty, oferty częściowej lub wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu niezależnie od innego Wykonawcy należącego do tej samej grupy kapitałowej – załącznik nr 4 do SWZ;
2) wykaz osób, skierowanych przez Wykonawcę do realizacji zamówienia publicznego, w szczególności odpowiedzialnych za świadczenie usług, kontrolę jakości lub kierowanie robotami budowlanymi, wraz z informacją na temat ich kwalifikacji zawodowych, uprawnień, doświadczenia i wykształcenia niezbędnych do wykonywania zamówienia publicznego, a także zakresu wykonywanych przez nie czynności oraz informacja o podstawie dysponowania tymi osobami, zał. nr 6 do SWZ
3) wykazu robót budowlanych wykonanych nie wcześniej niż w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie, wraz z podaniem ich rodzaju, wartości, daty i miejsca wykonania oraz podmiotów, na rzecz których roboty te zostały wykonane, oraz załączeniem dowodów określających, czy te roboty budowlane zostały wykonane należycie, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego roboty budowlane zostały wykonane, a jeżeli Wykonawca z przyczyn niezależnych od niego nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów - inne odpowiednie dokumenty – załącznik nr 7 do SWZ;
4) Dokument potwierdzający że Wykonawca jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności związanej z przedmiotem zamówienia na sumę gwarancyjną określoną przez Zamawiającego wraz z potwierdzeniem zapłaty.
5) Harmonogram rzeczowo-finansowy.
Nie
6Warunki zamówienia
6 pól
Nie
Nie
Nie
Tak
1. Wykonawcy mogą wspólnie ubiegać się o udzielenie zamówienia. W takim przypadku Wykonawcy ustanawiają pełnomocnika do reprezentowania ich w postępowaniu albo do reprezentowania i zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego. Pełnomocnictwo winno być załączone do oferty.
2. Wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia dołączają do oferty oświadczenie, z którego wynika, które roboty budowlane wykonają poszczególni Wykonawcy – według załącznika nr 5 do SWZ
3. Oświadczenia i dokumenty potwierdzające brak podstaw do wykluczenia z postępowania składa każdy z Wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie.
Tak
7Projektowane postanowienia umowy
5 pól
Nie
Tak
Zgodnie z § 10 wzoru umowy
Tak
w zakresie zatrudnienia na podstawie stosunku pracy, w okolicznościach, o których mowa w art. 95 ustawy
8Procedura
4 pola
2025-05-27 09:00
https://platformazakupowa.pl/pn/chrzastowice
2025-05-27 09:30
do 2025-06-25
Analiza rynku
Typowy budżet takich zamówień, podobne postępowania, historia zamawiającego i rynek lokalny.
Typowy budżet takich zamówień
Połowa podobnych przetargów ma budżet poniżej 190 tys. zł
Podobne przetargi z ostatnich 12 miesięcy (105 ogłoszeń) miały zwykle budżet od 100 tys. zł do 340 tys. zł.
Skąd te liczby?
Statystyki obliczamy z pola wartość szacunkowa zamówienia podanego przez zamawiającego w ogłoszeniu: to budżet planowany, nie zawsze odpowiada cenie kontraktowej po rozstrzygnięciu. Używamy percentyli (mediana, Q1, Q3), więc wyniki są odporne na pojedyncze ekstremalne ogłoszenia.
Dokładne kwartyle: dolny 100 000 zł, mediana 185 549 zł, górny 341 600 zł. Rozstęp międzykwartylowy: 241 600 zł.
Dopasowanie kodu CPV: dokładne dopasowanie (8 cyfr), CPV 71000000.
Ryzyko w tej branży
W projektowaniu i nadzorze nawet najtańsza oferta przekracza budżet w co czwartym przetargu
Zamawiający musi wtedy dołożyć pieniędzy albo unieważnić przetarg. To częściej niż średnio we wszystkich branżach (co szósty przetarg).
Skąd te liczby?
Liczymy części zamówień rozstrzygnięte w BZP w ostatnich 12 miesiącach: 6 359 w tej branży. Budżet w ogłoszeniu o wyniku jest podany bez VAT (art. 28 Pzp), a ceny ofert z VAT, dlatego liczymy tylko przypadki, w których najtańsza oferta przekracza budżet o więcej niż 23%: takiej różnicy nie wyjaśnia sam podatek.
Dokładnie: 25,3% (przedział ufności 95%: 24,2–26,3%). Wszystkie branże razem: 16,1% z 162 972 części.
Gdy cena najkorzystniejszej oferty przewyższa kwotę, którą zamawiający zamierza przeznaczyć na zamówienie, zamawiający może tę kwotę zwiększyć albo unieważnia postępowanie (art. 255 pkt 3 Pzp).
Podobne przetargi
Ta sama branża, ostatni rok
Historia zamawiającego
Najnowsze postępowania tego podmiotu
Dokumenty i komunikacja
Platforma składania ofert, linki do dokumentacji i dane kontaktowe zamawiającego.
Platforma zakupowa
Miejsce składania ofert lub komunikacji z zamawiającym.
Widzisz błąd w danych? Zgłoś go · Rejestr poprawek · Dane dotyczą Ciebie? Jak przetwarzamy dane · Zgłoś sprostowanie, sprzeciw lub żądanie usunięcia