Wynik częściowy: umowy w 2 z 3 części, 1 unieważniono3 części
Łączna wartość umów
2 823 247 zł
Rozstrzygnięcia części
  1. Umowa zawarta
    1 444 975 zł
    7 ofert
  2. Unieważniona
    Część 2
    Podstawa: art. 255 pkt 3 ustawy
    6 ofert
  3. Umowa zawarta
    1 378 272 zł
    6 ofert
Oferty w postępowaniu
19 ofert(łącznie na 3 części)
Kryteria wyboru
Cena60%b) Okres rękojmi i gwarancji – w miesiącach40%
ZakończoneBZPOgłoszenie o wyniku postępowania
Wynik postępowania

„Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice”

Zawarcie umowy

Łączna wartość umów
2 823 247 zł
Liczba ofert
19 ofert
łącznie, 3 części
Konkurencyjność
~4,8 ofert
wysoka
tyle średnio w tej branży i regionie

Analiza wyniku postępowania

Podsumowanie
  • 1

    DecyzjaZamówienie podzielono na 3 części: w 2 wybrano wykonawcę, 1 unieważniono (podstawa: art. 255 pkt 3 ustawy).

  • 2

    WykonawcyWybrano wykonawców: Damian Sułkowski DA-KOP (część 1); MACHNIK Sp. z o.o. (część 3).

  • 3

    UmowaŁączna wartość zawartych umów: 2 823 246,79 zł.

  • 4

    OfertyŁącznie złożono 19 ofert na wszystkie części postępowania.

Na podstawie ogłoszenia · Zawsze weryfikuj z oryginalnym ogłoszeniem

Przebieg postępowania

5 wpisów

Wszystkie ogłoszenia powiązane z tym postępowaniem, od pierwszego komunikatu do ostatniej aktualizacji lub wyniku.

Wynik postępowania

Pełna treść wyniku postępowania wraz z informacją o rozstrzygnięciu i dokumentem źródłowym.

Sekcje ogłoszenia
1ZamawiającySekcja 1
PunktPoleWartość
1.1.)Rola zamawiającego

Postępowanie prowadzone jest samodzielnie przez zamawiającego

1.2.)Nazwa zamawiającego

ZAKŁAD GOSPODARKI KOMUNALNEJ W PODEGRODZIU

1.4)Krajowy Numer Identyfikacyjny

REGON 121849380

1.5)Adres zamawiającego

Brak danych

1.5.1.)Ulica

248

1.5.2.)Miejscowość

Podegrodzie

1.5.3.)Kod pocztowy

33-386

1.5.4.)Województwo

małopolskie

1.5.5.)Kraj

Polska

1.5.6.)Lokalizacja NUTS 3

PL218 - Nowosądecki

1.5.7.)Numer telefonu

(0-18) 448-49-66

1.5.8.)Numer faksu

(0-18) 445-90-33

1.5.9.)Adres poczty elektronicznej

sekretariat@zgk.podegrodzie.pl

1.5.10.)Adres strony internetowej zamawiającego

https://bip.malopolska.pl/zgkpodegrodzie

1.6.)Adres strony internetowej prowadzonego postępowania

https://ezamowienia.gov.pl/mp-client/search/list/ocds-148610-cc10a12b-b713-4693-a249-1af9fd90e5f6

1.7.)Rodzaj zamawiającego

Zamawiający publiczny - inna państwowa jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej

1.8.)Przedmiot działalności zamawiającego

Ogólne usługi publiczne

2Informacje podstawoweSekcja 2
PunktPoleWartość
2.1.)Ogłoszenie dotyczy

Zamówienia publicznego

2.2.)Ogłoszenie dotyczy usług społecznych i innych szczególnych usług

Nie

2.3.)Nazwa zamówienia albo umowy ramowej

„Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice”

2.4.)Identyfikator postępowania

ocds-148610-cc10a12b-b713-4693-a249-1af9fd90e5f6

2.5.)Numer ogłoszenia

2025/BZP 00250815

2.6.)Wersja ogłoszenia

01

2.7.)Data ogłoszenia

2025-05-28

2.8.)Zamówienie albo umowa ramowa zostały ujęte w planie postępowań

Tak

2.9.)Numer planu postępowań w BZP

2025/BZP 00033250/06/P

2.10.)Identyfikator pozycji planu postępowań

1.1.1 Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap I

1.1.2 Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap II

1.1.3 Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap III

2.11.)Czy zamówienie albo umowa ramowa dotyczy projektu lub programu współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Tak

2.12.)Nazwa projektu lub programu

„Gospodarka wodno-ściekowa” w ramach poddziałania „Wsparcie inwestycji związanych z tworzeniem, ulepszaniem lub rozbudową wszystkich rodzajów małej infrastruktury, w tym inwestycji w energię odnawialną i w oszczędzanie energii” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020

2.13.)Zamówienie/umowa ramowa było poprzedzone ogłoszeniem o zamówieniu/ogłoszeniem o zamiarze zawarcia umowy

Tak

2.14.)Numer ogłoszenia

2025/BZP 00199071

3Tryb udzielenia zamówienia lub zawarcia umowy ramowejSekcja 3
PunktPoleWartość
3.1.)Tryb udzielenia zamówienia wraz z podstawą prawną

Zamówienie udzielane jest w trybie podstawowym na podstawie: art. 275 pkt 1 ustawy

4Przedmiot zamówieniaSekcja 4
PunktPoleWartość
4.1.)Numer referencyjny

ZGK-ZP.271.1.6.2025

4.2.)Zamawiający udziela zamówienia w częściach, z których każda stanowi przedmiot odrębnego postępowania

Nie

4.4.)Rodzaj zamówienia

Roboty budowlane

4.5.1.)Krótki opis przedmiotu zamówienia

a) Część I: Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap I:
Zamówienie obejmuje:
 roboty ziemne,
 roboty montażowe,
 roboty odtworzenie nawierzchni.
Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia określa załącznik nr 10.1 – 10.29 do SWZ.
Zamawiający jest w trakcie skutecznego uzyskania zaświadczenia o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu w przedmiocie przystąpienia do wykonania robót budowlanych.
Roboty winny być wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, z zachowaniem Polskich Norm, Warunkami Technicznymi (Dz. U. 2022 poz. 1225),wszystkimi obowiązującymi przepisami prawa oraz załączoną dokumentacją projektową, specyfikacjami technicznymi wykonania i odbioru robót budowlanych i instalacyjnych, a także, w ten sposób by zapewnić uzyskanie w imieniu Zamawiającego zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa w tym zakresie dokumentu pozwalającego na użytkowanie obiektu (przyjmując nawet na siebie obowiązek zmiany dokumentacji projektowej w imieniu zamawiającego, a co za tym idzie zmiany pozwolenia na budowę, gdy wystąpi taka konieczność).
Jeżeli zaistnieje konieczność wykonania robót nieprzewidzianych, które przy zapoznaniu się z warunkami realizacji zamówienia były przewidywalne lub robót nieprzewidzianych związanych ze zmianą przepisów prawa w trakcie trwania prac budowlanych Zamawiający przyjmuje, że Wykonawca uwzględnił takie ryzyko w cenie ryczałtowej i w żadnym wypadku wykonanie takich prac nie będzie powodowało zwiększenia wynagrodzenia ryczałtowego.
Wynagrodzenie należne Wykonawcy oraz określone w niniejszej umowie ma charakter ryczałtowy, co oznacza, że Wykonawca nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac.
4.5. Ponadto w ramach zamówienia Wykonawca zobowiązany jest do wykonania wszelkich prac niezbędnych przy realizacji zamówienia m. in. dot. części nr I, II i III:
a) urządzić zaplecze robót,
b) zabezpieczyć roboty pod względem BHP – dotyczy to również zabezpieczenia warunków bezpieczeństwa wszystkich osób upoważnionych do przebywania na placu budowy,
c) zorganizować i przeprowadzić niezbędne próby, badania i odbiory dla zakresu robót objętych przedmiotem zamówienia,
d) pokryć szkody powstałe w trakcie realizacji zamówienia (w tym: wobec osób trzecich),
e) przywrócić do stanu pierwotnego zajęte dla realizacji zamówienia tereny wraz z demontażem wszelkich urządzeń pomocniczych,
f) oznakować roboty zgodnie z Instrukcją o oznakowaniu robót drogowych,
g) prowadzić dokumentację fotograficzną z postępujących prac budowlanych,
h) nagrać całość inspekcji w formacie DVD, możliwym do odtworzenia na dowolnym odtwarzaczu DVD – dotyczy kanalizacji sanitarnej,
i) pełna obsługa geodezyjna wraz z geodezyjną inwentaryzacją powykonawczą w 3 egzemplarzach w skali 1:1000 z naniesionymi numerami działek, wysokościami dna studzienki i góry studzienki, oraz inne, roboty lub czynności niezbędne do wykonania całości zadania,
j) w imieniu Zamawiającego uzyskać odpowiednio (w zależności od okoliczności faktycznych i stanu prawnego): prawomocnej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lub upływ terminu na zgłoszenie sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy albo prawomocne zakończenie postępowania wynikającego ze zgłoszenia sprzeciwu, w wyniku którego będzie można przystąpić do użytkowania.
4.6. Wymagany okres rękojmi i gwarancji na wykonane zamówienie wynosi minimum 60 miesięcy (zgodnie z ofertą Wykonawcy) i liczony będzie od dnia bezusterkowego odbioru końcowego wykonanych robót.
4.7. Wymagania w zakresie zatrudnienia na podstawie stosunku pracy, w okolicznościach, o których mowa w art. 95:
Stosownie do treści art. 95 ust. 1 ustawy Pzp Zamawiający wymaga zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez wykonawcę lub podwykonawcę, osób wykonujących następujące prace dot. części nr I - III:
 prace ziemne,
 montaż rurociągów sieci kanalizacyjnej,
 obsługa pojazdów, maszyn i urządzeń niezbędnych do realizacji zamówienia.
(z wyłączeniem osób samodzielnie wykonujących daną czynność w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej tzw. „samozatrudnienie” lub prowadzących działalność w formie spółki cywilnej albo spółki osobowej i czynność będą wykonywały osoby będące wspólnikami tej spółki).
Wymóg zatrudnienie na umowę o pracę nie dotyczy kierownika robót, który może wykonywać samodzielnie powierzone mu funkcje.
4.8. W trakcie realizacji zamówienia zamawiający uprawniony jest do wykonywania czynności kontrolnych wobec wykonawcy odnośnie spełniania przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności. Zamawiający uprawniony jest w szczególności do:
a) żądania oświadczeń i dokumentów w zakresie potwierdzenia spełniania ww. wymogów i dokonywania ich oceny,
b) żądania wyjaśnień w przypadku wątpliwości w zakresie potwierdzenia spełniania ww. wymogów,
c) przeprowadzania kontroli na miejscu świadczenia pracy.
4.9. W trakcie realizacji zamówienia na każde wezwanie zamawiającego w wyznaczonym w tym wezwaniu terminie wykonawca przedłoży zamawiającemu wskazane poniżej dowody w celu potwierdzenia spełnienia wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez wykonawcę lub podwykonawcę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności w trakcie realizacji zamówienia:
• oświadczenie wykonawcy lub podwykonawcy o zatrudnieniu na podstawie umowy o pracę osób wykonujących czynności, których dotyczy wezwanie zamawiającego. Oświadczenie to powinno zawierać w szczególności: dokładne określenie podmiotu składającego oświadczenie, datę złożenia oświadczenia, wskazanie, że objęte wezwaniem czynności wykonują osoby zatrudnione
na podstawie umowy o pracę wraz ze wskazaniem liczby tych osób, imion i nazwisk tych osób, rodzaju umowy o pracę i wymiaru etatu oraz podpis osoby uprawnionej do złożenia oświadczenia w imieniu wykonawcy lub podwykonawcy;
• poświadczoną za zgodność z oryginałem odpowiednio przez wykonawcę lub podwykonawcę kopię umowy/umów o pracę osób wykonujących w trakcie realizacji zamówienia czynności, których dotyczy ww. oświadczenie wykonawcy lub podwykonawcy (wraz z dokumentem regulującym zakres obowiązków, jeżeli został sporządzony). Kopia umowy/umów powinna zostać zanonimizowana w sposób zapewniający ochronę danych osobowych pracowników, zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tj. w szczególności bez adresów, nr PESEL pracowników). Imię i nazwisko pracownika nie podlega anonimizacji. Informacje takie jak: data zawarcia umowy, rodzaj umowy o pracę i wymiar etatu powinny być możliwe do zidentyfikowania;
• zaświadczenie właściwego oddziału ZUS, potwierdzające opłacanie przez wykonawcę lub podwykonawcę składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne z tytułu zatrudnienia na podstawie umów o pracę za ostatni okres rozliczeniowy;
• poświadczoną za zgodność z oryginałem odpowiednio przez wykonawcę lub podwykonawcę kopię dowodu potwierdzającego zgłoszenie pracownika przez pracodawcę do ubezpieczeń, zanonimizowaną w sposób zapewniający ochronę danych osobowych pracowników, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Imię i nazwisko pracownika nie podlega anonimizacji.
4.10. Z tytułu niespełnienia przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności zamawiający przewiduje sankcję w postaci obowiązku zapłaty przez wykonawcę kary umownej w wysokości określonej w umowie w sprawie zamówienia publicznego. Niezłożenie przez wykonawcę w wyznaczonym przez zamawiającego terminie żądanych przez zamawiającego dowodów w celu potwierdzenia spełnienia przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę traktowane będzie jako niespełnienie przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności.
4.11. W przypadku uzasadnionych wątpliwości co do przestrzegania prawa pracy przez wykonawcę lub podwykonawcę, zamawiający może zwrócić się o przeprowadzenie kontroli przez Państwową Inspekcję Pracy.

4.5.3.)Główny kod CPV

45100000-8 - Przygotowanie terenu pod budowę

4.5.4.)Dodatkowy kod CPV

45110000-1 - Roboty w zakresie burzenia i rozbiórki obiektów budowlanych; roboty ziemne

45230000-8 - Roboty budowlane w zakresie budowy rurociągów, linii komunikacyjnych i elektroenergetycznych, autostrad, dróg, lotnisk i kolei; wyrównywanie terenu

4.5.5.)Wartość części

2661921,81 PLN

4.5.1.)Krótki opis przedmiotu zamówienia

b) Część II: Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap II:
Zamówienie obejmuje:
 roboty ziemne,
 roboty montażowe,
 roboty odtworzenie nawierzchni.
Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia określa załącznik nr 11.1 – 11.27 do SWZ.
Zamawiający jest w trakcie skutecznego uzyskania zaświadczenia o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu w przedmiocie przystąpienia do wykonania robót budowlanych.
Roboty winny być wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, z zachowaniem Polskich Norm, Warunkami Technicznymi (Dz. U. 2022 poz. 1225),wszystkimi obowiązującymi przepisami prawa oraz załączoną dokumentacją projektową, specyfikacjami technicznymi wykonania i odbioru robót budowlanych i instalacyjnych, a także, w ten sposób by zapewnić uzyskanie w imieniu Zamawiającego zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa w tym zakresie dokumentu pozwalającego na użytkowanie obiektu (przyjmując nawet na siebie obowiązek zmiany dokumentacji projektowej w imieniu zamawiającego, a co za tym idzie zmiany pozwolenia na budowę, gdy wystąpi taka konieczność).
Jeżeli zaistnieje konieczność wykonania robót nieprzewidzianych, które przy zapoznaniu się z warunkami realizacji zamówienia były przewidywalne lub robót nieprzewidzianych związanych ze zmianą przepisów prawa w trakcie trwania prac budowlanych Zamawiający przyjmuje, że Wykonawca uwzględnił takie ryzyko w cenie ryczałtowej i w żadnym wypadku wykonanie takich prac nie będzie powodowało zwiększenia wynagrodzenia ryczałtowego.
Wynagrodzenie należne Wykonawcy oraz określone w niniejszej umowie ma charakter ryczałtowy, co oznacza, że Wykonawca nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac.
4.5. Ponadto w ramach zamówienia Wykonawca zobowiązany jest do wykonania wszelkich prac niezbędnych przy realizacji zamówienia m. in. dot. części nr I, II i III:
a) urządzić zaplecze robót,
b) zabezpieczyć roboty pod względem BHP – dotyczy to również zabezpieczenia warunków bezpieczeństwa wszystkich osób upoważnionych do przebywania na placu budowy,
c) zorganizować i przeprowadzić niezbędne próby, badania i odbiory dla zakresu robót objętych przedmiotem zamówienia,
d) pokryć szkody powstałe w trakcie realizacji zamówienia (w tym: wobec osób trzecich),
e) przywrócić do stanu pierwotnego zajęte dla realizacji zamówienia tereny wraz z demontażem wszelkich urządzeń pomocniczych,
f) oznakować roboty zgodnie z Instrukcją o oznakowaniu robót drogowych,
g) prowadzić dokumentację fotograficzną z postępujących prac budowlanych,
h) nagrać całość inspekcji w formacie DVD, możliwym do odtworzenia na dowolnym odtwarzaczu DVD – dotyczy kanalizacji sanitarnej,
i) pełna obsługa geodezyjna wraz z geodezyjną inwentaryzacją powykonawczą w 3 egzemplarzach w skali 1:1000 z naniesionymi numerami działek, wysokościami dna studzienki i góry studzienki, oraz inne, roboty lub czynności niezbędne do wykonania całości zadania,
j) w imieniu Zamawiającego uzyskać odpowiednio (w zależności od okoliczności faktycznych i stanu prawnego): prawomocnej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lub upływ terminu na zgłoszenie sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy albo prawomocne zakończenie postępowania wynikającego ze zgłoszenia sprzeciwu, w wyniku którego będzie można przystąpić do użytkowania.
4.6. Wymagany okres rękojmi i gwarancji na wykonane zamówienie wynosi minimum 60 miesięcy (zgodnie z ofertą Wykonawcy) i liczony będzie od dnia bezusterkowego odbioru końcowego wykonanych robót.
4.7. Wymagania w zakresie zatrudnienia na podstawie stosunku pracy, w okolicznościach, o których mowa w art. 95:
Stosownie do treści art. 95 ust. 1 ustawy Pzp Zamawiający wymaga zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez wykonawcę lub podwykonawcę, osób wykonujących następujące prace dot. części nr I - III:
 prace ziemne,
 montaż rurociągów sieci kanalizacyjnej,
 obsługa pojazdów, maszyn i urządzeń niezbędnych do realizacji zamówienia.
(z wyłączeniem osób samodzielnie wykonujących daną czynność w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej tzw. „samozatrudnienie” lub prowadzących działalność w formie spółki cywilnej albo spółki osobowej i czynność będą wykonywały osoby będące wspólnikami tej spółki).
Wymóg zatrudnienie na umowę o pracę nie dotyczy kierownika robót, który może wykonywać samodzielnie powierzone mu funkcje.
4.8. W trakcie realizacji zamówienia zamawiający uprawniony jest do wykonywania czynności kontrolnych wobec wykonawcy odnośnie spełniania przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności. Zamawiający uprawniony jest w szczególności do:
a) żądania oświadczeń i dokumentów w zakresie potwierdzenia spełniania ww. wymogów i dokonywania ich oceny,
b) żądania wyjaśnień w przypadku wątpliwości w zakresie potwierdzenia spełniania ww. wymogów,
c) przeprowadzania kontroli na miejscu świadczenia pracy.
4.9. W trakcie realizacji zamówienia na każde wezwanie zamawiającego w wyznaczonym w tym wezwaniu terminie wykonawca przedłoży zamawiającemu wskazane poniżej dowody w celu potwierdzenia spełnienia wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez wykonawcę lub podwykonawcę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności w trakcie realizacji zamówienia:
• oświadczenie wykonawcy lub podwykonawcy o zatrudnieniu na podstawie umowy o pracę osób wykonujących czynności, których dotyczy wezwanie zamawiającego. Oświadczenie to powinno zawierać w szczególności: dokładne określenie podmiotu składającego oświadczenie, datę złożenia oświadczenia, wskazanie, że objęte wezwaniem czynności wykonują osoby zatrudnione
na podstawie umowy o pracę wraz ze wskazaniem liczby tych osób, imion i nazwisk tych osób, rodzaju umowy o pracę i wymiaru etatu oraz podpis osoby uprawnionej do złożenia oświadczenia w imieniu wykonawcy lub podwykonawcy;
• poświadczoną za zgodność z oryginałem odpowiednio przez wykonawcę lub podwykonawcę kopię umowy/umów o pracę osób wykonujących w trakcie realizacji zamówienia czynności, których dotyczy ww. oświadczenie wykonawcy lub podwykonawcy (wraz z dokumentem regulującym zakres obowiązków, jeżeli został sporządzony). Kopia umowy/umów powinna zostać zanonimizowana w sposób zapewniający ochronę danych osobowych pracowników, zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tj. w szczególności bez adresów, nr PESEL pracowników). Imię i nazwisko pracownika nie podlega anonimizacji. Informacje takie jak: data zawarcia umowy, rodzaj umowy o pracę i wymiar etatu powinny być możliwe do zidentyfikowania;
• zaświadczenie właściwego oddziału ZUS, potwierdzające opłacanie przez wykonawcę lub podwykonawcę składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne z tytułu zatrudnienia na podstawie umów o pracę za ostatni okres rozliczeniowy;
• poświadczoną za zgodność z oryginałem odpowiednio przez wykonawcę lub podwykonawcę kopię dowodu potwierdzającego zgłoszenie pracownika przez pracodawcę do ubezpieczeń, zanonimizowaną w sposób zapewniający ochronę danych osobowych pracowników, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Imię i nazwisko pracownika nie podlega anonimizacji.
4.10. Z tytułu niespełnienia przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności zamawiający przewiduje sankcję w postaci obowiązku zapłaty przez wykonawcę kary umownej w wysokości określonej w umowie w sprawie zamówienia publicznego. Niezłożenie przez wykonawcę w wyznaczonym przez zamawiającego terminie żądanych przez zamawiającego dowodów w celu potwierdzenia spełnienia przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę traktowane będzie jako niespełnienie przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności.
4.11. W przypadku uzasadnionych wątpliwości co do przestrzegania prawa pracy przez wykonawcę lub podwykonawcę, zamawiający może zwrócić się o przeprowadzenie kontroli przez Państwową Inspekcję Pracy.

4.5.3.)Główny kod CPV

45100000-8 - Przygotowanie terenu pod budowę

4.5.4.)Dodatkowy kod CPV

45110000-1 - Roboty w zakresie burzenia i rozbiórki obiektów budowlanych; roboty ziemne

45230000-8 - Roboty budowlane w zakresie budowy rurociągów, linii komunikacyjnych i elektroenergetycznych, autostrad, dróg, lotnisk i kolei; wyrównywanie terenu

4.5.5.)Wartość części

5841210,11 PLN

4.5.1.)Krótki opis przedmiotu zamówienia

c) Część III: Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap III:
Zamówienie obejmuje:
 roboty przygotowawcze,
 rozbiórka nawierzchni,
 roboty ziemne,
 roboty montażowe,
 roboty towarzyszące,
 odbudowa nawierzchni.
Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia określa załącznik nr 12.1 – 12.7 do SWZ.
Zamawiający jest w trakcie skutecznego uzyskania zaświadczenia o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu w przedmiocie przystąpienia do wykonania robót budowlanych.
Roboty winny być wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, z zachowaniem Polskich Norm, Warunkami Technicznymi (Dz. U. 2022 poz. 1225),wszystkimi obowiązującymi przepisami prawa oraz załączoną dokumentacją projektową, specyfikacjami technicznymi wykonania i odbioru robót budowlanych i instalacyjnych, a także, w ten sposób by zapewnić uzyskanie w imieniu Zamawiającego zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa w tym zakresie dokumentu pozwalającego na użytkowanie obiektu (przyjmując nawet na siebie obowiązek zmiany dokumentacji projektowej w imieniu zamawiającego, a co za tym idzie zmiany pozwolenia na budowę, gdy wystąpi taka konieczność).
Jeżeli zaistnieje konieczność wykonania robót nieprzewidzianych, które przy zapoznaniu się z warunkami realizacji zamówienia były przewidywalne lub robót nieprzewidzianych związanych ze zmianą przepisów prawa w trakcie trwania prac budowlanych Zamawiający przyjmuje, że Wykonawca uwzględnił takie ryzyko w cenie ryczałtowej i w żadnym wypadku wykonanie takich prac nie będzie powodowało zwiększenia wynagrodzenia ryczałtowego.
Wynagrodzenie należne Wykonawcy oraz określone w niniejszej umowie ma charakter ryczałtowy, co oznacza, że Wykonawca nie może żądać podwyższenia wynagrodzenia, chociażby w czasie zawarcia umowy nie można było przewidzieć rozmiaru lub kosztów prac.
4.5. Ponadto w ramach zamówienia Wykonawca zobowiązany jest do wykonania wszelkich prac niezbędnych przy realizacji zamówienia m. in. dot. części nr I, II i III:
a) urządzić zaplecze robót,
b) zabezpieczyć roboty pod względem BHP – dotyczy to również zabezpieczenia warunków bezpieczeństwa wszystkich osób upoważnionych do przebywania na placu budowy,
c) zorganizować i przeprowadzić niezbędne próby, badania i odbiory dla zakresu robót objętych przedmiotem zamówienia,
d) pokryć szkody powstałe w trakcie realizacji zamówienia (w tym: wobec osób trzecich),
e) przywrócić do stanu pierwotnego zajęte dla realizacji zamówienia tereny wraz z demontażem wszelkich urządzeń pomocniczych,
f) oznakować roboty zgodnie z Instrukcją o oznakowaniu robót drogowych,
g) prowadzić dokumentację fotograficzną z postępujących prac budowlanych,
h) nagrać całość inspekcji w formacie DVD, możliwym do odtworzenia na dowolnym odtwarzaczu DVD – dotyczy kanalizacji sanitarnej,
i) pełna obsługa geodezyjna wraz z geodezyjną inwentaryzacją powykonawczą w 3 egzemplarzach w skali 1:1000 z naniesionymi numerami działek, wysokościami dna studzienki i góry studzienki, oraz inne, roboty lub czynności niezbędne do wykonania całości zadania,
j) w imieniu Zamawiającego uzyskać odpowiednio (w zależności od okoliczności faktycznych i stanu prawnego): prawomocnej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lub upływ terminu na zgłoszenie sprzeciwu wobec zawiadomienia o zakończeniu budowy albo prawomocne zakończenie postępowania wynikającego ze zgłoszenia sprzeciwu, w wyniku którego będzie można przystąpić do użytkowania.
4.6. Wymagany okres rękojmi i gwarancji na wykonane zamówienie wynosi minimum 60 miesięcy (zgodnie z ofertą Wykonawcy) i liczony będzie od dnia bezusterkowego odbioru końcowego wykonanych robót.
4.7. Wymagania w zakresie zatrudnienia na podstawie stosunku pracy, w okolicznościach, o których mowa w art. 95:
Stosownie do treści art. 95 ust. 1 ustawy Pzp Zamawiający wymaga zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez wykonawcę lub podwykonawcę, osób wykonujących następujące prace dot. części nr I - III:
 prace ziemne,
 montaż rurociągów sieci kanalizacyjnej,
 obsługa pojazdów, maszyn i urządzeń niezbędnych do realizacji zamówienia.
(z wyłączeniem osób samodzielnie wykonujących daną czynność w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej tzw. „samozatrudnienie” lub prowadzących działalność w formie spółki cywilnej albo spółki osobowej i czynność będą wykonywały osoby będące wspólnikami tej spółki).
Wymóg zatrudnienie na umowę o pracę nie dotyczy kierownika robót, który może wykonywać samodzielnie powierzone mu funkcje.
4.8. W trakcie realizacji zamówienia zamawiający uprawniony jest do wykonywania czynności kontrolnych wobec wykonawcy odnośnie spełniania przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności. Zamawiający uprawniony jest w szczególności do:
a) żądania oświadczeń i dokumentów w zakresie potwierdzenia spełniania ww. wymogów i dokonywania ich oceny,
b) żądania wyjaśnień w przypadku wątpliwości w zakresie potwierdzenia spełniania ww. wymogów,
c) przeprowadzania kontroli na miejscu świadczenia pracy.
4.9. W trakcie realizacji zamówienia na każde wezwanie zamawiającego w wyznaczonym w tym wezwaniu terminie wykonawca przedłoży zamawiającemu wskazane poniżej dowody w celu potwierdzenia spełnienia wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę przez wykonawcę lub podwykonawcę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności w trakcie realizacji zamówienia:
• oświadczenie wykonawcy lub podwykonawcy o zatrudnieniu na podstawie umowy o pracę osób wykonujących czynności, których dotyczy wezwanie zamawiającego. Oświadczenie to powinno zawierać w szczególności: dokładne określenie podmiotu składającego oświadczenie, datę złożenia oświadczenia, wskazanie, że objęte wezwaniem czynności wykonują osoby zatrudnione
na podstawie umowy o pracę wraz ze wskazaniem liczby tych osób, imion i nazwisk tych osób, rodzaju umowy o pracę i wymiaru etatu oraz podpis osoby uprawnionej do złożenia oświadczenia w imieniu wykonawcy lub podwykonawcy;
• poświadczoną za zgodność z oryginałem odpowiednio przez wykonawcę lub podwykonawcę kopię umowy/umów o pracę osób wykonujących w trakcie realizacji zamówienia czynności, których dotyczy ww. oświadczenie wykonawcy lub podwykonawcy (wraz z dokumentem regulującym zakres obowiązków, jeżeli został sporządzony). Kopia umowy/umów powinna zostać zanonimizowana w sposób zapewniający ochronę danych osobowych pracowników, zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tj. w szczególności bez adresów, nr PESEL pracowników). Imię i nazwisko pracownika nie podlega anonimizacji. Informacje takie jak: data zawarcia umowy, rodzaj umowy o pracę i wymiar etatu powinny być możliwe do zidentyfikowania;
• zaświadczenie właściwego oddziału ZUS, potwierdzające opłacanie przez wykonawcę lub podwykonawcę składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne z tytułu zatrudnienia na podstawie umów o pracę za ostatni okres rozliczeniowy;
• poświadczoną za zgodność z oryginałem odpowiednio przez wykonawcę lub podwykonawcę kopię dowodu potwierdzającego zgłoszenie pracownika przez pracodawcę do ubezpieczeń, zanonimizowaną w sposób zapewniający ochronę danych osobowych pracowników, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Imię i nazwisko pracownika nie podlega anonimizacji.
4.10. Z tytułu niespełnienia przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności zamawiający przewiduje sankcję w postaci obowiązku zapłaty przez wykonawcę kary umownej w wysokości określonej
w umowie w sprawie zamówienia publicznego. Niezłożenie przez wykonawcę w wyznaczonym przez zamawiającego terminie żądanych przez zamawiającego dowodów w celu potwierdzenia spełnienia przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę traktowane będzie jako niespełnienie przez wykonawcę lub podwykonawcę wymogu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę osób wykonujących wskazane w punkcie 4.6 czynności.
4.11. W przypadku uzasadnionych wątpliwości co do przestrzegania prawa pracy przez wykonawcę lub podwykonawcę, zamawiający może zwrócić się o przeprowadzenie kontroli przez Państwową Inspekcję Pracy.

4.5.3.)Główny kod CPV

45100000-8 - Przygotowanie terenu pod budowę

4.5.4.)Dodatkowy kod CPV

45110000-1 - Roboty w zakresie burzenia i rozbiórki obiektów budowlanych; roboty ziemne

45230000-8 - Roboty budowlane w zakresie budowy rurociągów, linii komunikacyjnych i elektroenergetycznych, autostrad, dróg, lotnisk i kolei; wyrównywanie terenu

4.5.5.)Wartość części

3295472,09 PLN

5Zakończenie postępowaniaSekcja 5

Część 1

6ZAKOŃCZENIE POSTĘPOWANIA (dla części 1)Sekcja 6
PunktPoleWartość
5.1.)Postępowanie zakończyło się zawarciem umowy albo unieważnieniem postępowania

Postępowanie/cześć postępowania zakończyła się zawarciem umowy

7OFERTY (dla części 1)Sekcja 7
PunktPoleWartość
6.1.)Liczba otrzymanych ofert lub wniosków

7

6.1.1.)Liczba otrzymanych ofert wariantowych

0

6.1.2.)Liczba ofert dodatkowych

0

6.1.3.)Liczba otrzymanych od MŚP

7

6.1.4.)Liczba ofert wykonawców z siedzibą w państwach EOG innych niż państwo zamawiającego

0

6.1.5.)Liczba ofert wykonawców z siedzibą w państwie spoza EOG

0

6.1.6.)Liczba ofert odrzuconych, w tym liczba ofert zawierających rażąco niską cenę lub koszt

0

6.1.7.)Liczba ofert zawierających rażąco niską cenę lub koszt

0

6.2.)Cena lub koszt oferty z najniższą ceną lub kosztem

1444974,85 PLN

6.3.)Cena lub koszt oferty z najwyższą ceną lub kosztem

1988256,32 PLN

6.4.)Cena lub koszt oferty wykonawcy, któremu udzielono zamówienia

1444974,85 PLN

6.5.)Do wyboru najkorzystniejszej oferty zastosowano aukcję elektroniczną

Nie

6.6.)Oferta wybranego wykonawcy jest ofertą wariantową

Nie

8WYKONAWCA, KTÓREMU UDZIELONO ZAMÓWIENIA (dla części 1)Sekcja 8
PunktPoleWartość
7.1.)Czy zamówienie zostało udzielone wykonawcom wspólnie ubiegającym się o udzielenie zamówienia

Nie

7.2.)Wielkość przedsiębiorstwa wykonawcy

Mikro przedsiębiorca

7.3.)Dane (firmy) wykonawcy, któremu udzielono zamówienia

Brak danych

7.3.1)Nazwa (firma) wykonawcy, któremu udzielono zamówienia

Damian Sułkowski DA-KOP

7.3.2)Krajowy Numer Identyfikacyjny

7372035719

7.3.4)Miejscowość

Łukowica

7.3.6.)Województwo

małopolskie

7.3.7.)Kraj

Polska

7.3.8.)Czy wykonawca przewiduje powierzenie wykonania części zamówienia podwykonawcom?

Nie

9UMOWA (dla części 1)Sekcja 9
PunktPoleWartość
8.1.)Data zawarcia umowy

2025-05-27

8.2.)Wartość umowy/umowy ramowej

1444974,85 PLN

8.3.)Okres realizacji zamówienia albo umowy ramowej

do 2025-09-30

10ZAKOŃCZENIE POSTĘPOWANIA (dla części 2)Sekcja 10
PunktPoleWartość
5.1.)Postępowanie zakończyło się zawarciem umowy albo unieważnieniem postępowania

Postępowanie/cześć postępowania zakończyła się unieważnieniem

5.2.)Podstawa prawna unieważnienia postępowania

art. 255 pkt 3 ustawy

5.2.1.)Przyczyna unieważnienia postępowania

Działając w oparciu o art. 260 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 1320) zawiadamiam, że w postępowanie w trybie podstawowym bez negocjacji p.n. „Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice” zostało unieważnione postępowanie dla części nr II:
Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice Etap II
na podstawie:
 art. 255 pkt. 3) ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 1320) – Zamawiający unieważnia postępowanie o udzielenie zamówienia, jeżeli: cena lub koszt najkorzystniejszej oferty lub oferta z najniższą ceną przewyższa kwotę, którą zamawiający zamierza przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia, chyba że zamawiający może zwiększyć tę kwotę do ceny lub kosztu najkorzystniejszej ofert;
Kwota, jaką Zamawiający zamierzał przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia dla części nr II: 3.000.000,00 zł.

Pismem z dnia 09.05.2025 r. (e-mail oraz Platforma e-Zamówienia 09.05.2025 r. – forma porozumiewania się dopuszczona w ust. 14 pkt. 14.3. specyfikacji) Zamawiający wezwał Wykonawcę: P.H.U. „INKO 2001” K. Łukasik, K. Kaczor, J. Majewski Spółka Jawna w trybie art. 224 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1) ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 1320) do złożenia wyjaśnień w zakresie zaoferowanej ceny na przedmiotowe postępowanie dla części nr II, w terminie do 14.05.2025 r., ponieważ zaoferowana cena za wykonanie przedmiotu zamówienia w wysokości:
a) 3.331.658,71 zł brutto dla części nr II, jest niższa o: 30,44% od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek, a zatem spełnione zostały przesłanki określone w art. 224 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1) PZP, która obligowały Zamawiającego do wystąpienia z wezwaniem.

W dniu 14.05.2025 r. Wykonawca: P.H.U. „INKO 2001” K. Łukasik, K. Kaczor, J. Majewski Spółka Jawna złożył wyjaśnienia:
„W odpowiedzi na otrzymane w dniu 09.05.2025 r. wezwanie do złożenia wyjaśnień dotyczących zaoferowanej ceny w zakresie części II postępowania pn. „Rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej w miejscowości Naszacowice – Etap II”, informujemy że po ponownej analizie naszej kalkulacji stwierdzamy, iż zaoferowana cena może zostać uznana za rażąco niską w rozumieniu art. 224 ustawy Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1320).”
W związku z powyższym, nie podtrzymujemy złożonej oferty oraz wnosimy o jej odrzucenie na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8) PZP.”

W związku z powyższym najkorzystniejsza oferta niepodlegająca odrzuceniu to oferta nr 2: Przedsiębiorstwo Budownictwa Wodno-Sanitarnego „POTOK” z siedzibą Stróżówka 1, 38-300 Gorlice z ceną ofertową: 3.607.772,10 zł oraz udzielonym okresem gwarancji: 72 m-ce, która przekracza kwotę Zamawiającego o: 607.772,10 zł.
Niestety Zamawiający nie ma możliwości zwiększenia zabezpieczenia finansowego do kwoty w złożonej ofercie o kwotę 607.772,10 zł w przedmiotowym zamówieniu.

11OFERTY (dla części 2)Sekcja 11
PunktPoleWartość
6.1.)Liczba otrzymanych ofert lub wniosków

6

6.1.1.)Liczba otrzymanych ofert wariantowych

0

6.1.2.)Liczba ofert dodatkowych

0

6.1.3.)Liczba otrzymanych od MŚP

6

6.1.4.)Liczba ofert wykonawców z siedzibą w państwach EOG innych niż państwo zamawiającego

0

6.1.5.)Liczba ofert wykonawców z siedzibą w państwie spoza EOG

0

6.1.6.)Liczba ofert odrzuconych, w tym liczba ofert zawierających rażąco niską cenę lub koszt

1

6.1.7.)Liczba ofert zawierających rażąco niską cenę lub koszt

1

12ZAKOŃCZENIE POSTĘPOWANIA (dla części 3)Sekcja 12
PunktPoleWartość
5.1.)Postępowanie zakończyło się zawarciem umowy albo unieważnieniem postępowania

Postępowanie/cześć postępowania zakończyła się zawarciem umowy

13OFERTY (dla części 3)Sekcja 13
PunktPoleWartość
6.1.)Liczba otrzymanych ofert lub wniosków

6

6.1.1.)Liczba otrzymanych ofert wariantowych

0

6.1.2.)Liczba ofert dodatkowych

0

6.1.3.)Liczba otrzymanych od MŚP

6

6.1.4.)Liczba ofert wykonawców z siedzibą w państwach EOG innych niż państwo zamawiającego

1

6.1.5.)Liczba ofert wykonawców z siedzibą w państwie spoza EOG

0

6.1.6.)Liczba ofert odrzuconych, w tym liczba ofert zawierających rażąco niską cenę lub koszt

0

6.1.7.)Liczba ofert zawierających rażąco niską cenę lub koszt

0

6.2.)Cena lub koszt oferty z najniższą ceną lub kosztem

1378271,94 PLN

6.3.)Cena lub koszt oferty z najwyższą ceną lub kosztem

1785648,23 PLN

6.4.)Cena lub koszt oferty wykonawcy, któremu udzielono zamówienia

1378271,94 PLN

6.5.)Do wyboru najkorzystniejszej oferty zastosowano aukcję elektroniczną

Nie

6.6.)Oferta wybranego wykonawcy jest ofertą wariantową

Nie

14WYKONAWCA, KTÓREMU UDZIELONO ZAMÓWIENIA (dla części 3)Sekcja 14
PunktPoleWartość
7.1.)Czy zamówienie zostało udzielone wykonawcom wspólnie ubiegającym się o udzielenie zamówienia

Nie

7.2.)Wielkość przedsiębiorstwa wykonawcy

Średni przedsiębiorca

7.3.)Dane (firmy) wykonawcy, któremu udzielono zamówienia

Brak danych

7.3.1)Nazwa (firma) wykonawcy, któremu udzielono zamówienia

MACHNIK Sp. z o.o.

7.3.2)Krajowy Numer Identyfikacyjny

7343530385

7.3.4)Miejscowość

Stary Sącz

7.3.6.)Województwo

małopolskie

7.3.7.)Kraj

Polska

7.3.8.)Czy wykonawca przewiduje powierzenie wykonania części zamówienia podwykonawcom?

Nie

15UMOWA (dla części 3)Sekcja 15
PunktPoleWartość
8.1.)Data zawarcia umowy

2025-05-27

8.2.)Wartość umowy/umowy ramowej

1378271,94 PLN

8.3.)Okres realizacji zamówienia albo umowy ramowej

do 2025-09-30

Analiza rynku

Typowy budżet zamawiającego w tej kategorii CPV, podobne postępowania oraz historia zamawiającego i rynek lokalny.

Typowy budżet w tej kategorii CPV

45100000-8Przygotowanie terenu pod budowę
Wszystkie przetargi w tej kategorii
Mediana budżetu
590 400 zł
Próbka: 981 postępowań
Ostatnie 12 miesięcy
Środkowe 50% w przedziale
260 287 zł1 863 814 zł
Rozstęp międzykwartylowy
1 603 527 zł
Źródło próbki
CPV 45100000· dokładne dopasowanie (8 cyfr)
Ten
Dolny kwartyl
260 287 zł
Mediana
590 400 zł
Górny kwartyl
1 863 814 zł
Ten przetarg (2 823 247 zł) znajduje się w górnym kwartylu, powyżej typowej wyceny.
75% podobnych postępowań ma niższy budżet. Prawdopodobnie większy zakres lub wyższe wymagania. +378% względem mediany.
Jak liczymy benchmark?

Statystyki obliczamy z pola wartość szacunkowa zamówienia podanego przez zamawiającego w ogłoszeniu: to budżet planowany, nie zawsze odpowiada cenie kontraktowej po rozstrzygnięciu. Używamy percentyli (mediana, Q1, Q3), więc wyniki są odporne na pojedyncze ekstremalne ogłoszenia.

Dokumenty i komunikacja

Platforma składania ofert, linki do dokumentacji i dane kontaktowe zamawiającego.

Najczęstsze pytania o to ogłoszenie

Zakład Gospodarki Komunalnej w Podegrodziu prowadzi postępowanie, a miejscem realizacji jest Podegrodzie.
Wartość wynikająca z ogłoszenia o wyniku to 2 823 247 zł (cena wybranej oferty lub łączna wartość zawartych umów). Szczegóły rozbicia na części znajdziesz w treści ogłoszenia.
Ogłoszenie zostało oznaczone kodem CPV 45100000-8 (Przygotowanie terenu pod budowę). CPV (Common Procurement Vocabulary) to unijny słownik klasyfikacyjny, dzięki któremu możesz łatwo porównać to postępowanie z podobnymi zamówieniami w tej samej kategorii.
Zamówienie zostało udzielone: Damian Sułkowski DA-KOP (Łukowica). Szczegóły wyboru, punktacji i wartości umowy znajdziesz w treści ogłoszenia o wyniku.
W postępowaniu złożono 7 ofert. Liczba ofert jest istotnym wskaźnikiem konkurencyjności rynku dla tego typu zamówień.
Pełne ogłoszenie jest dostępne w oficjalnym źródle (Biuletyn Zamówień Publicznych). Atlas Przetargów prezentuje treść zgodnie z dokumentem źródłowym wraz z linkiem do oryginału.