ZakończoneBZPOgłoszenie o zamówieniu
Ogłoszenie

Przebudowa dróg gminnych na terenie miasta Skórcz

Termin wskazany w ogłoszeniu już minął.

Otwórz na BZP
Publikacja
15 stycznia 2024
Wartość szacunkowa
Nie podano
Mediana w kategorii: 741 271 zł
Wadium
100 000 zł
Termin składania ofert
1 lutego 2024, 09:00
Zakończone
Konkurencyjność
~4,4 oferty
wysoka
W takich przetargach zwykle startuje sporo firm.
w podobnych postępowaniach (ta branża i region)
Kryteria oceny ofert
Cena60%Okres gwarancji i rękojmi40%

Kluczowe informacje

Podsumowanie
  • 1

    TerminTermin składania ofert upływa 1 lutego 2024 roku o godzinie 09:00.

  • 2

    KryteriaKryteria oceny ofert: Cena 60%, Okres gwarancji i rękojmi 40%.

  • 3

    ZakresKwota wskazana w ogłoszeniu: 100 000,00 PLN.

  • 4

    ZakresPrzedmiot zamówienia: Przebudowa dróg gminnych na terenie miasta Skórcz.

  • 5

    RyzykoWadium: 100 000,00 zł.

Na podstawie ogłoszenia · Zawsze weryfikuj z oryginalnym ogłoszeniem

Przebieg postępowania

4 wpisy

Wszystkie ogłoszenia powiązane z tym postępowaniem, od pierwszego komunikatu do ostatniej aktualizacji lub wyniku.

Ogłoszenie

Pełna treść ogłoszenia podzielona na sekcje. Użyj wyszukiwania lub nawigacji do szybkiego przejścia.

Sekcje ogłoszenia
1ZamawiającySekcja 1
PunktPoleWartość
1.1.)Rola zamawiającego

Postępowanie prowadzone jest samodzielnie przez zamawiającego

1.2.)Nazwa zamawiającego

Gmina Miejska Skórcz

1.4)Krajowy Numer Identyfikacyjny

REGON 191675623

1.5)Adres zamawiającego

Brak danych

1.5.1.)Ulica

Główna 40

1.5.2.)Miejscowość

Skórcz

1.5.3.)Kod pocztowy

83-220

1.5.4.)Województwo

pomorskie

1.5.5.)Kraj

Polska

1.5.6.)Lokalizacja NUTS 3

PL638 - Starogardzki

1.5.7.)Numer telefonu

585824754

1.5.9.)Adres poczty elektronicznej

miasto@skorcz.pl

1.5.10.)Adres strony internetowej zamawiającego

www.bip.skorcz.pl

1.6.)Rodzaj zamawiającego

Zamawiający publiczny - jednostka sektora finansów publicznych - jednostka samorządu terytorialnego

1.7.)Przedmiot działalności zamawiającego

Ogólne usługi publiczne

2Informacje podstawoweSekcja 2
PunktPoleWartość
2.1.)Ogłoszenie dotyczy

Zamówienia publicznego

2.2.)Ogłoszenie dotyczy usług społecznych i innych szczególnych usług

Nie

2.3.)Nazwa zamówienia albo umowy ramowej

Przebudowa dróg gminnych na terenie miasta Skórcz

2.4.)Identyfikator postępowania

ocds-148610-d15ab850-b144-11ee-b628-1a85378e6c0a

2.5.)Numer ogłoszenia

2024/BZP 00036176

2.6.)Wersja ogłoszenia

01

2.7.)Data ogłoszenia

2024-01-15

2.8.)Zamówienie albo umowa ramowa zostały ujęte w planie postępowań

Tak

2.9.)Numer planu postępowań w BZP

2024/BZP 00033373/01/P

2.10.)Identyfikator pozycji planu postępowań

1.1.1 Przebudowa dróg gminnych na terenie miasta Skórcz

2.11.)O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się wyłącznie wykonawcy, o których mowa w art. 94 ustawy

Nie

2.14.)Czy zamówienie albo umowa ramowa dotyczy projektu lub programu współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Nie

2.16.)Tryb udzielenia zamówienia wraz z podstawą prawną

Zamówienie udzielane jest w trybie podstawowym na podstawie: art. 275 pkt 1 ustawy

3Udostępnianie dokumentów zamówienia i komunikacjaSekcja 3
PunktPoleWartość
3.1.)Adres strony internetowej prowadzonego postępowania

https://platformazakupowa.pl/pn/skorcz

3.2.)Zamawiający zastrzega dostęp do dokumentów zamówienia

Nie

3.4.)Wykonawcy zobowiązani są do składania ofert, wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, oświadczeń oraz innych dokumentów wyłącznie przy użyciu środków komunikacji elektronicznej

Tak

3.5.)Informacje o środkach komunikacji elektronicznej, przy użyciu których zamawiający będzie komunikował się z wykonawcami - adres strony internetowej

https://platformazakupowa.pl/pn/skorcz

3.6.)Wymagania techniczne i organizacyjne dotyczące korespondencji elektronicznej

Informacja o sposobie porozumiewania się Zamawiającego z Wykonawcami, przekazywania dokumentów oraz udzielania wyjaśnień dotyczących treści SWZ - opisane są w Rozdziale XIII SWZ

3.8.)Zamawiający wymaga sporządzenia i przedstawienia ofert przy użyciu narzędzi elektronicznego modelowania danych budowlanych lub innych podobnych narzędzi, które nie są ogólnie dostępne

Nie

3.12.)Oferta - katalog elektroniczny

Nie dotyczy

3.14.)Języki, w jakich mogą być sporządzane dokumenty składane w postępowaniu

polski

3.15.)RODO (obowiązek informacyjny)

Zgodnie z pkt. II SWZ.

4Przedmiot zamówieniaSekcja 4
PunktPoleWartość
4.1.)Informacje ogólne odnoszące się do przedmiotu zamówienia

Brak danych

4.1.1.)Przed wszczęciem postępowania przeprowadzono konsultacje rynkowe

Nie

4.1.2.)Numer referencyjny

BGK.271.2.1.2024

4.1.3.)Rodzaj zamówienia

Roboty budowlane

4.1.4.)Zamawiający udziela zamówienia w częściach, z których każda stanowi przedmiot odrębnego postępowania

Nie

4.1.8.)Możliwe jest składanie ofert częściowych

Nie

4.1.13.)Zamawiający uwzględnia aspekty społeczne, środowiskowe lub etykiety w opisie przedmiotu zamówienia

Nie

4.2.Informacje szczegółowe odnoszące się do przedmiotu zamówienia

Brak danych

4.2.2.)Krótki opis przedmiotu zamówienia

1. Opracowanie dokumentacji projektowej wraz z uzyskaniem wszelkich decyzji i uzgodnień prawnych, a także wykonanie robót budowlanych, polegających na kompleksowej przebudowie ulic Szkolnej, Wiśniowej, Dębowej, Pogodnej, Kwiatowej, Chmielnej, Jabłoniowej, Orzechowej,Ogrodowej, Franciszka Schornaka i dwóch odcinków ulicy Wojska Polskiego. Ten zakres zamówienia Zamawiający opisał za pomocą: Programu Funkcjonalno-Użytkowego (PFU), stanowiącego jeden z elementów Załącznika nr 2 do SWZ – Opis przedmiotu zamówienia, znajdującego się w katalogu „Program Funkcjonalno - użytkowy - pozostałe ulice”. Ulicę Franciszka Schornaka należy zaprojektować i zrealizować w oparciu o PFU, o którym mowa powyżej oraz o koncepcję przebudowy ulicy Schornaka znajdującą się w Załączniku nr 2 do SWZ (Opis przedmiotu zamówienia) w katalogu „Koncepcja przebudowy drogi - ul. Schornaka”. Ulicę Orzechową należy zaprojektować i wykonać w nawiązaniu do projektowanego zakresu przebudowy Obwodnicy Skórcza – Etap II . Fragment projektu zagospodarowania terenu znajduje się w Załączniku nr 2 do SWZ (Opis przedmiotu zamówienia) w katalogu „Projekt Obwodnicy – Etap II)”.
2. Wykonanie odwodnienia ulicy Kwiatowej w oparciu o Dokumentację projektową znajdującą się w Załączniku nr 2 do SWZ (Opis przedmiotu zamówienia) w katalogu „Dokumentacja Projektowa kanalizacja deszczowa – ul. Kwiatowa”. W pozostałym zakresie będzie realizowana w oparciu o PFU o którym mowa w pkt. 1.
3. Wykonanie kompleksowej przebudowy ulicy Myśliwskiej w oparciu o dokumentację projektową znajdującą się w załączniku nr 2 do SWZ (Opis przedmiotu zamówienia) w katalogu „ Dokumentacja Projektowa - ul. Myśliwska”. UWAGA! W trakcie przebudowy ulicy Myśliwskiej nnależy przewidzieć wymianę wszystkich skrzynek i obudów do zasuw na sieciach i przyłączach wodociągowych oraz wymianę wszystkich istniejących włazów ulicznych na kanalizacji sanitarnej, na nowe włazy żeliwne typu ciężkiego. Zamówienie w zakresie pkt. 1 i 2 należy wykonać w formule „zaprojektuj i wybuduj” .

4.2.6.)Główny kod CPV

45233120-6 - Roboty w zakresie budowy dróg

4.2.7.)Dodatkowy kod CPV

45233120-6 - Roboty w zakresie budowy dróg

45232130-2 - Roboty budowlane w zakresie rurociągów do odprowadzania wody burzowej

71320000-7 - Usługi inżynieryjne w zakresie projektowania

4.2.8.)Zamówienie obejmuje opcje

Nie

4.2.10.)Okres realizacji zamówienia albo umowy ramowej

20 miesiące

4.2.11.)Zamawiający przewiduje wznowienia

Nie

4.2.13.)Zamawiający przewiduje udzielenie dotychczasowemu wykonawcy zamówień na podobne usługi lub roboty budowlane

Nie

4.3.)Kryteria oceny ofert

Brak danych

4.3.1.)Sposób oceny ofert

Według kryteriów oceny ofert.

4.3.2.)Sposób określania wagi kryteriów oceny ofert

Procentowo

4.3.3.)Stosowane kryteria oceny ofert

Kryterium ceny oraz kryteria jakościowe

4.3.5.)Nazwa kryterium

Cena

4.3.6.)Waga

60

4.3.4.)Rodzaj kryterium

inne.

4.3.5.)Nazwa kryterium

Okres gwarancji i rękojmi

4.3.6.)Waga

40

4.3.10.)Zamawiający określa aspekty społeczne, środowiskowe lub innowacyjne, żąda etykiet lub stosuje rachunek kosztów cyklu życia w odniesieniu do kryterium oceny ofert

Nie

5Kwalifikacja wykonawcówSekcja 5
PunktPoleWartość
5.1.)Zamawiający przewiduje fakultatywne podstawy wykluczenia

Tak

5.2.)Fakultatywne podstawy wykluczenia

Art. 109 ust. 1 pkt 4

5.3.)Warunki udziału w postępowaniu

Tak

5.4.)Nazwa i opis warunków udziału w postępowaniu

O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy spełniają warunki dotyczące:
1) zdolności technicznej lub zawodowej:
W zakresie zdolności technicznej Wykonawca spełni warunek, jeżeli wykaże, że w okresie ostatnich 5 lat przed upływem terminu składania ofert, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy - w tym okresie, zrealizował należycie tj. prawidłowo i z zasadami sztuki budowlanej co najmniej 2 (dwa) zamówienia polegające na: budowie lub przebudowie drogi o nawierzchni z kostki betonowej , kamiennej lub nawierzchni bitumicznej o długości minimum 100 mb każda wraz z kanalizacją deszczową.
W zakresie zdolności zawodowej Wykonawca spełni warunek, jeśli wykaże, że będzie dysponować:
- jedną osobą na stanowisku kierownika budowy, posiadającego uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi w specjalności drogowej
- jedną osobą na stanowisku kierownika robót, posiadającego uprawnienia budowlane do kierowania robotami w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych lub posiadających odpowiadające równoważne uprawnienia budowlane wydane na podstawie wcześniej obowiązujących przepisów. W przypadku Wykonawców zagranicznych, dopuszcza się również kwalifikacje zdobyte w innych państwach, na zasadach określonych w art. 12a ustawy Prawo budowlane z uwzględnieniem postanowień ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. O zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz.U z 2016 r., poz. 65)

5.5.)Zamawiający wymaga złożenia oświadczenia, o którym mowa w art.125 ust. 1 ustawy

Tak

5.6.)Wykaz podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie niepodlegania wykluczeniu

1) Oświadczenie wykonawcy, w zakresie art. 108 ust. 1 pkt 5 ustawy, o braku przynależności do tej samej grupy kapitałowej, w rozumieniu ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2020 r. poz. 1076), z innym Wykonawca, który złożył odrębną ofertę, ofertę częściową lub wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, albo oświadczenia o przynależności do tej samej grupy kapitałowej wraz z dokumentami lub informacjami potwierdzającymi przygotowanie oferty, oferty częściowej lub wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu niezależnie od innego wykonawcy należącego do tej samej grupy kapitałowej – załącznik nr 3 do SWZ;
2) Odpis lub informacja z Krajowego Rejestru Sądowego lub z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, w zakresie art. 109 ust. 1 pkt 4 ustawy, sporządzonych nie wcześniej niż 3 miesiące przed jej złożeniem, jeżeli odrębne przepisy wymagają wpisu do rejestru lub ewidencji;

5.7.)Wykaz podmiotowych środków dowodowych na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu

Zamawiający wezwie Wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, do złożenia w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż 5 dni od dnia wezwania podmiotowych środków dowodowych , aktualnych na dzień złożenia w celu potwierdzenia przez wykonawcę warunków udziału w postępowaniu tj.: Wykaz robót budowlanych wykonanych nie wcześniej niż w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli okres prowadzenia działalności jest krótszy – w tym okresie, porównywalnych z robotami budowlanymi stanowiącymi przedmiot zamówienia, wraz z podaniem ich rodzaju, wartości, daty, miejsca wykonania i podmiotów, na rzecz których roboty te zostały wykonane, oraz załączeniem dowodów określających czy te roboty budowlane zostały wykonane należycie, w szczególności informacji o tym czy roboty zostały wykonane zgodnie z przepisami prawa budowlanego i prawidłowo ukończone, przy czym dowodami, o których mowa, są referencje bądź inne dokumenty sporządzone przez podmiot, na rzecz którego roboty budowlane były wykonywane, a jeżeli z uzasadnionej przyczyny o obiektywnym charakterze Wykonawca nie jest w stanie uzyskać tych dokumentów – inne odpowiednie dokumenty Formularz „Doświadczenie” - załącznik nr 6 do SWZ; Wykaz osób skierowanych przez Wykonawcę do realizacji zamówienia publicznego, w szczególności odpowiedzialnych za świadczenie usług. Kontrolę jakości lub kierowanie robotami budowlanymi, wraz z informacjami na temat ich kwalifikacji zawodowych, uprawnień doświadczenia i wykształcenia niezbędnych do wykonania zamówienia publicznego a także zakresu wykonywanych przez nie czynności oraz informację do dysponowania tymi osobami. Wzór wykazu określa - załącznik nr 7 do SWZ.

6Warunki zamówieniaSekcja 6
PunktPoleWartość
6.1.)Zamawiający wymaga albo dopuszcza oferty wariantowe

Nie

6.3.)Zamawiający przewiduje aukcję elektroniczną

Nie

6.4.)Zamawiający wymaga wadium

Tak

6.4.1)Informacje dotyczące wadium

Brak danych

1.Wykonawca ma obowiązek przed upływem składania ofert wnieść wadium w wysokości

100 000,00 ZŁ (słownie: sto tysięcy złotych 00/100); 2. Wadium wnosi się przed upływem terminu składania ofert. 3. Wadium może być wnoszone w jednej lub kilku następujących formach: 1) pieniądzu; 2) gwarancjach bankowych; 3) gwarancjach ubezpieczeniowych; 4) poręczeniach udzielanych przez podmioty, o których mowa w art. 6b ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (Dz. U. z 2020 r. poz. 299). 4. Wadium w formie pieniądza należy wnieść przelewem na konto w Banku Spółdzielczym w Skórczu nr rachunku 63 8342 0009 0000 0996 2000 0002 z dopiskiem „Wadium – BGK.271.2.1.2024”. UWAGA: Za termin wniesienia wadium w formie pieniężnej zostanie przyjęty termin uznania rachunku Zamawiającego. 5. Wadium wnoszone w formie poręczeń lub gwarancji musi być złożone jako oryginał gwarancji lub poręczenia w postaci elektronicznej i spełniać co najmniej poniższe wymagania: 1) musi obejmować odpowiedzialność za wszystkie przypadki powodujące utratę wadium przez Wykonawcę określone w ustawie PZP 2) z jej treści powinno jednoznacznie wynikać zobowiązanie gwaranta do zapłaty całej kwoty wadium; 3) powinno być nieodwołalne i bezwarunkowe oraz płatne na pierwsze żądanie; 4) termin obowiązywania poręczenia lub gwarancji nie może być krótszy niż termin związania ofertą (z zastrzeżeniem iż pierwszym dniem związania ofertą jest dzień składania ofert); 5) w treści poręczenia lub gwarancji powinna znaleźć się nazwa oraz numer przedmiotowego postępowania tj. BGK.271.2.1.2024; 6) beneficjentem poręczenia lub gwarancji jest: Gmina Miejska Skórcz, ul. Główna 40,83-220 Skórcz 7) w przypadku Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia (art. 58 PZP), Zamawiający wymaga aby poręczenie lub gwarancja obejmowała swą treścią (tj.zobowiązanych z tytułu poręczenia lub gwarancji) wszystkich Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia lub aby z jej treści wynikało, że zabezpiecza ofertę Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia (konsorcjum); 6. Oferta wykonawcy, który nie wniesie wadium, wniesie wadium w sposób nieprawidłowy lub nie utrzyma wadium nieprzerwanie do upływu terminu związania ofertą lub złoży wniosek o zwrot wadium w przypadku, o którym mowa w art. 98 ust. 2 pkt 3 PZP zostanie odrzucona. 7. Zasady zwrotu oraz okoliczności zatrzymania wadium określa art. 98 PZP

6.5.)Zamawiający wymaga zabezpieczenia należytego wykonania umowy

Tak

6.6.)Wymagania dotyczące składania oferty przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia

1. Wykonawcy mogą wspólnie ubiegać się o udzielenie zamówienia. W takim przypadku Wykonawcy ustanawiają pełnomocnika do reprezentowania ich w postępowaniu albo do reprezentowania i zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego. Pełnomocnictwo winno być załączone do oferty.
2. W przypadku Wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, oświadczenia, o których mowa w Rozdziale X ust. 1 SWZ, składa każdy z Wykonawców. Oświadczenia te potwierdzają brak podstaw wykluczenia oraz spełnianie warunków udziału w zakresie, w jakim każdy z Wykonawców wykazuje spełnianie warunków udziału w postępowaniu.
3. Wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia dołączają do oferty oświadczenie, z którego wynika, które roboty budowlane wykonają poszczególni wykonawcy.
4. Oświadczenia i dokumenty potwierdzające brak podstaw do wykluczenia z postępowania składa każdy z Wykonawców wspólnie ubiegających się o zamówienie.

6.7.)Zamawiający przewiduje unieważnienie postępowania, jeśli środki publiczne, które zamierzał przeznaczyć na sfinansowanie całości lub części zamówienia nie zostały przyznane

Tak

7Projektowane postanowienia umowySekcja 7
PunktPoleWartość
7.1.)Zamawiający przewiduje udzielenia zaliczek

Nie

7.3.)Zamawiający przewiduje zmiany umowy

Tak

7.4.)Rodzaj i zakres zmian umowy oraz warunki ich wprowadzenia

Zamawiający przewiduje możliwość zmiany zawartej umowy w stosunku do treści wybranej oferty w zakresie uregulowanym w art. 454-455 PZP oraz wskazanym we Wzorze Umowy, stanowiącym Załącznik nr 1 do SWZ. Zmiana umowy wymaga dla swej ważności, pod rygorem nieważności, zachowania formy pisemnej.

7.5.)Zamawiający uwzględnił aspekty społeczne, środowiskowe, innowacyjne lub etykiety związane z realizacją zamówienia

Nie

8ProceduraSekcja 8
PunktPoleWartość
8.1.)Termin składania ofert

2024-02-01 09:00

8.2.)Miejsce składania ofert

Ofertę wraz z wymaganymi dokumentami należy umieścić na Platformie pod adresem: https://platformazakupowa.pl/pn/skorcz na stronie dotyczącej odpowiedniego postępowania. 2. Oferta wraz z wymaganymi dokumentami muszą zostać podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym, zaufanym lub osobistym.

8.3.)Termin otwarcia ofert

2024-02-01 09:10

8.4.)Termin związania ofertą

30 dni

Analiza rynku

Typowy budżet zamawiającego w tej kategorii CPV, podobne postępowania oraz historia zamawiającego i rynek lokalny.

Typowy budżet w tej kategorii CPV

45233120-6Roboty w zakresie budowy dróg
Wszystkie przetargi w tej kategorii
Mediana budżetu
741 271 zł
Próbka: 4050 postępowań
Ostatnie 12 miesięcy
Środkowe 50% w przedziale
305 561 zł1 963 303 zł
Rozstęp międzykwartylowy
1 657 742 zł
Źródło próbki
CPV 45233120· dokładne dopasowanie (8 cyfr)
Dolny kwartyl
305 561 zł
Mediana
741 271 zł
Górny kwartyl
1 963 303 zł
Jak liczymy benchmark?

Statystyki obliczamy z pola wartość szacunkowa zamówienia podanego przez zamawiającego w ogłoszeniu: to budżet planowany, nie zawsze odpowiada cenie kontraktowej po rozstrzygnięciu. Używamy percentyli (mediana, Q1, Q3), więc wyniki są odporne na pojedyncze ekstremalne ogłoszenia.

Dokumenty i komunikacja

Platforma składania ofert, linki do dokumentacji i dane kontaktowe zamawiającego.

Platforma zakupowa

Miejsce składania ofert lub komunikacji z zamawiającym.

Kontakt i komunikacja

Najczęstsze pytania o to ogłoszenie

Termin składania ofert upływa 01.02.2024, 09:00. Pamiętaj, że platformy składania ofert są obciążone w ostatnich godzinach — nie czekaj do samego końca.
Gmina Miejska Skórcz prowadzi postępowanie, a miejscem realizacji jest Skórcz.
Tak. Wadium określono na 100 000 zł. Należy je wnieść przed upływem terminu składania ofert w formie dopuszczonej przez zamawiającego (najczęściej przelew na rachunek lub gwarancja bankowa/ubezpieczeniowa).
Ogłoszenie zostało oznaczone kodem CPV 45233120-6 (Roboty w zakresie budowy dróg). CPV (Common Procurement Vocabulary) to unijny słownik klasyfikacyjny, dzięki któremu możesz łatwo porównać to postępowanie z podobnymi zamówieniami w tej samej kategorii.
Pełne ogłoszenie jest dostępne w oficjalnym źródle (Biuletyn Zamówień Publicznych). Atlas Przetargów prezentuje treść zgodnie z dokumentem źródłowym wraz z linkiem do oryginału.